II SA/Łd 37/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie przyznania świadczenia wychowawczego obywatelce Ukrainy, uznając, że brak adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu nie jest wystarczający do odmowy, jeśli prawo do pracy wynika z innych przepisów.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia wychowawczego obywatelce Ukrainy, która przebywała w Polsce na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy. Organy administracji odmówiły świadczenia, wskazując na brak wymaganego zezwolenia na pracę lub adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu. Sąd uchylił te decyzje, stwierdzając, że brak formalnej adnotacji nie przesądza o braku uprawnień do pracy, jeśli prawo to wynika z innych przepisów lub zwolnienia ustawowego. Sąd podkreślił, że organy powinny zbadać faktyczne uprawnienia do pracy, a nie opierać się wyłącznie na braku adnotacji na karcie pobytu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę M.S., obywatelki Ukrainy, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o odmowie przyznania świadczenia wychowawczego. Głównym spornym zagadnieniem było, czy skarżąca, przebywająca w Polsce na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, spełnia przesłanki do otrzymania świadczenia. Organy administracji uznały, że nie spełnia ona warunków, ponieważ jej karta pobytu nie zawierała adnotacji "dostęp do rynku pracy", a zezwolenie na pobyt nie było związane z okolicznościami określonymi w art. 127 ustawy o cudzoziemcach. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że brak formalnej adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu nie jest wystarczający do odmowy przyznania świadczenia, jeśli cudzoziemiec faktycznie posiada uprawnienie do wykonywania pracy na terytorium RP, wynikające z przepisów prawa lub zwolnienia z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Sąd wskazał, że organy powinny zbadać te okoliczności, a nie opierać się jedynie na braku adnotacji. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organy administracji, z uwzględnieniem wykładni sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu nie jest wystarczający do odmowy przyznania świadczenia wychowawczego, jeśli cudzoziemiec faktycznie posiada uprawnienie do wykonywania pracy na terytorium RP.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest faktyczne uprawnienie do pracy, a nie tylko formalna adnotacja na karcie pobytu. Organy powinny zbadać, czy cudzoziemiec jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę z mocy prawa lub na innej podstawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (27)
Główne
u.p.p.w.d. art. 1 § ust. 2 pkt 2 lit. c) lit. d)
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.p.w.d. art. 4 § ust. 1, ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
u.p.p.w.d. art. 13a § ust. 1
Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
u.o.c. art. 160 § pkt 3
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 127
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.p.z. art. 87
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.c. art. 139a § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 139o § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 139n § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 151
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 151b
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
u.o.c. art. 156b § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak formalnej adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu nie jest wystarczający do odmowy przyznania świadczenia wychowawczego, jeśli cudzoziemiec posiada faktyczne uprawnienie do pracy. Organy administracji miały obowiązek zbadać, czy skarżąca jest zwolniona z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę z mocy prawa lub na innej podstawie.
Odrzucone argumenty
Odmowa przyznania świadczenia wychowawczego z powodu braku adnotacji "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu. Brak spełnienia przesłanek z art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c u.p.p.w.d. (zezwolenie na pobyt czasowy w związku z art. 127 u.o.c.).
Godne uwagi sformułowania
nie jest wystarczające do uznania, iż nie jest on uprawniony do świadczenia wychowawczego prawo do uzyskania świadczenia wychowawczego przez cudzoziemca legitymującego się kartą pobytu uzależnione jest nie od wymaganej prawem adnotacji organu "dostęp do rynku pracy", lecz od posiadania przez niego uprawnienia do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Skład orzekający
Robert Adamczewski
przewodniczący
Agata Sobieszek-Krzywicka
sędzia
Tomasz Porczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa cudzoziemców do świadczeń rodzinnych, w szczególności znaczenie posiadania uprawnień do pracy w kontekście karty pobytu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cudzoziemców ubiegających się o świadczenia rodzinne i ich statusu prawnego na rynku pracy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z dostępem cudzoziemców do świadczeń socjalnych i ich praw na rynku pracy, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.
“Karta pobytu bez adnotacji "dostęp do rynku pracy" nie zawsze oznacza brak świadczenia wychowawczego.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 37/22 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2022-04-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-01-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agata Sobieszek-Krzywicka Robert Adamczewski /przewodniczący/ Tomasz Porczyński /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Sygn. powiązane I OSK 1437/22 - Wyrok NSA z 2023-07-12 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 735 art. 7, art. 8 par. 1, art. 11, art. 15, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 2407 art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. c) lit. d) Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci Dz.U. 2021 poz 2354 art. 127, art. 160 pkt 3, art. 244 ust. 1 pkt 11 Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - t.j. Dz.U. 2021 poz 1100 art. 87 Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 art. 119 pkt 2, art. 120, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza A. z dnia [...] r. znak [...]. dc Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 735)- dalej: k.p.a.; art. 1 ust. 2 pkt 2, art. 4 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 13a ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2407) – dalej: u.p.p.w.d., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza A. z dnia [...] r., znak [...] o odmowie przyznania M.S. świadczenia wychowawczego na dziecko O.S. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że o ustalenie prawa do przedmiotowego świadczenia skarżąca wystąpiła z wnioskiem z dnia 16 września 2021 r. Do wniosku strona załączyła między innymi fotokopię wydanej na podstawie art. 160 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. ustawy o cudzoziemcach (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 35)- dalej: u.o.c.; decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r., znak [...] udzielającej skarżącej zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do dnia 2 czerwca 2024 r.; fotokopię wydanej skarżącej karty pobytu nr [...]; oświadczenie podmiotu działającego jako agencja pracy tymczasowej o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi w charakterze pracownika tymczasowego. Wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] r. Burmistrz A. [...] odmówił skarżącej przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia wychowawczego na małoletniego syna O.S. uzasadniając powyższe brakiem spełnienia przez stronę ustawowych przesłanek, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c i lit. d u.p.p.w.d. Jak wynika bowiem z dokonanych przez organ ustaleń wnioskodawczyni nie przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielony w związku z okolicznościami określonymi w art. 127 u.o.c., a karta pobytu, którą legitymuje się strona nie posiada adnotacji "dostęp do rynku pracy". Odwołując się od powyższego rozstrzygnięcia skarżąca podnosiła, iż spełnia przesłanki do otrzymania wnioskowanego świadczenia. Wyjaśniła, że wraz z partnerem i małoletnim dzieckiem przebywa legalnie na terenie Polski, a dostęp do wolnego rynku pracy wynika z wydanej jej karty pobytu. Strona załączyła kopię poświadczenia ostatnio wykonywanej pracy, a nadto oświadczyła, że w przeciągu 10 dni przedłoży nową umowę o pracę. Z akt sprawy wynika, że w dniu 22 listopada 2021 r. strona złożyła w Urzędzie Miejskim w A. kserokopię umowy zlecenia z dnia 16 listopada 2021 r. zawartą z A Sp. z o.o. z siedzibą w T. Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Przywołując dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz podstawy prawne wydanego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, iż celem świadczenia wychowawczego, zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.p.w.d., jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Dalej, mając na uwadze fakt, iż wnioskodawczyni jest obywatelką Ukrainy zamieszkującą wraz synem na terenie Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie udzielonego pozwolenia na pobyt czasowy, Kolegium podkreśliło, iż przesłanki uprawniające przebywających na terenie Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemców do przyznania świadczenia wychowawczego określone zostały w sposób wyczerpujący w art. 1 ust. 2 pkt 2 u.p.p.w.d. Przywołując treść powyższego przepisu wywiodło, iż wnioskowane przez stronę świadczenie mogłoby jej ewentualnie zostać przyznane w oparciu o przesłanki wskazane za literą c) bądź d) analizowanego przepisu, odpowiednio zgodnie z którymi świadczenie wychowawcze przysługuje: cudzoziemcom przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2018 r. poz. 2094 i 2399 oraz z 2019 r. poz. 577 i 622), jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; cudzoziemcom posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem obywateli państw trzecich, którzy uzyskali zezwolenie na pracę na terytorium państwa członkowskiego na okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, obywateli państw trzecich przyjętych w celu podjęcia studiów lub pracy sezonowej oraz obywateli państw trzecich, którzy mają prawo do wykonywania pracy na podstawie wizy. Zdaniem organu odwoławczego, mając na uwadze treść przywołanych przepisów, jak również to, iż podstawę udzielonego stronie decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2021 r., zezwolenia na czasowy pobyt na terenie Rzeczypospolitej Polskiej stanowiła "inna okoliczność - pobyt z partnerem", a wydana stronie karta pobytu nie posiada adnotacji "dostęp do rynku pracy", stwierdzić należało, że żadna ze wskazanych wyżej przesłanek nie została spełniona przez skarżącą, co uzasadniało odmowne rozpatrzenie żądania strony. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.S. ponowiła argumentację co do tego, iż posiadana przez nią karta pobytu zapewnia jej wolny dostęp do rynku pracy, a brak stosownej adnotacji na wydanej jej karcie pozostaje bez wpływu na powyższe uprawnienie. Oświadczyła, że mieszka z synem i partnerem obywatelem UE oraz pracuje w A., gdzie jest zameldowana. Wniosła o pozytywne rozpatrzenie jej skargi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosiło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga M.S. została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 329) - dalej: p.p.s.a. W myśl powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym wnosiły obie strony postępowania. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało ich wyeliminowaniem z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi M.S. uczyniła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza A. z dnia [...] r., o odmowie przyznania skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko O.S.. Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2497)- dalej: u.p.p.w.d., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Natomiast zasadniczą kwestią sporną pozostaje, czy skarżąca, jako obywatelka Ukrainy przebywająca na terenie Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie udzielonego jej, w oparciu o przepis art. 160 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 2354)- dalej: u.o.c., zezwolenia na pobyt czasowy do dnia 2 czerwca 2024 r., spełnia przesłanki podmiotowe uprawniające ją do otrzymania świadczenia wychowawczego. Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 2 u.p.p.w.d. prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje cudzoziemcom: a) do których stosuje się przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego; b) jeżeli wynika to z wiążących Rzeczpospolitą Polską dwustronnych umów międzynarodowych o zabezpieczeniu społecznym; c) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2018 r. poz. 2094 i 2399 oraz z 2019 r. poz. 577 i 622), jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; d) posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem obywateli państw trzecich, którzy uzyskali zezwolenie na pracę na terytorium państwa członkowskiego na okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, obywateli państw trzecich przyjętych w celu podjęcia studiów lub pracy sezonowej oraz obywateli państw trzecich, którzy mają prawo do wykonywania pracy na podstawie wizy; e) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 139a ust. 1 lub art. 139o ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej pracownika kadry kierowniczej, specjalisty lub pracownika odbywającego staż w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa na warunkach określonych w art. 139n ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt i pracę na okres nieprzekraczający dziewięciu miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej; f)przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 151 lub art. 151b ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, na podstawie wizy krajowej w celu prowadzenia badań naukowych lub prac rozwojowych, w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej naukowca na warunkach określonych w art. 156b ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę procedujące w sprawie organy zasadnie uznały, iż w stosunku do skarżącej, ewentualne przyznanie jej wnioskowanego świadczenia wychowawczego mogłoby nastąpić w oparciu o przesłanki podmiotowe określone w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit c lub lit. d u.p.p.w.d. Jednakże jakkolwiek bezsporne pomiędzy stronami niniejszego postępowania pozostaje, iż udzielone skarżącej pozwolenie na pobyt czasowy na terenie Rzeczypospolitej Polskiej nie ma związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 u.o.c. (w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, z zastrzeżeniem łącznego spełnienia warunków określonych tym przepisem), to oparcie negatywnego dla strony rozstrzygnięcia jej wniosku z dnia 16 września 2021 r. jedynie o stwierdzenie, iż karta pobytu, którą legitymuje się strona nie zawiera adnotacji "dostęp do rynku pracy", zdaniem Sądu uznać należy za co najmniej przedwczesne. Nie przesądzając w kwestii spełnienia przez stronę ustawowych warunków uzyskania prawa do żądanego świadczenia, nie sposób pominąć jednak, iż brak formalnego legitymowania się przez cudzoziemca kartą pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" nie jest wystarczające do uznania, iż nie jest on uprawniony do świadczenia wychowawczego. Co prawda z literalnego brzmienia powołanego art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d u.p.p.w.d. w istocie wynika, że adnotacja "dostęp do rynku pracy" na karcie pobytu jest ustawowym warunkiem uzyskania przez cudzoziemca świadczenia wychowawczego, niemniej jednak z treści art. 244 ust. 1 pkt 11 u.o.c. wynika, że na karcie pobytu cudzoziemca adnotację "dostęp do rynku pracy" umieszcza się w przypadku zezwolenia udzielonego cudzoziemcowi, który jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Na gruncie powołanych wyżej przepisów w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela, iż prawo do uzyskania świadczenia wychowawczego przez cudzoziemca legitymującego się kartą pobytu uzależnione jest nie od wymaganej prawem adnotacji organu "dostęp do rynku pracy", lecz od posiadania przez niego uprawnienia do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które to może wynikać bądź z posiadanego zezwolenia na pracę lub z mocy przepisów zwalniających cudzoziemca z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Oznacza to, że dla ustalenia wobec cudzoziemca prawa do uzyskania świadczenia wychowawczego wymagane jest spełnienie łącznie dwóch warunków. Po pierwsze, pobyt tego cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej musi być legalny. Po drugie, cudzoziemiec ten musi posiadać uprawnienie do wykonywania na terytorium Rzeczypospolitej pracy, w oparciu o stosowne zezwolenie na pracę lub wskutek zwolnienia ex lege cudzoziemca z obowiązku legitymowania się takim zezwoleniem, na zasadach określonych w art. 87 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 1100 ze zm.). Natomiast umieszczenie w art. 1 ust. 2 pkt 2d u.p.p.w.d. warunku posiadania na karcie pobytu adnotacji "dostęp do rynku pracy" miało zapewne na celu uproszczenie postępowania przed właściwym organem. Nie jest to jednak warunek materialnoprawny ale raczej warunek dowodowy, pozwalający organowi, który co do zasady pozbawiony jest kompetencji do badania uprawnień cudzoziemców do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w sposób bezproblemowy (a wręcz automatyczny) ustalić przesłankę dostępu cudzoziemca do rynku pracy (por. wyroki NSA z 10 sierpnia 2018 r., I OSK 535/18; z 14 marca 2018 r., I OSK 1164/16; z 20 lutego 2018 r., I OSK 2426/17; wyroki WSA w Łodzi z 27 stycznia 2017 r., II SA/Łd 946/16; z 20 kwietnia 2017 r., II SA/Łd 23/17; wyrok WSA w Poznaniu z 23 marca 2022 r., II SA/Po 931/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowane przez żadną ze stron postępowania, że w dacie wystąpienia z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skarżąca wraz z małoletnim synem legalnie przebywała (i nadal przebywa) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie udzielonego jej zezwolenia na pobyt czasowy, na podstawie art. 160 pkt 3 u.o.c. Bezspornym pozostaje również, że występując o świadczenie skarżąca nie legitymowała się stosownym zezwoleniem na pracę wydanym przez właściwy organ. Niemniej jednak odmowa przyznania stronie skarżącej przedmiotowego świadczenia, jedynie w oparciu o argument braku posiadania przez skarżącą karty pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", bez uprzedniej oceny, co do ewentualnego zwolnienia strony z mocy prawa z obowiązku uzyskania zezwolenia na pracę, zdaniem Sądu czyni zasadnym stwierdzenie, że dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz zgromadzony materiał dowodowy nie są wystarczające do uznania w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości, iż skarżąca nie spełnia ustawowych przesłanek do przyznania świadczenia wychowawczego. Tym bardziej, że w toku postępowania przed organami administracji publicznej strona podnosiła, iż legalnie świadczy pracę, przedkładając na tę okoliczność stosowną dokumentację. Powyższa argumentacja skarżącej pozostała bez jakiejkolwiek reakcji organu, który ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, że cyt. "od dnia 1 grudnia 2020 r. weszło bowiem w życie rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 20 listopada 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terenie Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę. Wskazania jednakże wymaga, iż ustawodawca nie zmienił w powyższym zakresie brzmienia ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci." Wobec powyższego uznać należy, iż kwestionowane skargą rozstrzygnięcie podjęte zostało z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, jak i art. 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazać bowiem należy że w art. 7 k.p.a. ustawodawca nałożył na organy obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, zaś przepis art. 77 § 1 k.p.a. wskazuje na konieczność nie tylko wyczerpującego zebrania, ale również rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ustanowiona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów zobowiązuje do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach - wskazanych w uzasadnieniu faktycznym i prawnym rozstrzygnięcia - i z całą pewnością nie polega na formułowaniu ocen w sposób dowolny. Tylko tak przeprowadzone postępowanie stanowi o spełnieniu warunku wydania decyzji o przekonującej treści, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 11 k.p.a. Wskazać nadto trzeba, że w myśl zasady ustalonej w art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji zobowiązane są prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Podkreślenia wymaga również, że wynikający z art. 138 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. wymóg merytorycznego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, nakłada na organ odwoławczy obowiązek rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy i żądań strony - w tym także zarzutów odwołania - oraz ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu decyzji. Brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności w uzasadnieniu decyzji, stanowi zaś o naruszeniu przywołanego wyżej art. 107 § 3 k.p.a.W badanej sprawie, zdaniem Sądu, organy niewątpliwie naruszyły wskazane przepisy, a ich naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę ponownie, procedujące w sprawie organy administracji publicznej będą zobowiązane do rozważenia wszystkich elementów stanu faktycznego i prawnego sprawy w kontekście przesłanek określonych w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d u.p.p.w.d. z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku w zakresie wykładni tego przepisu. W szczególności organy winny dokonać ustaleń w zakresie, czy pomimo legitymowania się przez stronę kartą pobytu bez adnotacji "dostęp do rynku racy", udzielone skarżącej prawo do pobytu czasowego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 160 pkt 3 u.o.c., objęte jest ustawowym zwolnieniem z obowiązku uzyskania przez stronę zezwolenia na pracę, bądź też czy zwolnienie takie przysługuje stronie z innego tytułu. Wydane w sprawie rozstrzygnięcie winno zostać uzasadnione stosownie do wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. dc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI