II SA/Łd 474/25

II SA/Łd 474/25 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-07-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 53 § 1, art. 58 § 1 pkt 6 i § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
Art. 40 § 1, art. 41 § 1 i 2, art. 44 § 1 i 4, art. 109 § 1, art. 110 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Dnia 21 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agata Sobieszek – Krzywicka po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 lutego 2025 roku znak: SKO.4114.21.2025 w przedmiocie odmowy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: odrzucić skargę. ał
Uzasadnienie
Pismem z dnia 29 stycznia 2025 r. J. M. wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi odwołanie do decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 13 stycznia 2025 r., znak: SOCII.5111.097874.2024.140117.000002.2025, odmawiającej przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem K. M. w okresie od 1 grudnia 2024 r. W powyższym odwołaniu skarżąca wskazała swój adres zamieszkania: ul. [...] Ł., a także adres korespondencyjny: ul. [...] K. .
Decyzją z dnia 11 lutego 2025 r., znak: SKO.4114.21.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja ta została wysłana J. M. na adres w [...], nie zaś na wskazany przez nią adres korespondencyjny w [...].
Pismem z dnia 30 maja 2025 r. J. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 lutego 2025 r. W jej uzasadnieniu skarżąca wskazała m.in., iż nie doręczono jej decyzji organu II instancji na wskazany adres korespondencyjny. Skarżąca odwiedziła siedzibę organu I instancji, gdzie poinformowano ją, że decyzja została wydana i wysłana na adres w Ł. przy ul. [...]. W dniu 30 maja 2025 r. skarżąca udała się do siedziby organu odwoławczego, gdzie otrzymała kserokopię decyzji. Skarżąca podkreśliła, że pani, która sporządzała dokument, przyznała się do błędu – źle zaadresowanego listu poleconego.
Na decyzji organu II instancji, znajdującej się w aktach administracyjnych, umieszczono adnotację: "odebrałam kserokopię decyzji 30.05.2025 r.", opatrzoną podpisem J. M. .
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, wskazując, iż skarga została wniesiona w terminie prawem przewidzianym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, co oznacza, że ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - p.p.s.a.).
Stosownie do treści tego przepisu, Sąd odrzuca skargę:
1) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego;
2) wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia;
3) gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi;
4) jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona;
5) jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie;
5a) jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego;
6) jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Zgodnie natomiast z art. 58 § 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
Jak stanowi art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Treść tego przepisu wskazuje, że termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego biegnie od dnia doręczenia skarżącemu kwestionowanego przez niego rozstrzygnięcia. Stwierdzenie zatem, czy doszło do uchybienia terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a., może nastąpić dopiero po bezsprzecznym ustaleniu, że decyzja została skutecznie doręczona.
Doręczenie decyzji jest niezwykle istotnym elementem postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 110 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (w chwili wniesienia skargi w niniejszej sprawie t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej również jako: "k.p.a.") organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Decyzja administracyjna zaczyna więc funkcjonować w obrocie prawnym od momentu jej skutecznego doręczenia. Tym samym decyzja administracyjna, chociaż podpisana przez organ, który ją wydał, nie wchodzi do obrotu prawnego i nie wywołuje żadnych skutków prawnych przed jej doręczeniem lub ogłoszeniem stronie (zob. postanowienie NSA z 6 listopada 2014 r., sygn. I OZ 983/14 dostępne, podobnie jak inne przywoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: "www.orzeczenia.nsa.gov.pl", dalej również jako: "CBOSA").
W myśl art. 40 § 1 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Zgodnie z art. 41 k.p.a. w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu (§ 1). W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (§ 2). Jednocześnie, po myśli art. 109 § 1 k.p.a., decyzję doręcza się stronom na piśmie.
Biorą pod uwagę treść powyższych unormowań, Sąd ocenił, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 lutego 2025 r. nie została skutecznie doręczona skarżącej, zatem nie weszła do obrotu prawnego, a w konsekwencji nie otworzył się termin do jej zaskarżenia do sądu administracyjnego. Należy podkreślić, że skarżąca, składając odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi, dopełniła obowiązku, o którym mowa w art. 41 § 1 k.p.a. i poinformowała organ, iż oczekuje doręczenia korespondencji na inny adres, niż wskazany wcześniej adres zamieszkania. Tymczasem organ odwoławczy wysłał decyzję z dnia 11 lutego 2025 r. na adres zamieszkania strony, co skutkowało powrotem przesyłki niepodjętej w terminie przez skarżącą. W tej sytuacji nie sposób uznać, aby przesyłka ta została doręczona prawidłowo po myśli art. 44 § 1 i 4 k.p.a.
Nie można także przyjąć, że wydanie J. M. kserokopii decyzji, które miało miejsce w dniu 30 maja 2025 r. w siedzibie organu II instancji, stanowiło skuteczne doręczenie rozstrzygnięcia. Przez doręczenie decyzji w rozumieniu art. 109 § 1 k.p.a. należy bowiem rozumieć doręczenie jej oryginału. Każda "kopia" decyzji, która zostaje doręczona stronom, musi być podpisana przez osobę (osoby) upoważnioną do wydania decyzji, przez co każdy egzemplarz jest decyzją na prawach oryginału. Nie ma podstaw do uznania, że w aktach sprawy można pozostawić oryginał wydanej decyzji, a stronie doręcza się tylko wypis lub odpis decyzji. Przepis art. 109 § 1 k.p.a. zobowiązuje organ administracji do doręczenia stronie decyzji na piśmie, co należy rozumieć jako obowiązek doręczenia stronie oryginału pisemnej decyzji, z własnoręcznym podpisem osoby reprezentującej organ, a nie odpisu, wyciągu z protokołu posiedzenia organu, czy też kopii decyzji. Gdyby ustawodawcy chodziło o doręczenie jedynie "odpisu" decyzji, przesądziłby o tym w wyraźny sposób zarówno w treści art. 109 k.p.a., jak i innych przepisach dotyczących doręczenia pism uczestnikom postępowania administracyjnego (w szczególności art. 39 i nast. k.p.a.). Skoro zatem nie czyni tego wyraźnie, w sposób nie budzący wątpliwości, to zamiaru takiego przypisać mu nie można (zob. postanowienie NSA z 8 maja 2014 r., sygn. II GSK 987/14, publ. CBOSA).
Wprawdzie orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, że strona nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji błędnego działania organu przy doręczani korespondencji i dopuszczalne jest zaskarżenie aktu administracji publicznej, w przypadku gdy naruszono przepisy regulujące procedurę jego doręczeń, lecz może to nastąpić jedynie w sytuacji, kiedy zaskarżany akt wszedł do obrotu prawnego i jednocześnie znalazł się w posiadaniu podmiotu uprawnionego do złożenia środka zaskarżenia w momencie jego wnoszenia (zob. postanowienie NSA z 28 czerwca 2022 r., sygn. II OSK 1079/22, publ. CBOSA). Analiza akt administracyjnych wskazuje, że taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Decyzja nie została skutecznie doręczona stronie, bowiem przesyłka ją zawierająca skierowana została na niewłaściwy adres, zaś w siedzibie organu II instancji nie wydano skarżącej oryginału decyzji. Tym samym nie otworzył się termin do zaskarżenia decyzji organu II instancji. Skarga jest przedwczesna, a więc niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Jednocześnie Sąd pragnie podkreślić, że skarżąca będzie wciąż miała szansę na poddanie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 11 lutego 2025 r., znak: SKO.4114.21.2025. kontroli sądu administracyjnego. Najpierw jednak organ II instancji musi skutecznie doręczyć skarżącej powyższą decyzję, a J. M. będzie miała prawo do wniesienia skargi w terminie 30 dni od chwili jej doręczenia.
Z powyższych względów sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.
dj