II SA/Łd 439/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na decyzję o warunkach zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych, uznając spełnienie wymogów prawnych.
Sąd rozpoznał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Prawa lotniczego, ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym brak uzgodnień z Prezesem ULC i zaniechanie oceny oddziaływania na środowisko. Sąd uznał te zarzuty za niezasadne, stwierdzając, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie, dokonały wymaganych uzgodnień i oceniły, że inwestycja nie wymaga decyzji środowiskowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Prawa lotniczego (brak uzgodnienia z Prezesem ULC po modyfikacji wniosku), ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (zaniechanie sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko) oraz art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.). Sąd, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym ze względu na okoliczności związane z COVID-19, szczegółowo przeanalizował zarzuty. W odniesieniu do uzgodnień z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji dwukrotnie występował o uzgodnienie, a po modyfikacji wniosku przez inwestorów, projekt decyzji został ponownie przekazany do uzgodnienia w dniu 13 grudnia 2021 r. Zgodnie z art. 53 ust. 5 u.p.z.p., dwutygodniowy termin na zajęcie stanowiska przez organ uzgadniający upłynął 27 grudnia 2021 r., a brak odpowiedzi oznaczał dokonanie uzgodnienia. Decyzja organu pierwszej instancji z 30 grudnia 2021 r. nie była zatem przedwczesna. W kwestii oceny oddziaływania na środowisko, sąd oparł się na przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. i stwierdził, że powierzchnia zabudowy (niecałe 2 ha) oraz powierzchnia użytkowa garaży i parkingów (do 0,5 ha) nie przekraczały progów wymagających uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Sąd podkreślił, że kluczowym parametrem jest powierzchnia, a nie wysokość budynków. Sąd uznał również, że organy prawidłowo przeprowadziły analizę urbanistyczną, wyznaczając obszar analizy zgodnie z przepisami i ustalając parametry nowej zabudowy (linia zabudowy, wskaźnik powierzchni zabudowy, szerokość elewacji, wysokość) w sposób zgodny z istniejącym zagospodarowaniem i przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2003 r. Stwierdzono, że spełnione zostały wszystkie warunki z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., w tym zasada "dobrego sąsiedztwa", dostęp do drogi publicznej, wystarczające uzbrojenie, brak konieczności zmiany przeznaczenia gruntów, zgodność z przepisami odrębnymi oraz brak lokalizacji w obszarach wyłączonych. Ostatecznie, Sąd uznał, że organy administracji publicznej działały zgodnie z prawem, a zebrany materiał dowodowy został wyczerpująco oceniony. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, uzgodnienie zostało dokonane w trybie art. 53 ust. 5 u.p.z.p. poprzez milczące wyrażenie zgody z uwagi na brak zajęcia stanowiska przez Prezesa ULC w ustawowym terminie.
Uzasadnienie
Organ pierwszej instancji dwukrotnie występował o uzgodnienie, a po modyfikacji wniosku, projekt został ponownie przekazany do uzgodnienia. Brak odpowiedzi organu uzgadniającego w terminie 2 tygodni skutkował uznaniem uzgodnienia za dokonane, co czyniło decyzję organu pierwszej instancji nieprzedwczesną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (43)
Główne
u.p.z.p. art. 59 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4, ust. 5
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 57 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 61 § ust. 6
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 3 § ust. 1, ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 4 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 5 § ust. 1, ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 6 § ust. 1, ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 7 § ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. § 8
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze art. 87 § ust. 2, ust. 5
u.i.o.ś. art. 71 § ust. 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 72 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. § 3 § ust. 1 pkt 55 lit. b, ust. 1 pkt 58 lit. b
ustawa covidowa art. 15 zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Ustawa z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 4
u.p.z.p. art. 4 § ust. 1, ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 88 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 67
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 5 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych art. 22 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1, § 2
p.p.s.a. art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 57a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 52 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustawa z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 4
Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 2
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze art. 53 § ust. 4 pkt 13
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze art. 86 § ust. 7
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze art. 87 § pkt 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody art. 6 § ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody art. 6 § ust. 1 pkt 1-3
u.i.o.ś. art. 173 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie uzgodnieniowe z Prezesem ULC, uznając uzgodnienie za dokonane w trybie milczącej zgody. Inwestycja nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ze względu na niespełnienie progów powierzchniowych. Analiza urbanistyczna została przeprowadzona prawidłowo, a parametry nowej zabudowy są zgodne z prawem i otoczeniem. Spełnione zostały wszystkie warunki materialnoprawne z art. 61 ust. 1 u.p.z.p.
Odrzucone argumenty
Naruszenie Prawa lotniczego poprzez brak uzgodnienia z Prezesem ULC po modyfikacji wniosku. Zaniechanie sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Naruszenie art. 60 ust. 1 u.p.z.p. Naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. poprzez przedwczesne wydanie decyzji organu I instancji.
Godne uwagi sformułowania
uzgodnienie uważa się za dokonane nie przekraczały progów wymagających uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zasada tzw. "dobrego sąsiedztwa"
Skład orzekający
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska
przewodniczący
Michał Zbrojewski
członek
Tomasz Porczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgodnień z Prezesem ULC w kontekście modyfikacji wniosku o warunki zabudowy oraz kryteriów kwalifikujących inwestycję do obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych parametrów inwestycji i procedury administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w procesie uzyskiwania warunków zabudowy, takich jak uzgodnienia z Prezesem ULC i wymogi środowiskowe, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.
“Kiedy milczące uzgodnienie z Prezesem ULC wystarczy? Kluczowe zasady w sprawach o warunki zabudowy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 439/22 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2022-10-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-05-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący/ Michał Zbrojewski Tomasz Porczyński /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 741 art. 53 ust. 4, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j. Dz.U. 2003 nr 164 poz 1588 par. 1 -9 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędziowie Sędzia WSA Michał Zbrojewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi T. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 16 marca 2022 r. nr SKO.4150.48.2022 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji oddala skargę. a.bł. Uzasadnienie Decyzją z dnia 16 marca 2022 r., nr SKO.4150.48.2022 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 735) - dalej: k.p.a.; art. 59, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 741 ze zm.) - dalej: u.p.z.p.; Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 30 grudnia 2021 r., znak DPRG-UA-VII.2192.2021 o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażem, układem komunikacji wewnętrznej, placem zabaw oraz z urządzeniami budowlanymi, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. [...], na działkach o nr ew. [...] i [...], obręb [...]. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji inwestorzy – P. W. oraz R. P. [...], reprezentowani przez pełnomocnika w osobie M.W., wystąpili wnioskiem datowanym na dzień 23 września 2021 r. Z treści przedłożonej dokumentacji, uzupełnionej pismem z dnia 27 października 2021 r. wynika, iż inwestorzy planują budowę zespołu dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych, odpowiednio 7 i 4 kondygnacyjnych, z garażem podziemnym oraz niezbędną infrastrukturą techniczną. Powierzchnia terenu podlegającego przekształceniu wynosi około 3.755m2, w tym: powierzchnia zabudowy 1.180 m2, powierzchnie utwardzone 1420 m2, powierzchnia biologicznie czynna 1.155 m2. Planowana przez inwestorów wysokość elewacji budynków wynosi (z dokładnością do 1 m), w tym budynek 7 kondygnacyjny - 22m, budynek 4 kondygnacyjny – 12,5 m, natomiast szerokość elewacji frontowej budynków od strony frontu działki (z dokładnością do 1 m) wynosi odpowiednio 29 m i 24 m. Ponadto, jak wynika z treści złożonego wniosku łączna powierzchnia użytkowa garaży i miejsc parkingowych wynosi do 5.000 m2. W toku prowadzonego postępowania, w dniu 10 grudnia 2021 r. wnioskodawcy po zapoznaniu się z wynikami sporządzonej analizy urbanistycznej oraz sporządzonym projektem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji, zmodyfikowali treść zgłoszonego żądania w zakresie zakładanej wysokości obu budynków wnosząc o ustalenie tego parametru na 24 m. Wskazali, że przedłożona do akt sprawy charakterystyka graficzna inwestycji była jedną z możliwych do realizacji i nie była traktowana jako wiążąca. Ponadto wnioskowana zmiana mieści się w wytycznych ULC. Decyzją z dnia 30 grudnia 2021 r. Prezydent Miasta Łodzi ustalił warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, wskazując między innymi w pkt II.1.2 decyzji następujące zasady zabudowy: 1) nieprzekraczalna linia zabudowy od działek drogowych o nr ew. [...], [...], [...] – ustalona jako nieprzekraczalna bezpośrednio w granicy działek, zgodnie z załącznikiem graficznym; 2) wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu objętego wnioskiem to jest działek o nr ew. [...] i [...] od 0,20 do 0,32; 3) szerokość elewacji frontowej każdego budynku (od strony działek drogowych nr ew. [...] i [...]) od 16 m do 30 m; 4) wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki od 10,5 m do 24 m; 5) kąt nachylenia głównych połaci dachowych od 10 do 120, wysokość górnej kalenicy/attyki do 24 m, układ połaci dachowych – wielospadowy lub jednospadowy, kierunek głównej kalenicy dachu– równoległy lub prostopadły do wyznaczonej linii zabudowy. Decyzja zawierała ponadto ogólne postanowienia dotyczące warunków ochrony środowiska i zdrowia ludzi oraz dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej; warunków obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji; wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich; oraz pozostałych warunków wynikających z charakteru planowanej inwestycji (pkt II.2 - 5 decyzji). Wydanie powyższej decyzji poprzedzone zostało analizą urbanistyczną planowanego przedsięwzięcia z dnia 10 grudnia 2021 r., uwzględniającą dokonaną w toku postępowania modyfikację wniosku, której wyniki zarówno w części opisowej, jak i w części graficznej sporządzonej na mapie w skali 1:1000, stanowiły załączniki do decyzji organu I instancji. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł T. C. (współwłaściciel działki o nr ew. [...] sąsiadującej z terenem planowanej inwestycji), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w którym wnosił o jej uchylenie z uwagi na poniższe naruszenia: - art. 87 ust. 2 i ust. 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, to jest nie wydanie przez właściwy organ - Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego – postanowienia o uzgodnieniu projektu decyzji o warunkach zabudowy, sporządzonego po modyfikacji przez inwestora wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji; - art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko poprzez zaniechanie sporządzenia przedmiotowego raportu; - art. 60 ust. 1 u.p.z.p. poprzez jego niezastosowanie. Uzasadniając strona wskazywała, iż w jej ocenie wymagane prawem uzgodnienie z Prezesem ULC dotyczyło nieaktualnego wniosku inwestorów, to jest sprzed dokonanej w dniu 10 grudnia 2021 r. aktualizacji jego treści, co bezopornie wynika z wskazanej przez organ daty przekazania projektu decyzji do uzgodnienia – 2 grudnia 2021 r. Ponadto parametry planowanej inwestycji, w tym jej znaczny obszar oraz rozbudowana infrastruktura wymagają przeprowadzenia analizy w zakresie ochrony środowiska, której to przeprowadzenia organ zaniechał. Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia 16 marca 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Kolegium w pierwszej kolejności wskazało na charakter decyzji podejmowanej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oraz na podstawy materialnoprawne jej wydania, to jest przepisy u.p.z.p. oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2003 r, Nr 164 poz. 1588)- dalej: rozporządzenie, w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 stycznia 2022 r. Kolegium wskazało, iż w sprawie bezspornym pozostaje, że teren planowanej inwestycji nie jest objęty aktualnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, a tym samym ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia wymagało wydania decyzji administracyjnej, stosownie do treści art. 59 ust. 1 u.p.z.p. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 428, 784 i 922), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem organu odwoławczego przedmiotowa inwestycja spełnia wszystkie wymagania wymienione w powyżej wskazanym przepisie. Kolegium stwierdziło bowiem, iż załączonej do decyzji organu I instancji analizy urbanistycznej, obejmującej wyznaczony na mapie zasadniczej w skali 1:1000, wokół objętych wnioskiem działek o nr ew. [...] i [...], obszar analizy o promieniu 237 m (stosownie do wymogu § 3 ust. 2 rozporządzenia odpowiadającemu trzykrotności frontu terenu inwestycji), wynika, że w analizowanym obszarze występuje zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna, usługowa, przemysłowa, magazynowa oraz gospodarcza. Powyższe w ocenie organu nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że planowana do realizacji inwestycja – budowa dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych – stanowi kontynuację istniejącej na danym obszarze funkcji, a ponadto istnieje zabudowa pozwalająca na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż określone w pkt II.1.2 kwestionowanej decyzji zasady zabudowy ustalone zostały zgodnie z wymogami powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. Wyznaczona nieprzekraczalna linia zabudowy w granicy działek drogowych o nr ew. [...], [...], [...], do których nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, stanowi bowiem przedłużenie linii zabudowy istniejącej na działce sąsiedniej oznaczonej nr ew. [...]. Powyższe pozostaje w zgodzie z treścią § 4 ust. 1 rozporządzenia, z którego wynika, iż co do zasady obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Odnośnie ustalonego decyzją wskaźnika powierzchni nowej zabudowy Kolegium wskazało, iż zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego. Dopuszcza się wyznaczenie innego wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1 (§ 5 ust. 2 rozporządzenia). W rozpoznawanej sprawie, w obszarze analizowanym parametr ten jest zróżnicowany i zawiera się w przedziale od 0,13 do 0,70 - średnia 0,39. Przy czym dla zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej wskaźnik ten kształtuje się w przedziale od 0,20 do 0,58 - średnia 0,32. Co więcej, jak wynika z załączonej do akt sprawy analizy urbanistycznej przyjęty decyzją wskaźnik od 0,20 do 0,32 stanowi cechę wielu działek objętym obszarem analizowanym, zabudowanych zabudową mieszkaniową wielorodzinną. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego ustalenie przedmiotowego parametru na poziomie od 0,20 do 0,32,na zasadzie odstępstwa z § 5 ust. 2 rozporządzenia, znajduje uzasadnienie w załączonej do akt sprawy analizie urbanistycznej. W zakresie przyjętego decyzją parametru szerokości elewacji frontowej nowej zabudowy organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia szerokość elewacji frontowej, znajdującej się od strony frontu działki, wyznacza się dla nowej zabudowy na podstawie średniej szerokości elewacji frontowych istniejącej zabudowy na działkach w obszarze analizowanym, z tolerancją do 20%. Dopuszcza się wyznaczenie innej szerokości elewacji frontowej, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1 (§ 6 ust. 2 rozporządzenia).Przeprowadzona na potrzeby niniejszego postępowania analiza urbanistyczna wykazała, że wartości te odnośnie istniejących budynków są bardzo zróżnicowane i mieszczą się w przedziale od 13 m do 221 m – średnia 46,7 m ( z tolerancją 20% od 37,4 m do 56 m). Szerokość elewacji frontowej istniejących na obszarze analizowanym budynków mieszkalnych wielorodzinnych kształtuje się natomiast w przedziale od 16 m do 70 m – średnia 30 m. Wobec powyższego Kolegium uznało, że przyjęta w oparciu o odstępstwo wynikające z § 6 ust. 2 rozporządzenia, szerokość elewacji frontowej dla każdego z dwóch budynków w zakresie od 16 m (minimalna szerokość zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej) do 30 m (średnia szerokość zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej) znajduje uzasadnienie w wynikach przeprowadzonej analizy urbanistycznej oraz jest zgodna z żądaniem wnioskodawców. Za zgodną z obowiązującymi przepisami organ odwoławczy uznał także ustaloną decyzją wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki zawierająca się w przedziale od 10,5 m do 24 m. W tym zakresie organ odwołując się § 7 ust. 1 rozporządzenia wskazał, iż wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki wyznacza się dla nowej zabudowy jako przedłużenie tych krawędzi odpowiednio do istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Wysokość, o której mowa w ust. 1, mierzy się od średniego poziomu terenu przed głównym wejściem do budynku (ust. 2). Stosownie zaś do treści ust. 3 analizowanego przepisu jeżeli wysokość, o której mowa w ust. 1, na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas przyjmuje się jej średnią wielkość występującą na obszarze analizowanym. Ponadto jak wynika z § 7 ust. 4 rozporządzenia dopuszcza się wyznaczenie innej wysokości, o której mowa w ust. 1, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1. Kolegium stwierdziło, iż z treści przedłożonej analizy urbanistycznej wynika, że w obszarze analizowanym występują budynki o ilości kondygnacji od I do XVII, których górne krawędzie wysokości elewacji frontowych zawierają się w przedziale od 4 do 55 m – średnia 17 m. Wysokość elewacji frontowych istniejącej zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej kształtuje się w przedziale od 10, 5 m do 29 m – średnia 19, 9 m. Przy czym, co zostało podkreślone w tym samym kwartale, w którym znajdują się działki objęte wnioskiem, znajduje się kompleks zabudowy usługowej – akademiki z budynkami dydaktycznymi – o zróżnicowanych wysokościach, od 9 m do 55 m. W ocenie organu zastana, znacznie zróżnicowana wysokość elewacji frontowych istniejących budynków w obszarze analizowanym, jak również usytuowanie planowanej przez inwestorów zabudowy w głębi kwartału, w oddaleniu zarówno od ul. [...] i od ul. [...], czyni zasadnym ustalenie przedmiotowego parametru na zasadzie odstępstwa z § 7 ust. 4 rozporządzenia, w przedziale od 10,5 m, która to wartość stanowi minimalną wysokość istniejącej zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, do wnioskowanych przez stronę 24 m, która to wartość co prawda przekracza średnią z obszaru analizy, jednakże nie jest wielkością maksymalną w tym obszarze. Natomiast, co do ustalonych decyzją: maksymalnej wysokości głównej kalenicy dachu na 24 m, kątów nachylenia połaci dachowych w zakresie 10-120 oraz kierunku położenia głównej kalenicy Kolegium wskazało, iż przyjęte wartości mieszczą się w przedziałach wartości wyznaczanych przez istniejące budynki, których wysokość głównych kalenic kształtuje się od 5 m do 55 m – średnia 17, 9 m, przy czym dla zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej wartości te kształtują się w przedziale od 12.5 m do 29 m – średnia 20,2 m. Przeważają dachy o kącie nachylenia połaci dachowych do 150. Tym samym sposób ustalenia wyżej wskazanych parametrów odpowiada wymogom z § 8 rozporządzenia. Reasumując tę cześć rozważań organ odwoławczy stwierdził, że planowana inwestycja stanowi kontynuację istniejącej na obszarze analizowanym funkcji mieszkaniowej, a jej cechy odpowiadają parametrom istniejącej zabudowy. Tym samym spełniona został określona w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. zasada tzw. "dobrego sąsiedztwa". Ponadto w ocenie Kolegium planowane przedsięwzięcie spełnia pozostałe warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 2-6 powołanego wyżej przepisu, to jest: teren inwestycji ma zapewniony dostęp do drogi publicznej; istniejące i projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające do funkcjonowania planowanego zamierzenia; teren, na którym planowana jest inwestycja określony jest w ewidencji jako Bp (zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy), a co za tym idzie nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nie rolne i nie leśne; decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi, a zamierzenie budowlane nie znajduje się w obszarze, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 6 u.p.z.p. Jednocześnie zdaniem organu kwestionowana decyzja została wydana po uzyskaniu wszystkich koniecznych uzgodnień z organami opiniującymi, stosownie do wymogu z art. 60 ust. 1 u.p.z.p., w tym również z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, o którym mowa w art. 53 ust. 4 pkt 13 u.p.z.p. W tym zakresie Kolegium wskazało, iż o powyższe uzgodnienie organ I instancji występował dwukrotnie. Po raz pierwszy w dniu 2 grudnia 2021 r., a następnie w dniu 13 grudnia 2021 r., ze względu na dokonaną przez inwestorów zmianę zakresu wniosku o ustalenie warunków zabudowy, odnośnie maksymalnej wysokości budynków. Wymagane prawem uzgodnienie nastąpiło w trybie art. 53 ust. 5 zd. 2 u.p.z.p. Wobec powyższego zarzut odwołania, co do braku dokonania stosownych uzgodnień Kolegium uznało za niezasadny. Za nieuzasadniony organ uznał także zarzut braku przeprowadzenia oceny, co do konieczności uprzedniego uzyskania przez inwestorów decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Kolegium wskazało, iż z treści objętej odwołaniem decyzji bezspornie wynika, że powierzchnia terenu podlegającego przekształceniu nie przekracza 2 ha, natomiast powierzchnia użytkowa parkingów i garaży nie przekracza 0,5 ha. Mając zatem na uwadze treść § 3 ust. 1 pkt 55 lit. b oraz pkt 58 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839) organ uznał, iż wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji nie wymagało uprzedniego przedłożenia decyzji środowiskowej. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie dokonano wnikliwej i wszechstronnej oceny obszaru analizowanego, zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu z 2003 r., w wyniku której ustalono cechy zabudowy w otoczeniu terenu inwestycji, w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących projektowanej zabudowy, w szczególności w zakresie jej cech, gabarytów i parametrów, co obligowało organ do pozytywnego rozpatrzenia żądania zawartego we wniosku z dnia 23 września 2021 r. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi T.C., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, ponowił podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzuty, co do naruszenia: art. 87 ust. 2 i ust. 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze; art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko; art. 60 ust. 1 u.p.z.p. Dodatkowo strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie zajął stanowiska w sprawie, w ustawowym dwutygodniowym terminie od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie, w sytuacji gdy zmieniony projekt decyzji został w dniu 13 grudnia 2021 r. jedynie przekazany do uzgodnienia, a nie doręczony. Z uwagi na powyższe skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zdaniem pełnomocnika skarżącego procedujące w sprawie organy obu instancji dokonały niczym nieuzasadnionego utożsamienia pojęcia przekazania Prezesowi ULC do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji z pojęciem jej doręczenia. Tym samym wydanie w dniu 30 grudnia 2021 r. decyzji organu I instancji uznać należy za przedwczesne i naruszające dyspozycję zarówno art. 53 ust. 5 zd. 2 u.p.z.p., jak i art. 87 ust. 2 i ust. 5 Prawa lotniczego. Co więcej, organy nie zbadały, czy brak zajęcia stanowiska w/w organu odnosiło się do pierwszego projektu, przesłanego do uzgodnienia w dniu 2 grudnia 2021 r., czy też projektu zmodyfikowanego przekazanego w dniu 13 grudnia 2021 r. Ponadto strona skarżąca podtrzymała argumentację, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji, za czym przemawia dodatkowo dokonana przez inwestorów zmiana wniosku z dnia 23 września 2021 r. Zdaniem pełnomocnika skarżącego podwyższenie zabudowy nie tylko implikuje konieczność uzgodnienia powyższego z Prezesem ULC, ale zwiększa również odziaływanie środowiskowe planowanej inwestycji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wnosiło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że skarga T. C. została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) – dalej: ustawa covidowa. W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 1 sierpnia 2022 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, iż pomimo stosownego wezwania, w zakreślonym terminie nie wszystkie strony postępowania złożyły oświadczenia, co do posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie. Powyższe skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 8 września 2022 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu spraw na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 329) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Jak już wcześniej wskazano przedmiotem niniejszej skargi T.C., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 16 marca 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 30 grudnia 2021 r. o ustaleniu, na wniosek P.W. oraz R. P. [...] z dnia 23 września 2021 r. (dalej inwestorzy), warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażem, układem komunikacji wewnętrznej, placem zabaw oraz z urządzeniami budowlanymi, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. [...], na działkach o nr ew. [...] i [...], obręb [...]. Podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 741 ze zm.) - dalej: u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 stycznia 2022 r. Wskazać bowiem należy, iż z dniem 3 stycznia 2022 r. weszła w życie nowelizacja przepisów u.p.z.p dokonana ustawą z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2021 r. poz. 1986), której przepis art. 4 stanowi, iż do spraw ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego lub wydania warunków zabudowy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 2 w brzmieniu dotychczasowym. Przedmiotowy wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji został złożony przez inwestorów w dniu 23 września 2021 r., a co za tym idzie w sprawie zastosowanie znajdują przepisy w brzmieniu obowiązującym przed dokonaną nowelizacją. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że stosownie do art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., każdy ma prawo w granicach określonych ustawą do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Jak wynika z art. 4 ust. 1 u.p.z.p. ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2). Konstrukcja art. 4 u.p.z.p. wskazuje, że ustalanie sposobu zagospodarowania terenu w drodze decyzji o warunkach zabudowy następuje wyjątkowo, gdyż zasadą winno być ustalanie zagospodarowania terenu w drodze uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 59 ust. 1 u.p.z.p. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio. W rozpoznawanej sprawie bezspornym pozostaje, że objęta zaskarżoną decyzją inwestycja położna jest na terenie, na którym brak jest aktualnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tym samym stosownie do powołanego wyżej art. 59 ust. 1 u.p.z.p. ustalenie, na wniosek inwestorów, warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji wymagało wydania decyzji administracyjnej podjętej na podstawie art. 61 u.p.z.p. Stosownie do treści art. 60 ust. 1 u.p.z.p. decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi. Sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się osobie, o której mowa w art. 5, albo osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego architektów posiadającej uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej albo uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności architektonicznej (art. 60 ust. 4 u.p.z.p.). W myśl art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1. co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2. teren ma dostęp do drogi publicznej; 3. istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4. teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5. decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6. zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 428, 784 i 922), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. Warunki, zgodnie z którymi określa się cechy nowej zabudowy zostały zdefiniowane w wydanym na podstawie art. 61 ust. 6 u.p.z.p. rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1588) – dalej: rozporządzenie, w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 stycznia 2022 r. Zgodnie bowiem z § 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. z 2021 r. poz. 2399) do spraw ustalenia warunków zabudowy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. Stosownie do treści § 3 ust. 1 rozporządzenia w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów (§ 3 ust. 2 rozporządzenia). Przy czym przez front działki należy rozumieć część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę (§ 2 pkt 5 rozporządzenia). Wskazać także należy, że przepis art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. wymaga, by była to kopia mapy zasadniczej, lub w przypadku jej braku, kopia mapy katastralnej, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmująca teren, którego wniosek dotyczy, i obszar, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1000. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę sporządzona na potrzeby niniejszego postępowania przez Wydział Urbanistyki i Architektury w Departamencie Planowania i Rozwoju Gospodarczego Urzędu Miasta Łodzi analiza urbanistyczna z dnia 10 grudnia 2021 r., autorstwa mgr inż. arch. I. K., wpisanej na listę Izby Architektów Rzeczypospolitej Polskiej za nr [...], której zarówno cześć opisowa, jak i część graficzna stanowią integralny załącznik do decyzji organu I instancji, odpowiada powyższym wymogom. Granice obszaru analizowanego wyznaczone zostały zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia, na kopii mapy zasadniczej w skali 1:000, zgodnej z wymogami określonymi w art. 52 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., wokół granic działek ewidencyjnych, na której wnioskodawcy planują realizację przedmiotowej inwestycji, w odległości 237 m stanowiącej trzykrotności szerokości frontu działek objętej wnioskiem z dnia 23 września 2021 r., to jest części działek przylegających do działek drogowych o nr ew. [...] i [...]. W wyniku przeprowadzonej analizy urbanistycznej ustalono, że objęte wnioskiem działki ewidencyjne zlokalizowane są w centrum miasta, na obszarze wielofunkcyjnym, w kwartale ograniczonym ul. [...], [...], [...] i [...]. W granicach obszaru analizowanego występuje zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna, usługowa, przemysłowa, magazynowa oraz gospodarcza. Tym samym planowana inwestycja pozostaje w zgodzie z zasadami kształtowania ładu przestrzennego, zaś parametry urbanistyczne zostały ustalone prawidłowo, na podstawie weryfikacji istniejącego stanu zagospodarowania w obszarze analizowanym. Określone w sporządzonej analizie wymagania nowej zabudowy dotyczące linii zabudowy; wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu; szerokości elewacji frontowej; wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki; geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych) pozostają w zgodzie z przepisami powołanego wyżej rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r., co zresztą nie jest kwestionowane przez stronę skarżącą. Ponadto planowane przedsięwzięcie spełnia pozostałe warunki, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2-6 u.p.z.p., gdyż jak wynika z załączonych do skargi akt sprawy: teren inwestycji ma zapewniony dostęp do drogi publicznej; istniejące i projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające do funkcjonowania planowanego zamierzenia; teren, na którym planowana jest inwestycja określony jest w ewidencji jako Bp (zurbanizowane tereny niezabudowane lub w trakcie zabudowy), a co za tym idzie nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nie rolne i nie leśne; decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi, a zamierzenie budowlane nie znajduje się w obszarze, o którym mowa w pkt 6 analizowanego przepisu, Opisane wyżej ustalenia faktyczne zostały szczegółowo przedstawione w załącznikach (tekstowych i graficznych) stanowiących integralną cześć decyzji organu I instancji i były przedmiotem szczegółowej analizy decyzji organu odwoławczego. W konsekwencji Sąd uznał, że w niniejszej sprawie spełnione zostały wymogi zarówno materialne, jak i formalne z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Tym samym organy administracji publicznej były zobowiązane do wydania zgodnej z żądaniem inwestorów decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, co też uczyniły. Natomiast, co do zarzutów podniesionych w skardze wskazać należy, iż wbrew stanowisku pełnomocnika skarżącego w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów nakazujących organowi lokalizacyjnemu dokonania uzgodnień z właściwymi organami w zakresie projektu decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie z powołanym już wcześniej przepisem art. 60 ust. 1 u.p.z.p. decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi. Stosownie zaś do art. 53 ust. 4 pkt 13 ustawy decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego w zakresie ustalonym w art. 86 ust. 7 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze, a w zakresie ustalonym w art. 877 pkt 1 tej ustawy z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, właściwymi organami wojskowymi oraz ministrem właściwym do spraw wewnętrznych. Prezes Urzędu uzgadnia projekty miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, projekty decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz opiniuje projekty studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz plany zagospodarowania przestrzennego województwa, dla terenów, na których znajduje się lotnicze urządzenie naziemne, wyznaczono powierzchnie ograniczające zabudowę lub wydano decyzję o wprowadzeniu zmian w systemie funkcjonalnym pod względem bezpieczeństwa ruchu lotniczego i prawidłowego funkcjonowania lotniczych urządzeń naziemnych (art. 86 ust. 7 Prawa lotniczego). Natomiast jak wynika z art. 53 ust. 5 u.p.z.p. uzgodnień, o których mowa w ust. 4, dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane. Z załączonych do skargi akt administracyjnych sprawy bezspornie wynika, iż z uwagi na dokonaną w dniu 10 grudnia 2021 r. modyfikację wniosku z dnia 23 września 2021 r. w zakresie maksymalnej wysokości planowanych do realizacji budynków mieszkalnych wielorodzinnych, Prezydent Miasta Łodzi, stosownie do wymogu wynikającego z art. 60 ust. 1 i art. 53 ust. 4 ppkt 13 u.p.z.p., w dniu 13 grudnia 2021 r., za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej przedstawił ponownie do uzgodnienia Prezesowi Urzędu Lotnictwa Cywilnego projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, uwzględniający wprowadzone zmiany. Ze znajdującego się w aktach sprawy Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia wynika, iż powyższa korespondencja została doręczona adresatowi w dniu 13 grudnia 2021 r. i od tej daty biegł dwutygodniowy termin z art. 53 ust. 5 u.p.z.p., który stosownie do treści art. 57 § 2 k.p.a. upłynął w dniu 27 grudnia 2021 r. Brak zajęcia stanowiska przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w powyższym terminie skutkuje uznaniem, iż uzgodnienie zostało dokonane, a co za tym idzie stanowisko skarżącego, co do przedwczesnego podjęcia w dniu 30 grudnia 2021 r. decyzji organu I instancji nie znajduje uzasadnienia. Wobec powyższego Sąd za nieuzasadnione uznał zarzuty skargi, co do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Jednocześnie wskazać należy, iż powoływany w skardze przepis art. 87 Prawa lotniczego, w brzmieniu obowiązującym w dacie procedowania przez organy obu instancji, nie regulował kwestii uzgodnień dokonywanych przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w zakresie między innymi projektów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania, a co za tym idzie nie mogło dojść do jego naruszenia. Za nieuzasadniony zdaniem Sądu uznać należało również zarzut skargi, co do zaniechania przez organy procedujące w sprawie, nałożenia na inwestorów obowiązku uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji. Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 1029) – dalej: u.i.o.ś., uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje między innymi przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 72 ust. 1 pkt 3 u.i.o.ś.). Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jak również przypadki, w których zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako jedno z wyżej wymienionych przedsięwzięć określa się na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839). Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 55 lit. b rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko zalicza się zabudowa mieszkaniowa wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą nieobjęta ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo miejscowego planu odbudowy, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy; 2 ha na obszarach innych niż wymienione w tiret pierwsze. Natomiast stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 58 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko zalicza się również garaże, parkingi samochodowe lub zespoły parkingów, w tym na potrzeby planowanych, realizowanych lub zrealizowanych przedsięwzięć, o których mowa w pkt 52, 54-57 i 59, wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż: a) 0,2 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) 0,5 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a. Z brzmienia powołanych wyżej przepisów wynika zatem, iż parametrem klasyfikującym dane przedsięwzięcie do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w przypadku inwestycji obejmujących zabudowę mieszkaniową wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, w tym garaże, parkingi samochodowe lub zespoły parkingów, jest parametr powierzchni planowanych inwestycji, a nie jak wywodzi pełnomocnik skarżącego wysokość projektowanych budynków. W rozpoznawanej sprawie bezspornym pozostaje, że objęte wnioskiem z dnia 23 września 2021 r. działki o nr ew. [...] i [...] nie są położone na obszarach objętych formami ochrony przyrody lub w otulinach form ochrony przyrody określonych przepisami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Jednocześnie powierzchnia zabudowy planowanego przez inwestorów przedsięwzięcia, rozumiana jako powierzchnia terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia, w tym tymczasowego, w celu realizacji przedsięwzięcia (§ 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia), wynosi zgodnie z wnioskiem około 3.755 m2, a więc mniej niż 2 ha. Ponadto, jak wynika z treści złożonego wniosku planowana łączna powierzchnia użytkowa garaży i miejsc parkingowych wynosi do 5.000 m2, a więc nie przekracza wartości 0,5 ha. Stwierdzić zatem należy, że procedujące w sprawie organy administracji zasadnie uznały, że przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a co za tym idzie inwestorzy nie byli zobowiązani do uprzedniego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Natomiast, co do powoływanego przez pełnomocnika skarżącego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2004 r. Nr 257 poz. 2573), którego naruszenia dopatruje się strona skarżąca wskazać należy, iż powyższe rozporządzenie zostało uchylone z dniem 15 listopada 2010 r., na podstawie art. 173 ust. 1 u.i.o.ś., w związku z wejściem w życie, nieobowiązującego już aktualnie, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 71). Reasumując Sąd doszedł do przekonania, że organy administracji publicznej podjęły zgodnie z art. 7 k.p.a. niezbędne działania do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes obywateli. Zgromadzony materiał dowodowy został przy tym zebrany w sposób wyczerpujący i rozpatrzony jako całość, co czyni w konsekwencji zadość art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Wydana decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI