II SA/Łd 740/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-12-06
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościwywłaszczeniezwrot nieruchomościgospodarka nieruchomościamipostępowanie administracyjnebrak podpisunieważność decyzjiWSAskarżącyorgan administracji

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji Wojewody utrzymującej w mocy odmowę zwrotu wywłaszczonej nieruchomości z powodu braku podpisu pod odwołaniem strony.

Skarżący R. S. domagał się zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, jednak Starosta odmówił, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, powołując się na przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczące sprzedaży lub oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej. Skarżący wniósł skargę, podnosząc, że organy nie odniosły się do jego argumentów o niezgodnym z umową użytkowaniu gruntu przez spółdzielnię. Sąd stwierdził nieważność decyzji Wojewody, ponieważ organ ten nie wezwał strony do uzupełnienia braków formalnych odwołania (braku podpisu) przed jego merytorycznym rozpoznaniem.

Sprawa dotyczyła skargi R. S. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Organ pierwszej instancji odmówił zwrotu, wskazując, że nieruchomość jest w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej, co stanowi negatywną przesłankę zwrotu zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami. Wojewoda podtrzymał tę decyzję, powołując się na art. 229 ustawy, który wyłącza zwrot w przypadku trwałego rozporządzenia nieruchomością na rzecz osoby trzeciej. Skarżący zarzucił organom nieuwzględnienie jego argumentów dotyczących niezgodnego z umową użytkowania gruntu przez spółdzielnię. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność decyzji Wojewody. Sąd uznał, że organ odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), ponieważ rozpoznał merytorycznie odwołanie, które nie spełniało wymogów formalnych – brakowało podpisu strony. Zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., organ powinien był wezwać stronę do uzupełnienia tego braku pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Sąd zasądził koszty postępowania na rzecz skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ powinien wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania.

Uzasadnienie

Rozpoznanie merytoryczne odwołania bez podpisu strony, bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia tego braku, stanowi rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 63 § 2 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Podanie (odwołanie) powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis.

k.p.a. art. 128 § zd. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia.

k.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Jeżeli podanie nie czyni zadość innym, niż wymienione w § 1 art. 64 k.p.a., wymaganiom ustalonym w przepisach prawa należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania.

u.g.n. art. 229

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Wyłącza możliwość zwrotu nieruchomości lub jej części w sytuacji, gdy trwale rozporządzono przedmiotem wywłaszczenia na rzecz osoby trzeciej na podstawie umowy sprzedaży lub oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste i osoba nabywcy ujawniona została w księdze wieczystej.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach sądowych.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie przez Wojewodę odwołania bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych (braku podpisu) stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące niezgodnego z umową użytkowania gruntu przez spółdzielnię nie zostały merytorycznie rozpatrzone przez sąd z powodu stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania rozpoznał merytorycznie odwołanie, mimo, iż nie wywoływało ono skutków prawnych

Skład orzekający

Sławomir Wojciechowski

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Sekunda-Lenczewska

członek

Arkadiusz Blewązka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wskazanie na konieczność przestrzegania wymogów formalnych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście braków formalnych podania (odwołania) i obowiązku wzywania do ich uzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podpisu pod odwołaniem i zastosowania art. 64 § 2 k.p.a. w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę postępowania administracyjnego dotyczącą braków formalnych i ich konsekwencji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Nieważność decyzji administracyjnej z powodu braku podpisu pod odwołaniem – kluczowa lekcja z orzecznictwa WSA.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 740/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-12-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Arkadiusz Blewązka
Joanna Sekunda-Lenczewska
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Dnia 6 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA: Joanna Sekunda-Lenczewska, Asesor WSA: Arkadiusz Blewązka, Protokolant referendarz sądowy Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza na rzecz R. S. od Wojewody [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Starosta O. odmówił R. S. zwrotu nieruchomości położonej w O. przy ul. A, w obrębie 12, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni 558 m². Przyczyną odmowy był fakt, iż przedmiotowa nieruchomość znajduje się w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej A w O. i prawo to ujawnione jest w księdze wieczystej KW [...], prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Okoliczność ta stanowi negatywną przesłankę zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Od decyzji Starosty O. odwołanie do Wojewody [...] złożył R. S.. Podniósł, iż wniosek o zwrot złożył w roku 1995, a wówczas obowiązywały inne przepisy. Zmiana przepisów nie może powodować negatywnych dla niego skutków. Stwierdził, iż spółdzielnia mieszkaniowa, będąca użytkownikiem wieczystym gruntu, wykorzystuje go niezgodnie z warunkami zawartymi w umowie użytkowania wieczystego i niezgodnie z jego przeznaczeniem.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] o odmowie zwrotu nieruchomości przy ul. A w O.. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wyłączona jest możliwość zwrotu nieruchomości lub jej części w sytuacji, gdy trwale rozporządzono przedmiotem wywłaszczenia na rzecz osoby trzeciej na podstawie umowy sprzedaży lub oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste i osoba nabywcy ujawniona został w księdze wieczystej. Nieruchomość, której zwrotu żądał R. S., od roku 1972 znajduje się w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej A i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej KW [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w O.. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wprowadziła również zasadę, iż sprawy wszczęte i nie zakończone przed jej wejściem w życie rozpatrywane są w oparciu o jej przepisy.
Na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł R. S.. Podniósł, iż organy administracji nie chcą merytorycznie odnieść się do jego argumentów. Tymczasem nieruchomość użytkowana jest przez spółdzielnię w sposób niezgodny z warunkami jej oddania w użytkowanie wieczyste.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie zaś do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu orzekającego w składzie niniejszym, w toku postępowania administracyjnego wystąpiły wady, o których mowa w cytowanym wyżej przepisie.
Przedmiotem niniejszego postępowania i rozważań sądu jest legalność decyzji Wojewody [...] z dnia [...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyjęły zasadę ograniczonego formalizmu w zakresie form i treści podania (odwołania). Przestrzeganie ograniczonych wymagań formalnych powinno uwzględniać zasadę ochrony słusznego interesu strony. Wymagania formalne, co do treści podania (odwołania), reguluje art. 63 § 2 i § 3 k.p.a., stanowiąc, że podanie (odwołanie) powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis. Podpis warunkuje, iż podanie (odwołanie) pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie (odwołanie). Ponadto, stosownie do treści art. 128 zd. 1 k.p.a., odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Brak podpisu strony, gdy brak ten nie zostanie usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania, tj. w przypadku odwołania - niemożność jego rozpoznania. Tę ostatnią problematykę reguluje art. 64 § 2 k.p.a. stanowiący, iż jeżeli podanie nie czyni zadość innym, niż wymienione w § 1 art. 64 k.p.a., wymaganiom ustalonym w przepisach prawa należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania.
W rozpatrywanej przez Sąd sprawie pismo z dnia 18 maja 2005 r. i zatytułowane "Odwołanie od Decyzji z dnia [...] Starosty Powiatowego w O. [...]" nie zawiera podpisu strony. Mimo to Wojewoda [...] nie wezwał strony, pod rygorem z art. 64 § 2 k.p.a. (pozostawienie odwołania bez rozpoznania) do uzupełnienia braku i rozpoznał merytorycznie odwołanie, mimo, iż nie wywoływało ono skutków prawnych. Sytuacja zaś taka wypełnia normę art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].
Wojewoda [...], rozpatrując ponownie sprawę, powinien wezwać R. S., w trybie art. 64 § 2 k.p.a., do uzupełnienia odwołania poprzez jego podpisanie, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Dopiero po uzupełnieniu owego braku Wojewoda może rozpoznać odwołanie i wydać stosowną decyzję. W przypadku zaś nieuzupełnienia przez stronę odwołania organ administracji winien pozostawić je bez rozpoznania.
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, z mocy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 wyroku.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - pkt 2 wyroku.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności, orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji jest bezprzedmiotowe (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI