II SA/Łd 591/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, ponieważ decyzje stanowiące podstawę egzekucji zostały ostatecznie uchylone.
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania rozbiórki budynku. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było prawomocne uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę, co spowodowało utratę podstawy prawnej dla egzekucji i nałożonej grzywny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę T. M., A. L. i W. M. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 4 maja 2021 roku, utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z dnia 1 marca 2021 roku o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Sąd uchylił oba postanowienia, uznając skargę za zasadną. Podstawą rozstrzygnięcia było prawomocne uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 marca 2016 roku (utrzymanej w mocy decyzją z 26 października 2016 r.), która nakazywała rozbiórkę części budynku. Uchylenie tej decyzji, dokonane decyzją ŁWINB z 21 października 2025 r. po wznowieniu postępowania, spowodowało utratę podstawy prawnej dla wystawionych tytułów wykonawczych i nałożonej grzywny. Sąd podkreślił, że uchylenie decyzji stanowiącej podstawę egzekucji ma trwały charakter i uniemożliwia dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego powoduje, że przyczyna zastosowania środka egzekucyjnego została unicestwiona, a postanowienie o nałożeniu grzywny nie może się ostać.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę, która była podstawą wystawienia tytułu wykonawczego i nałożenia grzywny, powoduje trwałą utratę podstawy prawnej egzekucji. W związku z tym, zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji nie mogły się ostać.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (33)
Główne
u.p.e.a. art. 1 § a pkt 12 lit. b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 119 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 119 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 120 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 120 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 27 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 210 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.b. art. 48 § 1
Ustawa Prawo budowlane
k.p.a. art. 155
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 32
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 3 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę jako podstawa do uchylenia postanowienia o nałożeniu grzywny.
Godne uwagi sformułowania
uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, powoduje, że przyczyna zastosowania środka egzekucyjnego została unicestwiona w sposób trwały i nieodwracalny odpada bowiem podstawa prawna egzekwowanego obowiązku
Skład orzekający
Arkadiusz Blewązka
przewodniczący
Beata Czyżewska
sprawozdawca
Tomasz Porczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uchylenie decyzji egzekucyjnej po prawomocnym uchyleniu decyzji merytorycznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę, która była podstawą egzekucji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest śledzenie dalszych losów decyzji merytorycznej, która stanowi podstawę egzekucji. Pokazuje też, że nawet długotrwałe postępowanie egzekucyjne może zostać zakończone sukcesem, jeśli podstawowa decyzja zostanie uchylona.
“Grzywna nałożona za rozbiórkę uchylona po latach – kluczowe znaczenie decyzji merytorycznej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 591/21 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2026-02-27 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2021-07-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Arkadiusz Blewązka /przewodniczący/ Beata Czyżewska /sprawozdawca/ Tomasz Porczyński Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Sentencja Dnia 27 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Porczyński Asesor WSA Beata Czyżewska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 lutego 2026 roku sprawy ze skargi T. M., A. L., W. M. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 4 maja 2021 roku nr 80/2021, znak: WOP.7722.0269.2021.DB w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z dnia 1 marca 2021 roku nr 91/2021, znak: PINB/7355/Bm/E/7/2019/MU; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżących T. M., A.L., W. M. solidarnie kwotę 100 (sto) PLN uiszczoną tytułem wpisu od skargi; 3. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżącej T. M. kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) PLN tytułem zwrotu pozostałych kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z 4 maja 2021 r. nr 80/2021, znak: WOP.7722.0269.2021.DB Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, po rozpatrzeniu zażalenia A. L., W. M. i T. M., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 1 marca 2021 r., nr 91/2021, znak: PINB/7355/Bm/E/7/2019/MU w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania rozbiórki budynku. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym sprawy: Decyzją z 18 marca 2016 r., nr 8/2016, znak: PINB.1358/7355/Bm.65/2013-15, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie (określany dalej w skrócie jako "PINB", "organ pierwszej instancji"), działając na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 z późn.zm.), nakazał A. L., W. M., Z. M. oraz T. M. dokonanie rozbiórki części wschodniej budynku mieszkalnego o wymiarach 2,06m x 5,54m (pow. zab. 11,42m2) stanowiącej rozbudowę obiektu mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] w B., dz. nr ewid. [...] obręb [..] m. B.. W toku postępowania odwoławczego decyzją z 26 października 2016 r., nr 407/2016, znak: WOP.7721.0552.2016.WA, Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi (określany dalej w skrócie jako "ŁWINB", "organ odwoławczy", "organ drugiej instancji") utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z 18 marca 2016 r. Decyzją z 26 lipca 2017 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji ŁWINB z 26 października 2016 r. Postanowieniem z 3 stycznia 2018 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wznowił postępowanie administracyjne zakończone własną ostateczną decyzją z 26 października 2016 r. Decyzją z 21 lutego 2018 r. ŁWINB odmówił uchylenia własnej ostatecznej decyzji z 26 października 2016 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 9 lipca 2018 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję ŁWINB z 21 lutego 2018 r. Postanowieniem z 5 listopada 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2224/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. L., Z. M., W. M. i T. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 lipca 2018 r. Decyzją z 17 kwietnia 2019 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uchylenia, w trybie art. 155 k.p.a., własnej ostatecznej decyzji z 26 października 2016 r. Decyzją z 1 lipca 2019 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (określany dalej w skrócie jako "GINB") utrzymał w mocy decyzję ŁWINB z 17 kwietnia 2019 r. Wyrokiem z 5 marca 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 1978/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. M. oraz Z. M. na decyzję GINB z 1 lipca 2019 r. Pismem z 26 maja 2018 r. PINB wystosował upomnienie wzywając A. L., W. M., Z. M. i T. M. do wykonania obowiązku rozbiórki w terminie 7 dni od dnia otrzymania przedmiotowego upomnienia, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z 26 czerwca 2018 r. organ pierwszej instancji odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego na wniosek A. L., W. M., Z. M. i T. M. w sprawie wykonania decyzji z 18 marca 2016 r. 25 października 2018 r. PINB wystawił tytuły wykonawcze: nr [...] przeciwko A. L., nr [...] przeciwko W. M., nr [...] przeciwko Z. M., nr [...] przeciwko T. M.. Postanowieniem z 26 listopada 2018 r. organ pierwszej instancji nałożył na A. L., W. M., Z. M. i T. M. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5.000,00 zł z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z 25 października 2018 r. Postanowieniem z 4 grudnia 2018 r. PINB uchylił własne postanowienie z 26 listopada 2018 r. Postanowieniem z 25 lutego 2019 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie ponownie nałożył na A. L., W. M., Z. M. i T. M. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 3.042,17 zł z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z 25 października 2018 r. Postanowieniem z 28 maja 2019 r. organ drugiej instancji uchylił powyższe postanowienie z 25 lutego 2019 r. i umorzył w całości postępowanie egzekucyjne prowadzone przez PINB na podstawie tytułów wykonawczych z 25 października 2028 r. nr [...], [...], [...] i nr [...]. 6 czerwca 2019 r. PINB wystawił tytuły wykonawcze: nr [...] przeciwko T. M.; nr [...] przeciwko Z. M.; nr [...] przeciwko A. L.; nr [...] przeciwko W. M.. Postanowieniem z 25 lipca 2019 r. organ pierwszej instancji nałożył na A. L., W. M., Z. M. i T. M. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 10.022,19 zł z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z 6 czerwca 2019 r. W toku postępowania zażaleniowego organ drugiej instancji postanowieniem z 7 października 2019 r., uchylił w całości zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji z 25 lipca 2019 r. i umorzył w całości postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie na podstawie tytułów wykonawczych z 6 czerwca 2019 r. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające PINB 31 października 2019 r. wystawił tytuły wykonawcze: nr [...] przeciwko A. L.; nr [...] przeciwko W. M.; nr [...] przeciwko Z. M.; nr [...] przeciwko T. M.. Postanowieniem z 16 grudnia 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie nałożył na A. L., W. M., Z. M. i T. M. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 9.994,78 zł z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z 31 października 2019 r. W toku postępowania zażaleniowego organ drugiej instancji postanowieniem z 16 listopada 2020 r. uchylił w całości postanowienie PINB z 16 grudnia 2019 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Kontynuując postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie postanowieniem z 1 marca 2021 r. nałożył na A. L., W. M. i T. M. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 11.447,41zł z powodu uchylania się zobowiązanych od wykonania obowiązku określonego w tytułach wykonawczych nr [...], [...], [...], [...] z 31 października 2019 r. oraz (...) opłatę za wydanie niniejszego postanowienia w wysokości 68,00 zł, z jednoczesnym wezwaniem wpłacenia powyższej kwoty grzywny w terminie 7 dni od dnia doręczenia przedmiotowego postanowienia na rachunek Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie. W zażaleniu na powyższe postanowienie A. L., W. M. i T. M. podniosły zarzuty naruszenia art. 15 § 1, art. 27 § 1, art. 59 § 1 pkt 1, art. 121 § 5, art. 122 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powołanym na wstępie postanowieniem z 4 maja 2021 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 z późn.zm. - dalej w skrócie "k.p.a."), art. 17 § 1, art. 23 § 4, art. 27 § 1, art. 120 § 1, art. 121 § 1 i § 2 oraz art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r., poz. 1427 - dalej w skrócie "u.p.e.a."), utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Z powyższym rozstrzygnięciem Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi nie zgodzili się T. M., A. L. i W. M., którzy w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnieśli o uchylenie postanowień organów obu instancji, podnosząc zarzuty naruszenia: art. 120 § 1 i 2 u.p.e.a., art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. Autorzy skargi wnieśli ponadto o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego oraz o jego zawieszenie. W treści skargi zwrócono uwagę na wniosek z 13 sierpnia 2019 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 26 października 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 18 marca 2016 r. Odpowiadając na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem z 16 września 2021 r. Sąd oddalił wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. W piśmie z 28 września 2021 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu z 23 września 2021 r., Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi poinformował, iż decyzją z 2 września 2021 r. odmówił uchylenia własnej ostatecznej decyzji z 26 października 2016 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 18 marca 2016 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki. Od powyższej decyzji odwołała się T. M. reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, odwołanie przekazano do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowieniem z 28 października 2021 r. Sąd zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne do czasu prawomocnego zakończenia postępowania wznowieniowego. 28 lutego 2022 r. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, w odpowiedzi na wezwanie Sądu z 22 lutego 2022 r., nadesłał do akt sprawy decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 31 stycznia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję ŁWINB w Łodzi z 2 września 2021 r. W piśmie z 20 kwietnia 2022 r. Główny Urząd Nadzoru Budowlanego poinformował, że T. M. zaskarżyła powyższą decyzję z 31 stycznia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W toku postępowania Sąd ustalił, że wyrokiem z 28 czerwca 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 587/22 WSA w Warszawie oddalił skargę T. M.. Wyrokiem z 29 maja 2025 r. sygn. akt II OSK 2732/22 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej T. M., uchylił zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2 września 2021 r. W odpowiedzi na wezwanie Sądu z 17 października 2025 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi przekazał do akt sprawy decyzję z 21 października 2025 r. nr 135/I/2025, znak: WOP.7718.14.2025.DB, którą Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pkt 1 - uchylił w całości własną ostateczną decyzję z 26 października 2016 r. nr 407/2016, znak: WOP.7721.0502.2016.WA; pkt 2 - uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 18 marca 2016 r. nr 8/2016, znak: PINB.1358/7355/Bm.65/2013-15 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Przy piśmie z 18 grudnia 2025 r. organ pierwszej instancji poinformował, że pismem z 2 grudnia 2015 r. zawiadomił strony, iż będzie prowadził postępowanie w przedmiocie legalności rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w B. działka nr [...] oraz o terminie oględzin. W piśmie z 30 grudnia 2025 r. organ drugiej instancji, w odpowiedzi na wezwanie Sądu z 29 grudnia 2025 r. poinformował, że decyzja ŁWINB z 21 października 2025 r. nr 135/I/2025 jest ostateczna. Postanowieniem z 9 stycznia 2026 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie. W piśmie z 28 stycznia 2026 r. T. M. reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z: wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 maja 2025 r. sygn. akt: II OSK 2732/22 oraz decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 21 października 2025 r., nr 135/1/2025, znak: WOP. 7718.14.2025.DB na fakt, że decyzje, na podstawie których przedmiotowa grzywna została nałożona, zostały uchylone a postanowienie nakładające grzywnę stało się bezprzedmiotowe. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z nieco innych przyczyn aniżeli w niej podniesione. W pierwszym rzędzie wyjaśnić należy, że Sąd rozpoznał sprawę niniejszą na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym mając na względzie dyspozycję art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 - dalej w skrócie "p.p.s.a."), który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjny, na które służy zażalenie, co uprawniało Sąd do rozpoznania sprawy w rozważanym wyżej trybie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem zaskarżenia T. M., A. L. i W. M. uczyniły wydane w toku postępowania egzekucyjnego postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z 4 maja 2021 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 1 marca 2021 r. o nałożeniu na A. L., W. M. i T. M. grzywny w celu przymuszenia. Zgodnie z art. 119 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r., poz. 1427 - dalej w skrócie "u.p.e.a."), grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. W rozumieniu art. 1a pkt 12 lit. b u.p.e.a. grzywna w celu przymuszenia stanowi ustawowy środek egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, znajdujący zastosowanie w sytuacjach określonych w art. 119 u.p.e.a. Stosownie do treści art. 121 § 1 u.p.e.a., grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie, z zastrzeżeniem § 4, stanowiącego, że jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, chyba że dotyczy obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w stanie nieoszpecającym otoczenia. Z zastrzeżeniem § 5 każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10 000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50 000 zł (art. 121 § 2 u.p.e.a.). Według art. 121 § 5 u.p.e.a. wysokość grzywny, o której mowa w § 4, stanowi, w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Po myśli art. 122 § 1 i 2 u.p.e.a. grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu: odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32; postanowienie o nałożeniu grzywny. Postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać: pkt 1 - wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych; pkt 2 - wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy będzie orzeczone wykonanie zastępcze. Zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny (art. 122 § 3 u.p.e.a.). Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., tytuł wykonawczy zawiera treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości i rodzaju, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. W sprawie niesporne jest, że decyzją z 18 marca 2016 r. nr 8/2016 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie nakazał A. L., W. M., Z. M. oraz T. M. rozbiórkę części wschodniej budynku mieszkalnego o wymiarach 2,06 m x 5,54 m stanowiącej rozbudowę obiektu mieszkalnego przy ul. [...] w B., dz. nr ewid. [...] obręb [...] m. B.. Powyższa decyzja na mocy decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z 26 października 2016 r została utrzymana w mocy. Wobec niewykonania przez zobowiązanych obowiązku rozbiórki, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie, jako organ egzekucyjny pierwszej instancji wystawił 31 października 2019 r. tytuły wykonawcze: nr [...] wobec T. M., nr [...] wobec Z. M., nr [...] wobec W. M., nr [...] wobec A. L., wskazując w nich jako podstawę prawną obowiązku wskazaną wyżej decyzję z 18 marca 2016 r. nr 8/2016. Rozpoznając sprawę niniejszą należy mieć na względzie, że Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi postanowieniem z 5 lipca 2021 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej własną ostateczną decyzją z 26 października 2016 r. Następnie zaś decyzją z 2 września 2021 r. ŁWINB odmówił uchylenia w trybie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzji własnej z 26 października 2016 r. Po rozpatrzeniu odwołania T. M., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 31 stycznia 2022 r. utrzymał w mocy decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2 września 2021 r. Wyrokiem z 28 czerwca 2022 r., sygn. VII SA/Wa 587/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. M. na decyzję GINB z 31 stycznia 2022 r. w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji ostatecznej. Wobec uwzględnienia skargi kasacyjnej T. M. wywiedzionej od powyższego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 29 maja 20205 r. sygn. akt II OSK 2732/22 uchylił zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 września 2021 r. Prowadząc ponownie postępowanie wznowieniowe decyzją z 21 października 2025 r. nr 135/I/2025 Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uchylił w całości własną ostateczną decyzję z 26 października 2016 r. nr 407/2016, znak WOP.7721.0502.2016.WA (pkt 1) oraz uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 18 marca 2016 r. nr 8/2016, znak: PINB.1358/7355/Bm.65/2013-2015 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji (pkt 2). Powyższa decyzja uzyskała przymiot ostateczności. Rozpoznając sprawę niniejszą Sąd zobligowany jest uwzględnić skutki uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ŁWINB z 26 października 2016 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 18 marca 2016 r. o nakazie rozbiórki części budynku, na podstawie której wystawione zostały wspomniane wyżej tytuły wykonawcze. W judykaturze sądów administracyjnych za ugruntowane uznać należy stanowisko, podzielane zresztą przez tutejszy Sąd, że uchylenie decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, nie stanowi okoliczności czasowo uniemożliwiającej prowadzenie postępowania egzekucyjnego, ale ma charakter trwały. W sposób trwały i nieodwracalny odpada bowiem podstawa prawna egzekwowanego obowiązku w rozumieniu art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Uchylenie takiej decyzji wywołuje skutek ex nunc, tj. od momentu uchylenia. Tytuł wykonawczy staje się więc nieadekwatny do powstałej sytuacji prawnej i nie będzie mógł być realizowany, co nie przekreśla możliwości ponownego uruchomienia egzekucji, czyli wszczęcia kolejnego postępowania egzekucyjnego, lecz już w oparciu o nowo wystawiony tytuł wykonawczy (vide: postanowienie NSA z 14 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 472/14; wyrok WSA w Gdańsku z 8 października 2025 r., II SA/Gd 626/22; wyrok WSA w Szczecinie z 16 grudnia 2021 r., II SA/Sz 888/21 – https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego, powoduje, że przyczyna zastosowania środka egzekucyjnego została unicestwiona, a w takiej sytuacji zarówno zaskarżone postanowienie ŁWINB jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji nie mogą się ostać w obrocie prawnym. Powyższe okoliczności stanowiły zasadniczą przyczynę uwzględnienia skargi. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z 4 maja 2021 r. oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bełchatowie z 1 marca 2021 r., o czym orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania należnych skarżący solidarnie od organu z tytułu uiszczonego wpisu od skargi Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 210 § 2 p.p.s.a. O kosztach postępowania związanych z udziałem ustanowionego w sprawie przez stronę skarżącą pełnomocnika Sąd orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku, na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r., poz. 118). Na zasądzoną kwotę 497 zł składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej - 480 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł. ds
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI