II SA/Łd 648/05

II SA/Łd 648/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Czesława Nowak-Kolczyńska
Ewa Cisowska-Sakrajda /sprawozdawca/
Grzegorz Szkudlarek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Dnia 7 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2005 roku sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej w pomniejszonej wysokości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] nr [....] 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na rzecz A. K. kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Syg. akt II S.A./Łd 648/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Nr [..] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. przyznał A. K. płatność z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości w łącznej wysokości 0,00 zł, w tym z tytułu ONW – Nizinne strefa I – 2004 (kod EFOiGR: 050404000000053, krajowa pozycja budżetowa: 00001038) w wysokości 0,00 zł oraz wskazał, iż zobowiązania A. K. do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat dotyczą powierzchni mniejszej niż 0 ha.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. K., zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie zasad ogólnych – art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 oraz art. 75 par. 1, art. 77 par. 1 i art. 78 par. 1 k.p.a. poprzez pominięcie zeznań świadka i dokonanej korekty powierzchni zadeklarowanych działek rolnych, wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i nałożonej sankcji oraz przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
W uzasadnieniu, poza wskazaniem stanu faktycznego sprawy, zauważył, iż Biuro Powiatowe ARiMR w K., oprócz uwag dotyczących powierzchni działek, nie miało innych zastrzeżeń w sprawie, a nie uwzględnienie korekty stanowi, zdaniem odwołującego się, rażące naruszenie wskazanych przepisów.
W uzupełnieniu zawartego w odwołaniu stanowiska, A. K. pismem z dnia 30 kwietnia 2005r. wskazał dodatkowo, że organ pierwszej instancji powołał się na dokonaną przez centralę ARiMR zmianę interpretacji przepisów unijnych dotyczących konfliktów krzyżowych i dodał do systemu wykluczone działki, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił jednakże tej zmiany wobec zmian treści wniosku o dopłatę. Według niego, ponowne wprowadzenie do systemu wykluczonych działek mogło mieć miejsce tylko na podstawie przepisów unijnych i krajowych. Podkreślił nadto, iż do konfliktu krzyżowego doszło z przyczyn niezależnych od wnioskodawcy, ponieważ właściciel nieruchomości w dążeniu do osiągnięcia korzyści wbrew zawartej umowie złożył wniosek o dopłaty. Stanowisko organu byłoby, zdaniem A. K., zgodne z prawem, gdyby nie było w terminie zmian wniosku.
Po rozpoznaniu odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [....] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji, poza opisaniem stanu faktycznego, powołał przepis art. 8 ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 32 ust. 2 Rozporządzenia komisji (WE) Nr 2419/2001, art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. oraz art. 10 k.p.a., wywodząc, iż po upływie terminu składania wniosków o pomoc obszarową istnieje możliwość dodania do wniosku indywidualnych działek rolnych dotychczas niewykazanych, jak również wprowadzenia zmian dotyczących użytkowania lub systemu pomocy, pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z reguł mających zastosowanie do danego systemu pomocy, a o dodaniu działek rolnych oraz zmianie powiadamia się pisemnie właściwe władze najpóźniej w ostatecznym dniu siewu lub ustalonym zgodnie z Rozporządzeniem (WE) nr 1251/1999, przy czym uzupełnienia lub zmiany nie są dozwolone w odniesieniu do działek rolnych, których dotyczą nieprawidłowości, w przypadku gdy właściwe władze poinformowały już rolnika o nieprawidłowościach we wniosku o pomoc lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz gdy kontrola na miejscu ujawniła nieprawidłowości. Zauważył nadto, iż wedle art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 "art. 30 i art. 31 oraz 32 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 2419/2001 stosuje się do płatności obszarowych", zatem zgodnie z art. 32 ust. 1 zdanie drugie rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 "jeśli różnica jest większa niż 20% obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw".
Dyrektor [...] Oddziału ARiMR podkreślił, iż postępowanie przed organem pierwszej instancji zostało przeprowadzone zgodnie z art. 61 par. 1, art. 7, art. 77 par. 1 k.p.a., organ uwzględnił wycofanie działek przez wnioskodawcę po wezwaniu do złożenia wyjaśnień oraz prawidłowo zastosował art. 8 Rozporządzenia komisji (WE) Nr 2419/2001, przeprowadzona przez ten organ kontrola administracyjna wykazała bowiem, iż te same działki ewidencyjne złożyło dwóch producentów rolnych, a zadeklarowana przez A. K. powierzchnia gruntów rolnych została zawyżona w zakresie o 3,91 ha, w wyniku czego różnica między powierzchnią działek zgłoszonych we wniosku i stwierdzonych w toku kontroli administracyjnej stanowi 36,95 %, zatem odmówiono przyznania pomocy na podstawie art. 70 zdanie 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 i art. 32 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślił nadto, iż strona w toku postępowania odwoławczego nie przedstawiła żadnych nowych dowodów potwierdzających użytkowanie przez nią ww działek, a także stawiając się w siedzibie ŁOR ARiMR skorzystała, stosownie do dokonanego przez organ pouczenia, z przysługującego jej na podstawie art. 10 k.p.a. prawa do zapoznania się, wypowiedzenia i uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie. Odnosząc się do zarzutów odwołania, stwierdził, iż organ administracji publicznej działa w zakresie i w oparciu o przepisy obowiązującego prawa, którym jest jednocześnie związany. Wyjaśnił, iż ARiMR jest jedynie instytucją płatniczą, doradztwo pozostaje poza jej kompetencjami, a organ dołożył należytej staranności w wyjaśnieniu sprawy. Według organu drugiej instancji, zarzut pominięcia dowodów złożonych w dniu 30 lipca 2004r. i w dniu 2 sierpnia 2004r. jest niezasadny, dowody te nie zostały bowiem przedłożone, a ponadto w dniu 2 sierpnia 2004r. wnioskodawca wycofał z wniosku działki ew. nr 3/5, 4 i 5, co zostało uwzględnione przez organ pierwszej instancji, zaś okoliczności, co do których skarżący powołuje dowód z zeznań świadka nie są kwestionowane przez organ. W konkluzji uzasadnienia Dyrektor zwrócił organowi pierwszej instancji uwagę na obowiązek przestrzegania art. 107 par. 3 k.p.a. przy sporządzaniu uzasadnienia decyzji administracyjnej, zauważając jednak iż uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy.
Nie godząc się z powyższą decyzją A. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o uchylenie w całości obu decyzji, zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych oraz dopuszczenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów na okoliczność, iż skarżący nie usiłował wyłudzić płatności z dzierżawionych gruntów rolnych. Zaskarżonej decyzji zarzucił natomiast naruszenie prawa unijnego, a mianowicie art. 8 i 32 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. poprzez błędną ich wykładnię, nie wykluczenie spornych działek z wniosku i nie uwzględnienie dokonanej korekty tegoż wniosku wobec tzw. konfliktów krzyżowych, zmianę systemu postępowania w sytuacjach tzw. konfliktów krzyżowych, określoną na str. A9 wniosku, oraz wykonanie polecenia centrali ARiMR wydanego w marcu 2005r. i wprowadzenie spornych działek do systemu, naruszenie art. 5, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 138 k.p.a. poprzez zastosowanie art. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z 16 grudnia 2001r., niepowołanego przez organ pierwszej instancji oraz uznanie, iż skarżący nie udowodnił praw "do wniosku o płatności bezpośrednie z wyłączeniem części obszaru objętego tzw. konfliktami krzyżowymi, pomimo braku jakichkolwiek innych zastrzeżeń po dokonaniu korekty".
W obszernym uzasadnieniu skargi, skarżący, poza przytoczeniem licznych fragmentów uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz argumentów z odwołania, wskazał minn., iż organ odwoławczy zmienił podstawę prawną decyzji, pominął zarzut bezpodstawnego zastosowania przez organ pierwszej instancji sankcji powierzchniowej w kwocie 699,89 zł, a nadto podobnie jak organ pierwszej instancji nie przedstawił przepisów prawnych dotyczących konfliktów krzyżowych. Wyjaśnił, iż przepisy unijne nie regulują w ogóle postępowania w sprawach konfliktów krzyżowych, a sporne grunty skarżący dzierżawił na podstawie ustnej umowy z właścicielem nieruchomości, który to właściciel naruszył umowę dzierżawy i skorzystał z płatności, zaś organ nie zażądał uzupełnienia materiału dowodowego, a wręcz organ nie miał żadnych zastrzeżeń co do złożonych przez niego wyjaśnień na wezwanie. Zdaniem A. K. przedkładanie nowych dowodów co do prawa do płatności z części działek było zbędne. Wobec dokonania korekty wniosku i wycofania tych działek z wniosku, nie dochodził on płatności z wycofanych działek. Podkreślił, iż uzasadnienie decyzji organu odwoławczego jest niespójne, bowiem organ powołuje się na akty unijne wyłączające przyznanie płatności w wyniku stwierdzenia różnic powierzchni działek, a następnie zarzuca wnioskodawcy nie przedstawienie dowodów potwierdzających użytkowanie działek. Uzasadniając skargę uznał również, iż skoro organ nie miał zastrzeżeń co do złożonych dowodów dotyczących pozostałych działek, to tym samym nie było potrzeby ponownego złożenia już znanych dowodów. Wezwanie do wyjaśnienia, w odczuciu skarżącego, było formą doradztwa, choć w uzasadnieniu podano, iż ARiMR jest tylko instytucją płatniczą, a doradztwo nie należy do jej kompetencji. Podkreślił, iż wprowadzenie do systemu usuniętych działek, wykluczenie ich z dopłat i nałożenie sankcji mogło mieć miejsce wyłącznie w sytuacji winy umyślnej wnioskodawcy, a stanowisko organu wyrażone w decyzji byłoby, zdaniem A. K., zasadne, gdyby przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji nie dokonano korekty wniosku.
Do skargi załączył dowody wpłaty podatku i opłat na rzecz spółki wodnej wystawione na J. J.
W piśmie z dnia 22 sierpnia 2005r., stanowiącym polemikę ze stanowiskiem organu odwoławczego wyrażonym w odpowiedzi na skargę, A. K. wniósł o zobowiązanie organu do przedłożenia powołanego w uzasadnieniu decyzji zarządzenia wewnętrznego organu i powołał się na art. 694 k.c., wywodząc, iż kodeks cywilny nie wymaga formy pisemnej dla umowy dzierżawy, a umowę dzierżawy w razie niezachowania formy pisemnej poczytuje się za zawartą na czas nieokreślony. Oświadczył, iż w momencie składania wniosku o dopłaty był dzierżawcą spornych działek i nie wiedział o złożeniu wniosku o dopłaty przez właściciela, a jako dowód na tą okoliczność załączył akt notarialny sprzedaży spornych działek oraz wypis z ewidencji gruntów. Podkreślił, iż wewnętrzne zarządzenie organu administracji publicznej nie jest źródłem prawa, a sankcje można było zastosować tylko wówczas, gdyby zawyżył powierzchnię działek umyślnie celem wyłudzenia płatności.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. wniósł o oddalenie skargi. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, poza opisaniem stanu faktycznego sprawy, wyjaśnił minn., iż nie dokonał zmiany interpretacji przepisów prawa unijnego, ani podstawy prawnej decyzji poprzez zastosowanie w decyzji art. 8 i art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 2419/2001, a wskazane w uzasadnieniu przepisy art. 70 i 71 rozporządzenia Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. odsyłają bowiem do rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001. Zauważył, iż w stosunku do wycofanych działek nie było potrzeby dokonywania ustaleń co do ich użytkowania przez skarżącego, a w sprawie zastosowano wykładnię literalną prawa wspólnotowego, zaś wskazana kwota 699,89 zł to kwota, której skarżący został pozbawiony wskutek zawyżenia powierzchni gruntów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, choć nie wszystkie jej argumenty zasługują na aprobatę.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Nie może on zmienić zaskarżonej decyzji, a uwzględniając skargę może jedynie ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 powołanej ustawy, jeśli stwierdzi:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
2. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
3. inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu.
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną przez A. K. decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. z dnia [..] Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. dnia [...] Nr [....] przyznającą A. K. płatność z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości w łącznej wysokości 0,00 zł, w tym z tytułu ONW – Nizinne strefa I – 2004 (kod EFOiGR: 050404000000053, krajowa pozycja budżetowa: 00001038) w wysokości 0,00 zł oraz wskazującą, iż zobowiązania A. K. do prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW przez okres 5 lat dotyczą powierzchni mniejszej niż 0 ha, Sąd dopatrzył się naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności zaś art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000, Nr. 98, poz. 1071 z póź. zm.), zwanej dalej k.p.a.
Przepisy te ustanawiają naczelną zasadę postępowania, która ma wpływ na ukształtowanie całego postępowania, tj. na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, co z kolei stanowi niezbędny element prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Stosownie do tej zasady na organach ciąży obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organy winny więc określić z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego, jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają one udowodnienia i jakie dowody dla udowodnienia tych faktów są potrzebne, a następnie zarządzić przeprowadzenie z urzędu wskazanych dowodów (wyrok NSA z 26 października 1984 r., II SA 1205/84, ONSA 1984, Nr 2, poz. 98).
Tymczasem w analizowanej sprawie, co potwierdzają załączone do skargi akta administracyjne, jak również uzasadnienie decyzji obu instancji, kwestionowane przez skarżącego decyzje organów obu instancji zostały podjęte bez dostatecznego wyjaśnienia okoliczności niezbędnych do merytorycznego rozpoznania sprawy, tj. bez rozważenia kwestii tytułu prawnego A. K. do nieruchomości objętych wnioskiem z dnia 30 czerwca 2004r. o udzielenie dopłat, jak również wyjaśnienia kwestii podmiotu prowadzącego produkcję rolną na spornych działkach. W aktach tych brak jest jakiegokolwiek dokumentu pozwalającego ocenić wskazane kwestie, choć skarżący już w piśmie z dnia 30 kwietnia 2005r., tj. złożonym przed zakończeniem postępowania odwoławczego, podnosił okoliczność, iż właściciel spornych nieruchomości bez wiedzy wnioskodawcy, użytkującego te działki na podstawie umowy dzierżawy, wystąpił z wnioskiem o dopłaty dążąc do osiągnięcia korzyści wskutek czego doszło do konfliktu krzyżowego. W złożonym w toku postępowania sądowoadministracyjnego piśmie z dnia 22 sierpnia 2005r. wyjaśnił natomiast, iż sporne działki (ew. nr 3/5, 4 i 6/1 w P.) użytkuje na podstawie ustnej umowy zawartej z właścicielem tych działek, którym jest od 2000r., zgodnie z dołączonym do tego pisma aktem notarialnym z dnia 9 sierpnia 2000r., J. J., zamieszkały w W. Z załączonego do tego pisma wypisu z rejestru gruntów z dnia 30 października 2003r. wynika, iż zgłoszone przez skarżącego we wniosku o dopłaty działki nr 12 i 81 w P. są własnością J. B., z wypisu z rejestru gruntów z dnia 16 października 2003r. wynika, iż działki nr 111, 110 i 108 w L. są własnością A. i T. K., zaś z wypisu z rejestru gruntów z dnia 30 października 2003r. wynika, iż działki nr 3/5, 4, 5 i 6/1 w P. są własnością J. J. Z powyższego wynika, iż tylko niektóre z wymienionych we wniosku o dopłaty działki są własnością skarżącego, pozostałe zaś są własnością innych osób. Z dokonanego przez Sąd porównania wniosku o dopłaty z powyższymi dokumentami wynika także, iż stan prawny działek nr 1 i 80 w P. nadal nie został wyjaśniony przez żaden z organów orzekających w sprawie. Tymczasem organy te w zaskarżonych decyzjach zakwestionowały wyłącznie tytuł prawny skarżącego do działek nr 3/5, 4 i 6/1 w P., uznając tym samym chyba, iż w stosunku do pozostałych działek skarżący posiada tytuł prawny upoważniający go do ubiegania się o dopłaty. Nie sposób zatem nie przyznać racji skarżącemu, iż skoro w stosunku do pozostałych działek (również nie będących własnością skarżącego) organy nie miały żadnych wątpliwości w tej kwestii, to tym samym nie było podstaw do kwestionowania jego uprawnienia do dopłat z tytułu użytkowania działek nr 3/5, 4, 5 i 6/1. W ocenie Sądu, poczynione powyżej ustalenia winny nastąpić, stosownie do powołanych wyżej przepisów art. 7 i 77 k.p.a., przed organem administracji publicznej, nie zaś dopiero w toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Powyższe uchybienia nie pozostają bez wpływu na ocenę kwestii podmiotu uprawnionego do dopłat i tzw. konfliktu krzyżowego w analizowanej sprawie. Skoro bowiem zgodnie z przepisem art. 1 i art. 2 ust. 1 czy ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. Nr 6, poz. 40 ze zm.) płatności przysługują osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", to należało w przypadku konfliktu krzyżowego przeprowadzić postępowanie wyjaśniające na okoliczność kto jest "producentem rolnym" w sprawie dopłat, a mianowicie czy producentem tym jest właściciel nieruchomości, czy też podmiot, któremu właściciel udostępnił nieruchomość celem prowadzenia tej działalności. Sama okoliczność posiadania tytułu prawnego do gospodarstwa rolnego w postaci jego własności nie może być bowiem, w ocenie Sądu, w świetle powołanych wyżej przepisów wyłączną przesłanką uzasadniającą przyznanie płatności. Jak się bowiem wydaje do przyznania dopłat konieczna jest także przesłanka prowadzenia produkcji rolnej. A zatem dopłaty przysługują wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione dwie przesłanki, a mianowicie przesłanka posiadania gospodarstwa rolnego oraz przesłanka prowadzenia w tym gospodarstwie produkcji rolnej.
W analizowanej sprawie powyższa okoliczność nie tylko nie została wyjaśniona z urzędu przez organ administracji publicznej, ale wręcz nie przeprowadzono dowodu na tą okoliczność mimo wyraźnego wniosku A. K. zawartego w piśmie z dnia 4 kwietnia 2005r. o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka J. M. Tym samym został naruszony przepis art. 78 par. 1 k.p.a., wedle którego żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeśli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. W ocenie Sądu wskazana przez skarżącego okoliczność objęta wnioskiem dowodowym miała istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, na co zwrócono uwagę wyżej, a ponadto okoliczność ta nie została stwierdzona żadnymi innymi dowodami, za takie dowody z wskazanych wyżej powodów nie można bowiem w demokratycznym państwie prawa uznać arbitralnych twierdzeń organów obu instancji co do zaistnienia konfliktu krzyżowego.
Rozpoznając skargę A. K. zwrócić należało uwagę na jeszcze jeden aspekt tej sprawy, a mianowicie na rodzaj winy wnioskodawcy. Nie bez powodu przecież ustawodawca w przepisie art. 33 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 stanowi "o nieprawiedłowości dokonanych umyślnie", zaś w art. 44 tegoż rozporządzenia używa zwrotu "gdy może wykazać, że jest niewinny". Skoro zatem ustawodawca unijany rozróżnia winę umyślną i nieumyślną przy zgłaszaniu działek do dopłat, to oznacza to, iż w przypadku winy nieumyślnej, co zdaje się miało mieć miejsce w niniejszej sprawie, producent rolny winien być potraktowany łagodniej niż ten, który działał umyślnie i z premedytacją zawyżył powierzchnię działek celem otrzymania dopłat w wyższej wysokości.
Zastrzeżenia Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę budzi także uzasadnienie zaskarżonej decyzji, rozważania tegoż uzasadnienia pozostają ze sobą w sprzeczności, z jednej strony organ, powołując się na przepis art. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. (Dz. Urz. UE L z 2001, Nr 327, poz. 11), przyjmuje, że w sprawie rzeczywista powierzchnia działek w stosunku do działek zadeklarowanych jest zawyżona o 3,39 ha, co oznacza, iż różnica ta wynosi 36,95%, z drugiej strony w końcówce uzasadnienia stwierdza, iż "w dniu 2 sierpnia 2004r. wnioskodawca wycofał z wniosku działki ewidencyjne o nr 3/5, 4 i 5, co zostało uwzględnione przez organ I instancji". Z uwagi na powyższą okoliczność organy obu instancji winny w sposób nie budzący wątpliwości powinny w uzasadnieniu decyzji wyjaśnić wnioskodawcy, jaką zadeklarowaną powierzchnię działek wzięto pod uwagę.
Dodatkowo zwrócić należy uwagę na nieprawidłowości w powołanej podstawie prawnej zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszej instancji. Zgodnie bowiem z przepisem art. 107 par. 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać powołanie podstawy prawnej. Powołanie podstawy prawnej zaś oznacza, co słusznie podkreśla doktryna prawa administracyjnego, wskazanie nie tylko numeru zastosowanego w sprawie przepisu prawnego, ale również źródła (miejsca) publikacji aktu prawnego wraz z podaniem danych dotyczących ostatniej jego nowelizacji. Może to bowiem ułatwić stronom pełną identyfikację przepisu w kontekście całego obowiązującego aktu prawnego. Dzięki temu adresaci mogą ocenić wedle jakiego stanu prawnego orzekał organ w ich sprawie i czy stan ten rzeczywiście ma zastosowanie w ich sprawie (por. J. Borkowski, B. Adamiak: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1996, s. 484 oraz W. Chróścielewski, J.P.Tarno: Postepowanie administracyjne, Zielona Góra 1999, s. 113). Tymczasem w zaskarżonej przez A. K. sprawie podstawa prawna decyzji nie zawiera wskazania miejsca publikacji powołanych rozporządzeń unijnych, tj. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. oraz rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r., a wręcz powołuje rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r, które to rozporządzenie zdaje się nie mieć oficjalnego polskiego tłumaczenia, ale nawet na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie ma podanego jego tekstu, choć tłumaczenia innych rozporządzeń unijnych, tj. np. rozporządzenia Nr 1257/1999 z 17 maja 1999r. czy Nr 445/2002 z 26 lutego 2002r., są tam zamieszczone (zob. www.minrol.gov.pl, link Legislacja UE). W tym miejscu podkreślić należy, iż warunkiem obowiązywania aktu prawnego jest jego opublikowanie w jednym z organów promulgacyjnych, tj. Dz. U., Dz. Urz. UE czy MP. Dopiero publikacja aktu prawnego stwarza adresatom tegoż aktu możliwość zapoznania się z jego treścią i ewentualnego zastosowania się do jego rozwiązań. Zauważyć nadto należy, iż wskazane akty unijne odsyłają do rozporządzenia Rady Europy (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), którego miejsca publikacji i treści organy również nie podają w zaskarżonych decyzjach.
Nie zasługuje natomiast na aprobatę zarzut skargi, wedle którego skoro wnioskodawca wycofał z wniosku działki ew. nr 3/5, 4, 5 i 6/1, to działki te nie powinny być wprowadzone ponownie do systemu i zastosowana w stosunku do wnioskodawcy sankcja. Stosownie bowiem do przytoczonego w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji przepisu art. 8 ust. 1 i ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. (Dz. Urz. UE L z 2001, Nr 327, poz. 11) po upływie terminu składania wniosków o pomoc obszarową istnieje możliwość dodania do wniosku indywidualnych działek rolnych dotychczas niewykonanych, jak również wprowadzenia zmian dotyczących użytkowania lub systemu pomocy, pod warunkiem spełnienia wymogów wynikających z reguł mających zastosowanie do danego systemu pomocy, uzupełnienia lub zmiany nie są jednak dozwolone w odniesieniu do działek rolnych, których dotyczą nieprawidłowości, w przypadku gdy właściwe władze poinformowały już rolnika o nieprawidłowościach we wniosku o pomoc lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz gdy kontrola na miejscu ujawniła nieprawidłowości. W niniejszej sprawie, co potwierdzają akta administracyjne, jak i sam skarżący w swoich pismach, zmiana wniosku o dopłatę była wynikiem dokonanej przez organ kontroli administracyjnej wniosku. Wezwaniem z dnia 22 lipca 2004r. i z dnia 30 lipca 2004r. A. K. został zobowiązany do złożenia wyjaśnień m.inn. co do powierzchni spornych działek, po czym w dniu 2 sierpnia 2004r. w rubryce 12 formularza wniosku "Wycofanie działki ewidencyjnej" wpisał "tak" przy działkach ew. nr 3/5, 4, 5 i 6/1. Powyższe okoliczności nie pozostawiają wątpliwości co do tego, iż zmiana wniosku była niedopuszczalna, a zatem wprowadzenie do systemu tychże działek nastąpiło zgodnie z powyższymi przepisami, o ile oczywiście w toku ponownego rozpoznania sprawy zostanie udowodnione, iż produkcję rolną na spornych działkach prowadzi ich właściciel, nie zaś skarżący. W przeciwnym razie nie będzie podstaw do wykluczenia tych działek z wniosku A. K. z dopłat.
Wniosek skarżącego o zobowiązanie organu do przedłożenia "zarządzenia wewnętrznego", stanowiącego podstawę zaskarżonej decyzji bez wskazania jednakże jakichkolwiek danych tegoż zarządzenia, pozwalających na jego identyfikację, nie został uwzględniony, gdyż zarządzenie takie nie mogło, co słusznie sam skarżący podkreślił w skardze, stanowić podstawy wydania kwestionowanych decyzji. Nie miało ono zatem żadnego wpływu na wynik sprawy.
Jednocześnie z uwagi na brak przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał wydanie rozstrzygnięcia w trybie art. 152 wskazanej ustawy za zbędne.
O kosztach postępowania między stronami orzeczono na podstawie art. 200 u.p.s.a. Stosownie bowiem do powołanego przepisu w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [..] Nr [...] zostały podjęte bez wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności skarżącemu należy się zwrot kosztów postępowania w kwocie 200 (dwieście) zł.
Mając na uwadze fakt, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] Nr [...] zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z póź. zm.), uchylił decyzje obu instancji.