II SA/Po 635/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Poznaniu uchylił postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej, uznając, że postępowanie o zniesienie współwłasności nie jest zagadnieniem wstępnym w tym kontekście.
Skarżący M.B. złożył skargę na postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej, które zostało nałożone na współwłaściciela Z.K. do czasu rozstrzygnięcia sprawy o zniesienie współwłasności. WSA w Poznaniu uchylił postanowienia obu instancji, uznając, że postępowanie o zniesienie współwłasności nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy samowoli budowlanej, a tym samym nie uzasadnia zawieszenia postępowania administracyjnego.
Sprawa dotyczyła skargi M.B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej. Postępowanie zostało zawieszone na wniosek współwłaściciela Z.K., który rozbudował oficynę i postawił szopę bez zgody drugiego współwłaściciela, M.B. Z.K. argumentował, że nie może uzyskać oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z powodu toczącego się postępowania o zniesienie współwłasności. WSA w Poznaniu uchylił postanowienia obu instancji, stwierdzając naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd uznał, że postępowanie o zniesienie współwłasności nie jest zagadnieniem wstępnym, od którego zależy rozstrzygnięcie sprawy samowoli budowlanej. Nawet jeśli sąd w postępowaniu o zniesienie współwłasności rozstrzyga spory o prawo żądania zniesienia współwłasności i prawo własności, nie zastępuje ono wymaganego oświadczenia drugiego współwłaściciela, które jest konieczne do legalizacji samowoli budowlanej. Sąd podkreślił, że ustalenia organów nadzoru budowlanego mogą mieć wpływ na rozliczenia między współwłaścicielami, a nie odwrotnie. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, nakazując kontynuowanie postępowania administracyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie o zniesienie współwłasności nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które uzasadniałoby zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie o zniesienie współwłasności nie rozstrzyga kwestii możliwości zalegalizowania samowoli budowlanej przez jednego ze współwłaścicieli, ani nie zastępuje wymaganego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zależność między sprawami jest odwrotna – ustalenia organów nadzoru budowlanego mogą wpływać na rozliczenia między współwłaścicielami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawieszenie postępowania jest dopuszczalne, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W niniejszej sprawie postępowanie o zniesienie współwłasności nie stanowiło zagadnienia wstępnego.
pr. bud. art. 48 § ust. 2
Prawo budowlane
Nakłada obowiązek przedłożenia projektu budowlanego wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami i oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w przypadku samowoli budowlanej.
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji lub postanowienia organu pierwszej instancji, jeżeli naruszało przepisy postępowania, a skutki naruszenia mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
k.p.a. art. 123 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 618 § § 1
Kodeks cywilny
W postępowaniu o zniesienie współwłasności sąd rozstrzyga także spory o prawo żądania zniesienia współwłasności i o prawo własności jak również wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie o zniesienie współwłasności nie jest zagadnieniem wstępnym dla rozstrzygnięcia sprawy samowoli budowlanej. Sąd powszechny w postępowaniu o zniesienie współwłasności nie zastępuje wymaganego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Godne uwagi sformułowania
nie jest możliwe zalegalizowanie samowolnego obiektu budowlanego, który został wybudowany przez osobę nie posiadającą prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. nie jest możliwe zalegalizowanie samowoli budowlanej przez jednego z współwłaścicieli na przedmiotowej nieruchomości. nie ma żadnego wpływu na toczące się postępowanie administracyjne sprawa związana z postępowaniem sądowym w przedmiocie zniesienia współwłasności. To ustalenia organów nadzoru budowlanego co do zakresu samowoli budowlanej jej ewentualnej legalizacji lub nakazie rozbiórki może mieć wpływ na wzajemne rozliczenie.
Skład orzekający
Barbara Kamieńska
przewodniczący
Edyta Podrazik
członek
Elwira Brychcy
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia postępowania administracyjnego w kontekście spraw związanych z prawem rzeczowym, w szczególności współwłasnością i samowolą budowlaną."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie o zniesienie współwłasności jest błędnie uznawane za zagadnienie wstępne dla postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe rozumienie pojęcia 'zagadnienia wstępnego' w postępowaniu administracyjnym i jak błędna jego interpretacja może prowadzić do nieuzasadnionego zawieszenia postępowania, nawet w sprawach o charakterze budowlanym.
“Samowola budowlana a zniesienie współwłasności: Kiedy postępowanie sądowe nie wstrzymuje decyzji administracyjnej?”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 635/04 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2006-01-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-08-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Barbara Kamieńska /przewodniczący/ Edyta Podrazik Elwira Brychcy /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6011 Nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, rozbiórkę lub użytkowanie Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Elwira Brychcy /spr/ Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi M.B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego; I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E. Brychcy /-/ B. Kamieńska /-/ E. Podrazik Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego zawiesił postępowanie w sprawie rozbudowy oficyny mieszkalnej oraz postawienia szopy drewnianej przez Z. K. na działce położonej w T. przy ulicy [...] do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy w T. sprawy o zniesienie współwłasności tejże nieruchomości. Zawieszenie postępowania nastąpiło przy uwzględnieniu wniosku Z. K., który argumentował, że nie może przedłożyć zaświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane potrzebnego do zalegalizowania samowoli budowlanej, ponieważ toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył drugi współwłaściciel nieruchomości M.B. podając, że nie zgadza się na zawieszenie postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r. na podstawie art. 123 § 1 i 2 kpa oraz art. 138 § 1 i art. 144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu decyzji podano, że Z. K. rozbudował oficynę mieszkalną oraz pobudował szopę drewnianą. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia na podstawie art. 48 ust. 2 prawa budowlanego projektu budowlanego wraz z wymaganymi przepisami szczególnymi opiniami, uzgodnieniami i oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zaświadczenia Urzędu Miasta T. o zgodności wykonanych obiektów z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponieważ oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane inwestor nie może złożyć bez zgody drugiego współwłaściciela wystąpił do sądu o zniesienie współwłasności, a sprawa zawisła pod sygnaturą I Ns 225/01 w Sądzie Rejonowym w T. W ocenie organu odwoławczego oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością inwestor będzie mógł złożyć po zakończeniu postępowania o zniesienie współwłasności. Stanowi to zagadnienie wstępne postępowania administracyjnego i zasadne jest zawieszenie tego postępowania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył M. B. stawia zarzut prowadzenia prac budowlanych przez Z. K. bez jego zgody i niezgodnie z projektem. Ponadto stawia zarzut pobicia go przez drugiego współwłaściciela oraz oskarża inspektorów nadzoru budowlanego w T. za opieszałość w postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymał swoją argumentację. Wyjaśnił, że w sprawie uwag i zastrzeżeń do pracy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego udzielił wyjaśnień skarżącemu osobnymi pismami, a pozostałe zarzuty związane ze wspólnym korzystaniem z nieruchomości mogą być rozstrzygnięte w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Decyzje organu I i II instancji nie są prawidłowe i naruszają przepis art.97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest rozstrzygnięcie sprawy samowoli budowlanej, którą to kwestię organ postanowił rozstrzygnąć w trybie art. 48 ust. 2 prawa budowlanego nakładając na inwestora - Z. K. obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów, w tym także oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Rację mają organy administracji uważając, że nie jest możliwe zalegalizowanie samowolnego obiektu budowlanego, który został wybudowany przez osobę nie posiadającą prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie zaś z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane /Dz.U. nr 120 poz. 1127 ze zm./ -konieczne jest posiadanie zgody wszystkich współwłaścicieli na wykonywanie robót budowlanych objętych wnioskiem. W niniejszym stanie faktycznym drugi współwłaściciel wyraża zdecydowany sprzeciw wobec wykonywanych robót. Nie trafne jest jednak przyjęcie stanowiska, że sprawą zastępczego wyrażenia woli przez drugiego współwłaściciela zajmie się i rozstrzygnie Sąd powszechny w sprawie o podział wspólnej nieruchomości. Okoliczność, że z wniosku M.B. przy udziale małżonków K. toczy się sprawa o zniesienie współwłasności przed Sądem Rejonowym w T. pod sygn. akt I Ns 225/01 nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy związany z ewentualną legalizacją samowoli budowlanej przez jednego z współwłaścicieli na przedmiotowej nieruchomości. W postanowieniu o zniesienie współwłasności sąd może rozstrzygnąć w różny sposób - bądź przez podział rzeczy wspólnej, przyznanie rzeczy jednemu współwłaścicielowi z obowiązkiem spłaty pozostałego, albo przez sprzedaż rzeczy wspólnej. W toku postępowania o zniesienie współwłasności Sąd powinien nakłaniać współwłaścicieli do zgodnego przeprowadzenia podziału wskazując im sposoby mogące do tego doprowadzić. Zgodnie z art. 618 § 1 kodeksu cywilnego w postępowaniu o zniesienie współwłasności sąd rozstrzyga także spory o prawo żądania zniesienia współwłasności i o prawo własności jak również wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy. W żadnym jednak wypadku sąd nie zajmuje się sprawą mogącą zastąpić wymagane oświadczenie drugiego współwłaściciela jakie winien dostarczyć Z. K. jeśli chciałby zalegalizować samowolę budowlaną. W tym sensie nie ma żadnego wpływu na toczące się postępowanie administracyjne sprawa związana z postępowaniem sądowym w przedmiocie zniesienia współwłasności. Zależność jest raczej odwrotna. To ustalenia organów nadzoru budowlanego co do zakresu samowoli budowlanej jej ewentualnej legalizacji lub nakazie rozbiórki może mieć wpływ na wzajemne rozliczenie. W ocenie Sądu zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisu art. 97 § 1 pkt 4 kodeksu postępowania administracyjnego , a zważywszy na fakt ,że sąd zgodnie z art. 134 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.l270 ze zm./ rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi- skutkować to musi w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c cytowanej ustawy uchyleniem zarówno decyzji zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Kontynuując postępowanie administracyjne organ nadzoru budowlanego winien przeprowadzić postępowanie w zakresie jaki tego wymaga przepis art. 48 prawa budowlanego. Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie cytowanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku. /-/ E. Brychcy /-/ B. Kamieńska /-/ E. Podrazik
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI