II SA/Łd 341/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2024-10-04
NSAbudowlaneWysokawsa
planowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzenneochrona środowiskaprawo administracyjnenieruchomościuchwała rady gminyinteres prawnystudium uwarunkowańład przestrzennyprawo budowlane

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki O. Sp. z o.o. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że plan ten jest zgodny ze studium uwarunkowań i służy ochronie przyrodniczej doliny rzeki Jasieniec.

Spółka O. Sp. z o.o. zaskarżyła uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących procedury planistycznej, niezgodność ze studium uwarunkowań oraz wadliwość konkretnych zapisów planu. Skarżąca podnosiła, że plan ogranicza jej prawo do zabudowy na nieruchomościach położonych w dolinie rzeki Jasieniec, mimo rozpoczętego procesu inwestycyjnego. Sąd oddalił skargę, uznając, że plan miejscowy jest zgodny ze studium, które priorytetowo traktuje ochronę przyrodniczą i zatrzymanie procesów urbanizacji na tym obszarze, a wprowadzone ograniczenia są uzasadnione interesem publicznym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 grudnia 2023 r. nr LXXXIV/2514/23 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w dolinie rzeki Jasieniec. Skarżąca spółka zarzuciła uchwale szereg naruszeń, w tym błędy proceduralne, niezgodność z ustaleniami studium uwarunkowań oraz wadliwość konkretnych zapisów planu, które miałyby ograniczać jej prawo do zabudowy na nieruchomościach objętych planem. Spółka argumentowała, że rozpoczęła proces inwestycyjny i uzyskała decyzję środowiskową, a plan miejscowy uniemożliwia realizację jej zamierzeń. Rada Miejska w Łodzi wniosła o odrzucenie lub oddalenie skargi, wskazując na brak wykazania przez skarżącą naruszenia jej interesu prawnego oraz na zgodność planu ze studium, które priorytetowo traktuje ochronę przyrodniczą i zatrzymanie urbanizacji na terenach doliny rzeki Jasieniec. Sąd, analizując zarzuty i przedstawione dowody, uznał skargę za niezasadną. Stwierdził, że plan miejscowy jest zgodny ze studium, które wyznacza obszary kluczowe dla systemu przyrodniczego i zakłada zatrzymanie procesów urbanizacji. Sąd podkreślił, że gmina ma prawo kształtować politykę przestrzenną i ograniczać prawo własności w celu ochrony interesu publicznego, zwłaszcza w kontekście ochrony środowiska i krajobrazu. Wprowadzone przez plan ograniczenia zabudowy na nieruchomościach skarżącej zostały uznane za uzasadnione i proporcjonalne, mające na celu ochronę doliny rzeki Jasieniec jako korytarza ekologicznego. W związku z tym, Sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwalony plan miejscowy nie narusza przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ani ustaleń studium uwarunkowań. Plan ten jest zgodny ze studium, które priorytetowo traktuje ochronę przyrodniczą i zatrzymanie procesów urbanizacji na terenach doliny rzeki Jasieniec.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że plan miejscowy prawidłowo realizuje politykę przestrzenną określoną w studium, które zakłada ochronę terenów przyrodniczych i ograniczenie urbanizacji. Wprowadzone ograniczenia zabudowy są uzasadnione interesem publicznym ochrony środowiska i krajobrazu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

u.p.z.p. art. 9 § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 1 § ust. 2 i ust. 3

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 3 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 14 § ust. 8

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 15 § ust. 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 17 § punkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 17 § punkt 6 litera b) tiret 11

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 28 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 35

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 36 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § § 6 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 1 § Załącznik nr 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Plan miejscowy jest zgodny ze studium uwarunkowań, które priorytetowo traktuje ochronę przyrodniczą i zatrzymanie urbanizacji. Ograniczenia zabudowy są uzasadnione interesem publicznym ochrony środowiska i krajobrazu. Gmina ma prawo kształtować politykę przestrzenną i ograniczać prawo własności w celu ochrony interesu publicznego. Procedura planistyczna została przeprowadzona zgodnie z prawem.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Niezgodność planu ze studium uwarunkowań. Wadliwość konkretnych zapisów planu, ograniczających prawo do zabudowy. Naruszenie interesu prawnego skarżącej spółki. Brak wykazania przez skarżącą naruszenia jej interesu prawnego. Niewłaściwe określenie przeznaczenia terenów i zasad zagospodarowania.

Godne uwagi sformułowania

interes publiczny w przedmiotowej sprawie jest ochrona elementów systemu przyrodniczego (przewidziana w Studium) pozostająca w konflikcie z interesem prywatnym skarżącej w postaci ograniczenia prawa własności lokalny prawodawca zestawiając dwie wartości ze sobą uznał, że w rozpoznawanej sprawie, pierwszeństwo zyskuje ochrona systemu przyrodniczego w sytuacji postępującej ekspansji zabudowy na terenach o znacznych walorach przyrodniczych celem przedmiotowego planu miejscowego obowiązującego na terenach oznaczonych symbolem "O" w Studium nie jest tworzenie warunków dla rozwoju terenów budowlanych, a przeciwnie - zatrzymanie procesów urbanizacji oraz zachowanie i ochrona elementów systemu przyrodniczego miasta.

Skład orzekający

Agnieszka Grosińska-Grzymkowska

przewodniczący sprawozdawca

Michał Zbrojewski

sędzia

Piotr Mikołajczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie pierwszeństwa interesu publicznego (ochrona przyrody) nad interesem prywatnym (prawo własności) w procesie planowania przestrzennego, zgodność planu miejscowego ze studium, zasady ochrony terenów cennych przyrodniczo."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ochrony doliny rzeki i zgodności z lokalnym studium uwarunkowań. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach bez tak silnego elementu przyrodniczego lub przy odmiennych zapisach studium.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między rozwojem nieruchomości a ochroną przyrody, co jest aktualnym tematem. Pokazuje, jak sądy rozstrzygają takie spory, dając pierwszeństwo interesowi publicznemu.

Ochrona przyrody kontra rozwój nieruchomości: Sąd stawia na zieleń w dolinie rzeki.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 341/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-10-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Michał Zbrojewski
Piotr Mikołajczyk
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 1 ust. 2 i ust. 3, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 9 ust. 4, art. 14 ust. 8, art. 20 ust. 1,  art. 28 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 40
art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 § 2 pkt 5, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 4 października 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk Sędzia WSA Michał Zbrojewski Protokolant St. sekretarz sądowy Dominika Człapińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2024 roku sprawy ze skargi O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 grudnia 2023 r. nr LXXXIV/2514/23 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w dolinie rzeki Jasieniec w rejonie ulic: Złotno, Jagodnica i Huta Jagodnica oraz zachodniej granicy miasta oddala skargę. MR
Uzasadnienie
O. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi uchwałę numer LXXXIV/2514/23 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 grudnia 2023 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w dolinie rzeki Jasieniec w rejonie ulic: Złotno, Jagodnica i Huta Jagodnica oraz zachodniej granicy miasta Łodzi.
Pełnomocnik skarżącej zarzucił zaskarżonej uchwale naruszenie:
1. art. 17 punkt 1 w zw. z art. 17 punkt 6 litera b) tiret 11 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niezawiadomienie na piśmie, o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, podczas, gdy od najbliższego ciągu torów kolejowych do granicy uchwalonego zaskarżoną uchwałą planu zagospodarowania przestrzennego istnieje odległości niespełna 2,5 km, co miało wpływ na procedurę sporządzania planu z powodu nie wzięcia pod uwagę opinii Urzędu Transportu Kolejowego, co mogło mieć istotny wpływ na kształt uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
2. art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niewzięcie pod uwagę przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze objętym zaskarżoną uchwałą, że studium wprowadzało zakaz wyznaczenia nowych terenów zabudowy poza terenami istniejącego zainwestowania oraz dopuszczało możliwość włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy, co miało istotny wpływ na kształtowanie uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
3. art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez wskazanie w uchwale z dnia 6 grudnia 2023 r., że plan miejscowy nie narusza ustaleń studium uwarunkowań, podczas gdy zgodnie ze studium miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powinien dopuszczać możliwość kontynuacji zabudowy na obszarach istniejącego zainwestowania, jak również studium dopuszcza możliwość włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy, co miało istotny wpływ na kształtowanie uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
4. art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niewystarczające wyróżnienie i niespełnienie przez uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego wymagań przewidzianych dla tego typu dokumentów przewidzianych w tym przepisie a w szczególności naruszenia w:
a) § 3 pkt 2 zaskarżonej uchwały, tj. nieprawidłowe odstąpienie od wyznaczania minimalnej liczby miejsc do parkowania w sytuacji, gdy plan pozwala na lokalizacją zabudowy - zagrodowej, jednorodzinnej, także jednorodzinnej w postaci osiedla mieszkaniowego (pozwolenie na budowę z 2022 r. rejon dz. [...], [...], [...]), (pozwolenie na budowę z 2019 r. rejon dz. [...], [...], [...]);
b) § 4 ust. 1 pkt 2 zaskarżonej uchwały, tj. wprowadzona definicja elektrowni słonecznej jako budowli będącej instalacją odnawialnych źródeł energii stanowiącą systemy fotowoltaiczne wraz z towarzyszącą infrastrukturą nie definiuje pojęcia infrastruktura; z tego powodu wystąpią problemy np. przy próbie lokalizowania elektrowni wraz z magazynami energii, które stają się obecnie niezbędnym elementem elektrowni i niekoniecznie winny być uznawane chociażby za urządzenia budowlane;
c) § 4 ust. 1 pkt 15 zaskarżonej uchwały, tj. definicja "zabudowy istniejącej" jest niewłaściwa, bowiem sprowadza pojęcie tylko do budynków istniejących w dniu wejścia w planu czyli tych, które istnieją i mają przy tym swoje określone gabaryty; skoro ustalenia planu zezwalają na przyszłościową rozbudowę, nadbudowę po wejście planu w życie, to budynek przewidywany do takich robót nie będzie mógł być nazwany "zabudową istniejącą"; planowana rozbudowa czy nadbudowa nie będzie mogła być zrealizowana, gdyż nowa kubatura czy powierzchnia zabudowy nie będzie już tą istniejącą w dniu wejścia planu w życie (plan dopuszcza tylko tą istniejącą); nie będzie więc możliwości realizacji tych robót budowlanych prowadzących do zmiany parametrów budynków w stosunku do tych z momentu wejścia w życie planu. Zapisy § 16 ust. 4, § 17 ust. 4 są niewykonalne, gdyż tylko zabudowa istniejąca jest dopuszczalna;
d) § 5 pkt 2 zaskarżonej uchwały, tj. nieprawdziwe i wprowadzające w błąd ustalenie w postaci określenia dla całego obszaru planu "zakazu lokalizacji budynków", w sytuacji, gdy plan pozwala na ich lokalizowanie, jak np.: dla infrastruktury technicznej wg definicji § 4. ust. 1 pkt 4 - budynki są przecież obiektami budowlanymi, a w ramach infrastruktury technicznej może wystąpić potrzeba lokalizacji budynku stacji transformatorowej, budynku przepompowni itd.; oraz dopuszczenie zabudowy (czyli budynków) w terenach 1PEF-RN-ZN i 2 PEF-RN-ZN, 1RN-ZN do 6RN- ZN, 1L do 5L;
e) § 6 zaskarżonej uchwały, tj. ustalenia wynikające z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych nie zawierają wymaganych ustaleń w zakresie zasad umieszczania w obszarach przestrzeni publicznej tymczasowych obiektów usługowych, urządzeń technicznych i zieleni; stanowi to naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego - wg § 4 pkt 6 rozporządzenia MRiT z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2404);
f) § 16 zaskarżonej uchwały, tj. żaden przepis tego paragrafu nie określa przeznaczenia terenów 1PEF-RN-ZN i 2PEF-RN-ZN; należy wprowadzić do tekstu określenie nazwy przeznaczenia, które powinno odpowiadać nazewnictwu zastosowanemu na rysunku planu; dopiero po określeniu tego przeznaczenia, można dokonać podziału na przeznaczenie podstawowe i uzupełniające;
g) § 16 ust. 4 pkt 2 lit. a) oraz pkt 3 lit. a) zaskarżonej uchwały, tj. ustalenia w zakresie "powierzchni zabudowy" winny być zastąpione poprzez wskaźniki zagospodarowania terenu ustalone dla "wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki"; pozwoli to realizować budynki zgodne z obecnymi trendami architektury, niższe, w układach horyzontalnych lepiej wtapiające się w naturalne otoczenie. Zastosowane w planie wartości wyrażone w metrach kwadratowych powierzchni zabudowy są też wadliwe, za niskie, nie pozwolą na zrealizowanie potrzeb dla nowych inwestycji nawet dla istniejących siedlisk; dla przykładu w siedlisku zabudowy zagrodowej na dz. nr ew. [...] istniejący budynek mieszkalny ma ponad 180 m2, a plan pozwala tylko na maksimum 150 m2; ponadto, ponieważ konieczne jest też ustalenie możliwości dokonywania (oprócz ustalonych remontów, przebudowy, rozbudowy i nadbudowy) także zmiany sposobu użytkowania (np. częste dla budynku gospodarczego zmienianego na mieszkalny), to przy takich działaniach budowlanych ograniczenie maksymalnej powierzchni budynku mieszkalnego do 150 m2, przy istniejącym już na działce budynku o takiej lub większej powierzchni jest niepożądane;
h) § 19 zaskarżonej uchwały, tj. żaden przepis tego paragrafu nie określa przeznaczenia terenów od 1L do 5L; powinno ono odpowiadać nazewnictwu zastosowanemu na rysunku planu; nie znajduje się przy tym uzasadnienia dla określania przeznaczenia podstawowego, skoro nie ustala się przeznaczenia uzupełniającego;
i) § 19 zaskarżonej uchwały, tj. jeżeli przepisy dla terenów 1L - 5L pozwalają na lokalizowanie zabudowy, gdyż przewidują to przepisy o lasach, to ustalenia § 19 muszą ustalać zasady zagospodarowania, wskaźniki zabudowy, gabaryty zabudowy, linie zabudowy; brak takich ustaleń jest naruszeniem zasad sporządzania planu miejscowego wg art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wraz z przepisami wykonawczymi ustawy.
W związku z powyższym pełnomocnik skarżącej wniósł, na podstawie art. 106 § 1 p.p.s.a., o przeprowadzenie dowodu z decyzji nr 74/U/2023 celem wykazania faktu bieżącego zainwestowania na nieruchomościach należących do spółki, a objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wiedzy organów uchwalających miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego o rozpoczętej przez spółkę inwestycji, sprzeczności uchwały numer LXXXIV/2514/23 z istniejącym w chwili jej wydawania studium uwarunkowań, zasadności niniejszej skargi.
Mając powyższe na uwadze pełnomocnik skarżącej wniósł o:
1) stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 grudnia 2023 roku numer LXXXIV/2514/23 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w dolinie rzeki Jasieniec w rejonie ulic: Złotno, Jagodnica i Huta Jagodnica oraz zachodniej granicy miasta Łodzi oraz stwierdzenie nieważności załączników numer 1, 2, 3 i 4 do przedmiotowej uchwały;
2) zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącej jako właściciela nieruchomości objętej ustalonym planem miejscowego zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca jest właścicielką działek nr [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]) [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]), [...] (obecnie [...], [...], [...], [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...]. Skarżąca rozpoczęła proces inwestycyjny na ww. działkach ponieważ już 1 lutego 2023 r. złożyła wniosek o wydanie warunków zabudowy, czym rozpoczęła realizację inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej (do 46 szt.) i szeregowej (do 40 szt.), drogi wewnętrznej, niezbędnych urządzeń budowlanych i infrastruktury technicznej oraz instalacji zewnętrznych na terenie inwestycji, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. O.
Odnosząc się do naruszenia wskazanego w punkcie 1 petitum tj. obrazy przepisu art. 17 punkt 1 w zw. z art. 17 punkt 6 litera b) tiret 11 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku, należy podać, że miejscowy plan zagospodarowania został wydany dla miejsca, od którego w odległości 2,5 km znajdują się tory, kolejowe. Co więcej Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i autostrad wskazała, że na obszarze objętym planem migrują zwierzęta. W opinii skarżącej Prezes Urzędu Transportu Kolejowego winien być zawiadomiony o przystąpieniu do sporządzania planu a następnie o sporządzonym projekcie, celem wydania stosownego uzgodnienia/opinii, ponieważ uchwalenie planu spowoduje wzmożony ruch zwierząt, który to może oddziaływać bezpośrednio na ruch kolejowy w okolicy uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Uzasadniając określony w punkcie 2 petitum zarzut naruszenia art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niewzięcie pod uwagę przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze objętym zaskarżoną uchwałą, Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi, w szczególności z kartami ustaleń dołączonymi do studium. Karta ustaleń dla jednostek funkcjonalno-przestrzennych o symbolu jednostki "O" w strukturze przestrzennej i krajobrazu podaje, że co prawda wprowadza się zakaz wyznaczenia nowych terenów zabudowy, jednakże prowadzono wyjątek, że nie wprowadza się zakazu poza terenami istniejącego zainwestowania oraz dopuszcza się możliwość włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy. W opinii skarżącej zaskarżona uchwała nie jest zgodna ze studium uwarunkowań tym samym nie spełnia wymaga przewidzianych przepisami prawa. Należy wskazać, że spółka poczyniła szereg przygotowań do realizacji inwestycji (rozpoczęła proces inwestycyjny) chociażby uzyskała decyzję nr 74/U/2023 o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia z 3 października 2023 r., która to stała się ostateczna 2 listopada 2023 r. Na podstawie decyzji określono istotne warunki oraz wymagania korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia z uwzględnieniem ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Oczywiście decyzja środowiskowa nie przyznaje prawa do zabudowy na Inwestycji, która miała być realizowana na działkach działek nr [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]) [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]), [...] (obecnie [...], [...], [...], [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie [...] jednakże sama przez się wskazuje na bieżący proces zainwestowania na ww. nieruchomościach. O. podjęła starania o uzyskanie decyzji środowiskowej następnie decyzji o warunkach zabudowy, która to zgodnie z przewidzianym w ustawie terminie powinna zostać wydana przed uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Spółka przeprowadziła szereg nakładów na inwestycji celem przeprowadzenie procesu inwestycyjnego w postaci budowy domów w zabudowie szeregowej oraz bliźniaczej. Warto wskazać, że decyzja środowiskowa wprost wskazuje na możliwość realizacji inwestycji w taki sposób, aby nie oddziaływała ona negatywnie na środowisko.
Następnie, odnosząc się do naruszenia art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2023 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, pełnomocnik skarżącej podkreślił, że co prawda Rada Miejska w Łodzi wskazała w zaskarżonej uchwale, że Plan miejscowy nie narusza ustaleń studium uwarunkowań, podczas gdy zgodnie ze studium miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powinien dopuszczać możliwość kontynuacji zabudowy na obszarach istniejącego zainwestowania, jak również studium dopuszcza możliwość włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy. Co prawda organ wskazuje, w odpowiedziach na zgłoszone uwagi do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego że: "Głównym celem przedmiotowego projektu planu nie jest tworzenie warunków dla rozwoju terenów budowlanych, a zatrzymanie procesów urbanizacji poprzez wprowadzenie zakazu zabudowy oraz zachowanie i ochrona elementów systemu przyrodniczego. Działania inwestycyjne na tych obszarach zostały ograniczone jedynie do możliwości przekształceń obiektów istniejących i istniejącego zainwestowania, co ma swoje odzwierciedlenie w ustaleniach projektu planu miejscowego.". Nie sposób zgodzić się z powyższym, ponieważ na działkach skarżącej rozpoczęto proces inwestycyjny celem wybudowania domów w zabudowie bliźniaczej i szeregowej oraz złożono wniosek o wydanie warunków zabudowy i pomimo istniejącego zainwestowania w działki sąsiadujące z tożsamą zabudową nie uwzględniono istniejącego zainwestowania w uchwalonym planie zagospodarowania przestrzennego. Brak przepisów umożliwiających finalizację rozpoczętego zainwestowania na gruntach, których właścicielem jest skarżąca, znacząco wpływa na prawo spółki do pewności rozwoju oraz zwrotu poczynionych nakładów. Warto zauważyć, że spółka w bezpośrednim sąsiedztwie wymienionych w petitum działek wybudowała już kompleks budynków czym rozpoczęła zainwestowanie na terenach objętych planem zagospodarowania przestrzennego. Spółka chcąc rozwijać bieżące zainwestowanie poczyniła szereg nakładów na działkach sąsiednich celem rozwoju inwestycji oraz wystąpiła o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego przewidywało możliwości realizacji zabudowy w granicach istniejącego zainwestowania, w tym miejscu należy podać, że proces inwestycyjny rozpoczyna się na dużo wcześniej niż wystąpienie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, czy rozpoczęcie kopania fundamentów pod inwestycje. Spółka poczyniła liczne nakłady celem możliwości realizacji inwestycji – rozpoczęła zainwestowania, a zgodnie ze studium miała mieć możliwość dokończenia rozpoczętego zainwestowania co nie zostało wzięte po uwagę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Następnie pełnomocnik skarżącej odniósł się do naruszenia przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2023 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niewystarczające wyróżnienie i niespełnienie przez uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego wymagań przewidzianych dla tego typu dokumentów przewidzianych w tym przepisie.
W tym miejscu pełnomocnik skarżącej podaje, że zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy rozumieć jako merytoryczną jego zawartość (część tekstowa i graficzna), określoną w art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Natomiast tryb uchwalania planu, określony w art. 17 ustawy, odnosi się do sekwencji czynności podejmowanych w toku procedury planistycznej, gwarantujących możliwość udziału zainteresowanych podmiotów w procesie planowania (poprzez składanie wniosków i wnoszenie uwag do projektu planu). Organ nadzoru zobowiązany jest do badania zgodności uchwały ze stanem prawnym obowiązującym w dacie podjęcia przez radę gminy uchwały i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, do podjęcia interwencji, stosownej do posiadanych kompetencji w tym zakresie. W opinii strony skarżącej uchwalony plan nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Strona skarżąca stoi na stanowisku, że w przypadku braku obligatoryjnych elementów określonych w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w uchwalonym uchwałą z 6 grudnia 2023 r. numer LXXXIV/2514/23 planie (tj. chociażby minimalnej liczby miejsc do parkowania, w tym miejsc przeznaczonych na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową), to tego rodzaju istotne naruszenie zasad sporządzania planu skutkuje wadliwością całej uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W opinii strony skarżącej uchwalony plan nie spełnia tego wymagania.
Pełnomocnik skarżącej stwierdził, że w wyżej wymienionym zakresie przedmiotowa uchwała Rady Miejskiej Łodzi jest sprzeczna z ustawą i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, warto podkreślić że spółka rozpoczęła proces inwestycyjny, a według istniejącego i obowiązującego studium uwarunkowań w trakcie procesu tworzenia oraz w dniu uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszczonym było prowadzenie inwestycji na terenach istniejącego zainwestowania oraz dopuszcza się możliwość włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rady Miejskiej w Łodzi wniósł o odrzucenie skargi bądź o jej oddalenie.
Zdaniem pełnomocnika organu skarżąca, mimo powołania się na przysługujące jej prawo własności, z którego wywodzi istnienie swego interesu prawnego lub uprawnienia, jakie może naruszać uchwała organu samorządu terytorialnego, nie wykazała, że wskutek podjęcia przez Radę Miejską w Łodzi kwestionowanej uchwały Nr LXXXIV/2514/23 doszło do naruszenia tego interesu prawnego (bądź uprawnienia). Skarżąca nie wykazała swojego indywidualnego, rzeczywistego interesu prawnego lub uprawnienia, które mogłoby zostać naruszone ww. uchwałą.
Pełnomocnik organu zarzucił stronie skarżącej brak wykazania tytułu prawnego do działek objętych zaskarżoną uchwałą Rady Miejskiej w Łodzi. Skarżąca nie załączyła do skargi żadnych dowodów potwierdzających jej własność do wskazanych nieruchomości, w szczególności nie dołączyła odpisów z księgi wieczystej. Zatem nie sposób stwierdzić, czy skarżąca spółka rzeczywiście jest właścicielem nieruchomości wskazanych w skardze. Z tego względu skarga winna zostać odrzucona w oparciu o art. 58 § 1 pkt 5a lub ewentualnie pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40), bowiem przesłanką formalną do skutecznego zaskarżenia uchwały rady gminy i umożliwienia badania jej legalności przez sąd administracyjny, jest wykazanie zarówno istnienia, jak i naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia Skarżącego. W ocenie organu, skarga strony skarżącej jest niedopuszczalna, ponieważ nie kreuje ona odrębnego materialnoprawnego uprawnienia lub obowiązku.
Odnosząc się do zarzutów merytorycznych pełnomocnik organu stwierdził, że zarzut niezawiadomienia na piśmie Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego jest bezprzedmiotowy, gdyż organ ten nie jest organem właściwym do uzgodnienia przedmiotowego projektu planu, a zatem brak jest konieczności zawiadomienia tego organu na piśmie o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego. Przepis art. 17 pkt 6 lit. b) tiret 11 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. 2023 r. poz. 977 ze zm.) – dalej: "u.p.z.p.", w brzmieniu obowiązującym przed dniem 24 września 2023 r., tj. przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1688) – dalej zwaną: "nowelizacją" – stanowił, że: "Wójt, burmistrz albo prezydent miasta po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego kolejno występuje o: [...] b) uzgodnienie projektu planu z: [...] – Prezesem Urzędu Transportu Kolejowego, jeżeli sposób zagospodarowania gruntów przyległych do linii kolejowej o znaczeniu państwowym lub zmiana tego sposobu mogą mieć wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego, [...]". Na podstawie art. 17 pkt 6 u.p.z.p. organ wystąpił o uzgodnienia projektu planu miejscowego do organów i instytucji właściwych, a więc: w maju 2023 r., uzupełniająco w lipcu 2023 r. oraz w listopadzie 2023 r. Zgodnie z art. 67 ust. 3 pkt 4 nowelizacji, w odniesieniu do opracowania przedmiotowego planu miejscowego, ww. przepis stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Organ zawiadomił pisemnie również o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego instytucje i organy właściwe do uzgadniania i opiniowania projektu planu miejscowego w lutym 2023 r. (art. 17 pkt 2 u.p.z.p.). Przepis art. 17 pkt 6 lit. b) tiret 11 u.p.z.p. w ówczesnym brzmieniu uzależniał konieczność uzyskania uzgodnienia projektu planu miejscowego z Prezesem Urzędu Transportu Kolejowego od położenia gruntów objętych planem. Przepis ten odnosił się do gruntów przyległych do linii kolejowej o znaczeniu państwowym lub mogących mieć wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego. Pełnomocnik organu podkreślił, że zaskarżony plan miejscowy nie obejmuje gruntów przyległych do linii kolejowej o znaczeniu państwowym, ani nie ma wpływu na bezpieczeństwo ruchu kolejowego.
Pełnomocnik organu odniósł się następnie do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 kwietnia 2013 r. w sprawie wykazu linii kolejowych o znaczeniu państwowym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 552 ze zm.), z którego wynika, że najbliżej położoną od obszaru objętego planem miejscowym linią kolejową, która ma znaczenie państwowe, jest linia nr 15 Zgierz-Łódź Kaliska. Odległość wskazanej linii kolejowej od granic przedmiotowego planu miejscowego wynosi ok. 2,75 km w linii prostej. Dla porównania podobny dystans to np. rozpiętość miasta Aleksandrów Łódzki – mierzona w granicach administracyjnych w najwęższym miejscu (ok. 2,6 km) lub długość ul. Piotrkowskiej od Placu Wolności do ulic Radwańskiej i Brzeźnej (ok. 2,65 km).
Reasumując, pełnomocnik organu stwierdził, że grunty objęte planem miejscowym nie przylegają bezpośrednio do linii kolejowej nr 15. Pomiędzy granicą planu miejscowego, a ww. linią kolejową znajduje się znaczny fragment miasta Łodzi zagospodarowany m.in.: osiedlami mieszkaniowymi jedno[?]i wielorodzinnymi, ogrodami działkowymi, parkiem oraz cmentarzem, a także siecią uliczną. Pozbawione racjonalnych podstaw jest zatem stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu skargi, że "uchwalenie planu spowoduje wzmożony ruch zwierząt, który to może oddziaływać bezpośrednio na ruch kolejowy w okolicy uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Zwierzęta miałyby do pokonania zurbanizowany obszar z licznymi budynkami, ogrodzeniami, ulicami, w tym takimi o natężonym ruchu (ciąg ulic Rąbieńska – Krakowska), po to, aby dotrzeć do kolejnej bariery w postaci torowiska kolejowego. Wspomniane przez skarżącą w uzasadnieniu stanowisko Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad dotyczące migracji zwierząt odnosiło się do terenów położonych w bezpośrednim sąsiedztwie drogi ekspresowej S-14, oddalonych od linii kolejowej nr 15 o ponad 5 km. Zatem grunty przyległe do linii kolejowej nie mają również wpływu na bezpieczeństwo ruchu kolejowego.
Pełnomocnik stwierdził, że nie sposób zgodzić się ze skarżąca jakoby organ nie wziął pod uwagę przy uchwalaniu planu miejscowego na obszarze objętym zaskarżoną uchwałą zapisów zawartych w Studium o zakazie wyznaczenia nowych terenów zabudowy poza terenami istniejącego zainwestowania oraz o dopuszczeniu możliwości włączenia w granice tych terenów, nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy.
W ocenie organu, niniejszy plan miejscowy spełnia wymogi prawne zawarte art. 9 ust. 4 u.p.z.p. (w brzmieniu obowiązującym sprzed 24 września 2023 r.) w zw. z art. 67 ust. 3 pkt 4 nowelizacji. Zgodnie z tym przepisem ustalenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi (uchwalonym uchwałą Nr LXIX/1753/18 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 marca 2018 r., zmienioną uchwałami Rady Miejskiej w Łodzi Nr VI/215/19 z dnia 6 marca 2019 r. i Nr LII/1605/21 z dnia 22 grudnia 2021 r.), dalej zwanym "Studium", były wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planu miejscowego.
Ponadto stwierdzenie, że plan miejscowy nie narusza Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi, zawarte w § 2 zaskarżonej uchwały, jest zgodne ze stanem faktycznym. Dopełniony zatem został obowiązek wynikający z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. (w brzmieniu sprzed dnia 24 września 2023 r.) w zw. z art. 67 ust. 3 pkt 4 nowelizacji.
Zgodnie z ustaleniami Studium, nieruchomości skarżącej objęte granicami planu miejscowego zlokalizowane są w strefie terenów wyłączonych spod zabudowy - w jednostce funkcjonalno-przestrzennej "O" o nazwie "tereny aktywne przyrodniczo, w tym użytkowane rolniczo". Studium charakteryzuje jednostkę "O" jako "obszary kluczowe dla systemu przyrodniczego, pełniące funkcje klimatyczne, biologiczne i krajobrazowe, położone na obrzeżach miasta, w tym doliny rzeczne oraz korytarze napowietrzające". Głównymi celami polityki przestrzennej w jednostce "O" jest: - zachowanie istniejących elementów systemu przyrodniczego; zachowanie otwartego krajobrazu miasta oraz jego ochrona; - ochrona poszczególnych elementów systemu przyrodniczego; - przywrócenie walorów przyrodniczych obszarom zdegradowanym.
Studium dopuszcza przeznaczenie terenów w jednostce "O" pod: - tereny rolne, rekreacyjno-wypoczynkowe, ogrodów działkowych, eksploatacji powierzchniowej kopalin; - tereny zabudowy związanej z produkcja rolną – wyłącznie w zakresie obiektów istniejących z możliwością rozbudowy istniejących siedlisk; tereny zabudowy mieszkaniowej wyłącznie w granicach istniejącego zagospodarowania.
W zakresie struktury przestrzennej i krajobrazu na ww. obszarze Studium ustalono m. in.: - zakaz wprowadzania funkcji i sposobów zagospodarowania mogących wpłynąć na pogorszenie walorów przyrodniczo-krajobrazowych; -zatrzymanie rozpoczętych procesów urbanizacji poprzez zakaz wyznaczania nowych terenów zabudowy poza terenami istniejącego zagospodarowania (dopuszcza się możliwość włączenia w granice tych terenów nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy).
Ponadto, na części obszaru objętego ustaleniami planu miejscowego, w tym na działkach planowanej przez skarżącej inwestycji, na którą powołuje się w skardze (działki nr ewid. [...], [...], [...] i od [...] do [...], obr. [...]), Studium określa: - obszary o wysokich walorach przyrodniczych wymagające ochrony (cały obszar inwestycji) - te obszary Studium wskazuje jako proponowane do objęcia prawnymi formami ochrony przyrody "tereny o najwyższych w skali miasta walorach przyrodniczych i krajobrazowych wymagający podjęcia działań zabezpieczających je przed degradacją"; - korytarz ekologiczny (część obszaru inwestycji); - pozostałe obszary zagrożone zalaniem wodami powodziowymi rzek (część obszaru inwestycji); - strefę ochrony konserwatorskiej K – ochrony krajobrazu kulturowego (cały obszar inwestycji).
Pełnomocnik organu zaznaczył, że skarżąca przywołuje jedno z ustaleń Studium: "zakaz wyznaczania nowych terenów zabudowy poza terenami istniejącego zagospodarowania (dopuszcza się możliwość włączenia w granice tych terenów nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy)". Co więcej, strona skarżąca zarzuca niezasadnie organowi naruszenie art. 9 ust. 4 u.p.z.p. oraz art. 20 ust. 1 u.p.z.p., czyli brak związania ustaleniami Studium organów
gminy przy sporządzaniu planu oraz naruszenie planem ustaleń Studium poprzez niewzięcie pod uwagę przy uchwalaniu planu powyższego zapisu Studium. Pełnomocnik organu podkreślił jednak, że brak wprowadzenia do planu miejscowego zakazu oraz wskazania w akcie prawa miejscowego dopuszczalnego przeznaczenia terenu nie narusza ustaleń Studium, tylko jest z nimi zgodne.
Ponadto, zdaniem pełnomocnika organu, skarżąca traktuje postanowienia Studium w sposób wybiórczy, pomijając wiele zapisów podanych powyżej, świadczących o istocie wyznaczenia w Studium terenów chronionych przed zabudową ze względu na potrzebę zachowania wartości przyrodniczych i krajobrazowych, do których zaliczona jest jednostka funkcjonalno-przestrzenna "O". Zgodnie z ustaleniami Studium, celem przedmiotowego planu miejscowego nie jest tworzenie warunków dla rozwoju terenów budowlanych, a zatrzymanie procesów urbanizacji oraz zachowanie i ochrona elementów systemu przyrodniczego miasta. W § 5 pkt 1 zaskarżonego planu miejscowego opisano ten cel w sposób następujący:
"w zakresie kształtowania standardów zagospodarowania i użytkowania terenów –zachowanie i ochrona terenów zieleni stanowiących system przyrodniczy miasta Łodzi pełniący rolę rekreacyjno-wypoczynkową i klimatyczno-biologiczną, w tym zapewnienie ciągłości korytarza ekologicznego jakim jest dolina rzeki Jasieniec z jej dopływami;".
Pełnomocnik organu wskazał, że w sąsiedztwie nieruchomości skarżącego przepływa rzeka Jasieniec, której towarzyszą tereny otwarte. Na fragmentach gruntów strony skarżącej zlokalizowane są lasy, grunty zadrzewione i zakrzewione, pojedyncze gospodarstwa rolne oraz nieruchomości z zabudową mieszkaniową, a także nieużytki.
Celem przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była ochrona przed lokalizacją budynków na terenach współtworzących system przyrodniczy Miasta, w tym zapewnienie ciągłości korytarza ekologicznego, jakim jest dolina rzeki Jasieniec. Opracowanie planu miejscowego oraz realizacja jego ustaleń w sposób właściwy pozwoli zapewnić ochronę terenu doliny rzeki oraz terenów otwartych przed niekontrolowanymi procesami urbanizacji. Plan miejscowy realizuje ustalone w Studium dopuszczenie zabudowy terenów już zainwestowanych poprzez ustalenie dla zabudowy istniejącej katalogu możliwych działań budowlanych (m. in. remont, przebudowę, rozbudowę i nadbudowę do określonych planem parametrów). Ponadto, ustalenia planu miejscowego nie ograniczają możliwości remontu i przebudowy istniejącej zabudowy, ani wykorzystywania w sposób dotychczasowy terenu do czasu jego zagospodarowania zgodnie z przeznaczeniem ustalonym planem, o czym stanowi art. 35 u.p.z.p. Generalnie jednak, mając na uwadze ustalenia Studium wskazujące na potrzebę zatrzymania rozpoczętych procesów urbanizacji oraz zgodny z nimi cel sporządzenia planu miejscowego, zaskarżony akt prawa miejscowego nie wyznaczył nowych terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i terenów zabudowy zagrodowej oraz zakazał lokalizacji budynków.
W opinii pełnomocnika organu wątpliwości budzi, czy nieruchomości gruntowe, które rzekomo stanowią własność skarżącej spółki, stanowią teren istniejącego zainwestowania lub, czy są położone "pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy". Uzyskana przez skarżącą decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, jak sama skarżąca zauważa, nie daje jej prawa do realizacji inwestycji. Skarżąca spółka nie uzyskała prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy (postępowanie zostało umorzone – decyzja nr DPRG-UA-VII.77.2024) na obszarze objętym zaskarżonym planem miejscowym. Struktura zabudowy podobna do tej wskazanej ww. postępowaniach, istnieje tylko w części wschodniej nieruchomości skarżącej. Na nieruchomościach sąsiadujących z ww. gruntami występują tereny otwarte, w tym: użytki rolne, lasy, łąki i zieleń naturalna. W sąsiedztwie występują pojedyncze nieruchomości z zabudową zagrodową. Zatem w zaistniałym stanie faktycznym nieruchomości skarżącej nie są położone pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, tylko sąsiadują z jedną gotową inwestycją – osiedlem domów jednorodzinnych.
W ocenie pełnomocnika organu nakłady poniesione przez skarżącą w związku z przygotowaniem inwestycji, o której mowa w uzasadnieniu skargi, nie stanowią argumentu mogącego spowodować stwierdzenie nieważności przedmiotowego planu miejscowego. Co więcej, argumentacja ta nie ma żadnego znaczenia dla niniejszej sprawy. Organ jedynie nadmienia, że ewentualnego odszkodowania, o którym mowa w art. 36 ust. 1 u.p.z.p. należy dochodzić w powództwie wytoczonym przed sądem powszechnym.
Według pełnomocnika organu nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej jakoby zaskarżony plan miejscowy nie spełniał wszystkich wymagań, o których mowa w art. 15 ust. 2 u.p.z.p. (w brzmieniu przed dniem 24 września 2023 r.). Plan miejscowy stanowiący przedmiot niniejszego postępowania określa wszystkie obligatoryjne elementy. W § 3 planu miejscowego wskazano, że ze względu na brak podstaw wynikających ze stanu faktycznego, w planie nie określono niektórych obligatoryjnych elementów. Fakt ten nie świadczy o istnieniu podstawy prawnej do stwierdzenia nieważności planu, wręcz przeciwnie plan miejscowy został sporządzony prawidłowo – nie zawiera określonych elementów, bo w przedmiotowej sytuacji nie było potrzeby ich umieszczania.
W niniejszej skardze strona skarżąca niezasadnie zarzuca, że w planie miejscowym w sposób nieprawidłowy odstąpiono od wyznaczania minimalnej liczby miejsc do parkowania. Tytułem wyjaśnienia wskazać należy, że odstąpienie od wyznaczania w planie miejscowym minimalnej liczby miejsc do parkowania (§ 3 pkt 2 planu miejscowego) wynika z faktu ustalenia na mocy planu zakazu lokalizacji budynków (§ 5 pkt 2 planu miejscowego) oraz przeznaczenia terenu, które nie generuje zapotrzebowania na miejsca do parkowania. Przypomnieć trzeba, że zaskarżony plan miejscowy nie dopuszcza lokalizowania zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz zabudowy zagrodowej. Istniejąca zabudowa w planie miejscowym została uwzględniona poprzez ustalenie dla niej katalogu możliwych działań budowlanych (m. in. remont, przebudowa, rozbudowa i nadbudowa do określonych planem parametrów). Zatem okoliczność uzyskania prawomocnych decyzji o pozwoleniu na budowę nie obliguje organu do określania w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego minimalnej liczby miejsc parkingowych. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 15 planu miejscowego, przez zabudowę istniejącą rozumie się "budynek istniejący w dniu wejścia w życie planu, a także budynek posiadający w tej dacie prawo do realizacji na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia, o którym mowa w przepisach odrębnych z zakresu prawa budowlanego". Dla zabudowy istniejącej wymogi w zakresie minimalnej liczby miejsc do parkowania powinny zostać określone oraz zweryfikowane w przeprowadzonych przed dniem wejścia w życie planu miejscowego w odpowiednich procedurach administracyjnych.
Pełnomocnik organ wskazał następnie, że § 4 ust. 1 pkt 2 planu miejscowego zawiera definicję "elektrowni słonecznej" zgodnie z którą, to budowla będąca instalacją odnawialnych źródeł energii stanowiąca systemy fotowoltaiczne wraz z towarzyszącą infrastrukturą. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, aby uniknąć wskazanych przez skarżącą przykładowych problemów interpretacyjnych, organ celowo nie wprowadził definicji infrastruktury towarzyszącej, aby właściciele nieruchomości/inwestorzy mogli w przyszłości zrealizować inwestycję w sposób jak najbardziej spełniający ich zamierzenia inwestycyjne.
Pełnomocnik organu podkreślił, że nie zgadza się z twierdzeniami skarżącej jakoby zastosowana w planie miejscowym definicja "zabudowy istniejącej" była niewłaściwa. Nieprawidłowa interpretacja strony skarżącej wynika z błędnego rozumienia wskazanej definicji. Przyjęta w planie miejscowym definicja pojęcia "zabudowa istniejąca" (§ 4 ust. 1 pkt 15 uchwały) nie uzależnia możliwości jej stosowania tylko do budowli faktycznie istniejących o określonych gabarytach, a od faktu istnienia w dniu wejścia w życie planu miejscowego lub posiadania w tej dacie prawa do realizacji inwestycji budowlanej na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia, o którym mowa w przepisach odrębnych z zakresu prawa budowlanego. Dokonanie na podstawie planu miejscowego zmiany gabarytów obiektów (w zakresie dopuszczonym przez plan miejscowy) nie wpływa na cechy warunkujące uznanie ich za zabudowę istniejącą.
Następnie pełnomocnik organu wyjaśnił, że w ustaleniach szczegółowych planu miejscowego, w poszczególnych terenach, jako przeznaczenie uzupełniające dopuszczono przeznaczenie pod tereny infrastruktury technicznej. Ponadto, w ustaleniach ogólnych planu miejscowego zdefiniowano infrastrukturę techniczną jako "przewody i urządzenia oraz obiekty budowlane: wodociągowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, elektroenergetyczne, gazowe i telekomunikacyjne" (§ 4 ust. 1 pkt 4 uchwały). W zakresie lokalizacji zabudowy w projekcie ustalono "zakaz lokalizacji budynków" (§ 5 pkt 2 uchwały). Jednakże, przyjęte w planie miejscowym zapisy umożliwiają realizację zabudowy, obiektów budowlanych i infrastruktury technicznej niebędącej budynkami. W planie miejscowym nie zachodzi sprzeczność opisana w skardze. Plan nie pozwala na lokalizowanie budynków. Zatem § 16 ust. 4 i § 17 ust. 4 planu miejscowego są wykonalne.
W zakresie kolejnych zarzutów strony skarżącej pełnomocnik organu podkreślił, że wprowadzony w § 6 uchwały "nakaz dostosowania przestrzeni publicznych do potrzeb osób ze szczególnymi potrzebami" nie narusza zasad sporządzania planu miejscowego i nie stanowi niezgodności z wymogami rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2021 r. poz. 2404). Ustalenie to odnosi się do całego zagospodarowania przestrzeni publicznych, w tym tymczasowych obiektów usługowych, urządzeń technicznych i zieleni.
Pełnomocnik organu wskazał, że w zaskarżonym planie miejscowym zostało określone przeznaczenie terenu zgodnie z wymogami art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. oraz w Załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zastosowana nazwa przeznaczenia terenu jest jednakowa w części tekstowej i w części graficznej planu, t.j.: "teren elektrowni słonecznej lub rolnictwa z zakazem zabudowy lub zieleni naturalnej" (§ 16 ust. 2 pkt 1 uchwały oraz legenda na rysunku planu). Pojęcie "przeznaczenie terenu" zostało zdefiniowane w § 4 ust. 1 pkt 8 uchwały. Zgodnie z zastosowaną definicją przeznaczenie terenu zostało podzielone na przeznaczenie podstawowe i przeznaczenie uzupełniające i w takiej formie zostało użyte w ustaleniach szczegółowych planu.
Pełnomocnik organu zaprzeczył twierdzeniom skarżącej jakoby stwierdzenie "powierzchnia zabudowy" winna być zastąpiona poprzez wskaźniki zagospodarowania terenu ustalone dla "wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki". Ustalone planem parametry maksymalnej powierzchni zabudowy (§ 16 ust. 4 pkt 2 lit. a i pkt 3 lit. a) uchwały) mają na celu ograniczenie możliwości intensyfikacji istniejącej zabudowy oraz zminimalizowanie istniejącego już oddziaływania obiektów kubaturowych na krajobraz przy jednoczesnym umożliwieniu ich niewielkich przekształceń, poprzez ograniczenie możliwości ich rozbudowy i nadbudowy wyłącznie do określonych planem parametrów – powierzchni zabudowy i wysokości. Przypadek przekroczenia ustalonej powierzchni zabudowy już w stanie istniejącym oznacza brak możliwości rozbudowy danego budynku. Zatem w zaskarżonym planie miejscowym określenie "powierzchnia zabudowy" nie może być zastąpione "poprzez wskaźniki zagospodarowania terenu ustalone dla wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki", ponieważ w planie zakazano lokalizacji nowych budynków.
Pełnomocnik organu wyjaśnił, że w planie miejscowym zostało określone przeznaczenie terenu zgodnie z wymogami art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. oraz w Załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zastosowana nazwa przeznaczenia terenu jest jednakowa w części tekstowej i w części graficznej planu, t.j.: "teren lasu" (§ 19 ust. 2 uchwały oraz legenda na rysunku planu). Pojęcie "przeznaczenie terenu" zostało zdefiniowane w § 4 ust. 1 pkt 8 uchwały. Zgodnie z zastosowaną definicją przeznaczenie terenu zostało podzielone na przeznaczenie podstawowe i przeznaczenie uzupełniające i w takiej formie zostało użyte w ustaleniach szczegółowych projektu planu.
Odnosząc się do ostatniego zarzutu skarżącej pełnomocnik organu wskazał, że w zaskarżonym planie miejscowym został ustalony "zakaz lokalizacji budynków" (§ 5 ust. 2 uchwały). W związku z czym nie występuje konieczność wyznaczenia wskaźników zabudowy, gabarytów zabudowy i linii zabudowy, które odnoszą się do budynków na terenach 1L-5L. Brak wyznaczenia wskazanych elementów w planie miejscowym nie stanowi naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego.
Mając na uwadze wyżej przedstawione argumenty, pełnomocnik organu stwierdził, że złożona skarga nie powinna zasługiwać na uwzględnienie.
Przy piśmie z dnia 7 sierpnia 2024 r. Spółka przedłożyła wydruki z ksiąg wieczystych, z których wynika jej prawo własności do działek nr [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]) [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]), [...] (obecnie [...], [...], [...], [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...], [...], [...], [...]w obrębie [...].
Wojewódzki Sąd Ad Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) – powoływanej dalej w uzasadnieniu jako: "p.p.s.a." – sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kognicji sądu administracyjnego, na mocy art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., poddane zostały także akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Takim aktem prawa miejscowego bez wątpienia jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co wynika wprost z art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. na dzień zaskarżonej uchwały Dz. U. z 2023 r. poz. 977 ze zm.) – powoływanej jako: "u.p.z.p.".
Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli tut. Sądu jest uchwała Rady Miejskiej w Łodzi nr LXXXIV/2514/23 z dnia 6 grudnia 2023 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla części obszaru miasta Łodzi położonej w dolinie rzeki Jasieniec w rejonie ulic: Złotno, Jagodnica i Huta Jagodnica oraz zachodniej granicy miasta Łodzi.
W pierwszej kolejności wskazać zatem należy, iż stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Zatem przesłanką skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę planistyczną, jest nie tylko posiadanie interesu prawnego, ale i jego naruszenie. Dopiero ustalenie przez sąd administracyjny, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienie skarżącego, otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi przez sąd administracyjny, czyli do badania, czy do naruszenia tego doszło, przy czym naruszenie prawa musi mieć charakter istotny.
Naruszenie tego interesu następuje wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 czerwca 2009 r., II OSK 205/09, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Skarżąca spółka, legitymując się prawem własności do nieruchomości, położonych na terenie objętym regulacją planistyczna, posiada niewątpliwie interes prawny w kwestionowaniu ustaleń w niej przyjętych, brak było podstaw do odrzucenia skargi.
Granice zaskarżenia, wyznaczone w cytowanym art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym naruszeniem interesu prawnego wskazują zaś, iż Sąd może dokonywać oceny zaskarżonej uchwały tylko w zakresie wyznaczonym granicami przysługującego stronie skarżącej interesu prawnego. Jeżeli więc spółka skarżąca posiada w sprawie interes prawny, wynikający z przysługującego prawa własności do działki działek nr [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]) [...], [...] (obecnie [...], [...], [...]), [...] (obecnie [...], [...], [...], [...], [...]), [...], [...] (obecnie [...], [...]), [...], [...], [...], [...], [...]w obrębie [...]granicami oceny przez Sąd naruszenia tego interesu prawnego jest zakres ustaleń zaskarżonej uchwały, które oddziaływać mają na zakres jej uprawnień właścicielskich (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 września 2011 r., IV SA/Wa 884/11, CBOSA).
Podkreślenia jednak wymaga, że stwierdzenie naruszenia interesu prawnego nie oznacza automatycznie zasadności skargi na uchwałę dotyczącą miejscowego planu. Naruszenie interesu prawnego może bowiem nastąpić w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego (art. 4 ust. 1 u.p.z.p.), w ramach którego rada gminy ustala w miejscowym planie przeznaczenie terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz zasady zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Aby skarga okazała się zasadna, należy zatem wykazać, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem prawa. Nie można bowiem w świetle powołanych przepisów kwestionować prawa rady gminy do wprowadzania na jej obszarze określonych ograniczeń w wykonywaniu prawa własności poprzez ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu.
Ponadto, nie można tracić z pola widzenia, że stosownie do art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tylko istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Poprzez tryb sporządzania planu miejscowego, którego zachowanie stanowi przesłankę formalną zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przepisami prawa - należy rozumieć sekwencję czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a skończywszy na jego uchwaleniu. Natomiast pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego" – których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przepisami prawa - należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, a więc z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna i załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki NSA: z 25 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 1778/08 i z 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 215/08 - dostępne w CBOSA).
Przysługujące gminie prawo władczego rozstrzygania o przeznaczeniu terenu pod określone funkcje może być skutecznie zrealizowane jedynie w planie miejscowym, który został uchwalony przy zachowaniu określonych przepisami u.p.z.p. zasad i trybu sporządzania planu.
Dokonując kontroli zaskarżonej uchwały w tak określonych ramach Sąd nie stwierdził istotnych naruszeń trybu sporządzania planu skutkujących stwierdzeniem nieważności uchwały. Z przekazanej dokumentacji planistycznej sporządzanej w toku procedury planistycznej wynika, że uchwała została podjęta zgodnie z przepisami prawa - u.p.z.p. Każda czynność wymagana prawem w toku procedury planistycznej została dokonana w należyty sposób, co potwierdza cała dokumentacja planistyczna. Projekt przyszłego planu został zaopiniowany i skonsultowany ze wszystkimi wymaganymi do tego organami. Wszystkie zgłoszone uwagi zostały rozpoznane, o czym stanowi załącznik do Uchwały. Ogłoszenia o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego, o wyłożeniach, o przekazaniu projektu do konsultacji zostały prawidłowo dokonane. Całościowa analiza dokumentacji planistycznej prowadzi do jednoznacznego wniosku, że zasady i tryb sporządzania planu miejscowego zostały zachowane. Zaskarżoną uchwałę podjęła właściwa miejscowo rada gminy, a jej projekt został sporządzony przez właściwego miejscowo prezydenta miasta. Tym samym, w opinii Sądu, nie doszło do naruszenia art. 28 ust. 1 u.p.z.p. podczas procedury planistycznej zakończonej podjęciem zaskarżonej Uchwały.
Zarzuty skargi koncentrują się przede wszystkim wokół przewidzianego w planie miejscowym zakazie nowej zabudowy na działkach stanowiących własność skarżącej spółki.
Zgodnie z zaskarżonym m.p.z.p. nieruchomości skarżącej położone są w obrębie: [...].
Zgodnie z ustaleniami ogólnymi planu zawartymi w § 5 ustala się następujące zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego:
1) w zakresie kształtowania standardów zagospodarowania i użytkowania terenów - zachowanie i ochrona terenów zieleni stanowiących system przyrodniczy miasta Łodzi pełniący rolę rekreacyjno-wypoczynkową i klimatyczno-biologiczną, w tym zapewnienie ciągłości korytarza ekologicznego jakim jest dolina rzeki Jasieniec z jej dopływami;
2) w zakresie lokalizacji zabudowy - zakaz lokalizacji budynków;
3) w zakresie wysokości zabudowy - maksimum 30,0 m, z zastrzeżeniem ustaleń § 11 pkt 4 oraz ustaleń szczegółowych;
4) w zakresie przeznaczenia terenów - zakaz lokalizacji punktów zbierania i przetwarzania odpadów, w tym złomu.
Jeśli zaś chodzi o ustalenia szczegółowe wynikające z § 17 uchwały, to:
w zakresie przeznaczenia terenu ustala się:
1) przeznaczenie podstawowe - teren rolnictwa z zakazem zabudowy lub zieleni naturalnej;
2) przeznaczenie uzupełniające:
a) teren komunikacji drogowej wewnętrznej,
b) teren infrastruktury technicznej - z wykluczeniem terenów: magazynu gazu, obsługi produktów naftowych i gospodarowania odpadami,
c) teren wód powierzchniowych śródlądowych,
d) teren lasu.
w zakresie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego ustala się zakaz zalesień w granicach korytarza ekologicznego oznaczonego na rysunku planu.
w zakresie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zabudowy istniejącej ustala się dopuszczenie:
1) remontu i przebudowy;
2) rozbudowy i nadbudowy istniejącej zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na następujących warunkach:
a) powierzchnia zabudowy:
– budynków mieszkalnych - maksimum 150 m2,
– budynków gospodarczych i garaży - łącznie maksimum 50 m2,
b) wysokość zabudowy:
– budynków mieszkalnych - maksimum 10,5 m,
– budynków gospodarczych i garaży - maksimum 4,5 m,
c) dachy: płaskie, dwu lub wielospadowe o jednakowym kącie nachylenia połaci dachowych do 45º;
3) rozbudowy i nadbudowy istniejącej zabudowy zagrodowej na następujących warunkach:
a) powierzchnia zabudowy:
– budynków mieszkalnych - maksimum 150 m2,
– budynków gospodarczych, inwentarskich i garaży - łącznie maksimum 700 m2,
b) wysokość zabudowy:
– budynków mieszkalnych - maksimum 10,5 m,
– budynków gospodarczych, inwentarskich i garaży - maksimum 8,0 m,
c) dachy: płaskie, dwu lub wielospadowe o jednakowym kącie nachylenia połaci dachowych do 45º;
4) dopuszczenie, o którym mowa w pkt 2 i 3, nie dotyczy budynków oraz części budynków położonych w granicach korytarza ekologicznego oznaczonego na rysunku planu.
w zakresie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości ustala się:
1) minimalną powierzchnię działki - 3 000 m2;
2) minimalną szerokość frontu działki - 50 m;
3) kąt położenia granic działki w stosunku do pasa drogowego - od 70º do 90º.
Jak wynika z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. plan miejscowy uchwalony przez radę gminy nie może naruszać ustaleń studium. Oceny zgodności z prawem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy dokonać zatem w oparciu o obowiązujące Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego uchwalone uchwałą Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 marca 2018 r. i zmienioną uchwałami Rady Miejskiej w Łodzi Nr VI/215/19 z dnia 6 marca 2019 r. i Nr LII/1605/21 z dnia 22 grudnia 2021 r.
Według Studium działka skarżącej znajduje się w strefie terenów wyłączonych spod zabudowy w jednostce funkcjonalno-przestrzennej "O" o nazwie "tereny aktywne przyrodniczo, w tym użytkowane rolniczo." Studium charakteryzuje jednostkę "O" jako "obszary kluczowe dla systemu przyrodniczego, pełniące funkcje klimatyczne, biologiczne i krajobrazowe, położone na obrzeżach miasta, w tym doliny rzeczne oraz korytarze napowietrzające".
Głównymi celami polityki przestrzennej w jednostce "O" jest:
• zachowanie istniejących elementów systemu przyrodniczego,
• zachowanie otwartego krajobrazu miasta oraz jego ochrona,
• ochrona poszczególnych elementów systemu przyrodniczego,
• przywrócenie walorów przyrodniczych obszarom zdegradowanym.
Studium dopuszcza (w większości z ograniczeniami) przeznaczenie terenów w jednostce "O" pod:
• tereny rolne, rekreacyjno-wypoczynkowe, ogrodów działkowych, eksploatacji powierzchniowej kopalin,
• tereny zabudowy związanej z produkcją rolną – wyłącznie w zakresie obiektów istniejących z możliwością rozbudowy istniejących siedlisk,
• tereny zabudowy mieszkaniowej wyłącznie w granicach istniejącego zainwestowania,
Realizację inwestycji związanych z Portem Lotniczym w granicach obszaru oznaczonego symbolem "O" obejmującego potencjalne inwestycje związane z Planem Generalnym Portu Lotniczego im. Władysława Reymonta.
W zakresie struktury przestrzennej i krajobrazu na ww. obszarze Studium ustalono m. in.:
• zatrzymanie rozpoczętych procesów urbanizacji poprzez zakaz wyznaczania nowych terenów zabudowy poza terenami istniejącego zainwestowania (dopuszcza się możliwość włączenia w granice tych terenów nieruchomości lub ich części położonych pomiędzy zainwestowanymi nieruchomościami, stanowiącymi dopełnienie istniejących struktur zabudowy).
Z treści art. 9 ust. 4 u.p.z.p. wywodzi się, że plan miejscowy musi być zgodny ze studium pomimo faktu, iż studium nie jest aktem prawa miejscowego w przeciwieństwie do planu miejscowego. Przy uchwalaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego organy gminy zdeterminowane są koniecznością zachowania zgodności postanowień miejscowego planu z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (wyrok WSA w Gdańsku z 13 listopada 2019 r., II SA/Gd 270/19, CBOSA).
Organ, pozostając związany zapisami studium, obowiązany był je zatem uwzględnić, konstruując miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (art. 20 u.p.z.p.). Zgodności między postanowieniami planu a zapisami obowiązującego - w dacie uchwalenia planu - studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie można postrzegać jako prostego odzwierciedlenia ustaleń studium w planie. Studium jest aktem o charakterze ogólnym, gdyż wyznacza podstawowy zarys czy kierunki zagospodarowania gminy, natomiast uszczegółowienie zasad zagospodarowania terenów następuje w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Plan miejscowy ma doprecyzować zasady i kierunki przyjęte w studium i to w taki sposób, aby nie doprowadzić do ich zmiany lub modyfikacji (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2014 r., II OSK 85/14; z 12 czerwca 2014 r., II OSK 66/13; z 10 kwietnia 2014 r., II OSK 2732/12 – dostępne w CBOSA).
Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi (uchwalone uchwałą Nr LXIX/1753/18 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 marca 2018 r.) jest dokumentem określającym politykę przestrzenną, który jako dokument o charakterze ogólnym nie odnosi się do pojedynczych nieruchomości, ale kompleksowo do miasta Łodzi jako całości. Zapisy Studium odnoszące się do strefy "O" dotyczą zatem nie tylko nieruchomości skarżącego, ale znacznych obszarów położonych na terenie miasta Łodzi. W konsekwencji należy stwierdzić, że organ planistyczny w ramach realizowania uprawnień wynikających z władztwa planistycznego i doprecyzowania zapisów Studium mógł, a nawet miał obowiązek dokonać rozróżnienia terenów położonych w strefie "O" (dopuszczającej wyznaczenie terenów zabudowy mieszkaniowej wyłącznie w granicach istniejącego zainwestowania) na takie, które objęte zostaną zakazem zabudowy oraz na takie, dla których możliwość zabudowy została z ograniczeniami dopuszczona. Uprawnienie to znajduje uzasadnienie w szczególności w tych zapisach Studium, które odnoszą się do zatrzymania rozpoczętych procesów urbanizacji. Realizując politykę przestrzenną nakreśloną Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Łodzi, organ uprawniony był do zahamowania procesów inwestycyjnych na określonych symbolem "O" terenach, prowadzonych na podstawie decyzji o warunkach zabudowy, przy uwzględnieniu m.in. uwarunkowań przyrodniczych. Usytuowanie nieruchomości skarżącej wskazuje, że powstające na nich inwestycje wpisywałyby się w proces urbanizacji obszarów, które zgodnie z założeniami Studium powinny podlegać wyłączeniu spod urbanizacji.
Wskazać przy tym należy, że gmina ma obowiązek, a zatem i prawo, na swoim terenie kształtować i prowadzić politykę przestrzenną. Jednym z instrumentów tej działalności jest uchwalenie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (art. 3 ust. 1 u.p.z.p.), w których ustala się przeznaczenia terenów i rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określa sposoby i warunki zabudowy terenów (art. 4 ust. 1 powołanej ustawy). Gmina ma zatem prawo określić sposób zagospodarowania nieruchomości, położonych na terenach objętych planem. Jednakże prawo to nie jest nieograniczone. Poza ograniczeniami, wynikającymi z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 1 ust. 2) oraz z innych przepisów szczególnych, gmina w swoim władztwie pianistycznym jest ograniczona przede wszystkim przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 6 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Prawo własności jest prawem konstytucyjnie chronionym (art. 64 Konstytucji). Nie jest ono wszakże jedynym elementem podlegającym uwzględnieniu w zagospodarowaniu przestrzennym. Z przepisu art. 1 ust 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika bowiem nakaz uwzględniania w zagospodarowaniu przestrzennym, innych niż własność okoliczności, takich jak wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury, walorów architektonicznych i krajobrazowych, wymagań ochrony środowiska, w tym gospodarowania wodami i ochrony gruntów rolnych i leśnych, wymagania ochrony zdrowia.
W rozpoznawanej sprawie, organ planistyczny przedstawił szczegółowe uwarunkowania przyrodnicze, które w ocenie Sądu, uzasadniały ingerencję w sposób zagospodarowania nieruchomości należącej do skarżącej spółki.
W tym miejscu należy także wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 ust. 3 u.p.z.p. ustalając przeznaczenie terenu lub określając potencjalny sposób zagospodarowania i korzystania z terenu, organ waży interes publiczny i interesy prywatne, w tym zgłaszane w postaci wniosków i uwag, zmierzające do ochrony istniejącego stanu zagospodarowania terenu, jak i zmian w zakresie jego zagospodarowania, a także analizy ekonomiczne, środowiskowe i społeczne.
Przepisy u.p.z.p. ustanawiają w swojej regulacji obszerny katalog wartości oraz zasad, jakimi należy kierować się w procedurze planistycznej. Wielokrotnie dochodzi do kolizji owych zasad, które następnie należy wyważyć. Stosowanie zasad prawnych, a więc tych norm prawnych, które nakazują albo zakazują realizacji określonych wartości polega na intensyfikacji działań, które mają doprowadzić do realizacji owych zasad w stopniu najwyższym. Konflikt zasad prawnych implikuje konieczność wyważenia zasad według zasady proporcjonalności. Ważenie zasad polega na przedstawieniu argumentacji opowiadającej się za koniecznością przyjęcia warunkowego pierwszeństwa jednej zasady przed drugą w analizowanym przypadku (por. wyrok WSA w Poznaniu z 12 lutego 2020 r., IV SA/Po 23/19, CBOSA).
Sąd dostrzegł konflikt interesów, jaki zarysował się w związku z uchwaleniem zaskarżonego planu miejscowego. Jednak analizując okoliczności i argumentację przedstawianą w rozpoznawanej sprawie przez każdą ze stron, Sąd doszedł do przekonania, że w sytuacji, w której interesem publicznym w przedmiotowej sprawie jest ochrona elementów systemu przyrodniczego (przewidziana w Studium) pozostająca w konflikcie z interesem prywatnym skarżącej w postaci ograniczenia prawa własności, Rada dokonała dostatecznego uzasadnienia na rzecz przyjętych w treści uchwały rozwiązań, przy czym nie bez znaczenia jest związanie treścią studium. Lokalny prawodawca zestawiając dwie wartości ze sobą uznał, że w rozpoznawanej sprawie, pierwszeństwo zyskuje ochrona systemu przyrodniczego w sytuacji postępującej ekspansji zabudowy na terenach o znacznych walorach przyrodniczych, a argumentację tę należy podzielić.
Trafnie przy tym zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z ustaleniami Studium, celem przedmiotowego planu miejscowego obowiązującego na terenach oznaczonych symbolem "O" w Studium nie jest tworzenie warunków dla rozwoju terenów budowlanych, a przeciwnie - zatrzymanie procesów urbanizacji oraz zachowanie i ochrona elementów systemu przyrodniczego miasta.
W judykaturze podkreśla się, że o przekroczeniu władztwa planistycznego można natomiast mówić jedynie wówczas, gdy rozwiązania planistyczne są dowolne i pozbawione uzasadnienia merytorycznego (tak NSA w wyroku z 11 lipca 2017 r., II OSK 2812/15, CBOSA). W niniejszej sprawie nie sposób stwierdzić, aby Rada Miejska w Łodzi przyjęła plan miejscowy w oparciu o dowolne i pozbawione uzasadnienia merytorycznego przesłanki. Tym samym, w ocenie Sądu, Rada nie nadużyła swojego władztwa poprzez wprowadzenie nadmiernych ograniczeń w zakresie prawa własności, a o aprobacie przyjęcia pierwszeństwa interesu publicznego względem interesu prywatnego przesądzić musi specyficzne usytuowanie nieruchomości spółki skarżącej.
Reasumując, w ocenie Sądu, podejmując zaskarżoną uchwałę Rada Miejska w Łodzi dokonała należytej oceny i wyważenia wymagań, o których mowa w. art. 1 ust. 2 u.p.z.p. Wprowadzone ograniczenia są usprawiedliwione, a ich zasadność została udokumentowana i przekonująco uzasadniona.
Jeśli zaś chodzi o pozostałe zarzuty skargi, to w odpowiedzi na skargę organ ustosunkował się do nich z użyciem argumentacji, którą tut. Sąd podziela i zbędne stało się ponowne jej przytaczanie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zarzuty podniesione przez skarżącą są niezasadne. Dokonując analizy całokształtu sprawy nie znaleziono podstaw uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały. W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę, o czym orzeczono jak w wyroku.
lp

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI