II SA/Łd 367/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności braku wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Skarżący K.C. domagał się umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, powołując się na trudną sytuację materialną i zdrowotną żony. Organy administracji odmówiły, uznając, że sytuacja nie uzasadnia umorzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w szczególności jego podpisu.
Sprawa dotyczyła skargi K.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza o odmowie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Skarżący argumentował, że jego trudna sytuacja materialna i zdrowotna żony, wymagającej całodobowej opieki, powinna stanowić podstawę do umorzenia długu. Organy administracji uznały, że przedstawiony materiał dowodowy nie uzasadnia umorzenia, podkreślając, że ulga w spłacie jest instytucją wyjątkową, a obowiązek alimentacyjny wobec dzieci musi być priorytetem. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Jako podstawę uchylenia wskazał naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 64 § 2 w zw. z art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a. Sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji powinien był wezwać skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w tym jego podpisu, zamiast rozpoznawać sprawę merytorycznie. Brak takiego wezwania miał istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd zasądził również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak podpisu na wniosku stanowi brak formalny, który wymaga wezwania do uzupełnienia przez organ administracji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. podanie powinno być podpisane, a brak podpisu uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania. Organ pierwszej instancji miał obowiązek wezwać stronę do uzupełnienia tego braku na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., czego nie uczynił.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.p.o.u.a. art. 30 § 2
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
k.p.a. art. 64 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 135
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 64 § 2 k.p.a. poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku (podpisu).
Godne uwagi sformułowania
brak podpisu w istocie nie wszczyna postępowania administracyjnego obowiązkiem organu pierwszej instancji było wezwanie [...] do uzupełnienia braków formalnych pisma naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy
Skład orzekający
Jarosław Czerw
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Mikołajczyk
członek
Tomasz Porczyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wskazanie na obowiązek organów administracji do wzywania stron do uzupełnienia braków formalnych wniosków, w tym braków w postaci podpisu, zgodnie z przepisami k.p.a."
Ograniczenia: Dotyczy głównie kwestii proceduralnych w kontekście wniosków o umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego, ale zasada stosowania art. 64 § 2 k.p.a. ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, która może mieć wpływ na prawa obywateli. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje, jak błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.
“Brak podpisu na wniosku może zniweczyć całe postępowanie administracyjne – lekcja z orzecznictwa WSA.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 367/25 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2025-10-29 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-05-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Jarosław Czerw /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Mikołajczyk Tomasz Porczyński Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1993 art. 30 ust. 2 Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.) Dz.U. 2024 poz 572 art. 7, art. 8, art. 64 par. 2, art. 77 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1964 par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. j.) Sentencja Dnia 29 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk Sędzia WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 października 2025 roku sprawy ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 10 marca 2025 roku znak: S K O 4111.6.2025 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Aleksandrowa Łódzkiego z dnia 9 stycznia 2025 roku, numer: OPS.FA.521.4.2025; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz skarżącego K.C. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc Uzasadnienie Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi decyzją z dnia 10 marca 2025 r., znak: SKO.4111.6.2025, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej także: organ odwoławczy, Kolegium, organ II instancji), po rozpatrzeniu odwołania K. C. (dalej także: skarżący, strona, wnioskodawca), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Aleksandrowa Łódzkiego (dalej także: organ I instancji) z dnia 9 stycznia 2025 r., znak: OPS.FA.521.4.2025, orzekającą o odmowie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej – W. K. oraz J. K. W uzasadnieniu decyzji organu II instancji wyjaśniono, że organ I instancji decyzją z dnia 9 stycznia 2025 r. orzekł, po rozpatrzeniu wniosku strony z dnia 6 listopada 2024 r., o odmowie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej – W. K. oraz J. K. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, podnosząc, iż organ I instancji nie uwzględnił w wystarczającym stopniu stanu zdrowia małżonki skarżącego, od czego zależy możliwość uiszczania przez niego należności z tytułu wypłacanych z funduszu alimentacyjnego świadczeń, gdyż skarżący musi na co dzień zajmować się - chorą i wymagającą opieki 24 godziny na dobę - żoną, która ma orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności o charakterze trwałym i nie dającym żadnej perspektywy na poprawę stanu zdrowia. Skarżący stwierdził, iż organ I instancji nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego. Rozpatrując odwołanie Kolegium, powołując się na przepisy z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U z 2023 r. poz.1993 ze zm.) wskazało, że organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną a umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej. Dalej wyjaśniono, że do złożonego w dniu 6 listopada 2024 r. wniosku dołączono następujące dokumenty: kserokopię przekazu pocztowego z dnia 15 października 2024 r., tj. świadczenia rentowego z ZUS żony; kopię aktu małżeństwa; kopię orzeczenia o ustaleniu stopnia niepełnosprawności żony nr [...] z dnia 14 września 1998 r.; kopię wypisu z treści orzeczenia lekarza orzecznika nr [...] z dnia 23 lipca 2002 r. żony; kopie kart informacyjnych leczenia szpitalnego żony strony. Prośbę swą skarżący motywował trudną sytuacją materialną i sytuacją zdrowotną żony. Wnioskodawca wskazywał, że jego żona od urodzenia jest osobą niepełnosprawną posiadającą orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz o niezdolności do samodzielnej egzystencji. Wnioskodawca podkreślał, iż wraz z żoną utrzymują się jedynie z renty rodzinnej, socjalnej oraz zasiłków żony z ZUS, które wynoszą 3678,14 zł. Jako główny powód niespłacania długu wskazywano niskie dochody i złą sytuację zdrowotną żony skarżącego. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji, wnioskodawca poinformował, że nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności oraz niezdolności do pracy i że nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Z analizy dokumentów wynika, że skarżący jest osobą w wieku aktywności zawodowej, prowadzi gospodarstwo domowe z żoną N., która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe. Źródło utrzymania gospodarstwa domowego skarżącego stanowią dochody żony skarżącego w wysokości 3678,14 zł. Organ odwoławczy uznał, iż przedstawiony przez odwołującego materiał dowodowy nie stanowi przesłanki do umorzenia zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Sytuacja, w której wnioskodawca się znajduje nie uzasadnia zastosowania najdalej idącej ulgi w spłacie należności. Posiadane schorzenia żony, sytuacja zdrowotna i materialna nie nakłada na organ administracji automatycznego obowiązku umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń. Ponieważ wnioskodawca nie wywiązywał się ze swojego obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci, stały się one uprawnione do świadczeń z funduszu alimentacyjnego w kwocie zasądzonych alimentów. W ocenie organu odwoławczego fakt wypłaty z budżetu państwa świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz zasądzonych, nie zwalnia skarżącego z obowiązku alimentacji wobec własnego dziecka. Skoro dłużnik me wywiązuje się ze swoich zobowiązań to powinien mieć świadomość, że jego zadłużenie będzie wzrastać i powinien liczyć się z koniecznością zapłaty tych należności. Organ podkreślił ponadto, że na dzień wydania decyzji stan zadłużenia strony z tytułu wypłacanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego w okresie od września 2019 r. do 31 grudnia 2024 r. na rzecz W. K. oraz J. K. wynosi 51.200,00 zł plus odsetki 12.049,72 zł Powołany przepis wskazuje jedynie na możliwość, nie zaś obowiązek umorzenia zaległości. Udzielenie ulg w postaci umorzenia - z racji swego uznaniowego charakteru - jest instytucją wyjątkową, której zastosowanie winny uzasadniać szczególne okoliczności. Fakt aktualnej sytuacji zawodowej nie stanowi powodu, aby nie spłacać powstałego zadłużenia. Przedstawiony przez stronę materiał dowodowy, w ocenie organu nie stanowi przesłanki do umorzenia zadłużenia należności z tytułu otrzymywanych przez osoby uprawnione świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na podstawie powołanego przepisu. Organ prowadzący postępowanie musi nadto wziąć pod uwagę słuszny interes publiczny, który w rzeczywistości stanowi interes budżetu państwa. Interes publiczny to nie tylko potrzeba zapewnienia maksymalnych dochodów w budżecie państwa, ale także prawidłowe ich wydatkowanie. Umorzenie należności, zdaniem organu, byłoby w tej sytuacji nieuzasadnioną ulgą i przerzuceniem obowiązku zapewnienia kosztów utrzymania dziecka - na podatnika, co jest sprzeczne z interesem społecznym. Świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacane są na rzecz dzieci, które nie mają żadnych możliwości zarobkowania i to właśnie dobro dziecka musi być stawiane wyżej, niż dolegliwości dotykające rodzica i wynikające z łożenia na jego utrzymanie. W przekonaniu organu odwoławczego zastosowanie ulgi ma charakter wyjątkowy i jako takie, zgodnie z ogólnymi regułami interpretacyjnymi, powinny być interpretowane w sposób ścisły a nie rozszerzający. Zgodnie z ukształtowanym orzecznictwem sądów administracyjnych to zobowiązany ponosi pełną odpowiedzialność za zaistniałe zaległości powstałe z tytułu wypłaconych przez państwo, zastępczo na rzecz jego dziecka, alimentów i spoczywa na nim obowiązek pełnego zaangażowania i podjęcia starań w kierunku spłaty tych zaległości wraz z odsetkami. Zwrot należności jest zasadą a instytucja umorzenia, rozłożenia na raty albo odroczenia terminu płatności odstępstwem, wyjątkiem od ogólnej zasady obowiązku zwrotu należności i może mieć miejsce w sytuacjach szczególnych, nadzwyczajnych. Za taką wyjątkową, nadzwyczajną sytuację nie może być natomiast uznana sytuacja, będąca efektem działań podmiotu zobowiązanego do alimentacji. Umorzenie całości lub części kwoty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, to ulga najkorzystniejsza dla zobowiązanego, jednak nie jedyna - z istniejącego katalogu ulg. Kolegium podkreśliło, że wnioskodawca zawarł związek małżeński z żoną w dniu [...], przy czym wcześniej również nie wywiązywał się z obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci i zaległości alimentacyjne rosły. Obecnie, będąc osobą w wieku produkcyjnym, utrzymuje się jedynie z dochodów żony. Zadłużenie alimentacyjne nie powstało od momentu zawarcia związku małżeńskiego i nie było spowodowane rzuceniem pracy z uwagi na 24 godzinną konieczność zajmowania niepełnosprawną w stopniu znacznym małżonką, ale rosło latami. Niepełnosprawność żony skarżącego nie powstała nagle, bowiem jest to osoba niepełnosprawna od dziecka. Zdaniem Kolegium, organ I instancji, rozpatrując sprawę nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł skarżący, reprezentowany przez adw. J. .T, zarzucając decyzji naruszenie: I. naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 7b, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji, która wobec niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie i niepodjęcia wszelkich kroków w celu wyjaśnienia stanu sprawy i jej należytego załatwienia, nie uwzględniając przy tym słusznego interesu społecznego i obywatela, powinna zostać uchylona; art. 8, art. 11, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji i powielanie uzasadnienia decyzji organu I instancji sporządzonego niezgodnie z wymaganiami wskazanymi w tych przepisach, w sposób zbyt lakoniczny i niewyczerpujący, a w konsekwencji uniemożliwiający kontrolę decyzji oraz zbadanie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ, powodując tym samym naruszenie zasady zaufania uczestników postępowania do organów administracji publicznej; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - przez dowolną, a nie swobodną ocenę zasadności wniosku skarżącego, poprzez podjęcie decyzji bez zgromadzenia całości materiału dowodowego uzasadniającego rozstrzygnięcie, a także nie dokonując wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia sprawy, a to ustalenie wszystkich okoliczności sprawy w zakresie sytuacji dochodowej i rodzinnej skarżącego - i tym samym dopuścił się przekroczenia granic uznania administracyjnego. Na podstawie powyższych zarzutów strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, a także zwolnienie skarżącego w całości od kosztów sądowych wywołanych niniejszą skargą. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) (dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie przejmuje sprawy do jej końcowego załatwienia, ale bada co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Należy w tym miejscu także wyjaśnić, że skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek w tym przedmiocie został złożony przez organ administracji w odpowiedzi na skargę, a strona skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie stała się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 10 marca 2025 r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Aleksandrowa Łódzkiego z dnia 9 stycznia 2025 r. o odmowie umorzenia K. C. należności z tytułu wypłaconych osobom uprawnionym (W. K. oraz J. K.) świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami. Podstawę prawną prowadzonego postępowania stanowił art. 30 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1993 ze zm.) (dalej: u.p.o.u.a.), zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej. Nie budzi zatem wątpliwości, że postępowanie, o którym mowa we wspomnianym przepisie jest postępowaniem wszczynanym wyłącznie na wniosek - w tym wypadku wniosek dłużnika alimentacyjnego. Warto wobec tego przypomnieć, że w art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572) (dalej: k.p.a.) ustawodawca zadeklarował obowiązywanie w procedurze administracyjnej jurysdykcyjnej zasady skargowości i oficjalności. Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Przepis ten rozróżnia więc dwa tryby postępowania: wszczynanego z urzędu i na żądanie strony. Zgodnie z art. 63 § 1 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Z kolei stosownie do art. 63 § 2 k.p.a., podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres, również w przypadku złożenia podania w postaci elektronicznej, i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Wedle art. 63 § 3 k.p.a. podanie wniesione na piśmie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego. W myśl zaś art. 63 § 3a k.p.a., podanie wniesione na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej zawiera dane w ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru. Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący wniósł o umorzenie należności z tytułu wypłaconych osobom uprawnionym świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami w piśmie z dnia 4 listopada 2024 r. Pismo zostało złożone w dniu 6 listopada 2024 r. w Ośrodku Pomocy Społecznej w Aleksandrowie Łódzkim, o czym świadczy umieszczona na piśmie pieczęć urzędowa. Dostrzeżenia jednak wymaga, że do akt załączona została jedynie kopia wniosku z 4 listopada 2024 r., co umknęło uwadze rozpoznającym sprawę organom administracji. Sąd nie ma natomiast wiedzy czy oprócz kopii wniosku z 4 listopada 2024 r. skarżący składał w urzędzie oryginał wniosku. Kwestii tej nie wyjaśniły organy rozpoznające niniejszą sprawę. Złożony przez skarżącego wniosek jako podanie w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., powinien tymczasem zawierać elementy określone w art. 63 § 2 i § 3 k.p.a., a zatem co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adresu i żądania, a co najistotniejsze z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy - podpis wnoszącego podanie. Podpis wskazuje bowiem, że podanie (wniosek) pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie (wniosek). Brak podpisu strony, który nie został usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania. Pismo niezawierające podpisu w istocie nie wszczyna postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Łodzi z 12 marca 2019 r., III SA/Łd 96/19, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Zgodnie natomiast z art. 64 § 2 k.p.a., jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W przypadku braku podpisu wnoszącego podanie, tak jak prawdopodobnie miało to miejsce w niniejszej sprawie, obowiązkiem organu I instancji było wezwanie, w trybie art. 64 § 2 k.p.a., osoby wskazanej w nagłówku pisma do uzupełnienia braków formalnych pisma poprzez jego podpisanie, czego organ jednak nie uczynił. Złożone w sprawie pismo zawierało bowiem braki, które uniemożliwiały nadanie sprawie dalszego biegu przed ich usunięciem. Wobec powyższego wydanie decyzji rozpoznającej żądanie skarżącego oparte na art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. tj. o umorzenie należności z tytułu wypłaconych osobom uprawnionym świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami, nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 64 § 2 w zw. z art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a., a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei organ I instancji utrzymując w mocy wadliwe rozstrzygnięcie organu I instancji naruszył jednocześnie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co również miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji (pkt 1 sentencji wyroku). O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.). Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji zobowiązany będzie w pierwszej kolejności wyjaśnić kwestię braku formalnego wniosku (podpisu), a w razie potwierdzenia wystąpienia tego braku - wezwać skarżącego do podpisania wniosku w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tego braku spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Dopiero po uzupełnieniu braku formalnego organ będzie uprawniony do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. a.tp.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI