II SA/Łd 624/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę instalacji gazowej, uznając, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe po zakończeniu budowy.
Skarżąca kwestionowała decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę instalacji gazowej, argumentując naruszenie zasady praworządności i dopuszczenie samowoli budowlanej. Sąd uznał jednak, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ instalacja została już wybudowana i użytkowana na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została uchylona dopiero po zakończeniu prac. W związku z tym, skarga została oddalona.
Sprawa dotyczyła skargi Z.W.-Z. na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie pozwolenia na budowę instalacji gazowej. Organy administracji uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ instalacja została już wybudowana i użytkowana, a decyzja o pozwoleniu na budowę została uchylona wyrokiem WSA dopiero po zakończeniu prac. Skarżąca zarzucała naruszenie zasady praworządności i dopuszczenie samowoli budowlanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, uznając, że roboty budowlane zostały wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która była ważna w momencie ich realizacji. Uchylenie tej decyzji nastąpiło po zakończeniu budowy, co spowodowało bezprzedmiotowość dalszego postępowania w sprawie wydania pozwolenia. Sąd podkreślił, że nie można utożsamiać robót wykonanych na podstawie ostatecznej decyzji z samowolą budowlaną. Sąd dopatrzył się jedynie drobnego naruszenia przepisów dotyczących uzasadnienia decyzji, które jednak nie miało wpływu na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, postępowanie może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, jeśli roboty budowlane zostały wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została uchylona, a budowa zakończona przed uchyleniem decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że roboty budowlane wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została uchylona dopiero po zakończeniu budowy, nie stanowią samowoli budowlanej. W takiej sytuacji postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę staje się bezprzedmiotowe, ponieważ przedmiot postępowania (przyszłe zamierzenie inwestycyjne) już nie istnieje.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
pr. bud. art. 28 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Pomocnicze
u.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 16
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
pr. bud. art. 49
Ustawa Prawo budowlane
u.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konst. art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe, ponieważ instalacja została już wybudowana i użytkowana na podstawie ostatecznej decyzji, która została uchylona dopiero po zakończeniu budowy. Roboty budowlane wykonane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która była ważna w momencie realizacji, nie stanowią samowoli budowlanej.
Odrzucone argumenty
Naruszenie zasady praworządności poprzez akceptację stanu faktycznego niezgodnego z przepisami prawa budowlanego (samowola budowlana). Niezgodne z prawem rozpoczęcie i kontynuowanie budowy. Brak możliwości zapoznania się z projektem budowlanym przez skarżącą. Niewypełnienie przez inwestora zobowiązania warunkującego zgodę skarżącej na budowę.
Godne uwagi sformułowania
roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji ostatecznej postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania nie można stawiać znaku równości pomiędzy robotami budowlanymi wykonanymi od początku bez pozwolenia na budowę a robotami wykonanymi na podtawie ostatecznej decyzji na budowę, która to decyzja po zrealizowaniu tychże robót została wyeliminowana z obrotu prawnego
Skład orzekający
Czesława Nowak-Kolczyńska
przewodniczący
Ewa Cisowska-Sakrajda
sprawozdawca
Joanna Sekunda-Lenczewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w przypadku wykonania robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji, która została następnie uchylona. Kwestia samowoli budowlanej w kontekście wykonania robót przed uchyleniem pozwolenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy budowa została zakończona przed uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie dotyczy sytuacji, gdy budowa była prowadzona pomimo wstrzymania wykonania decyzji lub po jej uchyleniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność sytuacji, gdy decyzja administracyjna zostaje uchylona po zakończeniu realizacji inwestycji. Pokazuje, jak ważne jest rozróżnienie między samowolą budowlaną a wykonaniem robót na podstawie ostatecznej decyzji.
“Budowa zakończona, decyzja uchylona – czy to samowola budowlana?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 624/05 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-11-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Czesława Nowak-Kolczyńska /przewodniczący/ Ewa Cisowska-Sakrajda /sprawozdawca/ Joanna Sekunda-Lenczewska Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędziowie Sędzia WSA: Joanna Sekunda-Lenczewska, Asesor WSA: Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant asystentka sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z.W.- Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę. Uzasadnienie Syg. akt II SA/Łd 624/05 UZASADNIENIE Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...]umarzającą postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę instalacji zbiornikowej na gaz propan oraz wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym usytuowanym na działce nr ew. [...] położonej w Ł. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał minn, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca W. i L. J. pozwolenia na budowę instalacji zbiornikowej na gaz propan oraz wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym usytuowanym na działce nr ew. [...] położonej w Ł. przy ul. [...] oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] nr [...]zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 7 pażdziernika 2004r. sygn. akt II S.A./Łd 1216/02. Zauważył, iż w konsekwencji tegoż wyroku pozostał do rozpatrzenia wniosek inwestorów z dnia [...]o pozwolenie na budowę, z uwagi jednakże na to, iż przed wydaniem tegoż wyroku nie wstrzymano wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, inwestorzy pismem z dnia 10 września 2002r. zawiadomili o zamiarze rozpoczęcia budowy inwestycji, objętej decyzją o pozwoleniu na budowę, w dniu 12 września 2002r. organ zarejestrował dziennik budowy, zaś w dniu 16 grudnia 2002r. inwestorzy, przedkładając niezbędne dokumenty, zawiadomili o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkownaia przedmiotowej instalacji, a organ pierwszej instancji nie wniósł sprzeciwu w przedmiotowej sprawie. Wskazał nadto, iż wobec faktu, iż wyrok WSA w Ł. z dnia 7 paździenika 2004r. uprawomocnił się w dniu 21 stycznia 2005r., tj. ponad dwa lata po zakończeniu budowy, w sprawie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę instalacji, która to instalacja jest już użytkowana. Podkreślił również, iż zarzuty skarżącej Z. W. – Z. dotyczące niezgodnego z prawem rozpoczęcia i kontynuowania budowy są bezzasadne. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie pełnomocnik Z. W. – Z. w osobie adwokata T. W. wniósł o zwolnienie skarżącej z kosztów sądowych, uchylenie zaskarżonej decyzji, o zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, a zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie wynikającej z art. 7 Konstytucji oraz art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego zasady praworządności poprzez "zaakceptowanie stanu faktycznego niezgodnego z przepisami prawa budowlanego, tzn. uznanie, że skoro instalacja gazowa już została wykonana i funkcjonuje to rozpatrywanie wniosku o pozwolenie na budowę jest bezprzedmiotowe i należy je umorzyć". W obszernym uzasadnieniu skargi, poza opisaniem stanu faktycznego sprawy przedmiotowej budowy, powołano przepis art. 28 ust. 1 prawa budowlanego z 7 lipca 1994r., wywodząc, iż roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31, w przeciwnym razie mamy do czynienia z samowolą budowlaną, która może w konsekwencji spowodować wydanie decyzji o rozbiórce ewentualnie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego w trybie i na zasadach określonych w art. 49 prawa budowlanego. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, powołany akt prawny nie przewiduje możliwości zezwolenia na funkcjionowanie budowli bez wymaganego pozwolenia tylko dlatego, że została już wykonana. Odwołując się do art. 7 Konstytucji i art. 6 k.p.a. oraz art. 184 Konstytucji podkreślił, iż organy administracji publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, a sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Według pełnomocnika, pomijanie przepisów prawa i akceptacja przez podmioty, na których ciąży szczególny obowiązek działania na podstawie przepisów prawa, stanów czy zdarzeń sprzecznych z nimi nie może być tolerowane, dlatego, że obowiązujące prawo ma wyznaczać powinne zachowania, do którego należy dostosowywać istniejący stan rzeczy nie zaś odwrotnie, a nadto prowadzi do kształtowania w społeczeństwie braku poczucia obowiązku przestrzegania prawa, niewiary w funkcjonowanie sprawiedliwego i skutecznego państwa, zachęca do podejmowania działań sprzecznych z prawem lub co najmniej na jego granicy w przekonaniu, że nie pociągnie to za sobą negatywnych konsekwencji, a wśród obywateli coraz silniejsza będzie utrata szacunku dla prawa oraz sądów, wzrastać będzie wiara w to, że polski wymiar sprawiedliwości jest bezsilny i w związku z tym wszelkie nielegalne zachowania będą tolerowane. Faktyczna zgoda na funkcjonowanie instalacji gazowej bez pozowlenia na budowę nie może być akceptowana w demokratycznym państwie prawa. Na naruszenie zasady praworządności wskazuje nadto, zdaniem pełnomocnika, uzasadnienie wyroku WSA w Ł. z dnia 7 października 2004r., w którym to uzasadniniu Sąd podniósł, iż w sprawie nie wzięto pod uwagę mającego wpływ na skuteczną zgodę Z.W. Z. oświadczenia W. J., w którym ta ostatnia zobowiązała się do określonego działania, nie uczyniono zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 36 ust. 1 pkt. 5 prawa budowlanego – nie zobligowano inwestora do uzyskania zezwolenia na użytkowanie wybudowanego obiektu, pozbawiono Z. W. – Z. możliwości zapoznania się z projektem budowlanym, a w konsekwencji pozbawiono czynnego udziału w postępowaniu. Zauważył, iż w niniejszej sprawie dwukrotnie wydawane były pozwolenia na budowę, jednak za każdym razem były one uchylane z uwagi na naruszenie przepisów w trakcie postępowań zmierzających do wydania ostatecznego rozstrzygnięcia, a mimo to instalacja gazowa została wybudowana i obecnie jest użytkowana. W sporządzonym osobiście przez skarżącą piśmie z dnia 22 listopada 2005r., będącym polemiką ze stanowiskiem Wojewody [...], zawartym w odpowiedzi na skargę, skarżąca "wniosła sprzeciw wobec tegoż stanowiska", uważając, iż Wojewoda [...] w swoim uzasadnieniu pominął tak istotne okoliczności, jak fakt pozostawania spornej nieruchomości we współwłasności skarżącej i inwestora, brak zgody skarżącej na inwestycję, nie wstrzymanie budowy pomimo jej sprzeciwu co do budowy z dnia 15 października 2001r., uniemożliwienie skarżącej zapoznania się z projektem budowlanym, nie wypełnienia przez W. J. złożonego w toku postępowania przed Sądem Rejonowym w Ł. zobowiązania, warunkującego zgodę skarżącej na budowę, fakt pełnienia przez W.J. funkcji naczelnika Wydziału Finansowego UMiG w Ł.. Zauważyła, iż ani Wojewoda [...] ani W. i L. J. nie odwołali się od wyroku WSA w Ł. z dnia 7 października 2004r., a Starosta Ł. wyrok ten "zmienił na makulaturę do kosza", zaś Urząd w Ł. nie skłonił inwestorów do zniesienia współwłasności nieruchomości, o co zabiega skarżąca od lat. W toku roprawy skarżąca złożyła także pismo datowane na dzień 30 listopada 2005r., w którym podniosła dodatkowo, iż decyzja wstrzymująca wykonanie pozwolenia na budowę nie została wydana, gdyż w toku postępowania zignorowano sprzeciw skarżącej wobec tej inwestycji, a decyzja nr [...] jest sprzeczna z wyrokiem WSA w Ł. z dnia 7 października 2004r. Uczestnicy postępowania W. i L. J. w dniu 5 października 2005r. przyłączyli się do stanowiska Wojewody [...], zawartego w zaskarżonej przez Z. W. – Z. decyzji, a do pisma załączyli protokół oględzin przedmiotowej nieruchomości wraz z pismem wyjaśniajacym PINB w Ł. z dnia [...] W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podkreślił, iż nie można zgodzić się z zawartym w skardze twierdzeniem, wedle którego roboty budowlane związane z przedmiotową instalacją zostały rozpoczęte i prowadzone w trybie samowoli budowlanej, skoro inwestorom nie wstrzymano wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, zaś umorzenie postępowania nie jest akceptacją stanu niezgodnego z prawem oraz faktyczną zgodą, lecz wyłącznie stwierdzeniem bezprzedmiotowości postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. W myśl art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może natomiast zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, gdy stwierdzi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, 3. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy . W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu. Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną przez Z.W. – Z. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę instalacji zbiornikowej na gaz propan oraz wewnętrznej instalacji gazowej w budynku mieszkalnym usytuowanym na działce nr ew. [...] położonej w Ł. przy ul. [...], Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim zauważyć należało, iż instytucję obligatoryjnego umorzenia postępowania administracyjnego reguluje art. 105 par. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. Stosownie do powołanego przepisu gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zawarta w powołanym przepisie przesłanka bezprzedmiotowości nie została wprawdzie zdefiniowana przez ustawodawcę, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się jednakże, iż występuje ona, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Z bezprzedmiotowością mamy do czynienia w szczególności wówczas, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ administracyjny stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania, przestała być regulowana przepisami dającymi podstawę do wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2001r., V SA 381/01 LEX nr 78917 czy wyrok NSA z dnia 13 lutego 2001r., I SA 2032/99, LEX nr 75519, wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1999r., SA/Sz 1029/97,LEX nr 36139). Bezprzedmiotowość postępowania oznacza więc brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, treści tego stosunku), skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty(por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2003r., III SA 2225/01, Biul.Skarb. 2003/6/25, wyrok NSA z dnia 9 września 2000r., IV SA 12/98, LEX nr 77609). Umorzenie postępowania administracyjnego jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, przepis art. 105 § 1 k.p.a. nie powinien być więc interpretowany rozszerzająco, a umorzenie postępowania powinno być traktowane jako środek ostateczny, mający zastosowanie tylko w tych sytuacjach, kiedy nie ma możliwości podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 1998r., I SA/Ka 1254/96, LEX nr 34116, por. wyrok SN z dnia 9 lutego 2001r., III RN 57/00, OSNP 2001/16/502 czy wyrok NSA z dnia 9 września 1998r., IV SA 1634/96, LEX nr 43795, wyrok NSA z dnia 27 czerwca 1997r., I SA/Wr 871/96, LEX nr 30820). W analizowanej sprawie, co wynika wprost z uzasadnienia decyzji Wojewody [...] z dnia [...]Nr [...], jak również załączonych do skargi akt administracyjnych, za podstawę bezprzedmiotowości postępowania wszczętego z wniosku W. i L. J. o udzielenie pozwolenia na budowę spornej instalacji organy obu instancji, słusznie w ocenie Sądu, przyjęły okoliczność faktyczną wykonania tejże instalacji przez inwestorów przed podjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. w dniu 7 pażdziernika 2004r. wyroku uchylającego decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] zatwierdzajacą projekt budowlany spornej instalacji i udzielającą W. i L. J. pozwolenia na jej budowę oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...]. Jak bowiem wynika z tych akt, a także oświadczenia skarżącej zawartego w piśmie z dnia 21 listopada 2005r. oraz złożonego w toku rozprawy w dniu 30 listopada 2005r., wykonalność decyzji Starosty [...] z dnia [...]nr [...]nie została wstrzymana, wobec czego inwestorzy pismem z dnia 10 września 2002r. zawiadomili organ pierwszej instancji o rozpoczęciu budowy inwestycji objętej powyższą decyzją, w dniu 12 września 2002r. organ pod pozycją nr [...] zarejestrował dziennik budowy, a inwestorzy w dniu 16 grudnia 2002r. zawiadomili o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania przedmiotowej instalacji. Do zawiadomienia tego organ administracji architektoniczno – budowlanej nie wniósł też sprzeciwu. W tym stanie faktycznym nie budzi żadnych wątpliwości okoliczność, iż w czasie realizacji robót, tj. w okresie od września do grudnia 2002r. decyzja o pozwoleniu na budowę była ostateczna i obowiązująca w obrocie prawnym. Decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego bowiem dopiero w dniu 7 października 2004r. wskutek podjęcia wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. To zaś oznacza, iż do dnia 7 października 2004r. decyzja ta korzystała z domniemania ważności, co oznacza, że decyzja co do zasady była ważna dopóty, dopóki nie została ona przez uprawniony organ uchylona, zniesiona albo zastąpiona innym aktem, zaś podmiot, którego dotyczy decyzja, był obowiązany dostosować się do niej(por. E. Ochendowski: Prawo administracyjne, Część ogólna, Toruń 2002, s. 25 i 181). W konsekwencji więc inwestor mógł skorzystać z uprawnienia do rozpoczęcia robót budowlanych objętych decyzją o pozwoleniu na budowę. Powyższy pogląd znajduje także uzasadnienie w powołanym przez pełnomocnika skarżącej w skardze przepisie art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.), stosownie do którego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji ostatecznej, a decyzję uważa się za ostateczną, zgodnie z art. 16 zdanie pierwsze k.p.a., gdy nie służy od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji. Decyzja organu odwoławczego, którym w niniejszej sprawie jest Wojewoda [...], jest decyzją, od której nie służy już odwołanie w administracyjnym toku instancji, lecz skarga do sądu administracyjnego. Skoro zatem organ administracji architektoniczno – budowlanej uznał decyzję za ostateczną, a dokonane w organie administracji architektoniczno - budowlanej zgłoszenie zostało przyjęte, to inwestor mógł sądzić, iż nabył uprawnienie do rozpoczęcia robót w sposób trwały. Skutkiem wydania decyzji jest bowiem to, że stwarza ona stosunek prawny między organem, który ją wydał a adresatem, stosunek ten zaś trwa tak długo, dopóki decyzja nie zostanie wykonana lub zgodnie z prawem zmieniona bądź nie utraci mocy prawnej. Nie bez znaczenia jest również, co należy szczególnie podkreślić w tej sprawie, okoliczność, iż kwestionowane przez Z.W.–Z. roboty budowlane zostały zakończone w grudniu 2002r., a więc zanim decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego. Z załączonych akt administracyjnych, w szczególności z protokołu oględzin nieruchomości, wynika nadto, iż kwestionowane przez skarżącą roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i obowiązującą w grudniu 2002r. decyzją o pozwoleniu na budowę, co z kolei skutkowało nie wniesieniem przez organ administracji architektoniczno – budowlanej sprzeciwu do zgłoszenia zakończenia robót i przystąpieniem przez inwestorów do użytkowania obiektu. Nie sposób zatem zaakceptować wyrażonego w skardze poglądu, wedle którego sporne roboty zostały zrealizowane w wyniku samowoli budowlanej, obiekt funkcjonuje bez pozwolenia na budowę i wobec tego należy do nich stosować przepisy art. 49 prawa budowalnego. Pogląd ten byłby zasadny, gdyby sporne roboty były realizowane np. pomimo wstrzymania wykonania decyzji, albo były kontynuowane po dniu, w którym wyeliminowano decyzję o pozwoleniu na budowę z obrotu prawnego. Taka sytuacja nie miała jednak, co wskazano wyżej, miejsca w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, nie można stawiać znaku równości pomiędzy robotami budowlanymi wykonanymi od początku bez pozwolenia na budowę a robotami wykonanymi na podtawie ostatecznej decyzji na budowę, która to decyzja po zrealizowaniu tychże robót została wyeliminowana z obrotu prawnego wyrokiem sądu administracyjnego. Ze względu na powyższe okoliczności uznać należało, iż postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę przed organem architektoniczno – budowlanym stało się bezprzedmiotowe, w sprawie z uwagi na wskazaną zmianę stanu faktycznego sprawy, tj. zakończenie robót budowlanych, brak było bowiem przedmiotu postępowania, co z kolei nie pozwalała organom na merytoryczne rozpoznanie wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Zmiana stanu faktycznego dokonana dopiero w momencie podjęcia wyroku przez WSA w Ł. w dniu 7 października 2004r., a w jej efekcie wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę, nie powinna przesądzać o "przedmiotowości" postępowania pierwszoinstancyjnego. Jak bowiem słusznie przyjmuje się w orzecznictwie sądowym decyzja o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych przez inwestora przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nawet jeśli nie została wykonana całość tych robót, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2000r., IV SA 1164/98, LEX nr 53387 czy wyrok NSA z dnia 1 kwietnia 1999r, IV SA 640/97, LEX nr 47). Nie bez znaczenia jest również okoliczność, iż strona, działająca w zaufaniu do organów administracji publicznej, nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji wadliwego działania organów obu instancji, które podjęły decyzję o pozwoleniu na budowę bez rozważenia istotnych dla sprawy okoliczności sprawy, na co zwrócił uwagę Sąd we wskazanym wyroku, co z kolei skutkowało uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. W sprawie Sąd dopatrzył się natomiast naruszenia przepisów art. 107 § 3 k.p.a. Stosownie do powołanych przepisów obligatoryjnym elementem decyzji jest uzasadnienie prawne, które powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa. Użycie w § 3 powołanego przepisu zwrotu, iż uzasadnienie powinno wyjaśniać podstawę prawną oznacza, iż organ winien wyjaśnić stronom zasadność zastosowania przepisu prawnego, stanowiącego podstawę prawną decyzji, jak również treść tego przepisu. Zawarte w decyzji rozstrzygnięcie winno stanowić logiczną konsekwencję ustalonego w postępowaniu stanu faktycznego i jego ocenę w świetle obowiązujących przepisów prawnych. W uzasadnieniu tym, w ocenie Sądu, organ winien, wyjaśnić zasadność umorzenia postępowania w sprawie w świetle zebranego materiału dowodowego, jak również wskazać te okoliczności sprawy przesądzające o podjęciu tego rozstrzygnięcia. Strona ma prawo znać motywy i przesłanki podjętego postanowienia. Obowiązek uzasadniania decyzji wynika nie tylko z powołanego przepisu, ale także z ogólnych zasad k.p.a., przede wszystkim zaś z zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej (art. 9 k.p.a.) oraz zasady przekonywania strony o słuszności podjętego przez organ rozstrzygnięcia (art. 11 k.p.a.)(wyrok NSA z 15 lutego 1984r., SA/Po 1122/83, GAP 1986r, nr 4, s. 45). Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodzi wprawdzie, iż nie spełnia ona wymogów powołanego przepisu, w uzasadnieniu tej decyzji nie tylko nie wyjaśniono przepisu prawnego stanowiącego podstawę prawną, tj. przepisu art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., ale nawet nie przytoczono treści tych przepisów, niemniej jednak naruszenie to nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy, gdyż zawarte w uzasadnieniu rozważania dotyczące motywów podjętej decyzji odnoszą się w pełni do poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, pozwalają stronom i Sądowi kontrolującemu zaskarżoną decyzję poznać motywy rozstrzygnięcia sprawy, mają oparcie w ustalonym prawidłowo stanie faktycznym sprawy, a nadto stanowią logiczną konsekwencję tegoż stanu. Zgłoszony w skardze zarzut naruszenia wyrażonej w art. 7 Konstytucji i art. 6 k.p.a. zasady praworządności jakkolwiek słuszny w odniesieniu do uchylonych wyrokiem WSA w Ł. z dnia 7 października 2004r. decyzji w sprawie pozwolenia na budowę spornej inwestycji, na co wskazuje uzasadnienie tegoż wyroku, czy zarzuty zawarte w sporządzonym osobiście przez skarżącą piśmie z dnia 22 listopada 2005r. nie mogą mieć odniesienia do podjętej wskutek tegoż wyroku decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego, gdyż organy obu instancji ponownie rozpoznając sprawę z uwagi na zmienę stanu faktycznego sprawy nie rozpoznawały sprawy merytorycznie, lecz zakończyły postępowanie bez orzekania o istocie sprawy. Na marginesie zauważyć należało, iż przepisy prawa administracyjnego nie przyznają organom administarcji publicznej kompetencji do wszczęcia, jak tego oczekuje skarżąca w swoim piśmie z dnia 22 listopada 2005r., postępowania administracyjnego w sprawie nakazania zwaśnionym współwłaścicielom nieruchomości w drodze aktu administracyjnego wystąpienia do sądu powszechnego o zniesienie współwłasności nieruchomości. Jednocześnie z uwagi na brak przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał wydanie rozstrzygnięcia w trybie art. 152 wskazanej ustawy za zbędne. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania, stosownie bowiem do przepisu art. 200 u.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z powołanego przepisu wynika jednoznacznie, iż o kosztach postępowania Sąd orzeka między stronami, tj. między organem a skarżącą jedynie w przypadku uwzględnienia skargi. Ponieważ zaskarżona decyzja z dnia [...]Nr [...]jest zgodna z prawem, co skutkowało oddaleniem skargi, skarżącej nie należy się zwrot kosztów postępowania. Mając na uwadze fakt, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...]jest zgodna z przepisami prawa materialnego i procesowego oraz nie dostrzegając z urzędu innych uchybień mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił. ms
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI