II SA/Łd 39/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2012-02-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennebudynek gospodarczyzasada dobrego sąsiedztwaobszar analizowanykontynuacja zabudowyKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargi właścicieli sąsiednich nieruchomości na decyzję SKO uchylającą decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla budynku gospodarczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargi R. I., G. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Ł. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla budynku gospodarczego (magazynu pojazdów). Skarżący kwestionowali m.in. interpretację pojęcia "działki sąsiedniej" i obszaru analizowanego przez SKO. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, a samo rozstrzygnięcie SKO było zgodne z prawem, dlatego oddalił skargi.

Sprawa dotyczyła skarg R. I., G. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Ł. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego (magazynu pojazdów). Organ I instancji odmówił ustalenia warunków, uznając, że planowana inwestycja nie stanowi kontynuacji funkcji istniejącej zabudowy. SKO uchyliło tę decyzję, wskazując na szeroką interpretację pojęcia "działki sąsiedniej" i obszaru analizowanego, a także na naruszenie przepisów KPA przez organ I instancji. Skarżący zarzucali SKO m.in. błędną interpretację art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz naruszenie art. 77 i 80 KPA. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargi, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję I instancji z powodu istotnych naruszeń proceduralnych. Sąd potwierdził, że pojęcie "działki sąsiedniej" nie ogranicza się do działki bezpośrednio graniczącej, a analiza funkcji i cech zabudowy powinna obejmować cały wyznaczony obszar analizowany. Sąd podkreślił również, że kwestie legalności istniejących obiektów budowlanych leżą w kompetencji organów nadzoru budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Pojęcie "działki sąsiedniej" należy interpretować szeroko, odnosząc je do terenów położonych w okolicy, tworzących pewną urbanistyczną całość, a nie tylko do działki bezpośrednio graniczącej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, które potwierdza szeroką interpretację pojęcia "działki sąsiedniej" dla potrzeb analizy urbanistycznej i ustalenia wymagań dla nowej zabudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 138 § par 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego § 3, 9

u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "a" – "c"

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 111 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania. Pojęcie "działki sąsiedniej" należy interpretować szeroko, obejmując cały obszar analizowany. Budynek gospodarczy może stanowić kontynuację zabudowy mieszkaniowej.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy błędnie zinterpretował art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Organ odwoławczy naruszył art. 77 i 80 KPA poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. Obszar analizowany powinien obejmować tylko działki bezpośrednio graniczące z terenem inwestycji.

Godne uwagi sformułowania

przez pojęcie działki sąsiedniej nie można rozumieć wyłącznie działki bezpośrednio graniczącej, ale należy odnieść to pojęcie do nieruchomości, terenów położonych w okolicy, tworzącej pewną urbanistyczną całość. Pojęcie kontynuacji zabudowy należy rozumieć szeroko, zgodnie z wykładnią systemową, która każe rozstrzygać wątpliwości na rzecz uprawnień właściciela czy inwestora po to, aby mogła być zachowana zasada wolności zagospodarowania terenu, w tym jego zabudowy. Samo wyznaczenie obszaru analizowanego – podobnie jak analiza, nie może zależeć w szczególności od koncepcji urbanistycznych czy architektonicznych podmiotów wydających decyzję o warunkach zabudowy w konkretnych sprawach.

Skład orzekający

Anna Stępień

przewodniczący

Arkadiusz Blewązka

członek

Grzegorz Szkudlarek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"działki sąsiedniej\" i \"obszaru analizowanego\" w postępowaniach o ustalenie warunków zabudowy, a także stosowanie art. 138 § 2 KPA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i budowy budynku gospodarczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów dotyczących warunków zabudowy, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i planowaniem przestrzennym.

Szeroka interpretacja "dobrego sąsiedztwa" w planowaniu przestrzennym – co to oznacza dla inwestorów?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 39/12 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2012-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-01-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień /przewodniczący/
Arkadiusz Blewązka
Grzegorz Szkudlarek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 61 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 138 par 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2003 nr 164 poz 1588
par. 3, 9
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Sentencja
Dnia 29 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.), Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 roku sprawy ze skarg R. I., G. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargi.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpoznaniu odwołania S. M., uchyliło decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku, Nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, organ I instancji decyzją z dnia [...] roku, po rozpoznaniu wniosku inwestora – S. M., odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego (magazyn pojazdów), przewidzianej do realizacji na działce Nr ewid. [...], obręb [...] położonej w Ł. przy ul. K. [...]. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż planowana inwestycja nie stanowi kontynuacji funkcji istniejącej zabudowy, co wyklucza możliwość wydania decyzji pozytywnej dla inwestora.
W odwołaniu od powyższej decyzji S. M. wskazał, iż została ona wydana z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 6, 7, 8, 9, 10, 77 i art. 81. W obszarze analizowanym znajdują się budynki gospodarcze. Odnosząc się do sprzeciwu właścicieli sąsiedniej nieruchomości odwołujący się wyjaśnił, iż przewiduje odpowiednie zmniejszenie gabarytów planowanego budynku, tak żaby nie był on usytuowany bezpośrednio w granicy działki. Planowany budynek (magazyn pojazdów) będzie przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz przechowywania materiałów i narzędzi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, uchyliło kwestionowane rozstrzygnięcie o odmowie ustalenia warunków zabudowy i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie cytując zapisy ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) podniósł, iż przez pojęcie działki sąsiedniej nie można rozumieć wyłącznie działki bezpośrednio graniczącej, ale należy odnieść to pojęcie do nieruchomości, terenów położonych w okolicy, tworzącej pewną urbanistyczną całość. Pojęcie działki sąsiedniej powinno być interpretowane funkcjonalnie, na potrzeby ustalenia wymagań dla nowej zabudowy. Tym samym wszystkie działki znajdujące się w wyznaczonym, w oparciu o § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), obszarze analizowanym uznać należy za działki sąsiednie. Odmienne rozumienie pojęcia działki sąsiedniej prowadziłaby do nadmiernego rygoryzmu odnośnie możliwości zagospodarowania terenów pozbawionych planu miejscowego i uniemożliwiałoby zagospodarowanie znacznej liczby terenów. Pojęcie kontynuacji zabudowy należy rozumieć szeroko, zgodnie z wykładnią systemową, która każe rozstrzygać wątpliwości na rzecz uprawnień właściciela czy inwestora po to, aby mogła być zachowana zasada wolności zagospodarowania terenu, w tym jego zabudowy.
Zawarta w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tzw. zasada dobrego sąsiedztwa, uzależniająca zmianę zagospodarowania terenu od dostosowania się do określonych cech zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiedniego, nie wymaga przy projektowaniu nowych inwestycji prostego powielania celu i charakterystyki zabudowy istniejącej na terenie sąsiednim. Przewidziany w powołanej normie wymóg kontynuacji funkcji należy rozumieć uznając, że nowa zabudowa jest dopuszczalna, o ile nie godzi w zastany stan rzeczy. Jeżeli zatem istniejąca zabudowa realizuje funkcję mieszkaniową, nie oznacza to, że nowa inwestycja może być wyłącznie budynkiem mieszkalnym. Zabudowa budynkami gospodarczymi uzupełnia zabudowę o funkcji mieszkaniowej, co wynika z samej definicji budynku gospodarczego (§ 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2001 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.).
Jak wynika z mapy, załącznika graficznego do sporządzonej analizy (na której zaznaczone zostały granice obszaru analizowanego w odległości 50 m od granic nieruchomości), w obszarze analizowanym dominuje zabudowa o funkcji mieszkaniowej. Zabudowie mieszkaniowej może towarzyszyć zabudowa o funkcji gospodarczej (np.: budynki gospodarcze, garaże), i tak jest między innymi m.in. na nieruchomościach przy ul. K. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...],[...] oraz przy ul. F. [...], a także na działce objętej zamierzeniem inwestycyjnym. Istniejącym budynkom mieszkalnym towarzyszą budynki gospodarcze. Dokonane ustalenia, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nie mogą prowadzić do twierdzenia, iż planowana inwestycja nie będzie stanowiła kontynuacji zastanego sposobu zagospodarowania terenu, a w konsekwencji do uznania, że planowana inwestycja nie spełnia przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
We wniosku o ustalenie warunków zabudowy inwestor wskazał, iż w planowanym budynku gospodarczym miałby znajdować się magazyn pojazdów, a w odwołaniu wycofał się z tego wskazując, iż planowany budynek będzie pełnił funkcję typową dla budynku gospodarczego – budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz przechowywania materiałów i sprzętów. W odniesieniu do tego organ wskazał, iż kwestia ta winna zostać jednoznacznie wyjaśniona w ponownie prowadzonym postępowaniu. W ocenie SKO pojęcie "magazyn pojazdów" jest określeniem bardzo szerokim, nieprecyzyjnym i wniosek tak sformułowany wymaga dalszego dookreślenia, a doprecyzowanie rodzaju i charakteru inwestycji mogą być dokonane wyłącznie przez inwestora. Wbrew twierdzeniu organu I instancji, magazyn pojazdów rozumiany jako miejsce przechowywania pojazdów (rowerów, motoru, samochodu, kosiarki i części zamiennych do pojazdów służących mieszkańcom budynku mieszkalnego) może spełniać definicję budynku gospodarczego.
Ponadto organ I instancji jest związany wnioskiem inwestora co do rodzaju inwestycji, ale nie jest bezwzględnie związany poszczególnymi parametrami technicznymi, opisującymi planowany obiekt, bowiem te będą mogły być dokładnie określone dla danej inwestycji dopiero w decyzji o warunkach zabudowy po dokonaniu analizy obszaru graniczącego z terenem planowanej inwestycji. Także samo usytuowanie planowanej inwestycji w granicach z działkami sąsiednimi nie może rozstrzygnąć się na etapie decyzji o warunkach zabudowy, bowiem kwestie te mogą być wyłącznie przedmiotem rozważań na dalszym etapie procesu inwestycyjno –budowanego, czyli na etapie postępowania o pozwolenie na budowę.
W konkluzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Odnosząc się do zarzutów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż nie można uznać, aby organ dostatecznie wyjaśnił istotne okoliczności sprawy, do czego był zobowiązany na mocy art. 7, 77 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Takie naruszenie przepisów procedury administracyjnej jakie miało miejsce w sprawie przesądziło o konieczności uchylenia decyzji organu I instancji w całości i wymaga przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Skargi na powyższą decyzję złożyli właściciele sąsiednich nieruchomości – R. I. (II SA/Łd 39/12), G. M. (II SA/Łd 40/12) i M. M. (II SA/Łd 41/12).
R. I. w treści swojej skargi wyjaśnił, iż nie zgadza się na planowaną zabudowę, gdyż na działce inwestora znajdują się już maszyny ślusarsko – tokarskie o dużych gabarytach, przeznaczone na działalność zawodową w branży metalowej. Obecnie taka działalność prowadzona jest w piwnicach domu jednorodzinnego. W miesiącach letnich i wiosennych część tych prac wykonywana jest na świeżym powietrzu, co jest bardzo uciążliwe dla sąsiednich mieszkańców.
W uzasadnieniu swojej skargi G. M. wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego podniósł, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędną interpretację (gdyż organ przyjął zbyt szeroki obszar analizowany dla potrzeb decyzji o warunkach zabudowy). Zdaniem skarżącego w sprawie doszło także do uchybienia treści art. 77 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego i wydanie decyzji na podstawie wybiórczej oceny materiału dowodowego. Zdaniem strony, z racji tego, że inwestor wnioskował o ustalenie warunków zabudowy dla zaplecza gospodarczego jego działki, organ powinien jako miarodajny do tego celu przyjąć obszar analizowany w części stanowiącej urbanistyczną całość, czyli tylko działki bezpośrednio graniczące z częścią działki objętą zamierzeniem inwestycyjnym. Oddziaływanie inwestycji ogranicza się bowiem tylko do tej części terenu.
M. M. w treści swojej skargi wniosła o uchylenie decyzji II instancji wskazując, że obszarem analizowanym w sprawie powinien być kwartał zamknięty ulicami – K. – J. – F. Teren ten ma wyraźnie zaznaczony wewnętrzny obszar ogrodów – przestrzeń zieleni. Wszystkie domy jednorodzinne w tym kwadracie posiadają wspólny wewnętrzny ogród, bez jakichkolwiek budynków. Powstanie budynku na tym terenie zburzy istniejący ład urbanistyczny. Inwestor na swojej działce od ok. 30 lat nie rozebrał tymczasowego obiektu budowlanego powstałego w trakcie budowy domu mieszkalnego. Organ odwoławczy nie odniósł się do treści pierwotnego wniosku inwestora, w którym wskazał on, że planuje wybudować magazyn pojazdów, a nadto w odwołaniu zmienił powierzchnię i usytuowanie budynku.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie podnosząc argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.
Na mocy art. 111 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawa ze skargi G. M. i M. M. połączona została w celu łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą ze skargi R. I.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Stosownie do uregulowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy prowadząc postępowanie nie naruszył przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanej decyzji.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja o uchyleniu przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi, na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji,
w trybie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy i niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca tego przepisu.
Na aprobatę zasługuje stanowisko organu odwoławczego, iż wytknięte niedostatki postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organ I instancji stanowiły na tyle istotne uchybienia, iż wymagane było uchylenie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Aby uwidocznić jak istotne zarzuty postawił organ odwoławczy decyzji I instancji w pierwszej kolejności trzeba każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich (art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Osoba uprawniona do nieruchomości może ją zagospodarować w zakresie obowiązującego prawa w sposób dowolny. Co prawda musi to uczynić zgodnie z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, ale postanowienia w niej zawarte stanowią konkretyzację przepisów, które należy wykładać na korzyść uprawnień właścicielskich.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił przepis art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z jego treścią, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest na podstawie analizy przygotowanej w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Powołane rozporządzenie, co wynika z przepisu § 1, określa sposób ustalania w decyzji o warunkach zabudowy wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym wymagania dotyczące ustalania linii zabudowy, wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, szerokości elewacji frontowej, wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki oraz geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych).
W celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 – 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (§ 3 ust. 1 rozporządzenia). Bez wątpienia, prawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego, tj. bez dowolności i z uwzględnieniem kryteriów obiektywnych, ma zasadnicze znaczenie dla rzetelności samej analizy oraz jej wyników, a tym samym dla rozstrzygnięcia sprawy zgodnie wymogami zasady dobrego sąsiedztwa. Stanowi ono też jedną z gwarancji realizacji zasady równego traktowania inwestorów tam, gdzie nie obowiązują miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego oraz przeciwdziała tendencyjności czy dowolności wydawanych rozstrzygnięć. Samo wyznaczenie obszaru analizowanego – podobnie jak analiza, nie może zależeć w szczególności od koncepcji urbanistycznych czy architektonicznych podmiotów wydających decyzję o warunkach zabudowy w konkretnych sprawach, albo też osób przygotowujących projekty takich decyzji. Dla Sądu nie jest wątpliwe, iż analiza funkcji oraz celu zabudowy i zagospodarowania terenu nie obejmuje tylko zabudowy na działce bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy wniosek, ale zabudowę w całym obszarze analizowanym. Innymi słowy, wbrew argumentom skargi, przez pojęcie działki sąsiedniej nie można rozumieć wyłącznie działki graniczącej bezpośrednio z terenem inwestycji, ale należy pojęcie to odnieść do terenów położonych w okolicy. Całość ta nie może być oczywiście pojmowana zbyt rozlegle, gdyż pojęcie sąsiedztwa narzuca pewną bliskość, ale nie może być ona wyznaczana tylko i wyłącznie przez linię graniczną. Zaprezentowane stanowisko składu orzekającego w zakresie rozumienia pojęcia działki sąsiedniej znajduje swoje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z dnia 22 października 2009 roku, II OSK 1642/08; wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 listopada 2010 roku, II SA/Kr 408/10; wyroki WSA w Poznaniu z dnia 28 października 2010 roku, II SA/Po 497/10 i z dnia 27 października 2010 roku, II SA/Po 632/10; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 10 listopada 2009 roku, II SA/Ol 869/09; wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lipca 2009 roku, IV SA/Wa 2102/08 i inne – wszystkie dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA).
W stanie faktycznym sprawy nie ulega wątpliwości, iż organ I instancji za miarodajne dla potrzeb postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy uznał działki bezpośrednio graniczące z terenem objętym zamierzeniem inwestycyjnym. Organ tym samym pominął działki znajdujące się w obszarze analizowanym, ale zlokalizowane np. po drugiej stronie ulicy. Jak słusznie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze działanie takie nie znajduje uzasadnienia. Wobec wskazanych powyżej uwag nie można uznać, że synonimem działki sąsiedniej jest wyłącznie działka bezpośrednio granicząca z obszarem planowanej inwestycji. Stanowiska tego nie zmieniają argumenty podnoszone w skardze, a odnoszące się do tego, że tereny bezpośrednio graniczące z terenem inwestycji tworzą pewną urbanistyczną całość, gdyż stanowią wewnętrzne tereny nieruchomości przeznaczone na zieleń ogrodową. Kontestując ten pogląd wskazać wypada, iż sami skarżący podnosili, iż na działce inwestora znajduje się stary budynek gospodarczy.
Uzupełniając argumentację organu odwoławczego, uwagę organu I instancji zwrócić należy na konieczność zakwalifikowania planowanej inwestycji do jednego z rodzajów zabudowy, o której stanowi rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U. Nr 164, poz. 1589).
W konkluzji także uzupełniając uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego należy podkreślić, że decyzja organu I instancji spełniać powinna wymagania formalne określone w art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz wymienione w treści § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis § 9 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi, iż warunki i wymagania dotyczące nowej zabudowy i zagospodarowania terenu ustala się w decyzji o warunkach zabudowy, zawierającej część tekstową i graficzną. Wyniki analizy zawierające część tekstową i graficzną, stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy (§ 9 ust. 2).
W treści odwołania niewątpliwie inwestor zmodyfikował swoje zamierzenie inwestycyjne, co do charakteru, parametrów i lokalizacji obiektu. Działanie takie było dopuszczalne. Niemniej jednak, w treści skargi pojawił się argument stanowiący o tym, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniosło się do treści nowego wniosku, pomijając treść pierwszego wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji. Z poglądem tym skład orzekający się nie zgadza. Zgodnie bowiem z zasadą dwuinstancyjności wynikającą z treści art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organy administracji tej samej sprawy. Organ odwoławczy jest obowiązany ocenić prawidłowość decyzji pierwszoinstancyjnej nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej tą decyzją. Dwuinstancyjność postępowania oznacza, że złożenie przez stronę odwołanie od decyzji organu I instancji powoduje, iż sprawa rozpoznawana jest ponownie przez organ odwoławczy.
W dalszej kolejności wskazać należy, iż w skardze pojawił się zarzut, iż na terenie nieruchomości inwestora znajduje się obiekt budowlany, który powinien być rozebrany. Argument ten pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie, gdyż zagadnienia należące do legalności budowy czy funkcjonowania obiektów budowlanych leżą w kompetencji organów nadzoru budowlanego i rozpoznawane są w odrębnym postępowaniu.
Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organu odwoławczego w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego oraz przepisów procedury. Wobec tego, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł o oddaleniu skargi.
ko

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI