II SA/Łd 532/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2006-09-25
NSAbudowlaneŚredniawsa
rozbiórkasamowola budowlanagrzywnapostępowanie egzekucyjnenadzór budowlanyobowiązek niepieniężnyprawo budowlane WSAegzekucja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki samowolnie wybudowanych garaży, uznając legalność postępowania egzekucyjnego.

Skarżący L.K. kwestionował postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki samowolnie wybudowanych garaży. Organ egzekucyjny, po uchyleniu poprzedniego postanowienia i ponownym rozpatrzeniu, obniżył grzywnę z 5000 zł do 2000 zł, uwzględniając trudną sytuację materialną skarżącego. Sąd administracyjny uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo zastosował przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zarzuty dotyczące legalności samej decyzji o rozbiórce nie mogły być badane w postępowaniu egzekucyjnym.

Sprawa dotyczyła skargi L.K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, które nałożyło na niego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanych dziesięciu metalowych boksów garażowych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pierwotnie nałożył grzywnę 5000 zł, jednak Wojewódzki Inspektor uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę dokładniejszego ustalenia podstawy prawnej wyliczenia grzywny. Po ponownym rozpatrzeniu, Powiatowy Inspektor nałożył grzywnę 5000 zł, a następnie Wojewódzki Inspektor, uwzględniając zażalenie L.K. i jego trudną sytuację materialną (renta 570 zł miesięcznie), obniżył grzywnę do 2000 zł. Skarżący w skardze do WSA podtrzymywał argumenty o nieuiszczalności grzywny oraz kwestionował legalność samej decyzji o rozbiórce, wskazując na ustne pozwolenie z lat 70. XX wieku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, stwierdzając, że organ egzekucyjny prawidłowo zastosował przepisy dotyczące grzywny w celu przymuszenia i nie był uprawniony do badania merytorycznej zasadności decyzji ostatecznej nakazującej rozbiórkę. Sąd podkreślił, że wszelkie zarzuty dotyczące legalności decyzji o rozbiórce powinny być podnoszone w postępowaniu odwoławczym od tej decyzji, a nie w postępowaniu egzekucyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności ani wadliwości decyzji będącej podstawą egzekucji, gdyż nie może wkraczać w kompetencje organu, który rozstrzygał sprawę merytorycznie.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny bada dopuszczalność egzekucji, ale nie bada zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Badanie merytoryczne decyzji stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 2 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 6 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 119 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 121 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 121 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 29 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.b. art. 3 § 2

Ustawa Prawo budowlane

p.b. art. 3 § 3

Ustawa Prawo budowlane

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności decyzji ostatecznej. Zastosowanie art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji było prawidłowe w odniesieniu do obiektów niebędących budynkami. Obniżenie grzywny z uwzględnieniem sytuacji materialnej skarżącego mieściło się w granicach swobodnego uznania administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie legalności decyzji o rozbiórce w postępowaniu egzekucyjnym. Argumenty dotyczące nieuiszczalności grzywny i trudnej sytuacji materialnej skarżącego, które zostały uwzględnione przez organ II instancji poprzez obniżenie grzywny, ale nie stanowiły podstawy do uchylenia postanowienia. Argumenty o ustnym pozwoleniu na budowę garaży z lat 70. XX wieku.

Godne uwagi sformułowania

organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności bądź wadliwości decyzji będącej podstawą egzekucji nie może wkraczać w kompetencje organu, który rozstrzygał sprawę merytorycznie grzywna jako środek mający na celu przymuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku (...) winna stanowić dolegliwość, poprzez którą pośrednio wierzyciel jest przymuszany do wykonania obowiązku Sąd administracyjny nie jest uprawniony do bezpośredniej kontroli uznania administracyjnego pod kątem celowości i słuszności

Skład orzekający

Ewa Markiewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Renata Kubot-Szustowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że organ egzekucyjny nie bada merytorycznej zasadności decyzji ostatecznej oraz zasady stosowania art. 121 § 2 u.p.e.a. do obiektów niebędących budynkami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji obowiązku rozbiórki obiektów budowlanych, które nie są budynkami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności ograniczenia kognicji sądu administracyjnego i organu egzekucyjnego w kontekście decyzji ostatecznych. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Organ egzekucyjny nie jest "trzecią instancją" – co to oznacza dla Twojej sprawy?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 532/06 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2006-09-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Cisowska-Sakrajda
Ewa Markiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Kubot-Szustowska
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 25 września 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), Sędziowie Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda,, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2006 roku sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] znak [...] Powiatowy' Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nakazał L. K. rozbiórkę samowolnie wybudowanych dziesięciu metalowych boksów garażowych zlokalizowanych na działce przy ul. [...]
w P. do dnia [...] oraz uporządkowanie terenu po rozbiórce.
Wobec nie wykonania przez L. K. obowiązku wskazanego
w powyższej decyzji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. w dniu 31 sierpnia 2005 roku wystosował do niego upomnienie, wzywające do wykonania obowiązku polegającego na nakazie rozbiórki, nałożonego decyzją z dnia [...] w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego celem przymuszenia do jego wykonania. W dniu 2 listopada 2005 roku ten sam organ administracji wystawił tytuł wykonawczy, który stał się podstawą do wszczęcia postępowania egzekucyjnego w przedmiotowej sprawie w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 1991, Nr 36, poz. 161 ze zm.). Wydanym dnia 3 listopada 2005 roku postanowieniem znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nałożył na L.K. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5.000 zł w związku z uchylaniem się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 2 listopada 2005 roku oraz zobowiązał go do wniesienia opłaty egzekucyjnej za wydanie tego postanowienia w kwocie 68 zł.
Powyższe postanowienie na skutek zażalenia L.K. zostało
w całości uchylone postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak [...], a sprawa została przekazana organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że materiał dowodowy w niej zgromadzony nie jest wystarczający do określenia wysokości grzywny. Przepis art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazuje, że z zastrzeżeniem § 5 każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 5000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej 25000 zł. Stosownie natomiast do § 4 i § 5 tego przepisu, jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, jej wysokość stanowi w przypadku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i 1/5 ceny 1m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ogłaszanej na podstawie odrębnych przepisów. Kwestią zasadniczą jest więc ustalenie, czy przedmiotowe boksy garażowe są budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. czy obiekt ten jest trwale związany z gruntem i wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, czy też jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 a i b ustawy lecz nie będącym budynkiem. Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowe boksy garażowe mają konstrukcję stalową, nie została natomiast wyjaśniona kwestia ich połączenia z gruntem. Od jej wyjaśnienia uzależniona jest podstawa do wyliczenia wysokości grzywny. Jeżeli bowiem obiekt ten jest trwale połączony z gruntem, organ winien obliczyć wysokość grzywny na podstawie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, natomiast jeśli obiekt ten nie posiada trwałego połączenia z gruntem, zasadne jest wyliczenie grzywny na podstawie art. 121 § 2 ustawy. Podkreślono także, iż w uzasadnieniu postanowienia o nałożeniu grzywny organ egzekucyjny winien wskazać, dlaczego nałożył na zobowiązanego grzywnę w określonej wysokości.
Wydanym w następstwie powyższego rozstrzygnięcia postanowieniem nr [...] z dnia [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. nałożył na L.K. ponownie grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5000 zł z powodu uchylania się od wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 2 listopada 2005 roku oraz obowiązek uiszczenia opłaty egzekucyjnej za wydanie niniejszego postanowienia w wysokości 68 zł. Jednocześnie wezwał inwestora do wpłacenia nałożonej grzywny i opłaty egzekucyjnej w terminie 14 dni od dnia doręczenia postanowienia do kasy organu egzekucyjnego lub na wskazane konto bankowe i zobowiązał go do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie 30 dni od doręczenie postanowień, w przeciwnym bowiem razie zostanie wobec niego zastosowany inny środek egzekucyjny. W uzasadnieniu organ egzekucyjny l instancji wskazał, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego - oględzin w dniu 3 lutego 2006 roku ustalono, iż sporne garaże są obiektami o konstrukcji stalowej (kontenerowej) i zostały ustawione w sposób nie połączony z gruntem, swobodnie na filarkach betonowych. Okolicznością uzasadnia ustalenie wysokości grzywny w celu przymuszenia do dokonania ich rozbiórki w oparciu o przepis art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 1991 roku Nr 36, poz. 161 ze zm.).
Zażalenie na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. Wniósł L. K., podnosząc iż nie uchylał się od wykonania obowiązku rozbiórki, lecz na jego wykonanie nie pozwalały warunki pogodowe i zdrowotne. Podniósł, iż jest osobą starszą i schorowaną. Wskazał, iż obecnie w garażach składuje materiał budowlany na remont domu i po jego wykorzystaniu dokona ich rozbiórki. Ponadto zakwestionował wysokość nałożonej grzywny, wskazując, iż nie jest w stanie jej uiścić, gdyż jego renta wynosi 570 zł miesięcznie i nie wystarcza mu na wyżywienie i zakup leków. Podkreślił także, iż sporne garaże wybudował w latach 70-tych XX wieku na podstawie ustnego pozwolenia Kierownika Wydziału Architektury.
Wydanym w następstwie rozpoznania powyższego zażalenia postanowieniem Nr [...] znak [...] z dnia 18 kwietnia 2006 roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej ustalenia wysokości grzywny i w to miejsce nałożył na L. [...] grzywnę w wysokości 2000 zł, w pozostałej części utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu l instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że boksy garażowe będące przedmiotem prowadzonego postępowania są obiektami budowlanymi, nie będącymi budynkami w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Nie są zatem budynkami, o których mowa w art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ egzekucyjny, nakładając grzywnę w celu przymuszenia prawidłowo zastosował art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z tym przepisem każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 5000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej
25.000 zł. Organ odwoławczy podkreślił, że grzywna jako środek mający na celu przymuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku wynikającego z aktu administracyjnego, winna stanowić dolegliwość, poprzez którą pośrednio wierzyciel jest przymuszany do wykonania obowiązku. Organ odwoławczy uznał za wiarygodne wyjaśnienia zobowiązanego, zawarte w zażaleniu, że jest osobą 70 letnią i utrzymuje się jedynie z renty w wysokości 570 zł. W ocenie organu II instancji ustalenie grzywny w wysokości 5000 zł, było zbyt uciążliwym środkiem egzekucyjnym, skoro, jak twierdzi skarżący, uzyskana z otrzymywanej renty kwota wystarcza mu jedynie na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych. Mając powyższe na uwadze [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uznał za zasadne zmniejszenie wysokości grzywny do kwoty 2000 zł, która w jego ocenie stanowi wystarczający środek przymuszenia zobowiązanego do skutecznego wykonania obowiązku wynikającego z decyzji o nakazie rozbiórki.
W dniu 18 maja 2006 roku L.K. wniósł na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż sporne boksy garażowe zostały postawione ponad 20 lat temu na ustne pozwolenie kierownika Wydziału Architektury w P. i dostał na ich wykonanie nawet stosowny przydział na blachę. Podkreślił, iż w okresie, w którym powstały sporne garaże nie był wymagany na nie żaden plan i na podstawie informacji i ustnej zgody od Kierownika Wydziału Architektury i skarżący wybudował garaże. Podkreślił, iż sporne obiekty stoją na posesji, która jest jego własnością i przez 20 lat nikomu nie przeszkadzały. Nagle była żona skarżącego oraz jego sąsiad zaczęli kwestionować ich legalność. W ocenie skarżącego, ich postępowanie dyktowane jest zwykłą ludzką złośliwością. Ponadto wskazał, iż nałożona grzywna w wysokości 2.000 zł jest dla niego nie do uiszczenia wobec tego, iż utrzymuje się z niskiej emerytury w wysokości 570 zł i nie ma innych źródeł dochodów.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko oraz argumentację podnoszoną w toku dotychczasowego postępowania.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu
13 września 2006 roku skarżący oświadczył, iż na okazanym, przez Sąd zwrotnym poświadczeniu odbioru decyzji o nakazie rozbiórki boksów garażowych widnieje jego podpis, nie potrafił jednak wskazać czy od decyzji powyższej wnosił odwołanie. Wobec powyższego Sąd udzielił skarżącemu terminu na udzielenie odpowiedzi, czy odwoływał się od decyzji o rozbiórce, odraczając publikację orzeczenia w przedmiotowej sprawie. Termin dla skarżącego minął bezskutecznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 26 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny
wpływ na wynik sprawy.
Uprawnienia Sądu administracyjnego, są zatem ograniczone do kontroli legalności (zgodności z prawem) aktu administracyjnego, który został zaskarżony i poza granice wyznaczone tym aktem, Sąd wyjść nie może.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozstrzyganej sprawie była ocena zgodności
z prawem postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Ł., nakładającego na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], polegającego na rozbiórce samowolnie wzniesionych 10 blaszanych boksów garażowych, zlokalizowanych na nieruchomości skarżącego przy ul. [...] w P.. Badając zaskarżone postanowienie pod względem jego legalności tj. zgodności z przepisami postępowania administracyjnego oraz przepisami prawa materialnego, na podstawie których zostało wydane, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przy jego wydaniu prawa przez organy administracji.
Bezsporne jest, że niewykonywanie ostatecznych decyzji administracyjnych, jest stanem niepożądanym, przy czym za bezskuteczny prawnie należy uznać zarzut strony zobowiązanej ostateczną decyzją, składane w toku postępowania egzekucyjnego, którego celem jest wykonanie tego orzeczenia, a kwestionujące legalność i trafność decyzji ostatecznej i podlegającej wykonaniu.
Na wstępie rozważań w sprawie niniejszej wskazać należy, iż zagadnienia
związane z przymusową realizacją obowiązków nałożonych na stronę w toku postępowania administracyjnego regulują przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.). Stosownie do przepisu art. 2 § 1 pkt 3 powołanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania skarżonego postanowienia, obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego, podlegają egzekucji administracyjnej.
Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że skarżący do dnia wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie wykonał obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanych boksów garażowych, określonego w ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...]. Zgodnie z art. 6 § 1 wskazanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym, po stwierdzeniu, że doręczone skarżącemu upomnienie nie przyniosło rezultatu, wystawił w dniu 2 listopada 2005 roku tytuł wykonawczy, obejmujący obowiązek rozbiórki dziesięciu boksów garażowych wynikający z decyzji z dnia [...]. Zastosowany zaskarżonym postanowieniem środek egzekucyjny, o jakim mowa w art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - grzywna w celu przymuszenia, jest środkiem przewidzianym dla egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wątpliwości w sprawie nie budzi także charakter prawny egzekwowanego obowiązku, gdyż obowiązek rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego należy bez wątpienia zaliczyć do obowiązków o charakterze niepieniężnym. Tak więc wybór zastosowanego środka egzekucyjnego należy uznać za prawidłowy.
Stosownie do przepisu art. 121 § 4 powołanej ustawy, jeżeli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. Nakładając na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia organy administracyjne obu instancji obowiązane były w pierwszej kolejności rozważyć, czy nakaz rozbiórki dotyczy budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 roku Nr.207 poz. 2016 ze zm.) Wobec odpowiedzi negatywnej na tak postawione pytanie, organ egzekucyjny prawidłowo przyjął, że do obiektów budowlanych lub ich części, których rozbiórkę nakazano, a które nie są budynkami w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przy nakładaniu grzywny w celu przymuszenia, należy stosować przepisy art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 5.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, kwoty 25.000 zł. W tym miejscu należy podkreślić, że przywołany przepis określa jedynie górną granicę - maksymalną wysokość możliwej do nałożenia grzywny. Wysokość nałożonej na zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia, w każdej indywidualnej sprawie zależy od uzasadnionego uznania organu administracji, który przy jej ustalaniu powinien kierować się zasadami celowości i skuteczności.
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do bezpośredniej kontroli uznania administracyjnego pod kątem celowości i słuszności, badać może jedynie, czy skarżone postanowienie mogło być wydane w oparciu o swobodne uznanie organu administracyjnego oraz czy granice owego "luzu decyzyjnego" nie zostały przez organ przekroczone. Uznanie administracyjne może zostać zakwestionowane przez Sąd wówczas, gdy narusza przepisy postępowania administracyjnego, dotyczące obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego w sprawie. O tego rodzaju naruszeniach można by mówić, gdy np.: organ pozostawiłby poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe lub dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. W ocenie Sądu administracyjnego w rozstrzyganej sprawie ustalając wysokość grzywny w celu przymuszenia, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nie naruszył granic swobodnego uznania administracyjnego. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazał bowiem, iż ustalając wysokość grzywny uwzględnił podeszły wiek zobowiązanego oraz niską wysokość emerytury, z której się on utrzymuje
i obniżył wysokość nałożonej grzywny z 5000 zł do 2000 zł uznając, iż jest ona wystarczającym środkiem przymuszenia zobowiązanego do skutecznego wykonania spoczywającego na nim obowiązku rozbiórki dziesięciu boksów garażowych, wynikającego z ostatecznej, bo nie kwestionowanej przez niego decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z [...].
Wskazać należy także, iż powołane w skardze do sądu administracyjnego argumenty dotyczące zasadności dokonania przez skarżącego obowiązku rozbiórki znajdujących się na jego nieruchomości boksów garażowych pozostają bez znaczenia dla rozstrzyganej sprawy. Kwestia obowiązku dokonania rozbiórki przedmiotowych boksów garażowych została bowiem przesądzona decyzją z dnia
[...], która nie podlega kontroli sądu w tym postępowaniu.
Podobnie merytoryczne zarzuty dotyczące nałożonego na niego obowiązku rozbiórki podnoszone w zażaleniu od postanowienia organu i instancji o nałożeniu grzywny musiały wobec jednoznacznego brzmienia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pozostać bez wpływu na rozstrzygnięcie organów egzekucyjnych w sprawie niniejszej. Stosownie bowiem do przepisu art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny bada
z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Ostatnie zdanie tegoż przepisu wskazuje jednoznacznie, że organ egzekucyjny nie może badać zasadności bądź wadliwości decyzji będącej podstawą egzekucji, gdyż nie może wkraczać w kompetencje organu, który rozstrzygał sprawę merytorycznie. Stanowisko powyższe uznać należy za utrwalone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z 30 listopada 2000 r.
w sprawie sygn. akt III SA 2571/99, opubl. w ONSA 2002/1/27 , wyrok NSA
z 18 grudnia 2000 r. w sprawie sygn. akt lII SA 2744/99 opubl. w Systemie Informacji Prawniczej LEX nr 47236).
L. K. w swoim odwołaniu od postanowienia organu l instancji podnosił szereg argumentów natury merytorycznej, skierowanych przeciwko decyzji o nakazie rozbiórki, które jednak winny być przez niego podnoszone w postępowaniu odwoławczym od decyzji Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...]. Decyzja ta jednak na skutek bezczynności, nie kwestionowania jej przez skarżącego stała się decyzją ostateczną, która nie podlegała badaniu przez organ egzekucyjny. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego, stawałby się bowiem wówczas kolejną, "trzecią" instancją merytoryczną w postępowaniu administracyjnym, co z kolei stanowiłoby naruszenie wyrażonej w przepisie art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Oznacza to, że wszelkie zarzuty, zgłoszone w trakcie postępowania egzekucyjnego, powinny dotyczyć tego postępowania. Dopóki w obiegu prawnym pozostaje decyzja ostateczna, będąca tytułem wykonawczym w danym postępowaniu (w sprawie przedmiotowej - wymieniona decyzja o nakazie rozbiórki boksów garażowych), organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania tego rodzaju decyzji administracyjnej. Uzasadnieniem tego, że organ egzekucyjny nie może badać sprawy od strony merytorycznej, jest także fakt, że
w postępowaniu egzekucyjnym nie powinno się rozstrzygać spraw ostatecznie już rozstrzygniętych, jak to wcześniej wyjaśniono. W toku postępowania egzekucyjnego należy zatem rozpatrywać kwestie, wyłaniające się tylko w toku tego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 15 marca 2000 r., II SA/Ka 1199/98; nie publik.).
Reasumując powyższe należy stwierdzić, iż przy dokonywaniu kontroli postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.
z dnia 18 kwietnia 2006 roku, Sąd nie dopatrzył się przy jego wydaniu naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego, ani przepisów
o postępowaniu administracyjnym w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 151 p,p.s.a. Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
ms