II SA/Łd 553/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania dodatku węglowego, uznając, że organ błędnie wymagał od wnioskodawczyni formalnego ustalenia odrębnego adresu dla jej lokalu.
Skarżąca J.G. wnioskowała o dodatek dla gospodarstwa domowego z tytułu wykorzystania oleju opałowego. Organ pierwszej instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania dodatku, powołując się na brak formalnych kroków w celu nadania odrębnego adresu dla lokalu skarżącej, mimo że mieszkała ona samotnie i prowadziła odrębne gospodarstwo domowe. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Łasku, które odmawiały przyznania J. G. dodatku dla gospodarstwa domowego z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której pod jednym adresem zamieszkiwały dwa odrębne gospodarstwa domowe, a skarżąca prowadziła jednoosobowe gospodarstwo na parterze domu, korzystając ze współdzielonego pieca olejowego. Organy administracji odmówiły przyznania dodatku, argumentując, że skarżąca nie podjęła formalnych kroków w celu nadania odrębnego adresu dla swojego lokalu, co miało być warunkiem wynikającym z art. 24 ust. 5a ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła. Sąd uznał to stanowisko za błędne. Wskazał, że ustawa nie nakłada na wnioskodawcę obowiązku formalnego ustalania odrębnego adresu, a brak możliwości ustalenia takiego adresu może być wykazany oświadczeniem. Ponadto, organ pierwszej instancji wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o formalne kroki dopiero po upływie ustawowego terminu do złożenia wniosku, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 79a k.p.a.). Sąd podkreślił cel ustawy, jakim jest wsparcie jak największej liczby gospodarstw domowych, i nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem celowościowej wykładni pojęcia 'odrębne gospodarstwo domowe' oraz prawidłowej interpretacji przepisów dotyczących ustalania adresu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak formalnego ustalenia odrębnego adresu nie jest bezwzględnym warunkiem, jeśli można wykazać niemożność jego ustalenia lub jeśli organ nie poinformował o tym wnioskodawcy w odpowiednim terminie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa nie nakłada na wnioskodawcę obowiązku formalnego ustalania odrębnego adresu, a niemożność ustalenia takiego adresu może być wykazana oświadczeniem. Ponadto, organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, wzywając do uzupełnienia wniosku po upływie terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (20)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 1
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 2
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 4
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 5
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 5a
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 5b
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
ustawa o szczególnych rozwiązaniach art. 24 § 5c
Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 79a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 79a § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § 2 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
u.w.t.i.r.c.e.b. art. 27a § 1
Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków
u.w.t.i.r.c.e.b. art. 27g § 1
Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków
ustawa o środkach nadzwyczajnych art. 36 pkt 2
Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa nie wymaga formalnego ustalenia odrębnego adresu dla lokalu jako warunku przyznania dodatku. Niemożność ustalenia odrębnego adresu może być wykazana oświadczeniem. Organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, wzywając do uzupełnienia wniosku po terminie.
Odrzucone argumenty
Organ odwoławczy uznał, że brak formalnych kroków w celu nadania odrębnego numeru porządkowego uniemożliwia przyznanie dodatku.
Godne uwagi sformułowania
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W ocenie Sądu powyższe stanowisko należy jednak uznać za bezpodstawne. Z treści art. 24 ust. 5a ustawy o szczególnych rozwiązaniach wprost nie wynika obowiązek, czy też konieczność podjęcia przez stronę wnioskującą o przyznanie przedmiotowego świadczenia, działań zmierzających do ustalenia odrębnego adresu dla prowadzonego przez stronę gospodarstwa domowego. Organy bowiem z urzędu posiadają wiedzę, czy dla danej nieruchomości możliwe jest ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw. Organ pierwszej instancji, doręczając skarżącej wezwanie do uzupełnienia wniosku już po upływie zawitego terminu do jego złożenia, naruszył powyższy przepis, pozbawiając de facto skarżącą możliwości skutecznego wystąpienia z wnioskiem. Przedmiotowy dodatek ma służyć wsparciu jak największej liczby oddzielnych gospodarstw domowych, samodzielnie zaspokajających swoje potrzeby.
Skład orzekający
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska
przewodniczący
Sławomir Wojciechowski
sprawozdawca
Marcin Olejniczak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania dodatku dla gospodarstw domowych w sytuacji zamieszkiwania kilku gospodarstw pod jednym adresem, zwłaszcza w kontekście wymogu ustalenia odrębnego adresu i prawidłowego pouczania strony przez organ."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła. Może być mniej istotne po wygaśnięciu tych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu przyznawania dodatków energetycznych i pokazuje, jak organy administracji mogą błędnie interpretować przepisy, a sąd administracyjny koryguje te błędy, chroniąc prawa obywateli.
“Dodatek węglowy: Czy brak odrębnego adresu lokalu to zawsze powód do odmowy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 553/23 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2023-09-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący/ Marcin Olejniczak Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Sygn. powiązane I OSK 2911/23 - Wyrok NSA z 2024-12-06 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 Art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 1967 Art. 24 ust. 1 i 2, ust. 4 i 5, ust. 5a - 5c Ustawa z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (t. j.) Dz.U. 2023 poz 775 Art. 11, art. 79a, art. 107 par. 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Sentencja Dnia 13 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Asesor WSA Marcin Olejniczak, Protokolant Starszy asystent sędziego Jarosław Moraczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2023 roku sprawy ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 30 marca 2023 roku nr SKO.4146.178.23 w przedmiocie odmowy przyznania dodatku dla gospodarstw domowych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Ł. z dnia 9 stycznia 2023 roku, nr MGOPS.531.765.2022. Uzasadnienie Decyzją z dnia 30 marca 2023 r. nr SKO.4146.178.23 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej również jako: "k.p.a.") i art. 24 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 4 i ust. 26 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1967 ze zm., dalej również jako: "ustawa", lub "ustawa o szczególnych rozwiązaniach") utrzymało w mocy decyzję wydaną przez Burmistrza Łasku w dniu 9 stycznia 2023 r. nr MGOPS.531.765.2022, odmawiającą przyznania J. G. dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną: J. G. w dniu 28 listopada 2022 r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła. We wniosku wskazała, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe pod adresem ul. [...], [...] Ł., zaś źródłem ciepła w jej gospodarstwie domowym jest kocioł olejowy, zasilany olejem opałowym. Wezwaniem z dnia 30 listopada 2022 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do wnioskodawczyni o wskazanie, czy zostały podjęte kroki formalne, prowadzące do nadania odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych, zamieszkujących pod tym adresem w odrębnych lokalach. Powyższe wezwanie zostało doręczone wnioskodawczyni w dniu 2 grudnia 2022 r. J. G. w piśmie z dnia 12 grudnia 2022 r. wskazała, iż nie zamierza występować o nadanie odrębnego adresu zamieszkania pod tym samym adresem w odrębnych lokalach, gdyż nie posiada tytułu własności domu. Ma ustanowioną dożywotnią służebność osobistą, polegającą na prawie korzystania z trzech izb w budynku mieszkalnym, zgodnie z aktem notarialnym z 2001 roku. Jest osobą samotną, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się samodzielnie. Wykorzystuje współdzielone źródło ogrzewania – piec olejowy, zgłoszony do CEEB przez jednego ze współwłaścicieli domu. W dniu 3 stycznia 2023 r. pod adresem przy ul. [...] w Ł. przeprowadzono wywiad środowiskowy, z którego wynika, iż pod tym adresem zamieszkuje wnioskodawczyni. Mieszka ona sama na parterze domu, gdzie zajmuje kuchnię, 2 pokoje, WC i łazienkę. Wejście do domu jest z podwórka. Źródłem ciepła jest piec na olej opałowy, współdzielony z dwiema córkami, które zajmują pierwsze piętro domu. Córki również złożyły wnioski o przyznanie dodatku dla gospodarstw domowych, jednej z nich dodatek został przyznany, stosownie do znajdującej się w aktach organu pierwszej instancji informacji z dnia 10 listopada 2022 r. nr MGOPS.531.517.2022. Decyzją z dnia 9 stycznia 2023 r. nr MGOPS.531.765.2022 Burmistrz Łasku odmówił przyznania J. G. dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, iż nie zostały podjęte kroki formalne do nadania odrębnego adresu miejsca zamieszkania wnioskodawczyni, pomimo iż w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego organ ustalił, że J. G. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie zostały zatem spełnione przesłanki do przyznania dodatku. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła J. G., jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu nie znalazło podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i zaskarżoną decyzją utrzymało je w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż pod adresem Ł., ul. [...], zamieszkują w domu jednorodzinnym dwa oddzielne gospodarstwa domowe – gospodarstwo, któremu został przyznany dodatek oraz jednoosobowe gospodarstwo wnioskodawczyni. W ocenie organu, z uwagi na treść art. 24 ust. 5a ustawy o szczególnych rozwiązaniach, możliwość przyznania dodatku dla gospodarstw domowych, w przypadku gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, została uzależniona od stwierdzenia, w terminie do dnia 30 listopada 2022 r., braku możliwości ustalenia odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem w odrębnych lokalach. Powyższe oznacza, że dla uzyskania świadczenia ustawodawca wymaga, aby odrębność lokali mieszkalnych/budynków była potwierdzona istnieniem stosownych numerów porządkowych, a w przypadku braku takich numerów ustanowiony został wymóg podjęcia, w terminie do dnia 30 listopada 2022 r., formalnych działań mających na względzie nadanie numeru porządkowego dla odrębnego lokalu albo budynku mieszkalnego, jeżeli do nadania takiego numeru nie doszło we wskazanym terminie. Oczekując przyznania świadczenia wnioskodawca powinien zatem załączyć do wniosku kserokopię wniosku złożonego w odpowiednim urzędzie przez właściciela nieruchomości o nadanie numeru porządkowego dla lokalu/budynku, w którym wnioskodawca prowadzi odrębne gospodarstwo domowe wraz z potwierdzeniem jego złożenia. W trakcie postępowania przed organem pierwszej instancji ustalono, że dla budynku znajdującego się pod adresem Ł., ul. [...] nie podjęto działań mających na celu nadanie odrębnego numeru porządkowego. W tej sytuacji, w ocenie Kolegium, organ pierwszej instancji zasadnie odmówił stronie wypłaty dodatku dla gospodarstw domowych. Skargę na powyższą decyzję złożyła J. G., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie wraz z decyzją Burmistrza Łasku. W uzasadnieniu swojej skargi J. G. wskazała, iż ustawa nie uzależnia otrzymania dodatku od podjęcia przez wnioskodawcę kroków formalnych w celu nadania numeru porządkowego zajmowanemu lokalowi. Ościenne gminy nie stawiały takich wymagań, przyjmowały jedynie oświadczenie, złożone pod groźbą odpowiedzialności karnej, iż do dnia 30 listopada 2022 r. nie było możliwości ustalenia odrębnego numeru porządkowego dla zajmowanego przez wnioskodawcę lokalu. Skarżąca podkreśliła, iż spełnia warunki zawarte w rozdziale 3 (art. 24 ust. 5b) ustawy, gdyż prowadzi gospodarstwo domowe, dla którego nie było możliwe ustalenie odrębnego adresu do dnia 30 listopada 2022 r., a przeprowadzony w dniu 3 stycznia 2023 r. wywiad środowiskowy potwierdził zajmowanie przez nią parteru budynku z kuchnią, łazienką i WC oraz prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego i wykorzystywanie współdzielonego pieca olejowego. W ocenie wnioskodawczyni w tej sytuacji powinna zostać wobec niej wydana korzystna decyzja organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podtrzymało argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w konsekwencji wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej również jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przedmiotem tak rozumianej kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 30 marca 2023 r. nr SKO.4146.178.23, utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Łasku w dniu 9 stycznia 2023 r. nr MGOPS.531.765.2022, odmawiającą przyznania J. G. dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym usunięcie ich z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw. Stosownie do treści art. 24 ust. 1 tej ustawy dodatek dla gospodarstw domowych przysługuje osobie w gospodarstwie domowy w przypadku, gdy głównym źródłem ciepła gospodarstwa domowego jest: 1) kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia albo piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane peletem drzewnym, drewnem kawałkowym lub innym rodzajem biomasy, albo 2) kocioł gazowy zasilany skroplonym gazem LPG, albo 3) kocioł olejowy - zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576 i 1967), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania zgłoszonych lub wpisanych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Art. 24 ust. 2 ustawy o szczególnych rozwiązaniach stanowi natomiast, iż przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się: 1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo 2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe). Zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy w przypadku gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, jeden dodatek dla gospodarstw domowych przysługuje dla wszystkich gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem. Art. 24 ust. 5 ustawy stanowi zaś, że w przypadku gdy wniosek o wypłatę dodatku dla gospodarstw domowych złożono dla więcej niż jednego gospodarstwa domowego mających ten sam adres miejsca zamieszkania, to dodatek ten jest przyznawany wnioskodawcy, który złożył wniosek jako pierwszy. Pozostałe wnioski pozostawia się bez rozpoznania. Na mocy art. 36 pkt 2 ustawy z dnia 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku (Dz.U. z 2022 r., poz. 2243), obowiązującej od dnia 4 listopada 2022 r., do ustawy o szczególnych rozwiązaniach zostały dodane art. 24 ust. 5a – 5c. Zgodnie z art. 24 ust. 5a w przypadku gdy pod jednym adresem miejsca zamieszkania zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, i w terminie do dnia 30 listopada 2022 r. nie jest możliwe ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych zamieszkujących pod tym adresem w odrębnych lokalach, nie stosuje się ust. 4 i 5 do gospodarstwa domowego, którego źródłem ogrzewania jest oddzielne lub współdzielone źródło ciepła zgłoszone lub wpisane do centralnej ewidencji emisyjności budynków zgodnie z ust. 1. Art. 24 ust. 5b ustawy stanowi natomiast, że w przypadku, o którym mowa w ust. 5a, gospodarstwu domowemu, dla którego nie było możliwe ustalenie odrębnego adresu, wójt, burmistrz albo prezydent przyznaje dodatek dla gospodarstw domowych w drodze decyzji administracyjnej, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego organ ten ustalił zamieszkiwanie pod jednym adresem w odrębnych lokalach kilku gospodarstw domowych oraz wykorzystywanie przez te gospodarstwa oddzielnego lub współdzielonego źródła ciepła wpisanego lub zgłoszonego do centralnej ewidencji emisyjności budynków zgodnie z ust. 1. Wreszcie, stosownie do art. 24 ust. 5c ustawy, w przypadku gdy w lokalu, o którym mowa w ust. 5b, zamieszkuje więcej niż jedno gospodarstwo domowe, jeden dodatek dla gospodarstw domowych przysługuje dla wszystkich gospodarstw domowych zamieszkujących w tym lokalu. W rozpoznawanej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podejmując kwestionowaną decyzję, wskazało, iż pod objętym wnioskiem adresem zamieszkują dwa odrębne gospodarstwa domowe. Niesporne w niniejszej sprawie jest to, że na adres wskazany przez J. G. w jej wniosku, został już przyznany dodatek z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła. W ocenie Kolegium skarżąca wprawdzie prowadzi jednoosobowe, odrębne gospodarstwo domowe, jednak nie podjęła formalnych kroków w celu nadania zajmowanemu przez siebie lokalowi odrębnego numeru porządkowego. Dlatego też organ odwoławczy uznał, iż nie została spełniona przesłanka przyznania dodatku z tytuły wykorzystywania niektórych źródeł ciepła. W ocenie Sądu powyższe stanowisko należy jednak uznać za bezpodstawne. Z treści art. 24 ust. 5a ustawy o szczególnych rozwiązaniach wprost nie wynika obowiązek, czy też konieczność podjęcia przez stronę wnioskującą o przyznanie przedmiotowego świadczenia, działań zmierzających do ustalenia odrębnego adresu dla prowadzonego przez stronę gospodarstwa domowego (por. wyrok WSA w Łodzi z 14 czerwca 2023 r., sygn. II SA/Łd 422/23, dostępny, podobnie jak pozostałe przywoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej również jako: "CBOSA"). Wobec tego wykazanie, iż przesłanka niemożliwości ustalenia odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw domowych została spełniona, może nastąpić poprzez złożenie oświadczenia, że do dnia 30 listopada 2022 r. nie było możliwe ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla lokalu zajmowanego przez gospodarstwo domowe strony. Organy bowiem z urzędu posiadają wiedzę, czy dla danej nieruchomości możliwe jest ustalenie odrębnego adresu miejsca zamieszkania dla poszczególnych gospodarstw. Tym samym nie ma potrzeby, aby strona składała wniosek o nadanie nowego numeru porządkowego zajmowanemu przez siebie lokalowi. Ponadto z akt administracyjnych sprawy nie wynika, że przed upływem określonego ustawą zawitego terminu, to jest 30 listopada 2022 r., strona skarżąca została pouczona o konieczności podjęcia działań mających na celu ustalenie odrębnego adresu, jako warunku przyznania wnioskowanego świadczenia, wynikającego zdaniem organu z treści art. 24 ust. 5a ustawy. Wezwanie do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie, czy podjęte zostały kroki formalne prowadzące do nadania odrębnego adresu dla poszczególnych gospodarstw domowych zostało bowiem doręczone skarżącej dopiero w dniu 2 grudnia 2022 r., a więc już po upływie ustawowego terminu do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa do przedmiotowego dodatku. Zgodnie natomiast z art. 79a § 1 k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepisy art. 10 § 2 i 3 stosuje się. Natomiast art. 79a § 2 k.p.a. stanowi, iż w terminie wyznaczonym na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, strona może przedłożyć dodatkowe dowody celem wykazania spełnienia przesłanek, o których mowa w § 1. Organ pierwszej instancji, doręczając skarżącej wezwanie do uzupełnienia wniosku już po upływie zawitego terminu do jego złożenia, naruszył powyższy przepis, pozbawiając de facto skarżącą możliwości skutecznego wystąpienia z wnioskiem. Nawet mimo tego, iż przesłanka przyznania dodatku przyjęta przez organ nie wynika z przepisów ustawy. Podkreślić należy bowiem, że przedmiotowy dodatek ma służyć wsparciu jak największej liczby oddzielnych gospodarstw domowych, samodzielnie zaspokajających swoje potrzeby, o czym świadczą zmiany w ustawie o szczególnych rozwiązaniach, wprowadzone ustawą z dnia 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku. Celem tejże ustawy jest zrekompensowanie przez państwo jak najszerszej grupie gospodarstw domowych wysokich cen energii, w tym również kosztów zakupu opału. Ustawa nie uzależnia prawa do otrzymania dodatku od kryterium dochodowego. Ustawodawca, wyposażając organy administracji w bardzo szerokie narzędzia do weryfikacji okoliczności uprawniających do otrzymania tego świadczenia, a jednocześnie w dużej mierze upraszczając formalności proceduralne po stronie wnioskodawców, dążył bowiem do zapewnienia wsparcia finansowego jak największej liczbie gospodarstw domowych. Organy administracji przy ocenie spełnienia przez wnioskodawcę przesłanki do przyznania dodatku, jaką stanowi samodzielność prowadzonego gospodarstwa domowego, winny skłaniać się do celowościowej i funkcjonalnej wykładni pojęcia "odrębne gospodarstwo domowe", które nie zawsze oznaczać będzie konieczność zamieszkiwania przez wnioskodawcę w lokalu odrębnym w rozumieniu ustawy o własności lokali. Jeśli zatem każda z osób, jakie zamieszkują pod adresem przy ul. [...] w Ł. osiąga oddzielny dochód i samodzielnie zaspokaja swoje potrzeby, każda z nich powinna zostać uznana za prowadząca oddzielne, jednoosobowe gospodarstwo domowe. Z uwagi na wszystkie powyższe okoliczności, w ocenie Sądu wydane w sprawie decyzje administracyjne podjęte zostały z naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego w postaci art. 24 ustawy o szczególnych rozwiązaniach, jak i przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 11, art. 79a i art. 107 § 3 k.p.a., co obligowało Sąd do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Rozpatrując sprawę ponownie organy administracji zobowiązane będą do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, przy pomocy wszelkich przewidzianych prawem narzędzi procesowych, w szczególności, co do faktu zamieszkania pod wskazanym adresem odrębnych gospodarstw domowych i spełnienia przez skarżącą ustawowych warunków do otrzymania dodatku z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła, z uwzględnieniem zarówno celu ustawy o szczególnych rozwiązaniach, jak i intencji jakie przyświecały ustawodawcy przy uchwalaniu tej ustawy. Organy wezmą pod uwagę również przedstawioną przez Sąd wykładnię przepisów art. 24 ust. 5a – 5c ustawy o szczególnych rozwiązaniach i rozważą, czy wnioskodawca winien wiedzieć, iż dla przyznania przedmiotowego dodatku, niezbędnym było podjęcie w zakreślonym prawem terminie, działań zmierzających do ustalenia odrębnego adresu dla prowadzonego przez skarżącego gospodarstwa domowego. Z uwagi na wszystkie powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Łasku z dnia 9 stycznia 2023 r. ał
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI