II SA/Łd 674/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z powodu wadliwego postępowania dowodowego w zakresie ustalenia dzierżawy.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania pełnej kwoty płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z powodu rzekomego zawyżenia powierzchni wnioskowanych działek. Skarżący twierdził, że dzierżawił sporne działki od dziesięciu lat i złożył wniosek w dobrej wierze, a następnie skorygował go na prośbę urzędników. Sąd uznał, że organy administracji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego posiadania działek przez skarżącego, co stanowiło naruszenie przepisów KPA. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Skarżący A. K. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami dotyczącymi działek ewidencyjnych nr 447 i 540/2, organ pierwszej instancji wezwał go do złożenia wyjaśnień. Skarżący wycofał te działki z wniosku, mimo że użytkował je na podstawie ustnej umowy dzierżawy z J. K. Organ pierwszej instancji wydał decyzję o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości, powołując się na przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 i Nr 2199/2003, wskazując na zawyżoną powierzchnię. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy i że skarżący nie przedstawił dowodów na użytkowanie działek. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA, w tym art. 7, 77 i 107, poprzez brak wyczerpującego materiału dowodowego i nienależyte poinformowanie o okolicznościach sprawy. Skarżący podniósł, że dzierżawił grunty od dziesięciu lat i nie wiedział, że właścicielka również złoży wniosek. Sąd administracyjny uznał, że organy administracji nie dopełniły obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności kwestii dzierżawy spornych działek, co stanowiło naruszenie art. 7 i 77 KPA. Sąd podkreślił, że prawo do ubiegania się o płatności przysługuje producentowi rolnemu jako dzierżawcy, jeśli grunty te uprawia. Zaniechanie ustalenia tej okoliczności, jak również brak wyjaśnienia, dlaczego odmówiono wiarygodności oświadczeniu skarżącego, było podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Sąd zasądził również zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego posiadania i użytkowania spornych działek przez skarżącego, co stanowiło naruszenie przepisów KPA.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy miały obowiązek ustalić okoliczności związane z dzierżawą gruntów, zwłaszcza że skarżący powoływał się na ustną umowę dzierżawy od dziesięciu lat. Zaniechanie wyjaśnienia tej kwestii, mimo posiadania informacji o właścicielu gruntu, było naruszeniem zasady praworządności i obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (24)
Główne
u.p.d.o.r. art. 3 § ust. 1
Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2199/2003 art. 5 § ust. 1
Zmniejszenie kwoty płatności o dwukrotność kwoty ustalonych funduszy dla różnicy, gdy różnica jest większa niż 3% ale nie większa niż 30% wyznaczonego obszaru.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 art. 32 § ust. 1 zdanie 2
Odmowa przyznania pomocy obszarowej dla danej grupy upraw, jeżeli różnica jest większa niż 20% obszaru ustalonego.
u.p.d.o.r. art. 2 § ust. 1 i 2
Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
u.p.d.o.r. art. 2 § ust. 3 pkt 1
Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2199/2003 art. 5 § ust. 1 zdanie 1
Jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu stwierdza się, że ustalona różnica między zadeklarowanym obszarem a wyznaczonym obszarem jest większa niż 3%, ale nie większa niż 30% wyznaczonego obszaru, kwota, jaka ma zostać przyznana na podstawie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej jest zmniejszana za dany rok o dwukrotność kwoty ustalonych funduszy dla tej różnicy.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 art. 32 § ust. 1 zdanie 2
Jeżeli różnica jest większa niż 20% obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
k.p.a. art. 77 § par. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
k.p.a. art. 107 § par. 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności dowodom.
p.p.s.a. art. 3 § par. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § par. 1
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 "c"
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § par. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 art. 8 § ust. 1
Po upływie terminu składania wniosków o pomoc obszarową istnieje możliwość dodania do wniosku indywidualnych działek rolnych dotychczas nie wykazanych, jak również wprowadzenia zmian dotyczących użytkowania lub systemu pomocy, pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z reguł mających zastosowanie do danego systemu pomocy.
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 art. 8 § ust. 2
Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 2419/2001 art. 8 § ust. 3
W przypadku, gdy właściwe władze poinformowały już rolnika o nieprawidłowościach we wniosku o pomoc lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu, a kontrola ujawniła nieprawidłowości, uzupełnienia i zmiany nie są dozwolone w odniesieniu do działek rolnych, których dotyczą nieprawidłowości.
k.p.a. art. 10 § par. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, szczególnie w przypadku wątpliwości co do wiarygodności dowodów, z uwzględnieniem słusznego interesu społecznego i obywateli.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie obywateli do organów Państwa.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy powinny rzetelnie udzielać wyjaśnień i wskazówek stronom postępowania.
p.p.s.a. art. 200 § par.
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego posiadania i użytkowania spornych działek przez skarżącego. Zaniechanie wyjaśnienia kwestii dzierżawy gruntów stanowi naruszenie art. 7 KPA. Ustalenie o zawyżonej powierzchni było dowolne i nie opierało się na przepisach prawa. Naruszenie art. 77 KPA poprzez niezebranie wyczerpującego materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
organy administracji stoją na straży praworządności podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zaniechanie poczynienia ustaleń w powyższej kwestii stanowi naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. brak możliwości ustalenia we własnym zakresie okoliczności, na które powołuje się skarżący w odwołaniu uzasadnienie tezy o zawyżeniu przez skarżącego powierzchni upraw wyłącznie tym, iż skarżący skorygował pierwotny wniosek, a właściciel spornego gruntu złożył wniosek o płatność obejmując ów grunt, jest dowolny i nie odnosi się do określonych w prawie przesłanek przyznanie płatności.
Skład orzekający
Arkadiusz Blewązka
sprawozdawca
Barbara Rymaszewska
przewodniczący
Czesława Nowak-Kolczyńska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ważność zasady praworządności i obowiązku dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego przez organy administracji w sprawach o przyznanie płatności rolnych, nawet w przypadku korekty wniosku przez stronę."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki przepisów dotyczących płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i rozporządzeń wspólnotowych w tym zakresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących dotacji, gdzie kluczowe jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i dowodowego.
“Wadliwe postępowanie administracyjne uniemożliwiło rolnikowi uzyskanie pełnej kwoty dopłat.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 674/05 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-09-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/ Barbara Rymaszewska /przewodniczący/ Czesława Nowak-Kolczyńska Symbol z opisem 6169 Inne o symbolu podstawowym 616 Sygn. powiązane II OSK 30/06 - Wyrok NSA z 2006-04-21 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2005 roku przy udziale - sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak: [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego w A. Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...], 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na rzecz A. K. 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uzasadnienie Sygn. akt II SA/Łd 674 / 05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie przepisu art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 roku, Nr 6, poz. 40 ze zm.), art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003, z dnia 16 grudnia 2003 roku ustanawiającego przejściowe środki działania dla celów stosowania w roku 2004, rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie mechanizmu jednolitej płatności powierzchniowej wobec Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji oraz art. 32 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) Nr 3508/92, po rozpatrzeniu odwołania A. K., w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, nr: [...] z dnia 30 czerwca 2004 roku – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję o przyznaniu A. K. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż A. K. w dniu 30 czerwca 2004 roku złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami dotyczącymi działek ewidencyjnych o numerach: 447 i 540/2 organ I instancji pismem z dnia 12 lipca 2004 roku wezwał A. K. do złożenia wyjaśnień w sprawie. Wnioskodawca we wskazanym terminie złożył wyjaśnienia w następstwie, których wycofał z wniosku działki ewidencyjne o numerach 447 i 540/2. Na skutek tak poczynionych ustaleń Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. – jako organ I instancji – w dniu [...] wydał decyzję Nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, zgodnie z przepisem art. 8 ust 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001. Od powyższej decyzji z zachowaniem ustawowego terminu A. K. wniósł odwołanie, w którym podniósł, iż wycofał z wniosku działki ewidencyjne o numerach 447 i 540/2, mimo, iż działki te użytkował na podstawie umowy ustnej. Rozpoznając wniesione odwołanie, po zapoznaniu się z aktami sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie zgodnie z przepisami art. 61 par. 1, art. 7 oraz art. 77 par. 1 k.p.a. uwzględniając wycofanie działek przez wnioskodawcę po wezwaniu do złożenia wyjaśnień. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji prawidłowo zastosował przepis art. 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001. Zgodnie z tym przepisem "z zastrzeżeniem ust. 3, po upływie terminu składania wniosków o pomoc obszarową istnieje możliwość dodania do wniosku indywidualnych działek rolnych dotychczas nie wykazanych, jak również wprowadzenia zmian dotyczących użytkowania lub systemu pomocy, pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z reguł mających zastosowanie do danego systemu pomocy (art. 8 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001). O dodanie działek rolnych oraz zmiany zgodne z ust. 1 powiadamia się pisemnie właściwe władze najpóźniej w ostatecznym dniu siewu lub ustalonym zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) Nr 1251/1999 (art. 8 ust. 2). W przypadku, gdy właściwe władze poinformowały już rolnika o nieprawidłowościach we wniosku o pomoc lub w przypadku, gdy powiadomiły go o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz, gdy kontrola na miejscu ujawniła nieprawidłowości, uzupełnienia i zmiany, zgodnie z ust. 1 i 2, nie są dozwolone w odniesieniu do działek rolnych, których dotyczą nieprawidłowości (art. 8 ust. 3)". Organ odwoławczy wskazał, iż w toku kontroli administracyjnej okazało się, że na tą samą działkę ewidencyjną złożyło wnioski dwóch producentów rolnych. Z uwagi na powyższe strona została wezwana do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie rolnik wycofał z wniosku działkę ewidencyjną w stosunku, do której organ I instancji wykrył nieprawidłowości. Z uwagi na treść art. 8 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 organ I instancji uznał, iż zadeklarowana powierzchnia gruntów rolnych została zawyżona w zakresie jednolitej płatności obszarowej o 1,07 ha oraz w zakresie uzupełniającej płatności obszarowej o 1,07 ha. Tym samym powierzchnia rzeczywista wyniosła w zakresie jednolitej płatności obszarowej 3,79 ha, a zakresie uzupełniającej płatności obszarowej 3,79 ha. Zgodnie z art. 5 ust. 1 zdanie 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 "Jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu stwierdza się, że ustalona różnica między zadeklarowanym obszarem, a wyznaczonym obszarem w znaczeniu art. 2 lit. r) rozporządzenia (WE) Nr 2419/2001 jest większa niż 3%, ale nie większa niż 30% wyznaczonego obszaru, kwota, jaka ma zostać przyznana na podstawie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej jest zmniejszana za dany rok o dwukrotność kwoty ustalonych funduszy dla tej różnicy". Zatem powierzchnia w zakresie jednolitej płatności obszarowej została prawidłowo pomniejszona na podstawie art. 5 ust. l rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 o dwukrotność powierzchni zawyżonej, otrzymując w ten sposób powierzchnie, co, do której wniosek został pozytywnie rozpatrzony to jest 1,65 ha. W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej różnica między powierzchnią działek zgłoszonych we wniosku i stwierdzonych w wyniku kontroli administracyjnej stanowi 28,23%, zatem odmówiono przyznania pomocy zgodnie z art. 32 ust. l zdanie 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001, stanowiącym, iż "jeżeli różnica jest większa niż 20% obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw". Konstatując organ odwoławczy wskazał, iż skutkiem tak ustalonego stanu faktycznego było wydanie decyzji Nr [...] z dnia [...], zgodnie z art. 5 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 oraz z art. 32 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001. Dalej organ wskazał, iż w toku postępowania odwoławczego skarżący nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających użytkowanie przez niego wskazanych powyżej działek (na przykład dowodu z zeznań świadków). Zgodnie z art. 10 par. 1 k.p.a. organ odwoławczy II instancji poinformował skarżącego o przysługującym mu prawie do zapoznania, wypowiedzenia się i uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie. A. K. nie skorzystał jednak z przysługującego mu prawa i nie stawił się w siedzibie organu. W ocenie organu odwoławczego, organy administracji w zakresie swych kompetencji nie miały możliwości ustalenia we własnym zakresie okoliczności, na które powołuje się skarżący w odwołaniu, Skarżący był wzywany do czynnego udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ I i II instancji. W tym zakresie powinien zgłosić konieczne dowody na poparcie swoich twierdzeń, Organy obu instancji dołożyły należytej staranności w wyjaśnieniu sprawy, czym uczyniły zadość treści przepisu art. 7 i 77 k.p.a. Organ II instancji zwrócił uwagę, że uzasadnienie decyzji organu I instancji, nie spełnia wszystkich warunków określonych w przepisie art. 107 par. 3 k.p.a., z uwagi jednak na to, że uchybienia te nie miały wpływu na wynik sprawy brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. W dniu 13 czerwca 2005 roku skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wywiódł A. K. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów: - art. 107 par. 3 k.p.a., poprzez brak wskazania przyczyn z powodu, których organ odmówił wiarygodności dowodom skarżącego, - art. 77 par. 1 k.p.a., poprzez nie żebranie wyczerpującego materiału dowodowego w sprawie oraz - art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a., poprzez nie podjęcie wszelkich możliwych kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszystkich okoliczności sprawy oraz nienależytego poinformowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. z dnia [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż w dniu [...] Dyrektor [...] Oddziale Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał decyzję, którą utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości – z powodu zmniejszenie płatności ze względu na zawyżoną w deklaracji powierzchnię działek rolnych. Skarżący wskazał, iż w dniu 30 czerwca 2004 roku w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004. Pismem z dnia 12 lipca 2004 roku skarżący został wezwany do złożenia wyjaśnień w sprawie nieprawidłowości w wielkości gruntów rolnych zgłoszonych we wniosku. Organ wykrył nieprawidłowości w złożonym przez skarżącego wniosku poprzez podanie zawyżonej powierzchni użytkowanych gruntów o działki nr 447 i 540/2. Dalej skarżący wskazał, iż powyższe grunty dzierżawi od dziesięciu lat od J. K. i uprawia je na podstawie zawartej z właścicielką gruntów ustnej umowy dzierżawy. Skarżący podał, iż J. K. również złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych i we wniosku tym ujęła dzierżawione i użytkowane przez skarżącego grunty. W związku z powyższym skarżący złożył wyjaśnienia i na wezwanie pracowników Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. skorygował wniosek o sporne grunty. W dniu [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. wydał decyzję o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, to jest 347,37 złotych. Od decyzji tej skarżący odwołał się w dniu 5 kwietnia 2005 roku, jednak Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ze stanowiskiem organu odwoławczego skarżący nie zgadza się bowiem organ ten naruszył jego zdaniem naruszył przepisy przywołane na wstępie skargi. Skarżący wskazał również, iż działając w dobrej wierze podał we wniosku powierzchnię fizycznie użytkowanych (uprawianych od 10 lat działek nr 447 i 540/2, dzierżawionych na podstawie ustnej umowy od J. K.). Podał, iż nie wiedział, że właścicielka gruntów również poda owe działki we wniosku i będzie ubiegać się o płatności bezpośrednie. Na prośbę pracowników Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w A. działki te skarżący wykreślił z wniosku. Jednocześnie skarżący nie został poinformowany, iż poniesie z tego powodu konsekwencję w postaci potrącenia kwoty płatności bezpośrednich. Dalej skarżący wskazał, iż w uzasadnieniu decyzji odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej jego oświadczeniu o dzierżawie gruntu. Skarżący nie zgodził się również ze stwierdzeniem zawartym w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, iż: "organ administracji w zakresie swych kompetencji nie ma możliwości ustalenia we własnym zakresie okoliczności, na które powołuje się skarżący w odwołaniu". W ocenie skarżącego organ I instancji oraz organ odwoławczy są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast w niniejszej sprawie do złożenia wyjaśnienia nie wezwano nawet właścicielki spornych gruntów, która mogłaby potwierdzić fakt dzierżawy i użytkowania przedmiotowych gruntów przez skarżącego od 10 lat. Zdaniem skarżącego w myśl przepisu art. 7 k.p.a. organy administracji stoją w toku prowadzonego postępowania, na straży praworządności i to one powinny podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, szczególnie w przypadku wątpliwości, co do wiarygodności dowodów przedstawianych przez stronę, z uwzględnieniem słusznego interesu społecznego i obywateli. Dalej skarżący podał, iż organy administracji w myśl przepisów art. 8 i art. 9 k.p.a. powinny prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie obywateli do organów Państwa. Powinny w sposób należyty i wyczerpujący informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. To one powinny czuwać, aby uczestniczące w postępowaniu strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i rzetelnie udzielać niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Konkludując skarżący wskazał, iż w złożonym wniosku o płatności bezpośrednie podał grunty rolne dzierżawione, gdyż jako rolnik i użytkownik tych gruntów miał do tego prawo. W związku z zaistniałymi okolicznościami, w dobrej wierze, na prośbę pracowników Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa grunty te z wniosku wykreślił. Natomiast organy administracji kierując się przepisami rozporządzenia Komisji (WE), nie wyjaśniając wszystkich okoliczności faktycznych sprawy wydały decyzje, w których określiły kwotę płatności do gruntów rolnych na 2004 roku w wysokości 347,37 złotych w sytuacji, gdy według szacunkowych ustaleń skarżącego kwota ta winna wynosić 1.900,00 złotych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o oddalenie skargi wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w zaskarżonej decyzji oraz w decyzji ją poprzedzającej takich naruszeń prawa, które skutkują koniecznością ich wyeliminowania z obrotu prawnego poprzez ich uchylenie. Rozważania na temat oceny legalności działań organów administracji w niniejszej sprawie rozpocząć wypada od stwierdzenia, ustawa z dnia 18 grudnia 2003 roku o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 roku, Nr 6, poz. 40 ze zm.) stanowi, iż osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi". Warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy). Jedną z form płatności na podstawie powyższej ustawy jest "jednolita płatność obszarowa" (art. 2 ust. 3 pkt 1 ustawy). W świetle powyższego nie może budzić wątpliwości, iż skarżącemu jako "producentowi rolnemu" przysługuje tytuł prawny do ubiegania się o stosowną płatność w oparciu o przepisy powyższej ustawy zarówno jako właścicielowi gruntów rolnych, które uprawia, jak i jako dzierżawcy gruntów będących własnością innej osoby, jeżeli tylko grunty te uprawia. Wszak cytowana powyżej ustawa uprawnienie do ubiegania się o płatności uzależnia jedynie od posiadania gospodarstwa rolnego, a więc od faktu bycia "producentem rolnym" oraz od posiadania gruntów rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. W takiej sytuacji rolą organów administracji publicznej było ustalenie czy wszystkie grunty wskazane przez skarżącego we wniosku złożonym w dniu 30 czerwca 2004 roku spełniają kryteria, o których mówią przepisy przywołanej powyżej ustawy. W szczególnością rolą organów było ustalenie okoliczności związanych z dzierżawą dwóch działek gruntu, co do których osoba będąca ich właścicielem również złożyła wniosek o płatność. Zasadnie wywodzi skarżący, iż zaniechanie poczynienia ustaleń w powyższej kwestii stanowi naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. stanowiącego, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów, iż to brak aktywności skarżącego uniemożliwił potwierdzenie okoliczności związanych z dzierżawą gruntu. Owszem skarżący nie przejawiał w tym zakresie szczególnej aktywności ale organ dysponował informacjami o osobie właściciela gruntu, od którego przedmiotowe działki miały być dzierżawione przez skarżącego. Skoro tak, to nic nie stało na przeszkodzie aby doprowadzić do wyjaśnienia kwestię rzeczywistego posiadania dwóch spornych działek gruntu. Zaniechanie ustalenia tej okoliczności, jakże istotnej dla rozstrzygnięcia złożonego przez skarżącego wniosku o płatność, stanowi naruszenie przepisu art. 77 par. 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Nie można natomiast pogodzić się ze stanowiskiem organów, które zdają się uważać, iż skarżącemu nie należy się płatność za sporne dwie działki gruntu tylko dlatego, iż stosowny wniosek o płatność złożyła również osoba będąca właścicielem owych działek. Powyższy wniosek jest zupełnie dowolny i nie uwzględnia kryteriów przyznania płatności opisanych w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 roku o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych. Mając na uwadze zakres wniosku, który ostatecznie skarżący – po dokonanej korekcie – przedstawił organowi I instancji, braki w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym tyczącym posiadania dwóch spornych działek można byłoby uznać za nieistotne, bowiem wobec ograniczenia wniosku działki te znajdowałyby się poza zakresem złożonego wniosku. Organy jednak powołując się na przepis art. 8 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001 roku ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy, ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) Nr 3508/92, doszły przeświadczenia, iż konieczne jest przyznanie skarżącemu płatności w pomniejszonej wysokości. W takiej zaś sytuacji bazowały na ustaleniu, iż we wniosku zawarte zostały informacje o zawyżonej powierzchni upraw odnoszące się do dwóch spornych działek. Nie może budzić wątpliwości, iż dokonane przez organ ustalenie o wskazaniu we wniosku zawyżonej powierzchni upraw winno być poprzedzone rzetelnym postępowaniem wyjaśniającym. Uzasadnienie tezy o zawyżeniu przez skarżącego powierzchni upraw wyłącznie tym, iż skarżący skorygował pierwotny wniosek, a właściciel spornego gruntu złożył wniosek o płatność obejmując ów grunt, jest dowolny i nie odnosi się do określonych w prawie przesłanek przyznanie płatności. Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 "c" p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O obowiązku zwrotu kosztów postępowania orzeczono na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów należało orzec jak powyżej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI