II SA/Łd 688/22

II SA/Łd 688/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-12-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Marcin Olejniczak
Michał Zbrojewski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 745/23 - Wyrok NSA z 2024-05-15
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33 par. 2 pkt 3 i 6, art. 1a pkt 20, art. 6 par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Dnia 14 grudnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Zbrojewski Asesor WSA Marcin Olejniczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 grudnia 2022 roku sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 13 czerwca 2022 roku nr 95/2022 w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego dotyczącego nakazu rozbiórki miejsc postojowych dla samochodów oddala skargę. ał
Uzasadnienie
II SA/Łd 688/22
U Z A S A D N I E N I E
Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi w punkcie 2. decyzji z dnia 20.12.2018 r., Nr 419/2018, znak: WOP.7721.0680.0687.2018.AT, nakazał P. Sp. z o.o., na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, rozbiórkę miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji - szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji - szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 27.06.2019 r. sygn. akt II SA/Łd 132/19, oddalił skargę P.J. i P. Sp. z o.o. z siedzibą w K., na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 419/2018 z dnia 20.12.2018 r. Orzeczenie to ma charakter prawomocny.
Pismem z dnia 15.06.2020r. organ stopnia powiatowego wystąpił do pełnomocnika P. Sp. z o.o.- adw. M.G., z informacją, że nieprzystąpienie do wykonania obowiązków nałożonych decyzją Nr 419/2018 skutkować będzie wszczęciem przez ten organ, postępowania egzekucyjnego.
W dniu 13.08.2020r. organ l instancji ustalił, że obowiązek wynikający z przedmiotowej decyzji nie został przez stronę wykonany. Na tę okoliczność sporządzono notatkę służbową oraz dokumentację fotograficzną.
Dnia 18.08.2020r. organ stopnia powiatowego wystosował upomnienie Nr 2/2020, wzywając zobowiązaną P. Sp. z o.o. do natychmiastowego wykonania wskazanego wyżej obowiązku, wynikającego z decyzji nr 419/2018, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Jak wynika z pocztowego zwrotnego potwierdzenia odbioru upomnienie zostało doręczone pełnomocnikowi zobowiązanej w dniu 21.08.2020r.
Pismem, które wpłynęło do organu stopnia powiatowego dnia 31.08.2020r. P. Sp. z o.o. poinformowała organ, że działka nr [...] zmieniła właściciela i jest przedmiotem współwłasności wszystkich mieszkańców budynku mieszkalnego wielorodzinnego, na niej posadowionego. Ponadto, strona poinformowała, że w najbliższym czasie wspólnota mieszkaniowa ma podjąć działania zmierzające do rozbiórki przedmiotowego parkingu. Wobec powyższego wniosła o przedłużenie terminu do wykonania obowiązku nałożonego decyzją nr 419/2018 do dnia 31.12.2021r.
Pismem z dnia 12.10.2020r. organ I instancji poinformował P. Sp. z o.o., że dnia 29.10.2019r. prawomocny stał się wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27.06.2020r., sygn. akt II SA/Łd 132/19, oddalający skargę P. Sp. z o.o. i P.J. na decyzję nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r. Tym samym decyzja stała się wykonalna. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie nie ma podstaw do dalszego wstrzymywania się od podjęcia postępowania egzekucyjnego w przedmiotowej sprawie.
Dnia 16.10.2020r. organ stopnia powiatowego podczas kontroli na przedmiotowej nieruchomości ustalił, że obowiązek wynikający z decyzji 419/2018 nie został wykonany, a na okoliczność tego wykonał dokumentację fotograficzną.
W dniu 27.10.2020r. organ stopnia powiatowego wystawił tytuł wykonawczy przeciwko P. Sp. z o.o. stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym Nr 3/2020 zaopatrzony w klauzulę o skierowaniu do egzekucji administracyjnej. Tytuł wykonawczy został doręczony P. Sp. z o.o. dnia 02.11.2020r.
Postanowieniem nr 4/2021 z dnia 04.02.2021r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie nałożył na P. Sp. z o.o., ul. [...], [...] K. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 50.000,00 zł (pięćdziesiąt tysięcy i 0/100 złotych) z powodu uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku określonego w doręczonym tytule wykonawczym nr B/2020 z dnia 27.10.2020r.
Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr 48/2021 z dnia 15.03.2021r., którym stwierdził, że zażalenie z dnia 15.02.2021r. P. Sp. z o.o. na postanowienie nr 4/2021 z dnia 04.02.2021r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 141 § 2 Kpa. Jak wynika z pocztowego zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowe postanowienie zostało doręczone bezpośrednio P. Sp. z o.o. dnia 05.02.2021 r.
Dnia 16.02.2021 r. do organu stopnia powiatowego wpłynęły zarzuty P. Sp. z o.o. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w których skarżąca wskazuje, że nie jest już właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...], dz. nr [...] w K., a w budynku mieszkalnym utworzona została wspólnota mieszkaniowa. Ponadto, P. Sp. z o.o. załączyła do pisma kserokopię umowy o roboty budowlane, zawartą przez stronę z wykonawcą dnia 02.11.2020r., której przedmiotem jest wykonanie prac polegających m. in. na rozbiórce miejsc parkingowych na działce ewidencyjnej nr [...] w K.
Dnia 08.03.2021r. organ stopnia powiatowego wydał postanowienie nr 10/2021, którym oddalił zarzuty P. Sp. z o.o. zgłoszone w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, dotyczącego obowiązku wynikającego z decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.12.2018r. Nr 419/2018, polegającego na rozbiórce miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018 r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że zobowiązanym do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji nr 419/2018 była P. Sp. z o.o., a zbycie nieruchomości w toku postępowania nie oznacza, że nałożony obowiązek przechodzi na nowego właściciela.
P. Sp. z o.o., w ustawowym terminie, złożyła zażalenie na postanowienie organu l instancji nr 10/2021, wskazując że wspólnota mieszkaniowa, która została utworzona na nieruchomości obejmującej działkę nr [...] nie zgadzała się na rozbiórkę miejsc parkingowych, a skarżąca nie miała środków prawnych, by wpłynąć na zmianę decyzji przez wspólnotę mieszkaniową. Ponadto, wybuch pandemii uniemożliwił znalezienie firmy, która wykona przedmiotowe prace budowlane, polegające na rozbiórce miejsc parkingowych. Skarżąca wniosła o zmianę postanowienia nr 10/2021 poprzez uznanie zgłoszonych zarzutów bądź o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpoznania.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr 125/2021 z dnia 06.07.2021r., którym uchylił w całości zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie z dnia 08.03.2021r., Nr 10/2021, znak: PINB 7355.18.2017.E-3.4.20-21.MZ i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że wobec uzyskania informacji o zmianie właściciela nieruchomości, której dotyczy obowiązek podlegający egzekucji, organ stopnia powiatowego był zobligowany do zbadania czy okoliczność ta faktycznie miała miejsce, a nieruchomość stała się własnością innych podmiotów. Tymczasem organ stopnia powiatowego zaniechał w ogóle zbadania tej okoliczności.
W odpowiedzi na pismo organu l instancji wzywające P. sp. z o.o. do przedłożenia dokumentów potwierdzających, że doszło do zmiany właściciela działki nr ew. [...] położonej w K. przy ul. [...] oraz kiedy ta zmiana nastąpiła, przy piśmie z dnia 24.08.2021r. dostarczono do organu wydruk z KW nr [...] oraz akt notarialny repertorium A Nr [...] z dnia 13.03.2018r.
Pismem z dnia 17.09.2021r. organ nadzoru stopnia powiatowego wystąpił do Urzędu Miasta w K. o udostępnienie wypisu z rejestru gruntów dla działki nr ew. [...] zlokalizowanej w K. przy ul. [...]. W odpowiedzi na powyższe wystąpienie w dniu 08.10.2021r. do organu l instancji wpłynął uproszczony wypis z rejestru gruntów.
W dniu 05.10.2021r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie wpłynęło pismo z dnia 04.10.2021r., przy którym przekazano stosownie do wezwania organu l instancji z dnia 17.09.2021r. protokoły zdawczo-odbiorcze potwierdzające wydanie nieruchomości obejmującej przedmiotową działkę, akty przeniesienia własności oraz wskazano adres siedziby wspólnoty mieszkaniowej.
Pismem z dnia 20.10.2021r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie zawiadomił Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] w K., iż niewykonanie robót określonych w decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r. skutkować będzie wszczęciem postępowania egzekucyjnego mającego na celu wyegzekwowanie nałożonego obowiązku.
W nawiązaniu do pism organu nadzoru stopnia powiatowego z dnia 03.11.2021r., 09.11.2021r. pełnomocnik P. Sp. z o.o. wskazała adres Prezesa Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K.
W odpowiedzi na pismo organu l instancji z dnia 20.10.2021r. Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w K. poinformowała m.in. ,iż:
1/ wspólnota mieszkaniowa nigdy nie była stroną toczącego się postępowania dotyczącego nakazu rozbiórki miejsc postojowych,
2/ miejsca postojowe były elementem inwestycji, której inwestorem była P. Sp. z o.o., w wyniku inwestycji powstał budynek mieszkalny wielorodzinny a umowy ustanowienia odrębnej własności lokali były zawierane głównie w okresie od lutego do kwietnia 2018r.,
3/ P. Sp. z o.o., jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...], z którym związany jest współudział w nieruchomości wspólnej, w tym działce nr ew. [...].
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie w dniu 11.01.2022r. dokonał kontroli sprawdzającej wykonanie obowiązku z decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r. Podczas kontroli ustalono, że obowiązek polegający na rozbiórce miejsc postojowych dla samochodów osobowych oraz dojazdów do miejsc postojowych na dz. nr ew. [...] nie został wykonany.
W dniu 14.01.2022r. organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wystawił kolejny tytuł wykonawczy nr 1/2022 o charakterze niepieniężnym, wzywając zobowiązanego P. Sp. z o.o. do wykonania obowiązku nałożonego decyzją organu szczebla wojewódzkiego nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r. Tytuł wykonawczy został dostarczony pełnomocnikowi P. Sp. z o.o. w dniu 17.01.2022r. co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru.
Przy piśmie z dnia 24.01.2022r. zobowiązana P. Sp. z o.o. złożyła zarzuty do tytułu wykonawczego nr 1/2022 z dnia 14.01.2022r. wskazując, iż wszczęte postępowanie egzekucyjne jest niezasadne i winno być umorzone, gdyż nastąpiło przeniesienie prawa własności na Wspólnotę Mieszkaniową i zobowiązany nie jest już właścicielem przedmiotowej nieruchomości objętej postępowaniem egzekucyjnym.
Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie wydał postanowienie nr W/2022 z dnia 08.02.2022r., którym oddalił zgłoszone zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr 1/2022 z dnia 14.01.2022r., dotyczącego obowiązku wynikającego z decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.12.2018 r. Nr 419/2018, polegającego na rozbiórce miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...].
Po rozpatrzeniu zażalenia na ww. postanowienie Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr 56/2022 z dnia 29.03.2022r., którym uchylił w całości zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie z dnia 08.02.2022 r., Nr 10/2022, znak: PINB 7355.18.2017.E-3.4.20-22.MZ i umorzył postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego nr TW 1/2022 z dnia 14.01.2022r. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wojewódzki wskazał, że tytuł wykonawczy TW 1/2021 został wystawiony na nieaktualnym druku. Przy wystawianiu tytułu wykonawczego należy stosować aktualny wzór określony w Rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 12 stycznia 2021r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. Dodatkowo w sytuacji, gdy tutejszy organ uchylił postanowieniem nr 125/2021 z dnia 06.07.2021r. rozstrzygnięcie organu l instancji nr 10/2021 z dnia 08.03.2021r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, egzekucja była prowadzona na podstawie TW nr 3/2020. Tymczasem organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wszczął nowe postępowanie egzekucyjne wystawiając tytuł wykonawczy nr 1/2021 w sytuacji, gdy wszczęte uprzednio postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone. W związku z powyższym, organ stopnia podstawowego winien ponownie rozpatrzeć zarzuty zgłoszone w postępowaniu prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr 3/2020.
W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kutnie wydał postanowienie z dnia 04.05.2022 r., Nr 29/2022, znak: PINB 7355.18.2017.E-3.11.20-22.MZ, którym oddalił zgłoszone zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr 3/2020 z dnia 27.10.2020r., dotyczącego obowiązku wynikającego z decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.12.2018r. Nr 419/2018, polegającego na rozbiórce miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...].
Z przedmiotowym rozstrzygnięciem nie zgodziła się P. Sp. z o.o. W zażaleniu wniesionym w ustawowym terminie skarżąca zarzuciła m.in. naruszenie art. 7 kpa poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie faktu, iż zobowiązany nie jest jednym współwłaścicielem nieruchomości oraz nieuwzględnienie okoliczności, że zobowiązany podejmuje kroki zmierzające do wykonania nałożonego na niego obowiązku, art. 52 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez uznanie, iż zobowiązany jest w stanie wykonać przedmiotowy obowiązek w sytuacji, gdy działka, na której zlokalizowany jest parking nie stanowi wyłącznej własności zobowiązanego, art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie i tym samym błędne oznaczenie przez organ prowadzący postępowanie podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązku, art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie oraz nałożenie na P. Sp. z o.o. środka możliwie najbardziej uciążliwego dla zobowiązanego i tym samym doszło do znacznego pokrzywdzenia zobowiązanego i jego interesów. W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia 29/2022 i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania lub ewentualnie zmianę ww. postanowienia poprzez uznanie zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego w przedmiotowej sprawie.
Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2022 r. nr 95/2022 Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że ustawą z dnia 11.09.2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019r., poz. 2070 z późn. zm.) dokonano istotnych zmian w u.p.e.a. oraz w p.p.s.a. Zmiany te weszły w życie z dniem 30.07.2020r., z wyjątkiem przepisów określonych w jej art. 29, które weszły w życie w terminach innych niż ustawa zmieniająca, tj. w terminach zakreślonych tym przepisem, które jednak nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie. Dla rozstrzygnięcia zgłoszonych przez skarżącego zarzutów istotne znaczenie ma art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej, zgodnie z którym do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 (tj.u.p.e.a.) i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zwrócić trzeba uwagę, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie oznacza jeszcze wszczęcia egzekucji administracyjnej. Wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym jak to ma miejsce w omawianym przypadku, wszczyna postępowanie egzekucyjne z urzędu poprzez nadanie tytułowi wykonawczemu przez siebie wystawionemu klauzuli o skierowaniu tego tytułu do egzekucji administracyjnej.
W omawianej sprawie tytuł wykonawczy [...] został wystawiony w dniu 27.10.2020r. Klauzula organu egzekucyjnego o skierowaniu TW do egzekucji została nadana w dniu 27.10.2020r.
Ponieważ w przedmiotowej sprawie wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło po dniu 29.07.2020r., to zastosowanie będzie miał stan prawny obowiązujący od 30.07.2020r.
Organ odwoławczy podzielił pogląd zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 czerwca 2012r. w sprawie o sygn. akt II FSK 491/11, że "w egzekucji administracyjnej doręczenie tytułów wykonawczych, o którym mowa w art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a., wszczyna egzekucję administracyjną i może być kierowane wyłącznie do zobowiązanego". W przedmiotowej sprawie TW nr [...] został prawidłowo doręczony P. Sp. z.o.o.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem prawnym o jednolitym charakterze. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego. Zarzuty te można składać tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. Podstawę zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej stanowi, zgodnie z art. 33 § 2 pkt 1 - 6 u.p.e.a.: nieistnienie obowiązku (pkt 1), określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, dokumentu, przepisu prawa (pkt 2 lit. a-c), błąd co do zobowiązanego (pkt 3), brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane (pkt 4), wygaśnięcie obowiązku w całości lub w części (pkt 5), brak wymagalności obowiązku w przypadku odroczenia terminu wykonania obowiązku, rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, wystąpienia innej przyczyny (pkt 6 lit. a-c). Zarzuty (tak samo jak inne środki odwoławcze przysługujące w ramach postępowania egzekucyjnego) nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Zmiana lub uchylenie takiej decyzji może nastąpić wyłącznie w ramach jednego z trybów szczególnych unormowanych w k.p.a. Ponadto należy zaznaczyć, że wniesienie zarzutu nie uprawnia organu egzekucyjnego do weryfikacji innych niż decyzja administracyjna orzeczeń lub rozstrzygnięć, na których podstawie wystawiono tytuł wykonawczy. Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 listopada 2021 r., l SA/Łd 608/21).
Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podziela powyższy pogląd WSA w Łodzi i wyjaśnia, iż na etapie postępowania egzekucyjnego nie jest możliwa ponowna weryfikacja prawidłowości nałożonego nakazu rozbiórki. Stosownie bowiem do treści art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W innym wypadku doszłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 Kpa). Ponadto, zgodnie z art. 16 Kpa wzruszenie decyzji administracyjnej może nastąpić wyłącznie w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wynika żadne uprawnienie organu administracyjnego (wierzyciela) do takich działań. Wręcz odwrotnie, w przypadku niewykonania określonego w decyzji obowiązku (nakazu) stosuje się egzekucję administracyjną (art. 3 § 1 ww. ustawy). Oznacza to, że organ administracyjny, jako wierzyciel obowiązku, na tym etapie postępowania przystępuje nie do oceny prawidłowości jego nałożenia, lecz podejmuje działania i stosuje środki przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, celem wyegzekwowania ciążącego na zobowiązanym obowiązku (nakazu).
W niniejszej sprawie skarżąca od 29.10.2019r. (od kiedy prawomocny stał się wyrok WSA w Łodzi z dnia 27.06.2019r. sygn. akt II SA/Łd 132/19 w przedmiocie nakazu rozbiórki) ma świadomość ciążącego na niej bezwzględnego obowiązku rozbiórki przedmiotowych miejsc postojowych do samochodów i dojazdu do miejsc postojowych, którego to obowiązku jednakże nie zrealizowała. Ponadto, jak wynika z akt sprawy przeniesienie prawa własności na poszczególnych lokatorów miało miejsce od lutego do kwietnia 2018r. tak więc już w dacie wydania decyzji przez tutejszy organ nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r., skarżąca miała świadomość, iż nie jest jedynym właścicielem spornej nieruchomości. W tej sytuacji faktycznej przeniesienie prawa własności nie można uznać za przeszkodę w prowadzeniu przeciwko skarżącej jako inwestorowi przedmiotowej samowoli egzekucji niepieniężnego obowiązku jej rozbiórki i co za tym idzie za okoliczność uzasadniającą umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do niej.
Organ odwoławczy wyjaśnia, iż nie można uznać za zasadne twierdzenia Skarżącej, iż "niewłaściwe było wystawienie tytułu wykonawczego jedynie na P. Sp. z o.o. w sytuacji gdy nie jest ona podmiotem wyłącznie zobowiązanym do wykonania rozbiórki", albowiem zarzut błędu co do osoby zobowiązanego należy rozumieć w taki sposób, że jeżeli w tytule wykonawczym jest wskazany zobowiązany i podjęto czynności egzekucyjne do tego zobowiązanego, to nie występuje błąd co do osoby. Jeśli w tytule wykonawczym byłby zobowiązany, a zostałyby podjęte czynności do innej osoby to wystąpiłby błąd co do osoby (wyrok. WSA w Poznaniu z dnia 6 kwietnia 2022r. sygn. akt I SA/Po 1098/21).
W ocenie organu II instancji w sprawie, organ stopnia powiatowego prawidłowo uznał, że skarżący jest zobowiązanym w ramach przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Zatem zarzut błędu co do zobowiązanego jest bezzasadny, zaś egzekucję prawidłowo wszczęto do osoby wskazanej w przedmiotowym tytule wykonawczym TW 3/2020 z 27.10.2020r. Nie można zatem mówić o błędzie co do osoby zobowiązanego, skoro tak uznał WSA w Łodzi w prawomocnym wyrok z dnia 27.06.2019r. sygn. akt II SA/Łd 132/19 oddalając skargę Skarżącej, a egzekucja została wszczęta na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Zasada ta ma zastosowanie również we wstępnej fazie po wszczęciu egzekucji, kiedy zobowiązanemu przysługują zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji.
Ponadto zasadnym jest przypomnieć, że z art. 52 Prawa budowlanego wynika, że rozbiórkę obiektu budowlanego nakazaną w decyzji, o której mowa w art. 48 Prawa budowlanego ma obowiązek wykonać na swój koszt inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Należy zauważyć, że podmioty obowiązane do dokonania nakazanych czynności wymienione są alternatywnie. Redakcja tego przepisu na zasadzie alternatywy pozwala na przyjęcie, że w pewnych sytuacjach nakaz rozbiórki może być skierowany do inwestora niebędącego jednocześnie właścicielem nieruchomości. W orzecznictwie podkreśla się, że w pierwszej kolejności nakaz rozbiórki powinien być skierowany do inwestora, jeżeli jest on sprawcą samowoli budowlanej. Pozostałe podmioty wymienione w tym przepisie powinny być adresatami nakazu rozbiórki dopiero wtedy, gdy skierowanie tego nakazu do inwestora z przyczyn faktycznych nie gwarantowałoby jego wykonania. Rozbiórka obiektu budowlanego jest w istocie likwidacją stanu niezgodnego z prawem. Wobec tego uznać należy, iż nałożenie nakazu rozbiórki na właściciela nieruchomości mogłoby być dla niego nieuzasadnionym obciążeniem i stanowić nieuzasadnione zwolnienie od takiego obowiązku inwestora, który działał w warunkach samowoli budowlanej i to on powinien ponieść wszystkie niedogodności związane z wykonaniem rozbiórki (por. wyroki NSA: z dnia 23 lipca 2009 r., sygn. akt II OSK 1234/08, z dnia l kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 576/10, z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2319/14). Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy nie znajduje zrozumienia do takiej argumentacji skarżącej, iż w aktualnym stanie faktycznym i prawnym "niewłaściwe jest wystawienie tytułu wykonawczego tylko na P. Sp. z o.o." Jak również za nietrafny należy uznać zarzut skarżącej, że "organ nadzoru budowlanego mając możliwość wprowadzenia procedury legalizacyjnej nie uczynił tego". Organ l instancji postanowieniem nr 32/2017 z dnia 22.12.2017r. wstrzymał budowę miejsc postojowych i nałożył na spółkę obowiązek przedstawienia w terminie do 15.04.2018r. dokumentów umożliwiających legalizację. Dokumenty takie nie zostały przedstawione i organ zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego zobowiązany był do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektów wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jednakże jak już zostało wcześniej wspomniane na tym etapie postępowania egzekucyjnego nie dokonuje się weryfikacji prawidłowości wydanej decyzji.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej braku wymagalności obowiązku z uwagi na stan pandemii organ wskazał, że zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 brak wymagalności obowiązku zachodzi w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że powołując się na przesłankę wymienioną w art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a., tj. na przesłankę braku wymagalności obowiązku to zobowiązany powinien wykazać, że termin wykonania obowiązku określonego w decyzji kreującej ten obowiązek jeszcze nie nastąpił, albo że termin już upłynął, lecz nastąpiło wstrzymanie wykonania obowiązku (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2021r., II OSK 2282/18). Wymagalność obowiązku oznacza istnienie stanu, w którym zobowiązany powinien już wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność, a mimo to uchyla się od jej wykonania, a właściwe organy mają wobec takiej postawy zobowiązanego możliwość żądania przymusowego spełnienia ciążącej na nim powinności. O braku wymagalności obowiązku decydują takie okoliczności, jak odroczenie terminu wykonania obowiązku, czy rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych. Przepis używa także sformułowania "brak wymagalności obowiązku z innego powodu". Usytuowanie tego zapisu w art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. wskazuje, że podstawą zarzutu mogą być też inne zdarzenia, które powodują, że zobowiązanie nie może być egzekwowane. Niewątpliwie muszą one mieć charakter tego rodzaju, co wymienione w tym przepisie, czyli odroczenie terminu bądź rozłożenie na raty i należeć będą do tych okoliczności takie zdarzenia, jak wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym zarzut skarżącej dotyczący braku wymagalności obowiązku z powodu stanu epidemii jest nietrafny i nie może zostać uznany za zasadny.
Obowiązek nałożony decyzją organu odwoławczego Nr 419/2018 z dnia 20.12.2018r. nie został wykonany, na co wskazuje sama skarżąca w swoim zażaleniu z dnia 13.05.2022r. Organ powiatowy zasadnie więc wszczął postępowanie egzekucyjne, wydając uprzednio upomnienie z dnia 18.08.2020r. i tytuł wykonawczy Nr 3/2020 z dnia 27.10.2020r. Stosownie bowiem do treści art. 6 § 1 u.p.e.a. w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Stosownie zaś do treści art. 26 § 4 ww. ustawy jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie pełnomocnika, podniosła zarzut:
1) naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji:
- nieuwzględnienie, że skarżąca nie jest jedynym współwłaścicielem nieruchomości, bowiem na nieruchomości zamieszkują również inne podmioty, zaś udział skarżącej we współwłasności jest bardzo niski, wobec tego Spółka P. nie jest w stanie podejmować kluczowych decyzji i jest uzależniona od stanowiska pozostałych współwłaścicieli, zwłaszcza od podjęcia przez Wspólnotę Mieszkaniową stosownej uchwały w tym przedmiocie,
- nieuwzględnienie okoliczności, iż skarżąca podejmuje kroki zmierzające do wykonania nałożonego na nią obowiązku polegającego na rozbiórce wadliwie wykonanego parkingu, a następnie postawieniu go na podstawie uzyskanych pozwoleń na budowę, nie mniej jednak wbrew materiałowi zebranemu w sprawie pozostali współwłaściciele nieruchomości nie wyrażają zgody na podjęcie przez skarżącą takich czynności,
2) naruszenia art. 52 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez uznanie, iż skarżąca jest w stanie wykonać zobowiązanie polegające na rozbiórce parkingu, w sytuacji, gdy działka, na której został ulokowany parking nie stanowi wyłącznej własności skarżącej i bez uzyskania odpowiedniej decyzji aktualnego właściciela nieruchomości, tj. Wspólnoty Mieszkaniowej (ogółu właścicieli wchodzących w skład nieruchomości), skarżąca nie jest w stanie podjąć jakichkolwiek działań w tym przedmiocie,
3) art. 27 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie i tym samym błędne wskazanie podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązku, w sytuacji gdy Spółka P. nie jest władna do podjęcia żądanych działań, bowiem nie jest jedynym właścicielem nieruchomości, na której postawiony jest parking, zaś celem dokonania rozbiórki parkingu niezbędne jest podjęcie stosownej uchwały przez Wspólnotę Mieszkaniową (właścicieli lokali/nieruchomości) będącą właścicielem działki.
Podnosząc tak sformułowane zarzuty skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia nr 29/2022 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie z dnia 18 listopada 2022 r. uczestnik postępowania - Wspólnota Mieszkaniowej "[...]" wniósł o oddalenie skargi. Wspólnota podkreśliła, że argumentacja skarżącej w zasadzie powiela argumenty przedstawione w postępowaniu administracyjnym, które w ocenie Wspólnoty zostały skutecznie i w prawidłowy sposób zakwestionowane przez organy nadzory budowlanego obydwu instancji.
Wspólnota wskazała, że nigdy nie była stroną żadnych postępowań administracyjnych dotyczących nakazania rozbiórki miejsc postojowych na działce ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...], dla której Sąd Rejonowy w Kutnie prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Miejsca postojowe były elementem inwestycji, której inwestorem była skarżąca. W wyniku inwestycji powstał budynek mieszkaniowy wielorodzinny, umowy ustanowienia odrębnej własności lokali były zawierane głównie w okresie od lutego do kwietnia 2018r. Z poczynionych w toku niniejszej sprawy ustaleń wynika, że postępowania dotyczące samowoli budowlanej zostały wszczęte w 2017r., działka, której dotyczy postępowanie jest częścią wspólną nieruchomości. Mając na uwadze powyższe, oznacza to, że ustanawiając odrębną własność poszczególnych lokali skarżąca miała świadomość, że związany z lokalami udział we współwłasności części wspólnej nieruchomości jest obciążony wadą prawną. Według informacji posiadanych przez Wspólnotę żaden z właścicieli lokali ani w momencie zawierania umów o ustanowienie odrębnej własności lokali, ani też później, nie był informowany o toczącym się postępowaniu dotyczącym samowoli budowlanej, ani też o wynikach tego postępowania.
Stosownie do art. 52 ust. 1 Prawa Budowlanego obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się w pierwszej kolejności na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Wspólnota nie może zostać obciążona obowiązkiem wykonania rozbiórki miejsc postojowych jest to bowiem czynność przekraczająca zwykły zarząd (vide: art. 22 ust. 3 pkt 6 ustawy o własności lokali) i wspólnota nie może wykonać obowiązku rozbiórki bez zgody współwłaścicieli nieruchomości wyrażonej w formie uchwały oraz zabezpieczenia przez współwłaścicieli środków przeznaczonych na wykonanie obowiązku.
Odnosząc się do twierdzeń skarżącej Wspólnota po raz kolejny podkreśla, że nie jest prawdą, że nie wyrażała zgody na przystąpienie przez skarżącą do rozbiórki. Wspólnota chciała jedynie zabezpieczyć zarówno termin wykonania prac rozbiórkowych, jak i uzyskać od skarżącej termin ponownego wykonania miejsc postojowych zgodnie z niezbędnymi procedurami. Wspólnota przygotowała projekty uchwał oraz stosowne umowy, pomimo deklaracji przedstawiciele skarżącej nie potrafili wskazać, choćby wariantowo terminów wykonania prac. Nie podjęli żadnych czynności w celu ich wykonania. Twierdzenia jakoby Wspólnota miałaby cokolwiek blokować są przykładem dosyć ekwilibrystycznego podejścia skarżącej do prawdy.
Bezprzedmiotowe są przy tym twierdzenia, że na etapie wydawania decyzji o rozbiórce skarżąca nie była jedynym właścicielem przedmiotowej nieruchomości, na etapie wydawania tytułu wykonawczego nie ma już bowiem możliwości weryfikacji prawidłowości wydanego nakazu rozbiórki.
Należy w tym miejscu podnieść, że zgodnie z księga wieczystą nr [...] Spółka jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...], z którym związany jest współudział w wysokości 7972/331324 w nieruchomości wspólnej, w tym w działce o nr [...].
Stosownie do art. 209 Kodeksu Cywilnego każdy ze współwłaścicieli może wykonywać wszelkie czynności i dochodzić wszelkich roszczeń, które zmierzają do zachowania wspólnego prawa, jak wskazano wyżej, nic nie stoi na przeszkodzie by zamiast skupiać się na unikaniu nałożonego na nią obowiązku skarżąca przystąpiła do jego wykonania po zagwarantowaniu pozostały współwłaścicielom daty wykonania rozbiórki i wykonania nowych miejsc postojowych. Zważywszy na okoliczności sprawy, a w szczególności: powstanie samowoli w momencie powstawania inwestycji, z winy inwestora, nałożenie na skarżącą obowiązku rozbiórki, kolejność nakładania obowiązków wskazana w art. 52 Prawa budowlanego, zatajenie informacji o toczącym się postępowaniu w trakcie ustanawiania odrębnej własności poszczególnych lokali zasadnym jest dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wykonania obowiązku nałożonego decyzją w stosunku do skarżącej i stanowisko organów nadzoru budowlanego w tym zakresie należy uznać za prawidłowe. Zdaniem Wspólnoty organy nadzoru budowlanego powinny zintensyfikować swoje działania doprowadzając do wykonania przez skarżąca nałożonego obowiązku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a." – sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stało się postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 13 czerwca 2022 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie z dnia 4 maja 2022 r. oddalające zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] dotyczącego obowiązku wynikającego z decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20.12.2018r. Nr 419/2018, polegającego na rozbiórce miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji- szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...].
Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji doszedł do przekonania, że zostały one wydane zgodnie z przepisami obowiązującego prawa.
W pierwszej kolejności przypomnienia wymaga, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Przesłanki, które stanowią podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm. - dalej: "u.p.e.a."), zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a.
Zgłoszone w rozpoznawanej sprawie zarzuty oparte zostały co do zasady o okoliczności, o których mowa w art. 33 § 2 pkt 3 i 6 u.p.e.a. Zdaniem skarżącej spółki nie jest ona wyłącznym właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], zatem wystąpił błąd co do zobowiązanego, natomiast sytuacja pandemiczna i związany z tym brak możliwości zatrudnienia przy rozbiórce wypełnia znamiona braku wymagalności obowiązku.
Zgodnie z art. 1a pkt 20 u.p.e.a. przez zobowiązanego rozumie się osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo osobę fizyczną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym lub obowiązku o charakterze niepieniężnym.
Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi w punkcie 2. decyzji z dnia 20.12.2018 r., Nr 419/2018, znak: WOP.7721.0680.0687.2018.AT, nakazał P. Sp. z o.o., na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, rozbiórkę miejsc postojowych dla samochodów osobowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem żółtym stanowiącym integralną część wydanej decyzji - szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) oraz dojazdów do miejsc postojowych (oznaczonych na załączniku graficznym kolorem pomarańczowym stanowiącym integralną część wydanej decyzji - szkic z oględzin z dnia 14.09.2018r.) na działce nr ewid. [...] położonej w K. przy ul. [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 27.06.2019 r. sygn. akt II SA/Łd 132/19, oddalił skargę P. Sp. z o.o. z siedzibą w K., na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 419/2018 z dnia 20.12.2018 r. Orzeczenie to od dnia 29.10.2019 r. ma charakter prawomocny.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że zarzut błędu co do osoby zobowiązanego należy rozumieć w taki sposób, że jeżeli w tytule wykonawczym jest wskazany zobowiązany i podjęto czynności egzekucyjne do tego zobowiązanego, to nie występuje błąd co do osoby (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 kwietnia 2022 r., I SA/Po 1098/21, CBOSA).
W ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że skarżąca spółka jest zobowiązanym w ramach przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Zatem zarzut błędu co do zobowiązanego jest bezzasadny, zaś egzekucję prawidłowo wszczęto do osoby wskazanej w przedmiotowym tytule wykonawczym nr 3/2020, który został prawidłowo doręczony.
Podnoszona przez spółkę w toku postępowania oraz w skardze kwestia, że obecnie właścicielem nieruchomości jest Wspólnota Mieszkaniowa pozostaje bez wpływu na tę ocenę z przyczyn, które zostały szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Otóż, poza sporem pozostaje fakt, że Spółka zgodnie z księga wieczystą nr [...] jest właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...], z którym związany jest współudział w wysokości 7972/331324 w nieruchomości wspólnej, w tym w działce o nr [...]. Słusznie przy tym zwróciła uwagę Wspólnota Mieszkaniowa, że nigdy nie była stroną żadnych postępowań administracyjnych dotyczących nakazania rozbiórki miejsc postojowych na działce ewid. [...]. Umowy ustanowienia odrębnej własności lokali były zawierane głównie w okresie od lutego do kwietnia 2018 r., co oznacza, że skarżąca spółka już wtedy miała świadomość, że związany z lokalami udział we współwłasności części wspólnej nieruchomości jest obciążony wadą prawną. Także w dacie nałożenia obowiązku dokonania rozbiórki Spółka nie była jedynym właścicielem nieruchomości, co nie stało na przeszkodzie wydaniu decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, której adresatem była spółka.
Nie można zatem mówić o błędzie co do osoby zobowiązanego, skoro Spółka została wskazana jako podmiot zobowiązany do dokonania rozbiórki w stosownej decyzji, a także konsekwentnie wskazana w tytule wykonawczym.
Fakt, że Spółka nie jest wyłącznym właścicielem nieruchomości nie wyłącza możliwości wywiązania się z obowiązku, tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy Wspólnota Mieszkaniowa jest zainteresowana jak najszybszym wykonaniem obowiązku.
Jeśli zaś idzie o drugi z zarzutów zakwalifikowany jako zarzut braku wymagalności obowiązku z uwagi na stan epidemiczny, to nie sposób uznać go za zasadny.
Jak wynika z art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a. zdanie pierwsze w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Przepis ten nie pozostawia zatem organowi wyboru, nakładając na niego prawny obowiązek podjęcia odpowiednich kroków w celu wszczęcia egzekucji w przypadku zaistnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2001 r., I SA/Lu 452/2000). Wskazać trzeba, że choć ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera definicji pojęcia "uchylanie się zobowiązanego od wykonania obowiązku", to uznać należy, że organ winien przystąpić do podjęcia czynności mających na celu przymusowe wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym w każdym przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 grudnia 2008 r., III SA/Łd 417/08). Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny, oznacza z kolei, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. Obowiązek wynikający z decyzji administracyjnej staje się wymagalny w dwóch sytuacjach: jeżeli decyzja, którą został nałożony, stała się ostateczna i nie doszło do wstrzymania jej wykonania (przy założeniu, że decyzja nie określa terminu wykonania obowiązku) albo jeżeli decyzja, którą został nałożony, wprawdzie nie jest ostateczna, ale nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności lub jest natychmiast wykonalna z mocy prawa.
Powołując zarzut braku wymagalności Spółka nie powołała się na okoliczność, o której mowa w art. 33 § 2 pkt 6 lit. a) u.p.e.a. (niepieniężny charakter obowiązku wykluczał powołanie się na pkt b), natomiast argumenty przytoczone przez Spółkę dotyczące stanem epidemicznym nie stanowią o pozbawieniu obowiązku cechy wymagalności.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku. is