II SA/Łd 753/03
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające wyrejestrowania samochodu z powodu braku dowodów własności i utraty pojazdu oraz nieprawidłowego postępowania organów.
Skarżąca A. W. wniosła o wyrejestrowanie samochodu po śmierci męża E. W., jednak organy odmówiły, żądając opłaty na podstawie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Sąd uchylił decyzje, wskazując na brak dowodów, że skarżąca jest jedyną właścicielką pojazdu, wątpliwości co do dokumentacji utraty pojazdu oraz brak rozważenia innych podstaw prawnych wyrejestrowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. odmawiającą wyrejestrowania samochodu po śmierci właściciela, E. W. Organy administracji oparły swoje decyzje na art. 79 ust. 1 pkt 5 Prawa o ruchu drogowym, wymagając wniesienia opłaty na rzecz gminy związanej z utrzymaniem czystości. Skarżąca argumentowała brak środków finansowych. Sąd uznał skargę za zasadną, jednak nie z powodu argumentów skarżącej dotyczących jej sytuacji materialnej. Stwierdzono, że przepisy Prawa o ruchu drogowym ani rozporządzenie wykonawcze nie przewidują zwolnienia z tej opłaty, a art. 267 KPA dotyczy jedynie kosztów postępowania. Kluczowe dla uchylenia decyzji okazały się jednak uchybienia proceduralne. Sąd wskazał, że skarżąca nie przedstawiła dowodu, iż jest jedyną spadkobierczynią zmarłego męża, co uniemożliwia jej samodzielne ubieganie się o wyrejestrowanie pojazdu, który mógł stanowić przedmiot wspólności majątkowej małżeńskiej. Ponadto, dokument zlecenia złomowania był niewiarygodny, gdyż wskazywał zmarłego jako zleceniodawcę. Organy nie rozważyły również możliwości wyrejestrowania pojazdu na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym. W związku z tym, Sąd uchylił obie decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, brak środków finansowych nie uzasadnia zwolnienia z opłaty, gdyż przepisy nie przewidują takiej możliwości, a art. 267 KPA dotyczy jedynie kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa o ruchu drogowym oraz rozporządzenia wykonawczego nie zawierają regulacji pozwalających na zwolnienie z opłaty związanej z wyrejestrowaniem pojazdu z powodu trudnej sytuacji materialnej. Zwolnienie od opłat następuje tylko w przypadkach określonych w odrębnych przepisach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.p.r.d. art. 79 § 1 pkt 5
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Warunkiem wyrejestrowania pojazdu w przypadku udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty pojazdu jest wniesienie przez właściciela pojazdu opłaty na rzecz gminy na realizacje zadań, o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Pomocnicze
u.p.r.d. art. 79 § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Rozważenie możliwości wyrejestrowania pojazdu na tej podstawie.
rozp. MI art. 15 § pkt 5
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów
Przepis wykonawczy do ustawy Prawo o ruchu drogowym.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy.
k.p.a. art. 267
Kodeks postępowania administracyjnego
Uprawnia organ administracji publicznej do zwolnienia strony jedynie od kosztów postępowania, nie od opłat.
u.p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej.
u.p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej.
u.p.w.p.o.s.a. art. 97 § § 1
Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawy wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. podlegają rozpoznaniu przez WSA.
u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
u.u.c.p.g. art. 3
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
Określa zadania gminy związane z utrzymaniem czystości, na które przeznaczana jest opłata.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodów na wyłączną własność pojazdu przez skarżącą. Niewiarygodność dokumentu zlecenia złomowania. Nierozważenie przez organy innych podstaw prawnych wyrejestrowania.
Odrzucone argumenty
Argument skarżącej o braku środków finansowych jako podstawie do zwolnienia z opłaty.
Godne uwagi sformułowania
Czynność w postaci wyzbycia się własności rzeczy przez jej złomowanie, a także wyrejestrowanie samochodu jest niewątpliwie czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Dokument ten w żadnym razie nie mógł być uznany za wiarygodny i potwierdzający fakt udokumentowanej, trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu. Organy administracji publicznej nie rozważyły możliwości wyrejestrowania pojazdu w oparciu o art.79 ust.1 pkt1 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Skład orzekający
Andrzej Kozerski
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Łuczyńska
członek
Teresa Rutkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyrejestrowania pojazdów po śmierci właściciela, kwestie własności wspólnej, dowodów w postępowaniu administracyjnym oraz obowiązków organów w zakresie rozważania podstaw prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, związanej z przepisami obowiązującymi w dacie wydania decyzji. Kwestia opłaty na rzecz gminy może być specyficzna dla danego samorządu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są formalne dowody własności i prawidłowe procedury w postępowaniu administracyjnym, nawet w pozornie prostych sprawach jak wyrejestrowanie samochodu.
“Samochód po śmierci męża: dlaczego wyrejestrowanie może być skomplikowane?”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Łd 753/03 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2004-09-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-05-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Andrzej Kozerski /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Łuczyńska Teresa Rutkowska Symbol z opisem 603 Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Dnia 9 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kozerski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, p.o. Sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant sekretarz sądowy Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 9 września 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania samochodu uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...]. Uzasadnienie 3 II SA/ Łd 753 / 03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił wyrejestrowania samochodu marki Fiat 126 p zarejestrowanego za numerem [...] na nazwisko E. W. Decyzja została podjęta na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. Nr 98 , poz. 602 z późn. zm. ) oraz na podstawie § 15 ust. pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów ( Dz. U. Nr 133 , poz. 1123 ) . W uzasadnieniu decyzji organ administracji publicznej podniósł , że warunkiem wyrejestrowania pojazdu jest wniesienie przez właściciela pojazdu opłaty na rzecz gminy na realizacje zadań , o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wnioskująca o wyrejestrowanie pojazdu żona zmarłego właściciela A. W. pomimo wezwania nie wniosła stosownej opłaty . W odwołaniu od tej decyzji A. W. podniosła, że nie posiada wystarczających środków na uiszczenie opłaty . Po rozpatrzeniu odwołania A. W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję akceptując argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji organu I instancji . Brak podstawy materialnoprawnej uniemożliwiał zwolnienie zainteresowanej od obowiązku wniesienia opłaty . W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji . W ocenie skarżącej brak środków uzasadnia zwolnienie jej od takiej opłaty . W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. Nr 153 , poz. 1271 ) sprawy , w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ) . Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem ( legalności ) działalności administracji publicznej ( art. 1 § 2 powołanej ustawy ). Oznacza to, iż Sąd oceniając legalność zaskarżonej decyzji bada ,czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Skarga jest zasadna choć nie z powodów w niej przytoczonych . Nie jest zasadny zarzut wywiedziony w skardze , że sytuacja materialna osoby ubiegającej się o wyrejestrowanie pojazdu może uzasadniać zwolnienie od opłaty przewidzianej w art. 79 ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym . Stosownie do treści art. 79 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) warunkiem wyrejestrowania pojazdu w przypadku udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty pojazdu jest wniesienie przez właściciela pojazdu opłaty na rzecz gminy na realizacje zadań , o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Ani przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym ani też rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (powołane wyżej ) nie zawierają regulacji w przedmiocie zwolnienia od obowiązku uiszczenia takiej opłaty . Nie można bronić poglądu , że brak pozytywnej regulacji w tym zakresie uzasadnia dopuszczalność ubiegania się o takie zwolnienie w oparciu o art. 267 k.p.a. Przepis ten uprawnia organ administracji publicznej do zwolnienia strony jedynie od kosztów postępowania . Zwolnienie od opłat następuje tylko wyłącznie w przypadkach określonych w odrębnych przepisach (tak też J. Borkowski w Kodeksie postępowania administracyjnego Komentarz 3. wydanie ; Wydawnictwo C.H. Beck ; Warszawa 2000 ; str. 797 ). Niezależnie jednak od powyższego zaskarżona decyzja nie może się ostać. W ocenie sądu w ramach postępowania administracyjnego doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu na tyle istotnym , że zachodzi konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Stosownie do treści powołanego już wcześniej art. 79 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd podlega wyrejestrowaniu na wniosek właściciela. Sporny pojazd był zarejestrowany na nazwisko E. W.. Nie można wykluczyć, że stanowił on przedmiot małżeńskiej wspólności ustawowej. E. W. zmarł 21 lipca 2001roku. Ubiegająca się o wyrejestrowanie A. W. nie przedstawiła dowodu, że jest jedyną spadkobierczynią E. W. Na rozprawie w dniu 9 września 2004 oświadczyła, że z jej związku małżeńskiego z E. W. pochodzi dwoje dorosłych już dzieci. Oświadczyła tez, że nie było przeprowadzone postępowanie spadkowe. Nie można zatem wykluczyć, że A. W. nie jest jedynym właścicielem spornego pojazdu. Czynność w postaci wyzbycia się własności rzeczy przez jej złomowanie, a także wyrejestrowanie samochodu jest niewątpliwie czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Tym samym A. W. jako jeden ze współwłaścicieli nie może ubiegać się samodzielnie o wyrejestrowanie pojazdu. Nadto skarżąca jako dowód trwałej i zupełnej utraty pojazdy przedstawiła zlecenie złomowania z dnia [...], w którym jako zlecający właściciel wskazany jest nieżyjący już w tej dacie E. W. Pod zleceniem znajduje się podpis o treści "W." oraz wskazany jest PESEL E. W.. Dokument ten w żadnym razie nie mógł być uznany za wiarygodny i potwierdzający fakt udokumentowanej, trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu. Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że organy administracji publicznej nie rozważyły możliwości wyrejestrowania pojazdu w oparciu o art.79 ust.1 pkt1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W aktach postępowania brak jakiejkolwiek informacji o tym, czy przedsiębiorstwo handlowe "A" jest przedsiębiorstwem utylizacji pojazdów lub składnicą złomu wyznaczoną przez Wojewodę. Mając na uwadze powyższe uchybienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145§ 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone decyzje organów obu instancji .
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę