Orzeczenie · 2021-10-07

II SA/Łd 621/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2021-10-07
NSAinneWysokawsa
świadczenie wychowawczeopieka nad dzieckiemzmiana decyzjiskutek wstecznyskutek na przyszłośćKodeks postępowania administracyjnegoustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dziecirozstrzygnięcie sąduzagadnienie wstępne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o zmianie prawa do świadczenia wychowawczego. Decyzja ta polegała na odmowie przyznania świadczenia od maja 2020 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym niewłaściwą wykładnię art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (p.p.w.d.) poprzez uchylenie świadczenia z mocą wsteczną oraz niezastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) w związku z oczekiwaniem na prawomocne orzeczenie sądu w sprawie rozwodowej i władzy rodzicielskiej. Sąd uznał skargę za zasadną w części dotyczącej naruszenia prawa materialnego. Stwierdził, że choć organy prawidłowo ustaliły brak faktycznej opieki skarżącego nad dziećmi od maja 2020 r., co stanowiło podstawę do zmiany decyzji, to zmiana ta nie mogła nastąpić z mocą wsteczną (ex tunc), a jedynie na przyszłość (ex nunc). Decyzja o uchyleniu lub zmianie prawa do świadczenia wychowawczego ma charakter konstytutywny. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając pozostałe zarzuty skargi za chybione, w tym zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, że brak faktycznej opieki nad dziećmi od maja 2020 r. był okolicznością bezsporną i nie wymagał rozstrzygnięcia sądu powszechnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 27 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w zakresie skutku czasowego decyzji zmieniających prawo do świadczenia oraz kwestii zagadnienia wstępnego w sprawach świadczeń rodzinnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany prawa do świadczenia wychowawczego i interpretacji przepisów k.p.a. w kontekście spraw rodzinnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy decyzja o zmianie prawa do świadczenia wychowawczego może być wydana z mocą wsteczną (ex tunc)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja o zmianie lub uchyleniu prawa do świadczenia wychowawczego ma charakter konstytutywny i działa wyłącznie na przyszłość (ex nunc).

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że decyzja wydawana na podstawie art. 27 ust. 1 w zw. z art. 13a ust. 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci ma charakter konstytutywny i powoduje zmianę lub uchylenie dotychczasowych uprawnień wyłącznie ze skutkiem na przyszłość (ex nunc). Nie można nią uchylić prawa do świadczenia już wcześniej skonsumowanego.

Czy w sprawie o świadczenie wychowawcze należy zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sądu powszechnego w sprawie rozwodowej i władzy rodzicielskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli brak faktycznej opieki nad dzieckiem jest okolicznością bezsporną i nie wymaga rozstrzygnięcia sądu powszechnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak faktycznej opieki nad dziećmi od maja 2020 r. był okolicznością bezsporną, niekwestionowaną przez skarżącego, co upoważniało organ do wydania decyzji administracyjnej. Rozstrzygnięcie sądu powszechnego w sprawie rozwodowej nie stanowiło zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w tej konkretnej sytuacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. orzekającej o zmianie prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci K.S. i K.S. na okres od 1 lipca 2019 r. do 31 maja 2021 r., polegającej na odmowie prawa do przyznanego świadczenia w okresie od dnia 1 maja 2020 r. Sąd stwierdził naruszenie prawa materialnego polegające na wydaniu decyzji z mocą wsteczną.

Przepisy (25)

Główne

p.p.w.d. art. 4 § 1 i 2

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 27 § 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 27 § w zw. z art. 4 ust. 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 27 § w zw. z art. 13a ust. 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

Pomocnicze

p.p.w.d. art. 5 § 2a

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 13 § 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 13a § 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 15 § 1

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

p.p.w.d. art. 25 § 2 pkt 6

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200 § w zw. z art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa covidowa art. 15 zzs (4) § 3

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 27 ust. 1 p.p.w.d. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, że możliwe jest uchylenie prawa do świadczenia wychowawczego z mocą wsteczną.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 27 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 1 pkt 2 p.p.w.d. poprzez niewłaściwą wykładnię i uznanie, że nastąpiła zmiana sytuacji rodzinnej uzasadniająca odmowę przyznania świadczenia, podczas gdy kwestie władzy rodzicielskiej, miejsca zamieszkania i alimentów były sporne i nie zostały rozstrzygnięte prawomocnym orzeczeniem sądu. • Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niezastosowanie, gdy prawomocny wyrok sądu orzekający o rozwodzie i ustaleniu kwestii władzy rodzicielskiej stanowi zagadnienie wstępne. • Naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez wadliwe i dowolne ustalenia faktyczne, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych oraz rozstrzygnięcie sprawy bez dowodu z prawomocnego orzeczenia sądu. • Naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady zaufania obywateli do władzy publicznej, równego traktowania i praworządności.

Godne uwagi sformułowania

decyzja uchylająca lub zmieniająca prawo do świadczenia wychowawczego [...] ma charakter konstytutywny i działa ze skutkiem ex nunc (z mocą na przyszłość od daty wydania decyzji). • podmiot, który wnosi o wypłatę tego świadczenia musi sprawować nad dzieckiem faktyczną rzeczywistą opiekę, uczestniczyć w jego wychowywaniu, czy też zaspokajać potrzeby życiowe podopiecznego, a jednym z wyznaczników sprawowania faktycznej opieki nad dzieckiem jest niewątpliwie wspólne zamieszkiwanie z nim.

Skład orzekający

Robert Adamczewski

przewodniczący

Sławomir Wojciechowski

członek

Tomasz Porczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 27 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w zakresie skutku czasowego decyzji zmieniających prawo do świadczenia oraz kwestii zagadnienia wstępnego w sprawach świadczeń rodzinnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany prawa do świadczenia wychowawczego i interpretacji przepisów k.p.a. w kontekście spraw rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia rodzinnego i kluczowej kwestii proceduralnej dotyczącej skutku czasowego decyzji administracyjnych oraz relacji między postępowaniem administracyjnym a sądowym.

Świadczenie wychowawcze: Czy można je odebrać wstecz? WSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst