II SA/Łd 723/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-10-21
NSAbudowlaneWysokawsa
nadzór budowlanygrzywnainwentaryzacja powykonawczasamowola budowlanauchylenie decyzjiwznowienie postępowaniaprawo budowlanepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o nałożeniu grzywny, ponieważ decyzje stanowiące podstawę do jej nałożenia zostały wcześniej uchylone.

Sprawa dotyczyła skargi A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku inwentaryzacji powykonawczej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie, stwierdzając, że decyzje nakładające obowiązek zostały uchylone wyrokiem NSA, co stanowiło podstawę do wznowienia postępowania i uwzględnienia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku inwentaryzacji powykonawczej. Obowiązek ten wynikał z decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P., nakazującej przedłożenie inwentaryzacji przebudowanego budynku gospodarczego oraz uzyskanie pozwolenia na jego użytkowanie. Po bezskutecznym upływie terminu do wykonania tych czynności, nałożono grzywnę. Skarżący podniósł, że nakładanie grzywny jest nielogiczne, gdy decyzja nakładająca obowiązek została zaskarżona. WSA początkowo oddalił skargę, uznając, że wniesienie skargi nie wstrzymuje automatycznie wykonania zaskarżonego aktu. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA wskazał, że w dacie orzekania przez WSA, decyzje stanowiące podstawę nałożenia grzywny zostały już uchylone wyrokiem NSA, co powinno skutkować zastosowaniem art. 145 § 1 pkt 1b ppsa w związku z art. 145 § 1 pkt 8 kpa, czyli uchyleniem postanowienia o grzywnie z uwagi na wznowienie postępowania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, WSA uwzględnił skargę, uchylając zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie, zgodnie z wytycznymi NSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o nałożeniu grzywny nie może być legalne w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Uchylenie decyzji stanowiącej podstawę do nałożenia grzywny tworzy przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego, co obliguje sąd administracyjny do uwzględnienia skargi na postanowienie o grzywnie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

ppsa art. 145 § 1 pkt 1b

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 145 § 1 pkt 8

Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.

Pomocnicze

ppsa art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, biorąc pod uwagę każde naruszenie prawa z urzędu.

ppsa art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd ją oddala.

ppsa art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uchylając decyzję lub postanowienie, orzeka o ich wykonalności.

u.NSA art. 40 § 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

ppsa art. 61 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

Dz. U. nr 153, poz. 1271 art. 97 § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez WSA.

Dz. U. nr 153, poz. 1269 art. 1 § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzje stanowiące podstawę do nałożenia grzywny zostały uchylone wyrokiem NSA, co uzasadnia wznowienie postępowania i uchylenie postanowienia o grzywnie.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że wniesienie skargi na decyzję nakładającą obowiązek czyni nielogicznym nakładanie grzywny w celu przymuszenia do jej wykonania (został odrzucony w pierwszej instancji, ale pośrednio uwzględniony przez NSA).

Godne uwagi sformułowania

W dacie orzekania przez Sąd, kontrolujący legalność tego postanowienia, w obrocie prawnym nie było już decyzji stanowiącej podstawę jego wydania. Sąd powinien rozważyć zastosowanie przepisu art. 145 § l pkt 1b ppsa w związku z art. 145 § 1 pkt. 8 kpa i zbadać, czy - w okolicznościach faktycznych danej sprawy - nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Grzegorz Szkudlarek

przewodniczący

Czesława Nowak-Kolczyńska

sprawozdawca

Renata Kubot-Szustowska

członek

Joanna Sekunda-Lenczewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uchylenie postanowienia o grzywnie w sytuacji, gdy decyzja stanowiąca podstawę jej nałożenia została prawomocnie uchylona."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postanowienie o grzywnie zostało wydane na podstawie decyzji, która następnie została uchylona przez sąd wyższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest śledzenie statusu prawnego decyzji, na podstawie których wydawane są kolejne akty administracyjne, zwłaszcza w kontekście grzywien.

Grzywna za nieistniejący obowiązek? Sąd wyjaśnia, kiedy można ją uchylić.

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 723/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-10-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Czesława Nowak-Kolczyńska /sprawozdawca/
Grzegorz Szkudlarek /przewodniczący/
Joanna Sekunda-Lenczewska
Renata Kubot-Szustowska
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2005 roku sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia dokonania inwentaryzacji powykonawczej 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] Nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do dnia uprawo- mocnienia się wyroku; 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz A. D. kwotę 110 (sto dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 4. przyznaje na rzecz adwokata J. W.- R. od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 maja 2005 roku, wydanym w sprawie sygn. akt. OSK 1478 /04 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej A. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2004 roku sygn. IISA/Łd 130/01 w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia dokonania inwentaryzacji powykonawczej, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił następujący stan faktyczny:
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] nr [...], znak: [...]) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...].
Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w P. nakazał A. D. przedłożenie inwentaryzacji budynku gospodarczego przebudowanego samowolnie na działce przy ul. A 7/9 we W. wraz z orzeczeniem technicznym i stwierdzeniem zgodności z warunkami technicznymi, sporządzonym przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, oraz uzyskanie pozwolenia na jego użytkowanie.
Z uwagi na to, że powyższe czynności nie zostały wykonane przez A. D., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. w dniu 30 sierpnia 2000 r. przekazał zobowiązanemu upomnienie wzywające do przedłożenia w terminie 7 dni wymienionych w decyzji dokumentów, a wobec bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu, organ ten wydał w dniu [...], na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego, postanowienie o nałożeniu grzywny.
Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...], wymienionym wyżej.
Na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył A. D.. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że wzywanie go do wykonania decyzji, która została zaskarżona do Sądu i nakładanie na niego grzywny w celu przymuszenia w wysokości 2000 zł. jest nielogiczne. W konkluzji A. D. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 stycznia 2004 roku, wymienionym na wstępie oddalił skargę.
W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że okoliczność, iż wyrokiem z dnia 27 listopada 2003 r., II SA/Łd 1981/00 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi uchylił decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z [...] w przedmiocie inwentaryzacji powykonawczej, nie może mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonego do Sądu postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Sąd stwierdził, że może jedynie badać, czy w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia istniały podstawy prawne i faktyczne do jego wydania, czy też nie oraz o tym, czy samo postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem. Ustosunkowując się do podstawowego zarzutu podniesionego w skardze dotyczącego zaskarżenia do Sądu decyzji, Sąd wyjaśnił, że zarówno na mocy art. 40 ust. 1 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 z późn. zm.), jak i na mocy art. 61 § 1 obecnie obowiązującej ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) wniesienie skargi nie wstrzymywało i nie wstrzymuje automatycznie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Nie ma więc, w ocenie Sądu, racji skarżący uważając, iż absurdalne byłoby wykonywanie obowiązku przy zaskarżeniu do Sądu decyzji nakładającej ten obowiązek.
Od tego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. D..
Wyrokowi zarzucił:
l/ naruszenie art.145 § 1 pkt 1b ppsa w związku z art. 145 § l pkt 8 kpa i art. 126 kpa poprzez ich niezastosowanie w sytuacji gdy ujawnione w toku postępowania okoliczności sprawy uzasadniały uwzględnienie skargi poprzez uchylenie skarżonego postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia,
2/ naruszenie prawa procesowego tj. art.106 § 5 ppsa w związku z art. 233 § l kpc poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i dowolną ocenę dowodów, a w konsekwencji
3/ naruszenie art. 151 ppsa poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy brak było przesłanek do jego zastosowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd nieprawidłowo uznał, że wyrok z dnia 27 listopada 2003 r. (II SA/Łd 1981/00) nie ma znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 maja 2005 roku, opisanym wyżej, uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie kontroli pod względem legalności podlegało postanowienie o nałożeniu grzywny celem przymuszenia. W dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w obrocie prawnym był już wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi z dnia 27 listopada 2003 r. (II SA/Łd 1981/00) którym uchylono decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...]. Decyzja nr [...] nie została wykonana i w celu przymuszenia do jej wykonania wydane zostało zaskarżone postanowienie. W dacie orzekania przez Sąd, kontrolujący legalność tego postanowienia, w obrocie prawnym nie było już decyzji stanowiącej podstawę jego wydania. W tej sytuacji Sąd powinien rozważyć zastosowanie przepisu art. 145 § l pkt 1b ppsa w związku z art. 145 § 1 pkt. 8 kpa i zbadać, czy - w okolicznościach faktycznych danej sprawy - nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Stwierdzenie ich istnienia obligowałoby Sąd do uwzględnienia skargi na podstawie powołanego przepisu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie czyniąc tego Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył powołany przepis i przepis art. 151 ppsa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
W myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa), co oznacza, iż każde naruszenie prawa jest obowiązany wziąć pod uwagę z urzędu, niezależnie od tego, czy jest podnoszone przez strony.
Działając w ramach tak określonej kognicji Sąd uwzględnił skargę, bowiem zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1b ppsa, sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Stosownie zaś do treści art. 145 § 1 pkt.8 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Zaskarżone do Sądu postanowienie, miało na celu, za pomocą nałożonej grzywny, doprowadzić do realizacji przez zobowiązanego obowiązków określonych w decyzjach organów administracji.
Jednakże decyzje nakładające te obowiązki zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2003 roku (II SA/Łd 1981/00).
W sytuacji zatem wyłączenia z obrotu prawnego decyzji nakładających określone obowiązki na skarżącego powstała przesłanka do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa.
Okoliczności te obligowały Sąd do uwzględnienia skargi, o czym orzekł jak w sentencji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1b ppsa w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na podstawie zaś art. 152 ppsa rozstrzygnął kwestię wykonalności zaskarżonego postanowienia.
O kosztach orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 250 ppsa oraz § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI