II SA/Łd 600/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił akt stwierdzający nieaktualność zaświadczenia kwalifikacyjnego dla rodziny zastępczej z powodu braku uzasadnienia i błędnego pouczenia.
Sąd uchylił akt stwierdzający nieaktualność zaświadczenia kwalifikacyjnego dla rodziny zastępczej, wydany przez Centrum Administracyjne Pieczy Zastępczej. Głównym powodem uchylenia był brak wymaganej przez prawo formy aktu, w szczególności brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, a także błędne pouczenie o środkach odwoławczych. Sąd podkreślił, że organ administracji publicznej nie może uzupełniać braków aktu w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżony akt stwierdzający nieaktualność zaświadczenia kwalifikacyjnego dla rodziny zastępczej zawodowej, wydany przez Centrum Administracyjne Pieczy Zastępczej. Skarżąca zarzuciła brak uzasadnienia i wskazania konkretnych powodów utraty kwalifikacji. Organ administracji argumentował, że skarżąca nie poradziła sobie z trudnościami wychowawczymi i finansowymi związanymi z opieką nad dziećmi, co doprowadziło do ich ponownej traumy. Sąd uznał jednak, że zaskarżony akt był wadliwy formalnie, ponieważ nie zawierał wymaganego przez ustawę uzasadnienia faktycznego i prawnego, a także zawierał błędne pouczenie o możliwości wniesienia odwołania. Sąd podkreślił, że organ nie może zastępować braków aktu argumentacją zawartą w odpowiedzi na skargę. W związku z tym, uchylono zaskarżony akt, zobowiązując organ do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem wskazań sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, akt stwierdzający nieaktualność zaświadczenia kwalifikacyjnego musi zawierać uzasadnienie zgodne z art. 45 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak uzasadnienia w zaskarżonym akcie stanowi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Organ administracji nie może uzupełniać braków aktu w odpowiedzi na skargę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.w.s.p.z. art. 42 § ust. 1
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
u.w.s.p.z. art. 45 § ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Pomocnicze
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżony akt nie zawierał uzasadnienia faktycznego i prawnego. Zaskarżony akt zawierał błędne pouczenie o środkach odwoławczych.
Godne uwagi sformułowania
Organ nie może zastępować braków uzasadnienia rozstrzygnięcia argumentacją zawartą w odpowiedzi na skargę. Odpowiedź na skargę nie podlega ocenie Sądu z punktu widzenia zgodności z prawem.
Skład orzekający
Agata Sobieszek-Krzywicka
sprawozdawca
Magdalena Sieniuć
członek
Robert Adamczewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi formalne aktów stwierdzających nieaktualność zaświadczeń kwalifikacyjnych w pieczy zastępczej, w szczególności obowiązek uzasadnienia i prawidłowe pouczenie o środkach odwoławczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego aktu administracyjnego w obszarze pieczy zastępczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w kontekście praw rodziny zastępczej, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie rodzinnym i administracyjnym.
“Brak uzasadnienia aktu administracyjnego może prowadzić do jego uchylenia przez sąd.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 600/24 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2024-10-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-08-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agata Sobieszek-Krzywicka /sprawozdawca/ Magdalena Sieniuć Robert Adamczewski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6324 Rodzina zastępcza, pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono zaskarżony akt Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 Art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 146 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 177 Art. 42, art. 45 ust. 1 i 3 Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej Sentencja Dnia 17 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć, Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.), , Protokolant Specjalista Anna Łyżwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2024 roku sprawy ze skargi M. A na akt Prezydenta Miasta Łodzi Centrum Administracyjnego Pieczy Zastępczej z dnia 4 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieaktualności zaświadczenia kwalifikacyjnego do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej uchyla zaskarżony akt. MR Uzasadnienie Kierownik Wydziału Pieczy Zastępczej w Centrum Administracyjnym Pieczy Zastępczej w Łodzi stwierdził w dniu 4 lipca 2024 r. nieaktualność wydanego w dniu 9 maja 2024 r. zaświadczenia kwalifikacyjnego w związku z faktem, iż M.A. przestała spełniać warunki, o których stanowi art. 42 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemu pieczy zastępczej. Skargę na powyższy akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła M.A. , zarzucając brak uzasadnienia i wskazania, które warunki zaprzestały być spełniane oraz brak przedstawienia dokumentacji potwierdzającej zaprzestanie spełniania warunków. Skarżąca podniosła, że rezygnacja z pełnienia funkcji rodziny zastępczej dla małoletnich L.Ż. urodzonej 17 lipca 2020 r. oraz F.C. urodzonego 27 czerwca 2022 r. nie jest równoznaczna z brakiem spełniania warunków określonych w art. 42 ust. 1. W odniesieniu do powyższego skarżąca dodała, że warunki, o których stanowi art. 42 ust. 1, zarówno od momentu wydania wstępnej kwalifikacji, jak i podczas pobytu małoletnich w rodzinie zastępczej do chwili obecnej, nie uległy zmianie. Skarżąca wyjaśniła, że rezygnacja była podyktowana czynnikami niezależnymi od niej, tj. nierzetelne przedstawienie informacji odnośnie funkcjonowania małoletnich i wielkości ich potrzeb, brak Koordynatora, pomimo zaangażowania skarżącej i pomocy w ustaleniu takiego względem jej miejsca zamieszkania oraz brak zawarcia umowy, co skutkowało nieprzyznaniem świadczeń na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej zawodowej i świadczenia na pokrycie niezbędnych kosztów związanych z potrzebami przyjmowanego dziecka do czasu zawarcia umowy. Zdaniem skarżącej, w związku z tym, iż powiat właściwy względem zamieszkania wyraził zgodę na przeprowadzenie kwalifikacji przez innego organizatora nie stanowił bariery technicznej do dokonania w/w czynności. Zatem – w ocenie skarżącej - opieszałość pozostaje po stronie organów powiatu łódzkiego. Ponadto skarżąca podniosła, że Wydział Pieczy Zastępczej wskazał niewłaściwą ścieżkę odwoławczą. Zdaniem skarżącej, decyzja o cofnięciu kwalifikacji została wydana niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, zawiera błędne informacje oraz braki formalne. W związku z powyższym, skarżąca uznała wydaną decyzję jako bezzasadną oraz nieposiadającą podstawy prawnej. W odpowiedzi na tę skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz wyjaśnił, że w lutym 2024 r. skarżąca po raz pierwszy przyjechała na spotkanie z pracownikami zespołu szkoleń i kwalifikacji CAPZ. Od pierwszych chwil skarżąca deklarowała chęć zastania rodziną zastępczą zawodową lub specjalistyczną dla dzieci z terenu Miasta Łodzi. Pod koniec marca 2024 r. ukończyła szkolenie dla kandydatów na niezawodową rodzinę zastępczą prowadzone przez Stowarzyszenie N.. Została poinformowana przez kierownika zespołu szkoleń i kwalifikacji w CAPZ, że jeśli chce pełnić funkcję zawodowej rodziny zastępczej dla dzieci z terenu Miasta Łodzi, to powinna ukończyć dodatkowe szkolenie dla rodzin zawodowych bezpośrednio w CAPZ. Szkolenie takie skarżąca odbyła w dniach 18 i 22 kwietnia 2024 r. Następnie organ wskazał, że skarżąca początkowo planowała być rodziną zastępczą specjalistyczną dla 1 dziecka, dlatego też pracownice zespołu umieszczeń CAPZ rozpoczęły analizowanie dokumentacji i historii dzieci z orzeczeniami o niepełnosprawności, które mogłyby zamieszkać poza Ł. Skarżącej została przedstawiona historia 6-letniej dziewczynki po przeszczepie przebywającej w rodzinie zastępczej w (z uwagi na fakt, że sędzia prowadząca sprawę chciała, by dziecko zamieszkało w innej rodzinie). Skarżąca wyraziła chęć poznania dziecka i w związku z tym CAPZ w Łodzi skontaktował się z sędzią. Jednak Sąd nie wyraził zgody na umieszczenie dziewczynki w woj. dolnośląskim i wobec tego rozpoczęły się dalsze próby wytypowania konkretnego dziecka z niepełnosprawnością, które miałoby zostać przeniesione do rodziny skarżącej. Mając na uwadze powyższe organ wskazał, że ostatecznie okazało się, że większość dzieci z niepełnosprawnością ma FASD i/lub silne zaburzenia emocjonalne albo też nie może być umieszczone poza Ł. Dlatego pracownicy CAPZ w Łodzi zaproponowali skarżącej pełnienie funkcji rodziny zastępczej zawodowej dla 2 dzieci bez orzeczeń i przedstawił jej wstępnie historię dwójki rodzeństwa L.Ż. i F.C. przebywających w Domu S .w Ł. Zapoznanie z ww. rodzeństwem – jak wskazał organ - zostało zorganizowane w dniu 19 kwietnia 2024 r., żeby połączyć je z przyjazdem skarżącej do Ł. na szkolenie (pierwsza sesja była poprowadzona dzień wcześniej, tj. 18 kwietnia 2024 r.). W zapoznaniu uczestniczyły pracownice domu dziecka: koordynatorka placówki, psycholog i pedagog, a także pracownica CAPZ-u K.T. . Kandydatka na rodzinę dla L. i F. mogła zapoznać się z dokumentacją dzieci. Po analizie dokumentów poznała dzieci. Od początku była bardzo pozytywnie nastawiona do pomysłu przyjęcia ich do swojej rodziny. Na kolejne spotkanie z L. i F skarżąca przyjechała 22 kwietnia 2024 r. (wtedy też była druga sesja szkoleniowa w CAPZ-ie) wraz ze swoimi dziećmi i byłym mężem, który pomaga jej w codziennych obowiązkach rodzicielskich. Kolejne spotkanie w domu dziecka miało miejsce 2 maja 2024 r. Podczas odwiedzin u dzieci skarżąca poznała także ich ciotkę, która odwiedzała L. i F. w placówce jako najbliższa krewna (matka dzieci wyjechała na stałe do H.). W dalszej kolejności organ podniósł, że podczas spotkań w CAPZ oraz w domu dziecka skarżąca dała się poznać jako osoba łatwo nawiązująca kontakt, otwarta i świadoma trudów związanych z rodzicielstwem. Pracownicy domu dziecka nie mieli żadnych zastrzeżeń do jej kontaktów z L. i F. oraz budowania z nimi relacji. Dlatego też po 3 spotkaniach z dziećmi CAPZ w Łodzi złożył do Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi V Wydziału Rodzinnego i Nieletnich wniosek o umieszczenie ww. rodzeństwa w rodzinie M. .A. na czas toczącego się postępowania oraz o rozszerzenie jej uprawnień opiekuńczych o prawo do podejmowania decyzji dotyczących zdrowia dzieci. Jak wyjaśnił organ po wydaniu przez Sąd postanowienia skarżąca 21 maja 2024r. odebrała dzieci z Domu S. W czasie pobytu dzieci w rodzinie zastępczej skarżącej wielokrotnie kontaktowała się telefonicznie oraz sms-owo z pracownicami domu dziecka, a także z K.T. i A.S. z CAPZ-u. Relacjonowała, że ma dużo pracy przy dzieciach, a jednocześnie podkreślała, że radzi sobie z obowiązkami nie zgłaszając przy tym żadnych problemów wychowawczych związanych z dziećmi. Organ wskazał, że z posiadanych informacji wynika, że dnia 7 czerwca 2024 r. skarżąca zadzwoniła do koordynatorki domu dziecka, M.N.-L. z informacją, że jej zdaniem L.F. mają RAD (zaburzenie relacji międzyludzkich, uniemożliwiające inicjowanie i utrzymywanie więzi międzyludzkich, zwłaszcza bliskich), a ona nie dostała jeszcze żadnych pieniędzy na terapię. O tej rozmowie M.N. poinformowała K.T., która wraz z A.S. dnia 10 czerwca 2024 r. rozmawiała telefonicznie z skarżącą i poprosiła, by nie podejmowała w kryzysie żadnych decyzji i obiecały przy tym wsparcie psychologiczne i pedagogiczne z CAPZ-u. Rozmowa z skarżącą – w ocenie organu - nie zwiastowała tego, że zamierza ona oddać dzieci. Sporą część zajmowały kwestie finansowe. Skarżąca podkreślała, że bez pieniędzy nie jest w stanie sprawować prawidłowej opieki nad dziećmi. Kluczowe jest, że dzieci, będące pod opieką specjalistów w czasie ich pobytu w pieczy instytucjonalnej, nie zostały zdiagnozowane w kierunku zaburzeń, które samodzielnie zdiagnozowała u nich skarżąca. Organ podkreślił przy tym, że wszystkie dzieci, które doświadczyły umieszczenia w pieczy zastępczej z powodu niewydolności rodziców biologicznych, są obciążone traumatycznymi doświadczeniami. Następnego, tj. dnia 11 czerwca 2024 r., do CAPZ-u wpłynęła rezygnacja M.A.. Jak wyjaśnił przy tym organ skarżąca oświadczyła, że nie zamierza dłużej być opiekunem dla ww. rodzeństwa, a ponadto bez wiedzy Organizatora Pieczy Rodzinnej Zastępczej złożyła samodzielnie wniosek do Sądu o rozwiązanie rodziny zastępczej dla L. i F., argumentując to tym, że została wprowadzona w błąd i dostała pod opiekę dzieci z RAD-em. Natomiast 12 czerwca 2024 r. po otrzymaniu postanowienia sądowego, osobiście odwiozła dzieci do domu dziecka. Na pytanie pracowników CAPZ, czy zamierza jeszcze być rodziną zastępczą, odpowiedziała twierdząco, podkreślając, że następnym razem chce przyjąć zdrowe dzieci. W ocenie organu, z uwagi na przebieg dotychczasowej współpracy i sposób, w jaki skarżąca potraktowała L. i F. CAPZ nie widzi możliwości dalszej współpracy z ww. rodziną zastępczą. Zdaniem organu, skarżąca nie poradziła sobie z typowym kryzysem, którego doświadczają wszystkie dzieci po umieszczeniu w pieczy zastępczej lub po zmianie jej formy. Rodzina zastępcza nie podjęła współpracy ze specjalistami, by pokonać trudności wychowawcze i zapewnić dzieciom bezpieczne relacje. Budowanie zaufania dzieci do rodzica zastępczego, tworzenie bezpiecznych relacji, poczucia bliskości, zaangażowania i wzajemnego szacunku jest procesem długo trwałym, wymagającym znacznie dłuższego czasu niż trzy tygodnie. W sytuacji kryzysowej skarżąca uznała, że jedynym wyjściem jest oddanie dzieci. Potraktowała je przedmiotowo, "zwracając", gdy nie spełniły jej oczekiwań. Jednocześnie organ dodał, że dość często podopieczni pieczy zastępczej to dzieci trudne, z problemami, mające trudności w tworzeniu prawidłowych relacji z dorosłymi. Każde dziecko z pieczy zastępczej ma zaburzenia więzi. Wszystkie zostały już zawiedzione przez dorosłych, doznały uczucia ogromnej straty, zostały odebrane z domu rodzinnego, a ich poczucie bezpieczeństwa zostało zaburzone. Rodziny zastępcze muszą wykonać tytaniczną pracę, by przywrócić dzieciom wiarę w świat, w dorosłych i poczucie bezpieczeństwa. Dlatego też rodziny zastępcze przechodzą szkolenia, które mają przygotować je do współpracy z dziećmi z zaburzeniami więzi. Rodziny zawodowe, a taką rolę pełniła skarżąca, muszą być szczególnie gotowe na podjęcie się tak trudnego zadania. W ocenie CAPZ, skarżąca nie jest w stanie sprostać temu zadaniu w przyszłości, wobec czego CAPZ był zmuszony do podjęcia decyzji o cofnięciu skarżącej kwalifikacji do sprawowania funkcji rodziny zastępczej. W centrum zainteresowania CAPZ jest dziecko i jego dobro. W odniesieniu do powyższego organ wskazał, że 4 lipca 2024 r. został zorganizowany w CAPZ-ie zespół, na którym skarżąca miała być poinformowana o odebraniu jej kwalifikacji do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej. Na zespole stawili się pracownicy CAPZ-u. Kilka minut przed jego rozpoczęciem skarżąca napisała w sms-ie, że nie weźmie w nim udziału, gdyż domyśla się, że CAPZ nie chce kontynuować z nią współpracy. Zdaniem organu, podjęcie takiej decyzji było konieczne i w pełni uzasadnione, ponieważ działania skarżącej wyraźnie pokazały, że nie ma ona predyspozycji do pełnienia funkcji rodziny zastępczej, a także że nie daje rękojmi należytego wykonywania funkcji rodziny zastępczej. Skarżąca nie potrafiła poradzić sobie w pierwszym kluczowym okresie opieki nad dziećmi, nie skorzystała z pomocy specjalistów. W konsekwencji jej nieprofesjonalnych działań ucierpiały dzieci, które doznały ponownej traumy porzucenia, a skutki zachowania skarżącej mogą okazać się dla L. F. nieodwracalne. Mając powyższe na uwadze – w ocenie organu - należało powziąć decyzje o cofnięciu kwalifikacji do pełnienia obowiązków rodziny zastępczej i w rezultacie stwierdzić nieaktualność wydanego zaświadczenia kwalifikacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., sąd uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa ( art. 146 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest zawiadomienie sporządzone przez Kierownika Wydziału Pieczy Zastępczej w Centrum Administracyjnym Pieczy Zastępczej w Łodzi, z dnia 4 lipca 2024 r., w którym organ stwierdził nieaktualność wydanego dla skarżącej w dniu 9 maja 2024 r. zaświadczenia kwalifikacyjnego Podstawę materialnoprawną zaskarżonego aktu stanowią przepisy ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 177 z późn. zm.). W myśl art. 42 ust. ww ustawy pełnienie funkcji rodziny zastępczej oraz prowadzenie rodzinnego domu dziecka może być powierzone osobom, które: 1) dają rękojmię należytego sprawowania pieczy zastępczej; 2) nie są i nie były pozbawione władzy rodzicielskiej, oraz władza rodzicielska nie jest im ograniczona ani zawieszona; 3) wypełniają obowiązek alimentacyjny - w przypadku gdy taki obowiązek w stosunku do nich wynika z tytułu egzekucyjnego; 4) nie są ograniczone w zdolności do czynności prawnych; 5) są zdolne do sprawowania właściwej opieki nad dzieckiem, co zostało potwierdzone: zaświadczeniem lekarskim o stanie zdrowia wystawionym przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 października 2017 r. o podstawowej opiece zdrowotnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2527), oraz opinią o posiadaniu predyspozycji i motywacji do pełnienia funkcji rodziny zastępczej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka wystawioną przez psychologa, który posiada co najmniej wykształcenie wyższe magisterskie na kierunku psychologia oraz 2-letnie doświadczenie w poradnictwie rodzinnym; 6) przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z tym że w przypadku cudzoziemców ich pobyt jest legalny; 7) zapewnią odpowiednie warunki bytowe i mieszkaniowe umożliwiające dziecku zaspokajanie jego indywidualnych potrzeb, w tym: rozwoju emocjonalnego, fizycznego i społecznego, właściwej edukacji i rozwoju zainteresowań, wypoczynku i organizacji czasu wolnego; 8) nie figurują w bazie danych Rejestru Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym z dostępem ograniczonym. Na wniosek kandydata do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka, posiadającego świadectwo ukończenia szkolenia, o którym mowa w art. 44 ust. 1, organizator rodzinnej pieczy zastępczej, który pozytywnie wstępnie zakwalifikował kandydata do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka, wydaje zaświadczenie kwalifikacyjne zawierające potwierdzenie ukończenia tego szkolenia oraz spełniania warunków, o których mowa w art. 42 ust. 1-3 (art. 45 ust. 1 ustawy). Natomiast stosownie do art. 45 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w przypadku gdy kandydat do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka przestanie spełniać warunki, o których mowa w art. 42 ust. 1-3, organizator rodzinnej pieczy zastępczej, który pozytywnie wstępnie zakwalifikował kandydata do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka, stwierdza nieaktualność wydanego zaświadczenia kwalifikacyjnego i wykreśla kandydata niezwłocznie z rejestru, o którym mowa w art. 38d ust. 1 pkt 3, oraz zawiadamia go o tym pisemnie w postaci papierowej lub elektronicznej, podając jednocześnie uzasadnienie, z jednoczesnym pouczeniem strony o przysługującym prawie wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przywołanej regulacji wynika, że stwierdzenie nieaktualności wydanego zaświadczenia kwalifikacyjnego jest aktem uprawnionego organizatora rodzinnej pieczy zastępczej. Wymaga ono wydania stosownego dokumentu, w którym organizator zawiadamia o stwierdzeniu nieaktualności zaświadczenia. Dokument ten nie może być uznany za decyzję administracyjną, lecz za akt wydany przez uprawniony podmiot administrujący. Akt ten musi spełniać określone wymogi formalne, a zatem wskazywać organ, datę, adresata, zawierać stwierdzenie nieaktualności wydanego zaświadczenia, uzasadnienie wydania takiego aktu, a także pouczenie o przysługującej skardze do sądu administracyjnego oraz podpis osoby wydającej ten akt z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. (por. Nitecki Stanisław, Wilk Aleksandra, Wspieranie rodziny i system pieczy zastępczej. Komentarz, wyd. II WKP 2024). Odnosząc powyższe do przedmiotu niniejszego postępowania należy w pierwszej kolejności wskazać, że wbrew wymogom wprost wskazanym w art. 45 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, zaskarżony akt nie zawiera uzasadnienia. Stosownie do przywołanego przepisu organizator rodzinnej pieczy zastępczej zobowiązany jest zawiadomić pisemnie o stwierdzeniu nieaktualności zaświadczenia kwalifikacyjnego, podając jednocześnie uzasadnienie. Uzasadnienie winno stanowić zatem integralną część zawiadomienia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ faktów, które uznał za udowodnione dających podstawę do ustalenia, że skarżąca przestała spełniać warunki, o których mowa w art. 42 ust. 1-3 ustawy. Jego zadaniem jest bowiem wyjaśnienie stronie przyczyn, dla których stwierdzono nieaktualność zaświadczenia. Organ winien także wskazać na jakich dowodach się opiera oraz które z warunków z art. 42 ust. 1-3 nie są przez skarżącą spełnione. W rozpoznawanej sprawie, objęty skargą akt nie odpowiada wyżej wymienionym warunkom, co uzasadnia jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Nie budzi wątpliwości, że informacja z dnia 4 lipca 2024 r. pozbawiona jest uzasadnienia oraz zawiera błędne pouczenie o przysługujących skarżącej środkach odwoławczych. Jednozdaniowe określenie przyczyny rozstrzygnięcia poprzez odwołanie się do faktu, że skarżąca zrezygnowała z pełnienia funkcji rodziny zastępczej dla małoletnich L.Ż. i F.C., nie może zostać uznane za uzasadnienie wystarczające do prawidłowego wyjaśnienia skarżącej przesłanek, które przesądziły o stwierdzeniu nieaktualności zaświadczenia kwalifikacyjnego wydanego zgodnie z decyzją zespołu kwalifikacyjnego z dnia 9 maja 2024 r. Na podkreślenie zasługuje to, że skarżąca, musi mieć zapewnioną możliwość poznania, w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, czy tez niedomówień, wszelkich podstaw ustalenia przez organ, że nie spełnia jednej z przesłanek z art. 42 ust. 1-3 ustawy. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje możliwość weryfikacji zaskarżonego aktu w postępowaniu sądowym, w toku którego nie jest już możliwe uzupełnienie tegoż aktu i wyręczanie w ten sposób przez Sąd organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających stwierdzenie nieaktualności zaświadczenia kwalifikacyjnego. Powyższego uchybienia nie sanuje zatem argumentacja organu podnoszona w odpowiedzi na skargę. Organ nie może zastępować braków uzasadnienia rozstrzygnięcia argumentacją zawartą w odpowiedzi na skargę. Należy bowiem podkreślić, że odpowiedź na skargę nie podlega ocenie Sądu z punktu widzenia zgodności z prawem. Jest to pismo procesowe składane w toku postępowania sądowo administracyjnego, które jedynie umożliwia organowi odniesienie się do podniesionych w skardze zarzutów. Jego złożenie nie otwiera natomiast drogi do dokonywania przez organ brakujących ustaleń faktycznych, czy też formułowania nowych ocen prawnych. Jakakolwiek próba uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia w piśmie procesowym, jakim jest odpowiedź na skargę nie może zastąpić uzasadnienia wydanego aktu ani go uzupełniać. W konsekwencji argumentacja przytoczona przez organ w odpowiedzi na skargę nie skutkuje usunięciem wady zaskarżonego aktu polegającej na braku uzasadnienia, wymaganego stosownie do art. 45 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Brak uzasadnienia pozbawia skarżącą możliwości sformułowania zarzutów dotyczących podstawy faktycznej rozstrzygnięcia oraz wykładni i zastosowania podstawy prawnej przez organ oraz uniemożliwia kontrolę aktu w toku postępowania przed sądem administracyjnym. Poddany sądowej kontroli dokument winien posiadać pełne i wyczerpujące wyjaśnienie przyczyn stwierdzenie nieaktualności zaświadczenia kwalifikacyjnego. Wobec powyższego wskazane naruszenia przepisu prawa materialnego należało uznać za naruszenie mające wpływ na wynik sprawy i dające podstawę do wyeliminowania zaskarżonego aktu z obrotu. Za oczywiście uzasadniony Sąd uznał także zarzut skarżącej odnośnie nieprawidłowego pouczenia wskazującego na prawo wniesienia odwołania do Dyrektora CAPZ. Pouczenie to pozostaje w sprzeczności z treścią art. 45 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowiązany będzie do uwzględnienia wyrażonej przez Sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania. W przypadku dokonania ustaleń wskazujących na niespełnienie przez skarżącą wymogów określonych w art. 42 ust. 1-3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, organ zobowiązany będzie do wydania aktu, w którym znajdą się wszystkie elementy wymagane stosownie do przepisu art. 45 ust. 3 ustawy, w szczególności prawidłowe uzasadnienie oraz pouczenie o przysługującym skarżącej prawie wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżony akt. IB
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI