II SA/Łd 349/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2023-11-16
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęprzeniesienie pozwolenianieruchomośćwłasnośćdarowiznapostępowanie administracyjne WSAinwestycja

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody o przeniesieniu pozwolenia na budowę, uznając, że zgoda pierwotnego inwestora nie jest wymagana, gdy nieruchomość przeszła już na własność nowego inwestora.

Skarżący W.J. zaskarżył decyzję Wojewody Łódzkiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o przeniesieniu pozwolenia na rozbudowę budynku na rzecz B.P. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, w tym brak zgody dotychczasowego inwestora oraz niezawiadomienie go o postępowaniu. Sąd uznał, że zgodnie z art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego, zgoda pierwotnego inwestora nie jest wymagana, gdy własność nieruchomości przeszła na nowego inwestora przed złożeniem wniosku o przeniesienie pozwolenia. Sąd podkreślił, że toczące się postępowanie cywilne dotyczące cofnięcia darowizny nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę W.J. na decyzję Wojewody Łódzkiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Brzezińskiego o przeniesieniu pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego na rzecz B.P. Pierwotnie pozwolenie wydano na rzecz W.J. i B.P., którzy byli współwłaścicielami nieruchomości. Następnie B.P. stała się jedynym właścicielem na mocy umowy darowizny. Skarżący zarzucał, że decyzja o przeniesieniu pozwolenia narusza prawo, ponieważ nie uzyskano jego zgody jako dotychczasowego inwestora, a także że nie został zawiadomiony o postępowaniu. Sąd oddalił skargę, wskazując, że zgodnie z art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego, zgoda dotychczasowego inwestora nie jest wymagana, gdy własność nieruchomości przeszła na nowego inwestora po wydaniu pozwolenia, a przed złożeniem wniosku o przeniesienie. Sąd podkreślił celowość tej regulacji, która ma zapobiegać oportunistycznemu blokowaniu inwestycji przez byłych właścicieli. Sąd uznał również, że toczące się postępowanie cywilne dotyczące cofnięcia darowizny nie stanowi zagadnienia wstępnego, które obligowałoby organ administracji do zawieszenia postępowania. W ocenie sądu, B.P. prawidłowo wykazała prawo do dysponowania nieruchomością, a organ administracji był zobowiązany przenieść pozwolenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zgoda dotychczasowego inwestora nie jest wymagana, jeśli własność nieruchomości przeszła na nowego inwestora po wydaniu pozwolenia na budowę, a przed złożeniem wniosku o przeniesienie, zgodnie z art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że celem wprowadzenia art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego było wyeliminowanie sytuacji, w których dotychczasowi inwestorzy blokują przeniesienie pozwolenia na nowego właściciela nieruchomości. Fakt, że skarżący cofnął oświadczenie woli dotyczące darowizny i wszczął postępowanie cywilne, nie ma wpływu na zastosowanie tego przepisu, ponieważ w momencie składania wniosku o przeniesienie pozwolenia, nowy inwestor był jedynym właścicielem nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

Prawo budowlane art. 40 § 1 pkt 2 i 1a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 40 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a art. 97 § § 1 pkt. 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo budowlane art. 37

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 32 § ust. 4 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dz. U. z 2020 r. poz. 471 art. 1 § pkt 23 lit. b

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego, zgodnie z którym zgoda dotychczasowego inwestora nie jest wymagana, gdy własność nieruchomości przeszła na nowego inwestora. Nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 10 KPA z uwagi na brak wykazania istotnego wpływu na wynik sprawy. Nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 KPA, gdyż spór cywilny nie stanowi zagadnienia wstępnego.

Odrzucone argumenty

Konieczność uzyskania zgody skarżącego jako dotychczasowego inwestora na przeniesienie pozwolenia na budowę. Obowiązek organu pierwszej instancji do zawieszenia postępowania w związku z toczącym się postępowaniem cywilnym o zwrot nieruchomości. Naruszenie art. 10 KPA poprzez niezawiadomienie skarżącego o prowadzonym postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

zgoda dotychczasowego inwestora nie jest wymagana, jeżeli własność nieruchomości [...] po wydaniu tego pozwolenia przeszły z dotychczasowego inwestora na nowego inwestora wnioskującego o przeniesienie pozwolenia na budowę. Celem nowelizacji było zatem ukrócenie oportunistycznych zjawisk uniemożlwiających przeniesienia pozwolenia na budowę. niepewny, przyszły wynik sprawy cywilnej - nie mieści się w kategoriach zagadnienia wstępnego pozostającego w związku z rozstrzygnięciem w sprawie administracyjnej

Skład orzekający

Agata Sobieszek-Krzywicka

przewodniczący

Sławomir Wojciechowski

sprawozdawca

Jarosław Czerw

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego w kontekście przeniesienia pozwolenia na budowę po zmianie właściciela nieruchomości, zwłaszcza w sytuacji sporów cywilnych dotyczących tytułu prawnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie własność przeszła na nowego inwestora przed złożeniem wniosku o przeniesienie pozwolenia. Interpretacja może być odmienna w przypadkach, gdy zmiana właściciela nastąpiła w innych okolicznościach lub gdy prawo do nieruchomości jest niejasne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu prawa budowlanego i postępowania administracyjnego, pokazując, jak sąd interpretuje przepisy mające na celu usprawnienie procesów inwestycyjnych i zapobieganie nadużyciom. Jest to ciekawe dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

Pozwolenie na budowę bez zgody byłego właściciela? Sąd wyjaśnia kluczowy przepis Prawa budowlanego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 349/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-11-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka /przewodniczący/
Jarosław Czerw
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 493/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-07
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 40 ust. 1 pkt 2 i 1a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 10, art. 97 § 1 pkt. 4, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 471
art. 1 pkt 23 lit. b
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Sentencja
Dnia 16 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędzia WSA Jarosław Czerw, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 listopada 2023 roku sprawy ze skargi W. J. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 6 lutego 2023 r. nr 26/2023 znak: GPB-III.7721.6.2023 w przedmiocie przeniesienia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego oddala skargę. a.bł.
Uzasadnienie
Decyzją z 6 lutego 2023 r. Wojewoda Łódzki na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm. ) - dalej "k.p.a", utrzymał w mocy decyzję Starosty Brzezińskiego z 16 listopada 2022 r., w przedmiocie przeniesienia na B.P. decyzji nr [...] z 2 października 2022 r., o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno – usługowego o ogród zimowy w miejscowości J. na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B..
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
Na wniosek W.J. i B.P. 2 października 2020 r. Starosta Brzeziński wydał decyzję nr [...] o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno – usługowego o ogród zimowy w miejscowości J. na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B..
[...] marca 2021 r. skarżący zawarł z B.P. w formie aktu notarialnego umowę darowizny (Rep. [...]) na podstawie której, B.P. stała się jedynym właścicielem nieruchomości na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B. - na której prowadzona była przedmiotowa inwestycja.
[...] marca 2022 r. W.J. złożył przed notariuszem (akt notarialny rep. [...]) oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego [...] marca 2021 r. w związku z działaniem pod wpływem błędu, co do zamiaru B.P. dalszego wspólnego prowadzenia pożycia małżeńskiego ze skarżącym. B.P. została wezwana do zwrotu nieruchomości 5 marca 2022 r., jednak nie zareagowała na powyższe wezwanie. Wobec tego skarżący [...] marca 2022 r. złożył w Sądzie Okręgowym w W. pozew o zobowiązanie B.P. do złożenia oświadczenia woli o przeniesieniu na skarżącego własności udziału ½ części przedmiotowej nieruchomości. Postępowanie jest w toku.
Wnioskiem złożonym 12 października 2022 r. B.P. zwróciła się do Starosty Brzezińskiego o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę na jej osobę, składając jednocześnie oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz oświadczenie o przyjęciu wszystkich warunków prawno-budowlanych, zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] wydanej przez Starostę Brzezińskiego.
Decyzją z 16 listopada 2022 r. Starosta Brzeziński na podstawie art. 40 ust. 1 i 3, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) - dalej "Prawo budowlane", przeniósł na B.P. decyzję nr [...] z 2 października 2020 r. o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno – usługowego o ogród zimowy w miejscowości J. na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B..
Skutkiem wniesionego przez skarżącego odwołania, Wojewoda Łódzki zaskarżoną decyzją, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, nie znajdując podstaw do jej zakwestionowania.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ drugiej instancji wskazał, iż przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę może nastąpić tylko w przypadku, kiedy decyzja ta jest ważna. Stosownie do treści art. 37 Prawa budowlanego decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata. Z akt sprawy wynika, że decyzja Starosty Brzezińskiego nr [...] z 2 października 2020 r. stała się ostateczna i podlega wykonaniu z dniem 27 października 2020 r. Wobec powyższego organ stwierdził, iż wspomniana decyzja znajduje się w obrocie prawnym. Nadto ustalono, iż B.P., prawidłowo złożyła wniosek o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę, załączając do niego wymagane oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz oświadczenie o przejęciu warunków zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] wydanej przez Starostę Brzezińskiego. Dodatkowo, na podstawie materiału zgromadzonego w aktach sprawy, ustalono, iż zgodnie z aktem notarialnym [...] z [...] marca 2021 r. B.P. stała się jedyną właścicielką działki, na której znajduje się przedmiotowa inwestycja, czego potwierdzeniem jest aktualna treść wskazanej księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości. Natomiast z uwagi na powyższe, zgoda dotychczasowego inwestora na przeniesienie pozwolenia nie była konieczna.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego Wojewoda Łódzki podkreślił, że organ pierwszej instancji nie zawiadomił stron postępowania o wszczęciu postępowania oraz zgodnie z art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Jednakże w ocenie organu odwoławczego kwestia niezawiadomienia W.J. o prowadzonym postępowaniu nie ma znaczenia w sprawie, bowiem W.J. z chwilą przekazania darowizny na rzecz B.P. utracił faktyczne władztwo nad nieruchomością i obecnie nie posiada żadnego tytułu prawnego do nieruchomości. Zarówno w dniu złożenia wniosku o przeniesienie decyzji, jak i w dniu wydania zaskarżonej decyzji B.P. miała i nadal ma pełnie prawo do nieruchomości dz. [...], obr. [...], gm. B.. W związku z powyższym zarówno zgoda W.J. na przeniesienie decyzji, jak i zajęcie stanowiska w sprawie przed wydaniem decyzji nie były wymagane. Organ odwoławczy dodał, że wniosek B.P. z 12 października 2022 r. spełnia wymagania wynikające z art. 40 Prawa budowlanego, zatem brak jest jakichkolwiek przeszkód formalnych do przeniesienia na B.P. decyzji z 2 października 2020 r. o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno - usługowego o ogród zimowy w miejscowości J. na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B.. Organ II instancji podkreślił przy tym, że decyzja o przeniesieniu pozwolenia na budowę ma charakter związany, co oznacza, że jeśli nowy inwestor wyrazi chęć przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę i spełni wszystkie warunki przewidziane w ustawie (czyli do wniosku dołączy załączniki wymienione w art. 40 Prawa budowlanego) to organ administracji nie może wydać decyzji odmownej.
Ponadto spór sądowy w sprawie cofnięcia darowizny, a tym samym przywrócenia praw własności W.J. do działki nr [...], obr. [...], gm. B., nie może być, w ocenie Wojewody Łódzkiego, traktowany jako zagadnienie wstępne. W ocenie organu odwoławczego, nierozstrzygnięcie postępowania przed Sądem Okręgowym w W. nie stoi bowiem na przeszkodzie w wydaniu decyzji przez organ administracji architektoniczno – budowlanej, gdyż okoliczność prowadzonego sporu w sprawie cofnięcia darowizny nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skargę na powyższą decyzję wniósł W.J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący zaskarżył decyzję w całości, zarzucając jej naruszenie:
1) art. 40 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o przeniesieniu na B.P. decyzji nr [...] z 2 października 2020 r., bez uzyskania zgody skarżącego, w przypadku, gdy niezbędne było uzyskanie przez organ zgody dotychczasowego inwestora, na rzecz którego decyzja została wydana;
2) art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego w zw. z art. 97 § 1 pkt. 4 w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., poprzez uznanie, iż organ pierwszej instancji nie był zobowiązany do zawieszenia postępowania w sprawie przeniesienia na B.P. decyzji nr [...] z 2 października 2020 r., wobec toczącego się postępowania cywilnego o złożenie przez B.P. oświadczenia woli o przeniesieniu na W.J. darowanej ½ udziału we własności nieruchomości wobec odwołania darowizny;
3) art 40 ust. 3 Prawa budowlanego w zw. z art 10 § 1 i 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez uznanie, iż organ pierwszej instancji nie miał obowiązku zawiadomić skarżącego o prowadzonym postępowaniu w przedmiocie przeniesienia na B.P. decyzji nr [...] z 2 października 2020 r.
W związku z powyższym skarżący wniósł m.in. o uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji a także zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe stanowisko w sprawie.
Postanowieniem tutejszego sądu z 27 czerwca 2023 r. zawieszono postępowanie w niniejszej sprawie (II SA/Łd 349/23). Postanowienie to zostało jednak uchylone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 września 2023 r. wydanym w sprawie II OZ 493/23.
Z informacji uzyskanej 13 listopada 2023 r. z Biura Obsługi Interesantów Sądu Okręgowego w W., wynika, iż tocząca się przed tym sądem sprawa z powództwa W.J. przeciwko B.P. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli o sygnaturze [...] - nadal jest w toku. Termin kolejnej rozprawy wyznaczono na dzień 16 kwietnia 2024 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, a ponadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi doszedł do wniosku, że jest ona prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
Ustalony przez organy stan faktyczny nie budzi wątpliwości.
W decyzji Starosty Brzezińskiego o pozwoleniu na rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno – usługowego o ogród zimowy w miejscowości J. na działce o numerze ewidencyjnym [...], obr. [...], gm. B. nr [...] z 2 października 2020 r. jako inwestorzy zostali ujęci W.J. i B.P., którzy posiadali wówczas po 1/2 udziału we własności tej nieruchomości.
Na podstawie umowy darowizny zawartej w formie aktu notarialnego z W. J. (Rep. [...]), [...] marca 2021 r. B.P. stała się jedynym właścicielem powyższej nieruchomości.
Następnie B.P. 12 października 2022 r., pomimo złożonego 2 marca 2022 r. przez darczyńcę oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego [...] marca 2021 r. (akt notarialny rep. [...]), wniosła do Starosty Brzezińskiego o przeniesienie na jej osobę (jako jedynego właściciela nieruchomości spornej) decyzji o pozwoleniu na rozbudowę, składając niezbędne oświadczenia.
Spór pomiędzy stronami sprowadza się do ustalenia, czy w takiej sytuacji powinien znaleźć zastosowanie art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego (jak twierdzi organ), czy też art. 40 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (jak chce skarżący).
Zgodnie z art. 40 ust. 1 Prawa budowlanego organ, który wydał decyzję o pozwoleniu na budowę, jest obowiązany, w drodze decyzji, przenieść to pozwolenie na wniosek nowego inwestora, jeżeli do wniosku inwestor dołączy:
1) oświadczenie:
a) o przejęciu warunków zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę,
b) o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;
2) zgodę dotychczasowego inwestora, na rzecz którego decyzja została wydana, lub kopię tej zgody.
W myśl art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 2, nie jest wymagana, jeżeli własność nieruchomości lub uprawnienia wynikające z użytkowania wieczystego dotyczącego nieruchomości, objęte decyzją o pozwoleniu na budowę po wydaniu tego pozwolenia przeszły z dotychczasowego inwestora na nowego inwestora wnioskującego o przeniesienie pozwolenia na budowę.
Skarżący uważa, że skoro doszło do odwołania darowizny względem wnioskodawczyni to art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego nie może mieć w sprawie zastosowana, gdyż nieruchomość na powrót, automatycznie przeszła na własność poprzedniego inwestora.
Poglądu tego nie sposób jednak podzielić.
W okolicznościach niniejszej sprawy, w dacie wydawania pozwolenia na rozbudowę współwłaścicielami nieruchomości (po ½ udziału) byli bezspornie W.J. i B.P. i zostali tam ujęci jako inwestorzy, jednak faktem jest, że w dacie wydania zaskarżonej do sądu decyzji - o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę, to B.P. (od [...] marca 2021 r.) pozostawała jedynym właścicielem nieruchomości.
W ocenie sądu zawarcie umowy przenoszącej własność nieruchomości inwestycyjnej (umowy darowizny) oznacza, że dany stan faktyczny należy kwalifikować jako mieszczący się w hipotezie art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego. W.J. był "dotychczasowym inwestorem", o którym mowa w tym przepisie, gdyż wyzbył się on własności nieruchomości na rzecz B.P. ("nowego inwestora") na mocy umowy zawartej przed notariuszem [...] marca 2021 r., skutkiem czego B.P. stała się właścicielem całej nieruchomości. Natomiast fakt, że skarżący cofnął własne oświadczenie woli, które B.P. zignorowała, co skutkowało z kolei wszczęciem, przez skarżącego postepowania cywilnego - nie ma znaczenia dla interpretacji powołanego przepisu.
Przepis art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego, jako jeden z wielu został wprowadzony w art. 1 pkt 23 lit. b ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 z późn. zm.). Właściwe zrozumienie intencji ustawodawcy co do modyfikacji regulacji dotyczących przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę nie wynika z wykładni gramatycznej lecz celowościowej. Uzasadnienie rządowego projektu ustawy, jako powód wprowadzenia art. 40 ust. 1a, wskazuje na występujące, w podobnych sytuacjach przypadki: niechęci do wyrażania zgody przez dotychczasowych inwestorów, brak z nimi kontaktu czy żądanie dodatkowych opłat za taką zgodę od nowych inwestorów. Celem nowelizacji było zatem ukrócenie oportunistycznych zjawisk uniemożlwiających przeniesienia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu projektu zawarto także domniemanie, że celem sprzedaży nieruchomości, na której była rozpoczęta budowa, jest nabycie nieruchomości wraz z budową i prawami do jej realizacji. Skoro zatem tak kształtuje się cel wprowadzenia nowej regulacji, to w istocie wolą ustawodawcy było wykluczenie nieuzasadnionego blokowania nowego właściciela nieruchomości, w kontynuowaniu procesu inwestycyjnego, samą tylko postawą poprzedniego inwestora.
Decydujące w niniejszej sprawie dla organów było, zgodnie z brzmieniem art. 40 ust. 1 pkt. 1 i ust. 1a Prawa budowlanego, posiadanie przez nowego inwestora, na dzień złożenia wniosku, tytułu prawnego do nieruchomości w postaci prawa własności oraz złożenie przez niego stosownych oświadczeń. Przy czym warto podkreślić, że organ, wobec przedstawienia przez nowego inwestora tytułu własności i złożenia stosownych oświadczeń, nie ma tutaj możliwości odmówić wydania takiej decyzji i, jak chce tego skarżący, badać czy tytuł prawny jest niejako "stabilny" prawnie i czy nie dojdzie niebawem do zmiany właściciela (chociażby z uwagi na zmianę stosunków cywilnoprawnych). Jak bowiem wskazuje się w orzecznictwie, decyzja o pozwoleniu na budowę związana jest z przedmiotem, a nie podmiotem tej decyzji, co z jednej strony zezwala na przeniesienie pozwolenia, a z drugiej potwierdza, że instytucja ta jest właściwa do takich właśnie sytuacji, gdy inwestor lub osoba posiadająca prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zmienia się, co pozwala zachować naczelną zasadę trwałości decyzji administracyjnych. W sytuacji zatem, gdy dotychczasowy inwestor, który był właścicielem nieruchomości objętej pozwoleniem na budowę, przeniesie prawo to na nowego inwestora, to nie jest już wymagana jego zgoda na przeniesienie pozwolenia na budowę.
W okolicznościach niniejszej sprawy, wydanie pozwolenia na rozbudowę miało miejsce 2 października 2020 r. Po wydaniu pozwolenia, tj. [...] marca 2021 r. własność ½ nieruchomości objętej tym pozwoleniem przeszła z dotychczasowego inwestora (W.J.) na nowego inwestora tj. B.P., która złożyła wniosek o przeniesienie na nią pozwolenia na rozbudowę. Tym samym spełniły się wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 40 ust. 1a Prawa budowlanego – organ dysponował wszystkimi niezbędnymi dokumentami koniecznymi do wydania decyzji, a więc przeniesienie pozwolenia na budowę nastąpiło niezależnie od ewentualnego braku zgody drugiego z pierwotnych inwestorów.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi, sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ art. 10 k.p.a. Przepis ten dotyczy ochrony zasady czynnego udziału strony w postępowaniu polegającej na umożliwieniu stronie zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji w obu instancjach. Przede wszystkim skarżący, wbrew swym twierdzeniom, był stroną na wszystkich etapach postępowania administracyjnego – co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych, a ponadto strona w istocie nie wykazała (poza wskazaniami na toczące się postępowanie cywilne), że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym doprowadziło do uniemożliwienia składania wniosków dowodowych oraz podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej (por. wyrok NSA z 14 lutego 2018 r. wydany w sprawie II OSK 978/16). W tych warunkach nie sposób, z tej przyczyny stwierdzić, jakoby decyzja wydana przez organ była wadliwa.
Wreszcie sąd wskazuje, że przed organami nie doszło do naruszenia art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. ze skutkiem przewidzianym w art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. - na którego zbadanie zwrócił tutejszemu sądowi uwagę sąd II instancji, gdyż toczące się pomiędzy pierwotnymi inwestorami postępowanie cywilne, nie sposób uznać za zagadnienie wstępne. Niepewny, przyszły wynik sprawy cywilnej - toczącej się z powództwa skarżącego przeciwko B.P. o zobowiązanie inwestorki do złożenia oświadczenia woli o przeniesieniu na skarżącego własności udziału ½ części przedmiotowej nieruchomości, w następstwie odwołania darowizny z dniem 2 marca 2022 r. - nie mieści się w kategoriach zagadnienia wstępnego pozostającego w związku z rozstrzygnięciem w sprawie administracyjnej, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. Wobec powyższych wskazań, dotyczących dokumentów, na jakich podstawie organ był nie tylko uprawniony, ale i zobowiązany do rozstrzygnięcia w sprawie, oraz wcześniejszych rozważań sądu o tym, iż wobec posiadanego w sprawie materiału dowodowego, organ nie mógł wydać decyzji administracyjnej w przeciwnym niż zaskarżony kierunku - nie zachodził związek pomiędzy zagadnieniem cywilnym a rozstrzyganą w sprawie kwestią. Wydanie rozstrzygnięcia przez sąd powszechny w sprawie podnoszonej przez skarżącego, nie warunkuje bowiem kierunku badanego rozstrzygnięcia administracyjnego w sprawie, gdyż organ korzystając z domniemania zgodności wpisu z księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, posiadał ustalony i wyjaśniony stan prawny (za takim rozwiązaniem przemawia z resztą całokształt unormowań służących realizacji konstytucyjnej zasady ochrony własności).
W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, iż organ nie był zobowiązany do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie. Dodatkowo należy w tym miejscu podkreślić, iż zaskarżona decyzja podlegała prawu, wypełniając dyspozycję art. 107 § 3 k.p.a., także w zakresie szczegółowego wyjaśnienia kwestii odmowy zastosowania przez organ art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a.
Tym samym, wobec nie dostrzeżenia przez sąd wskazywanych przez skarżącego naruszeń, zaskarżona decyzja okazała się prawidłowa a skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI