II SA/Łd 326/25

II SA/Łd 326/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-07-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Beata Czyżewska
Michał Zbrojewski /przewodniczący/
Piotr Mikołajczyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 725
art. 32 ust. 4 pkt 2, art. 36a ust. 5, art. 51 ust. 4, art. 51 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 106 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1935
par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Sentencja
Dnia 18 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Zbrojewski Sędziowie Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk (spr.) Asesor WSA Beata Czyżewska Protokolant st. asystent sędziego Nina Krzemieniewska-Oleszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2025 roku sprawy ze skargi E. K. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 17 marca 2025 roku nr 56/2025 znak: WOP.7721.147.2024.DB w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi na rzecz skarżącej E. K. kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. ał
Uzasadnienie
1. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia 17 marca 2025 r. nr 56/2025 znak WOP.7721.147.2024.DB Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poddębicach zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
1. Jak wynika z akt sprawy na skutek pisma z dnia 11 stycznia 2008 r. E. i J.K., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach prowadził postępowanie w sprawie budowy jednorodzinnego domu mieszkalnego na działce nr ewid. [...] w U. przy ul. [...], realizowanej przez B.K. oraz W.K.
2. Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2008 r., nr 11/2008 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach, na podstawie art. 50 ust 1 pkt 4 Prawa budowlanego, wstrzymał budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego "wolnostojącego bez przyłączy", prowadzoną na podstawie decyzji Starosty Poddębickiego z dnia 14 sierpnia 2001 r. nr AB.7351/263/2001.
3. Następnie decyzją z dnia 12 czerwca 2008 r. nr 80/2008 znak: PINB.7355/8-4/9/08, organ I instancji nałożył na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, na B.K. oraz W.K. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia 31 grudnia 2008 r., projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych.
4. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 15 września 2008 r. nr 411/2008 znak: WINB/7144/080428/4296/SJ/08 uchylił w całości w/w decyzję z dnia 12 czerwca 2008 r. nr 80/2008 i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że "przedwczesne było (...) zastosowanie regulacji przewidzianej w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego".
5. Organ stopnia powiatowego postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2009 r., nr 16/2009, znak: PINB.7355/8-4/43/08 zawiesił postępowanie w sprawie dotyczącej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy zlokalizowanego na dz. nr ewid. [...] realizowanego w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź przepisach do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Starostę Poddębickiego w sprawie dotyczącej wygaśnięcia decyzji Starosty Poddębickiego z dnia 14 sierpnia 2001 r., nr AB.7351/263/2001 udzielającej B.K. i W.K. pozwolenia na budowę.
6. Decyzją z dnia 9 października 2013r. nr 344/2013 Wojewoda Łódzki na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego utrzymał w mocy decyzję Starosty Poddębickiego z dnia 21 lutego 2013 r., nr 8/2013, sprostowaną postanowieniem z dnia 23 lipca 2013 r., nr 39/2013 i uzupełnioną postanowieniem z dnia 23 lipca 2013 r., nr 40/2013, którą odmówiono stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia 14 sierpnia 2001 r., nr AB.7351/263/2001 Starosty Poddębickiego, o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu B.K. i W.K. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego w U. przy ul. [...].
7. Wyrokiem z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Łd 1229/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E.K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 9 października 2013 r., nr 344/2013.
8. Postanowieniem z dnia 16 października 2013 r., nr 32/2013, znak: PINB.7355/8-4/60/08 organ szczebla podstawowego postanowił z urzędu podjąć postępowanie w sprawie dotyczącej budowy spornego budynku.
9. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r., nr 1/2014, znak: PINB.7355/8-4/70/08 zobowiązał Inwestorów do dostarczenia ekspertyzy spornego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w terminie do dnia 30 marca 2014 r.
10. Przy piśmie z dnia 21 marca 2014 r. zobowiązani przedłożyli w siedzibie organu I instancji ekspertyzę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
11. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 24 czerwca 2014 r., nr 53/2014 nakazał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego B.K. i W.K. rozbiórkę spornego budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że decyzja z dnia 11 czerwca 2001 r. Burmistrza Miasta Uniejowa ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu określała "odległość ww. budynku na 1,5 m od granicy z działką nr [...]", a organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości nakazania doprowadzenia do "zgodności usytuowania (...) budynku z decyzją o warunkach zabudowy w odległości 1,5 m od granicy z działką sąsiednią".
12. W toku postępowania odwoławczego organ wojewódzki decyzją z dnia 14 sierpnia 2014 r., Nr 257/2014, uchylił w całości decyzję z dnia 24 czerwca 2014 r., Nr 53/2014 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
13. Kontynuując postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 16 marca 2015 r., Nr 11/2015, nakazał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego B.K. i W.K. sporządzenie i przedstawienie, w terminie do dnia 15 lipca 2015 r. zamiennego projektu budowlanego jednorodzinnego budynku mieszkalnego wolnostojącego, bez przyłączy.
14. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 maja 2015 r., Nr 143/2015 utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
15. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2015 r., Nr 27/2015 organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego przedłużył termin wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia 16 marca 2015 r. do dnia 30 września 2015 r.
16. Powyższe rozstrzygnięcie zatytułowane postanowienie, które faktycznie było decyzją zostało uchylone przez Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 13 listopada 2015 r., Nr 354/2015.
17. Dnia 7 lipca 2015 r. została wydana przez Burmistrza Miasta Uniejów decyzja o warunkach zabudowy, od której odwołanie wniosła pani E.K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 r., znak: SKO.4120/130/15 uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
18. Organ I instancji postanowieniem z dnia 20 października 2015 r., Nr 34/2015, zawiesił postępowanie w sprawie dotyczącej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Burmistrza Uniejowa w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla w/w obiektu.
19. Decyzją z dnia 10 listopada 2015 r., Nr 31/2015, Starosta Poddębicki na podstawie art. 36a ustawy Prawo budowlane uchylił w całości własną decyzję, wydaną w dniu 14 sierpnia 2001 r., Nr AB.7351/263/2001, dotyczącą udzielenia pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego wolnostojącego bez przyłączy na działce nr [...] w m. U. przy ul. [...], zrealizowanego w sposób istotnie odbiegający od udzielonego pozwolenia na budowę.
20. W toku postępowania zażaleniowego organ wojewódzki postanowieniem z dnia 9 grudnia 2015 r., Nr 297/2015 uchylił postanowienie z dnia 20 października 2015 r., Nr 34/2015 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
21. Pismem z dnia 13 stycznia 2016 r. Burmistrz Uniejowa poinformował organ stopnia podstawowego, że w dniu 10 grudnia 2015 r. została wydana przez Burmistrza Miasta Uniejów decyzja o warunkach zabudowy znak: Rl.6730.54.2015, od której odwołanie wniosła E.K. oraz że teren, na którym wzniesiono przedmiotowy budynek znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej zgodnie z zapisami stadium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz wydaną decyzją o warunkach zabudowy.
22. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 5 lutego 2016 r., znak: SKO.4120/2/16 utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Uniejów o warunkach zabudowy z dnia 10 grudnia 2015 r., znak: Rl.6730.54.2015 w sprawie ustalenia sposobu zagospodarowania terenu i warunków zabudowy dla inwestycji.
23. W dniu 19 lutego 2016 r. do organu I instancji wpłynął wniosek B.K. oraz W.K. o przywrócenie terminu złożenia projektu zamiennego na budowę domu jednorodzinnego na działce nr ew. [...] oraz wznowienie zawieszonego postępowania - decyzja PINB.7355/8-4-27/08 z dnia 20 października 2015 r.
24. Postanowieniem z dnia 1 marca 2016 r., Nr 10/2016 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach, uwzględnił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia projektu zamiennego na budowę domu jednorodzinnego.
25. Następnie decyzją z dnia 1 marca 2016 r., Nr 4/2016 organ I instancji odmówił zmiany decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poddębicach z dnia 16 marca 2015 r., Nr 11/2015, w zakresie zmiany terminu wykonania nałożonego tą decyzją obowiązku.
26. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 10 marca 2016 r., Nr 9/2016, na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy według projektu indywidualnego oraz nałożył również obowiązek uzyskania przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
27. W toku postępowania odwoławczego organ wojewódzki decyzją z dnia 24 maja 2016 r., Nr 167/2016 uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
28. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające organ I instancji postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2016 r., Nr 31/2016 w oparciu o dyspozycję art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego nałożył na B.K. oraz W.K. obowiązek uzupełnienia przedłożonego projektu zamiennego dotyczącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy o opracowanie szczegółu odprowadzenia wody na własną działkę w terminie do dnia 30 września 2016 r.
29. Przy piśmie z dnia 23 września 2016 r. inwestorzy przedłożyli "Projekt budowlany przyłącza kanalizacji deszczowej wraz ze zbiornikiem na wody deszczowe do budynku mieszkalnego i terenów utwardzonych".
30. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 18 października 2016 r., Nr 52/2016, na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy oraz nałożył obowiązek uzyskania przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
31. Rozpatrując odwołanie E.K., organ wojewódzki decyzją z dnia 5 stycznia 2017 r., Nr 12/2017 utrzymał w mocy decyzję z dnia 18 października 2016 r., Nr 52/2016.
32. Wyrokiem z dnia 8 września 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 242/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2017 r., Nr 12/2017 oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poddębicach z dnia 18 października 2016 r., Nr 52/2016. W uzasadnieniu wyroku sąd w pierwszej kolejności wskazał, że już adnotacja projektanta, uczyniona w części opisowej o potrzebie sporządzenia projektu wykonawczego, w związku z tym, że projekt budowlany "zawiera jedynie podstawowe rozwiązania w zakresie konstrukcji budynku i wewnętrznych instalacji sanitarnych, elektrycznych", które wymagają uściślenia, budzi wątpliwości co do jego kompletności. Jednocześnie podkreślono, że obowiązujące przepisy prawa nie operują pojęciem "projektu wykonawczego", zaś wymagania dotyczące projektu budowlanego zawarte są w przepisach Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r., poz. 462 ze zm.). Projekt kompletny w rozumieniu art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, winien zatem zawierać rozwiązania, wymagane przepisami § 3-13a rozporządzenia, nie zaś odsyłać do nieznanych prawu projektów wykonawczych, w zakresie "rozwiązań szczegółowych" (bliżej nieokreślonych zresztą). Skoro zaś przedłożony projekt kompletny nie jest, nie mógł stanowić przedmiotu zatwierdzenia przez organ.
33. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające organ szczebla powiatowego postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2018 r., Nr 10/2018, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego nałożył na B. i W.K. obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym projekcie zamiennym poprzez:
- sporządzenie części rysunkowej projektu zagospodarowania działki zgodnie z § 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462 ze zm.) - przedłożony projekt zagospodarowania winien zawierać zwymiarowanie wszystkich sytuowanych obiektów i urządzeń budowlanych (miejsc postojowych, zbiornika na deszczówkę), rysunki znajdujące się w projekcie powinny być zgodne ze sobą (w miejscu usytuowania zbiornika na wodę deszczową przedstawionym w projekcie przyłącza kanalizacji deszczowej w projekcie budowlanym zajmują miejsca postojowe usytuowane na kostce betonowej),
- sporządzenie kompletnego projektu w zakresie konstrukcji budynku i wewnętrznych instalacji sanitarnych, elektrycznych - projekt winien zawierać rozwiązania wymagane przepisami § 3-13 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462 ze zm.), nie może odsyłać do nieznanych prawu projektów wykonawczych,
- sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego pod względem zgodności z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, przedłożenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w terminie do dnia 30 lipca 2018 r.
34. Po rozpatrzeniu wniosku B. i W. K. organ I instancji postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2018 r., Nr 18/2018, przedłużył termin wykonania obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2018 r., Nr 10/2018 do dnia 30 listopada 2018 r.
35. Ponownie postanowieniem z dnia 6 grudnia 2018 r., Nr 28/2018, organ stopnia podstawowego przedłużył termin nałożony postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2018 r., Nr 18/2018 wykonania obowiązku do dnia 30 czerwca 2019 r.
36. W dniu 16 września 2019 r. B. i W. K. przedłożyli w siedzibie organu I instancji projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy.
37. W dniu 16 października 2019 r. organ szczebla podstawowego przeprowadził czynności kontrolne na w/w nieruchomości stwierdzając, iż projekt zamienny jest zgodny ze stanem faktycznym. Prace są wstrzymane. Stan aktualny surowy zamknięty. Wykonano instalację elektryczną, wod.-kanalizacyjną + przyłącze wodociągowo-kanalizacyjne. Prace ociepleniowe częściowo zrealizowane, dokończenie wstrzymane. Zwrócono uwagę, że ścianki boczne od granicy nie są możliwe do postawienia zgodnie z projektem zamiennym. Brak jest zabezpieczenia na dachu przed zsuwaniem się śniegu. Wg map z geoportalu dom przekracza granice nieruchomości o ok. 0,5m. W.K. oświadczył, że będzie wykonana konstrukcja wieńca umożliwiająca wykonanie ogniomuru.
38. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 27 listopada 2019 r., Nr 59/2019, na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy oraz nałożono obowiązek uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
39. Rozpatrując odwołanie E.K. organ wojewódzki decyzją z dnia 20 lutego 2020 r., Nr 39/2020, uchylił decyzję z dnia 27 listopada 2019 r., Nr 59/2019 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
40. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające organ szczebla powiatowego postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2020 r., Nr 7/2020, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, nałożył na B. i W.K., obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym projekcie zamiennym dotyczącym inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy, poprzez: - uzupełnienie pierwszej strony tytułowej projektu o wyszczególnienie wszystkich projektantów oraz wskazania kategorii obiektu, - uzupełnienie opisu projektu zagospodarowania działki o odniesienie się do usytuowania przedmiotowego budynku względem budynku sąsiedniego (odległość) wraz z analizą przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego określonych w § 271 - 273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, -jednoznaczne wyznaczenie faktycznego obszaru oddziaływania projektowanego budynku, tj. czy obejmuje jedną czy dwie działki, - uzupełnienie części dotyczącej rozwiązania architektoniczno-budowlanego o opis ogniomuru oraz odprowadzenie wody deszczowej od strony działki sąsiedniej, - uzupełnienie części rysunkowej projektu zagospodarowania działki o podanie liczby kondygnacji projektowanego budynku i wszystkich urządzeń budowlanych (brak zbiorników na deszczówkę), - wskazanie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w terminie do 30 grudnia 2020 r.
41. W dniu 23 grudnia 2020 r. zobowiązani przedłożyli w organie I instancji uzupełniony projekt budowlany zamienny.
42. W dniu 3 lutego 2021 r. organ stopnia podstawowego przeprowadził czynności kontrolne na nieruchomości ustalając, iż W.K. nie wykonywał w budynku żadnych prac od ostatniej kontroli.
43. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 2 marca 2021 r., Nr 9/2021, na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy oraz nałożył obowiązek uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
44. Rozpatrując odwołanie E.K. organ wojewódzki decyzją z dnia 7 czerwca 2021 r., Nr 132/2021, uchylił decyzję z dnia 2 marca 2021 r., Nr 9/2021 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
45. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające, uwzględniając wytyczne organu wojewódzkiego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach postanowieniem z dnia 5 października 2021 r., Nr 23/2021, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, nałożył na B. i W.K. obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym projekcie zamiennym dotyczącym inwestycji polegającej na budowie spornego budynku mieszkalnego jednorodzinnego poprzez: - opracowanie projektu zagospodarowania działki na zaktualizowanej mapie do celów projektowych, - uwzględnienie w projekcie budowy zbiorników retencyjnych służących do gromadzenia wody deszczowej lub inne rozwiązanie odprowadzenia tych wód, - prawidłowe wypełnienie i podpisanie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w terminie do dnia 30 kwietnia 2022 r.
46. Postanowieniem z dnia 9 maja 2022 r., Nr 4/2022, organ I instancji przedłużył termin wykonania nałożonego obowiązku.
47. Przy piśmie z dnia 8 czerwca 2022 r. (data wpływu do organu: 10.06.2022 r.) zobowiązani przesłali do organu szczebla powiatowego: - opracowanie projektu zagospodarowania działki na aktualnej mapie do celów projektowych, - zaznaczenie na mapie elementów odprowadzenia wody deszczowej, - oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
48. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 18 lipca 2022 r., Nr 14/2022, na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy oraz nałożył obowiązek uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
49. Rozpatrując odwołanie E.K., organ wojewódzki decyzją z dnia 28 października 2022 r., Nr 250/2022, uchylił w całości decyzję z dnia 18 lipca 2022 r., Nr 14/2022, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
50. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 31 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 3/23, oddalił sprzeciw E.K. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 października 2022 r., Nr 250/2022. W uzasadnieniu wyroku sąd wskazał, że Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując odwołanie skarżącej od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego stwierdził, iż podjęta została ona w oparciu o dokumentacje projektową obarczoną brakami materialnoprawnymi w zakresie zbyt ogólnego wskazania robót budowlanych pozostałych do wykonania w przedmiotowym budynku, jak również odnośnie rozbieżności pomiędzy częścią opisową przedłożonego zamiennego projektu budowlanego z jego częścią graficzną oraz z istniejącym stanem faktycznym odnośnie do zastosowanych rozwiązań wentylacji łazienek, ich liczby oraz niewrysowania w projekt zamienny istniejących kanałów kominowych. Braki powyższe stanowią wady istotne i winny zostać usunięte w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w postępowaniu przed organem I instancji. Wobec powyższego Sąd uznał, iż organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że kwestionowana odwołaniem decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poddębicach z dnia 18 lipca 2022 r. podjęta została bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności dla merytorycznego rozpatrzenia sprawy, co uzasadniało jej uchylenie na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Wbrew stanowisku skarżącej stwierdzone przez organ odwoławczy braki dokumentacji projektowej są możliwe do usunięcia, gdyż jak wcześniej przedstawione w projekcie zamiennym rozwiązania wymagają jedynie doprecyzowania, czy też usunięcia występujących wewnętrznych rozbieżności, w tym także w zakresie podnoszonych przez skarżąca kwestii związanych z wykonaniem ogniomuru oraz wykonania kanalizacji deszczowej i montażu zbiorników na deszczówkę. Wobec tego procedujące w sprawie organy nadzoru budowlanego nie były uprawnione do odmowy zatwierdzenia przedłożonego zamiennego projektu budowlanego bez uprzedniego wezwania do usunięcia jego nieprawidłowości w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Nie znajduje uzasadnienia argumentacja strony, co do nieuprawnionego "otwarcia na nowo" zawitego terminu przewidzianego na przedłożenie prawidłowego i kompletnego projektu budowlanego. W tym zakresie wskazać należy, iż jedyny określony w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego termin o charakterze materialnoprawnym (zawitym) dotyczy 2-miesięcznego terminu, w jakim organ nadzoru budowlanego jest uprawniony do nałożenia na inwestora, w drodze decyzji administracyjnej, jednego z obowiązków, o których mowa w pkt 1-3 powołanego przepisu. Termin ten, co wynika z akt administracyjnych sprawy został zachowany. Natomiast termin wykonania tych obowiązków ma charakter formalnoprawny i jest określany przez organ nadzoru budowlanego, co oznacza, że może być on przedłużany przez organ na uzasadniony wniosek inwestora.
51. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach postanowieniem z dnia 21 czerwca 2023 r., Nr 17/2023, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, nałożył na Państwa B. i W.K. obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w przedłożonym projekcie zamiennym dotyczącym inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy, zlokalizowanego na działce oznaczonej nr ewid. gruntów [...] w U., poprzez: - jednolite wskazanie pomieszczeń łazienek i sposobu ich wentylacji spełniającej warunki rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, - dokonanie poprawek w opisie technicznym w pkt. 3, 5, 6 "Obróbka blacharska dachu oraz rynny i rury spustowe" dotyczącym odprowadzenia wody, - precyzyjne wskazanie zakresu robót pozostających do wykonania przy przedmiotowym budynku mieszkalnym w terminie do dnia 30 grudnia 2023 r.
52. Zobowiązani przy piśmie z dnia 28 grudnia 2023 r. przedłożyli uzupełniony i opisany projekt zamienny.
53. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2024 r., Nr 4/2024, organ szczebla powiatowego, zobowiązał B.K. i W.K. do ujednolicenia wszystkich egzemplarzy przedłożonego projektu zamiennego - w terminie 30 dni od otrzymania niniejszego postanowienia.
54. W dniu 20 marca 2024 r. do organu I instancji wpłynął projekt instalacji elektrycznej z uzupełnionym projektem budowlanym.
55. W tak ustalonym stanie faktyczno-prawnym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poddębicach decyzją z dnia 18 kwietnia 2024 r., Nr 15/2024, na podstawie art. 51 ust. 4 P.b., zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy oraz nałożył obowiązek uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania przedmiotowego obiektu, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
56. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła E.K. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu I instancji. Strona wskazała na wciąż obecne w dokumentacji projektowej błędy oraz na okoliczność, że granice nieruchomości w terenie odbiegają od wskazanych w ewidencji gruntów i budynków, wskutek czego działka, na której ma być lokalizowane zamierzenie, jest węższa niż to wynika z map a sam budynek jest wskutek tego zlokalizowany bliżej granic działki i bliżej innych budynków, niż to dopuszcza obowiązujące prawo.
57. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 17 marca 2025 r. nr 56/2025 znak WOP.7721.147.2024.DB Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
1. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że konieczność prowadzenia postępowania opartego na art. 51 ustawy - Prawo budowlane wynika z bezspornego faktu, że przedmiotowa inwestycja została zrealizowana z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, zaś w toku postępowania naprawczego decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę usunięto z obrotu prawnego na podstawie art. 36a ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, a inwestorzy przedmiotowy obiekt budowlany realizowali w czasie, kiedy pozwolenie na budowę pozostawało w obrocie prawnym.
2. Tryb postępowania dotyczący prowadzenia robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę (art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane), w pierwszej kolejności wymaga od organu nadzoru budowlanego dokonania wyczerpujących ustaleń faktycznych, mających na celu wykazanie, czy w konkretnym przypadku doszło do wykonania robót budowlanych w opisany sposób. Po ustaleniu jakie odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę miały miejsce w toku prowadzonych robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego winien - w decyzji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, nałożyć na inwestora obowiązek zarówno przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, jak również - w razie konieczności - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
3. Po przedstawieniu przez inwestora organowi nadzoru budowlanego projektu budowlanego zamiennego, obowiązkiem tego ostatniego jest dokonanie jego merytorycznej oceny pod kątem wymogów wskazanych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, a więc zwłaszcza zgodności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz oceny kompletności projektu i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień i pozwoleń. Wymogom tym winien odpowiadać również projekt budowlany zamienny.
4. Ustawodawca wprost nie wyjaśnia, co projekt zamienny winien zawierać, jednak uznaje się, że powinien on uwzględniać już wykonane roboty budowlane, a więc w tym zakresie winien odpowiadać pojęciu inwentaryzacji. Ponadto, projekt zamienny powinien zawierać przedstawienie robót budowlanych, które należy wykonać, aby doprowadzić obiekt do zgodności z prawem.
5. ŁWINB stwierdził, że inwestorzy realizują inwestycję z istotnymi odstępstwami od ustaleń i warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego w związku z jego przesunięciem i usytuowaniem w granicy nieruchomości wraz konstrukcją dachu, której okap wykracza poza granice działki. Organ stwierdził, że inwestorzy wykonując przedmiotowy budynek mieszkalny w sposób istotny odstąpili od projektu budowlanego.
6. Organ wskazał ponadto, że w sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie z dniem 19 września 2020 r., z zastrzeżeniem art. 36a ust 5 i 5a ustawy Prawo budowlane, które stosuje się w brzemieniu aktualnym nadanym ustawą z dnia 13 lutego 2020 r.
7. Jak wynika z akt sprawy B.K. i W.K. przedłożyli kilkukrotnie poprawiany i uzupełniany projekt zamienny dotyczący inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wymagana dokumentacja została przedłożona przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Powyższa dokumentacja zawiera projekt zagospodarowania terenu, projekt architektonicznobudowlany oraz projekt techniczny przedmiotowej inwestycji. Projekt budowlany zamienny został opracowany przez: - tech. S.K. uprawnionego do projektowania w specjalności architektonicznej oraz konstrukcyjno-budowlanej o nr ewid. upr. bud. [...], wpisanego na listę członków Łódzkiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr [...], - tech. elektryka J. S. uprawnionego do projektowania w specjalności instalacyjno-inżynierskiej w zakresie instalacji elektrycznych, nr ewid. upr. [...] wpisanego na listę członków Łódzkiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr [...], - tech. urządzeń sanitarnych A. G. uprawnionego do projektowania w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej w zakresie instalacji sanitarnych, nr ewid. upr. [...] wpisanego na listę członków Łódzkiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr [...].
8. Organ zauważył, że możliwość budowy budynku bezpośrednio przy granicy działki przewiduje § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2015 r., poz. 1422). Zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia sytuowanie budynku w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę granicy, dopuszcza się bezpośrednio przy granicy, jeżeli plan miejscowy przewiduje taka możliwość. Zgodnie z § 12 ust. 3 dopuszcza się, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13,19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zgodnie natomiast z § 12 ust. 4 pkt 1 w zabudowę jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepis § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 rozporządzenia, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej.
9. Organ stwierdził, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż działka budowlana, na której usytuowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny ma szerokość mniejszą niż wskazane w § 12 rozporządzenia 16m. Jednak biorąc pod uwagę zacytowane wyżej przepisy dopuszcza się usytuowanie budynku w granicy nieruchomości i tak posadowiony budynek może być zalegalizowany. Natomiast zgodnie z § 272 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. W § 232 ust. 1 rozporządzenia znajduje się zapis, iż ściany i stropy stanowiące elementy oddzielenia przeciwpożarowego powinny być wykonane z materiałów niepalnych, a występujące w nich otwory - obudowane przedsionkami przeciwpożarowymi lub zamykane za pomocą drzwi przeciwpożarowych bądź innego zamknięcia przeciwpożarowego.
10. Z "Oceny stanu technicznego do projektu technicznego budowy budynku mieszkalnego według projektu indywidualnego" z pkt 10 "Warunki ochrony przeciwpożarowej" wynika, że przedmiotowy budynek zalicza się do kategorii - ZL IV zagrożenie ludzi i klasy "E". Drewniana konstrukcja dachu zabezpieczona do stopnia trudnozapalności środkiem FOBOS M-4, ściana zewnętrzna posiada doskonałe parametry cieplne, przeciwpożarowe i akustyczne. W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej El 60, bezpośrednio pod pokryciem; przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia. Natomiast z "Opisu do projektu zagospodarowania" wynika, że budynek zakwalifikowany jest do kategorii ZL IV zagrożenia ludzi. Dla budynków zakwalifikowanych do kategorii ZL IV zagrożenia ludzi w grupie budynków niskich - N wymagana jest klasa "D" odporności pożarowej w przypadku budynku dwukondygnacyjnego, kiedy wysokość stropu nad pierwszą kondygnacją jest nie większa niż 9 m. Dla poszczególnych elementów konstrukcyjnych zaprojektowano następujące wymagania klasy odporności ogniowej: - element konstrukcyjny - klasa D odporności pożarowej, - główna konstrukcja nośna R30, - konstrukcja i przekrycie dachu - nie stawia się wymagań, - strop REI 30, - ściany zewnętrzne EI 30, - ściany wewnętrzne nie stawia się wymagań. Wszystkie elementy konstrukcyjne wykonane jako nierozprzestrzeniające ognia (NRO). Pomieszczenie kotłowni (gospodarcze) wydzielone ścianami w klasie odporności ogniowej 19 REI 60 oraz stropem REI 60. Ściany oddzielenia pożarowego zlokalizowane w odległości mniejszej niż 8 m od budynków sąsiednich, zaprojektowane w klasie odporności REI 60 w całości z materiałów niepalnych. Schody zaprojektowane w klasie odporności ogniowej R30 z materiałów niepalnych. Ściany oddzielające pomieszczenia mieszkalne od siebie i od dróg komunikacji wykonane jako nierozprzestrzeniające ognia (NRO). Sufity podwieszane wykonane z materiałów niepalnych lub niezapalnych, niekapiące i nieodpadające pod wpływem ognia.
11. W "Opisie do projektu zagospodarowania" wskazano również usytuowanie budynku z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe, w tym odległość od obiektów sąsiadujących - odległość do najbliższego obiektu, tj. budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr [...] wynosi 7,40 m.
12. Odległość obiektu od budynków znajdujących się po przeciwnej stronie ul. [...] - obecnie brak zabudowy. Ściany projektowanego budynku w odległości mniejszej niż 8 m od budynków sąsiednich wykonane w klasie REI 60 odporności ogniowej z materiałów niepalnych. W opisie do projektu zagospodarowania w części "Obróbka blacharska dachu oraz rynny i rury spustowe" znajduje się zapis, iż obróbka dachu obejmuje opierzenie komina, wyłazów dachowych, elementów związanych z utrzymaniem i konserwacją kominów. Zastosować obróbki dachowe systemowe lub wykonać indywidualne z blachy stalowej ocynkowanej powlekanej. Od strony południowej wykonać rynnę pogrążoną fi 190. Rynny fi 150 prowadzone ze spadkiem 1,5% i rury spustowe o fi 110 wg rozwiązań systemowych zgodnych z katalogiem wybranej firmy. Odprowadzanie wody deszczowej poprzez rynny i rury spustowe do wewnętrznej kanalizacji deszczowej z rur PCV 110 zaprojektowanej na działce i do zbiorników retencyjnych o poj. 2000 l usytuowanych w odległości 9,0 m od granicy z działką [...] zgodnie z projektem zagospodarowania terenu.
13. Reasumując organ stwierdził, że przedłożony projekt budowlany zamienny jest zgodny z przepisami, w szczególności w zakresie zmian od zatwierdzonego pierwotnego projektu budowlanego i w ocenie organu po wykonaniu robót budowlanych zaprojektowanych w projekcie budowlanym zamiennym (wykonanie ogniomuru, odwodnienia połaci dachu) sporny budynek nie będzie naruszał przepisów prawa w szczególności w zakresie przeciwpożarowym oraz pod kątem odprowadzania wód opadowych.
14. Przedmiotowy projekt jest również kompletny w zakresie art. 35 ust 1 pkt 3 oraz zawiera oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
15. Ponadto organ stwierdził, że decyzja o zatwierdzeniu zamiennego projektu budowlanego została wydana po wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności.
16. Podniesione w odwołaniu argumenty nie zasługują w ocenie organu na akceptację w szczególności do organów nadzoru nie należy badanie "w jaki sposób doszło do zmian powierzchni i szerokości działek oraz gdzie przebiega granica [...]" przede wszystkim jednak z uwagi na fakt, iż sprawy te nie należą do kompetencji organów nadzoru. Projekt zagospodarowania został sporządzony na mapie do celów projektowych, która przedstawia aktualne usytuowanie obiektu jak i szerokość działki. Odnośnie błędów konstrukcyjnych projektu wskazano, iż projekt budowlany zamienny został sporządzony przez osobę z uprawnieniami m.in. w zakresie konstrukcji i to projektant ponosi odpowiedzialność za zaprojektowane przez siebie rozwiązania a roboty pozostałe do wykonania zostały wbrew twierdzeniem skarżących wyszczególnione w projekcie. Skarżąca nie przedłożyła na etapie odwoławczym opracowania, z którego wynikałoby min., iż żelbetowa belka nie przeniesie obciążeń, ponadto nieprawdą jest, iż nie wskazano jej podparć, gdyż jak wynika z części rysunkowej wsparcie stanowi słup żelbetowy.
1. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Łodzi wniosła E.K., reprezentowana przez r. pr. M. M.
1. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału, skutkującą:
a) nieuzasadnionym przyjęciem, jakoby treść rozwiązań projektowych przedłożonych przez inwestorów w części obejmującej wykonanie ogniomuru miała być zgodna z prawem - podczas, gdy przewidziana w dokumentacji projektowej więźba dachowa oparta na belce nośnej nie posiada odpowiedniej wytrzymałości, wskutek czego projekt nie gwarantuje ani odporności pożarowej ani trwałości,
b) błędnym uznaniem, jakoby odległość budynku od granic nieruchomości miała odpowiadać wymogom określonym przepisami prawa wyłącznie na tej podstawie, że wniosek taki wypływa z mapy zasadniczej - podczas gdy z zebranego materiału wynika, że treść mapy zasadniczej jest błędna a stan faktyczny na gruncie odbiega od niej tak dalece, że na działce inwestorów nie jest możliwa lokalizacja budynku o gabarytach założonych w dokumentacji projektowej,
2) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 4 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji mimo, iż winna ona była zostać uchylona a w jej miejsce należało orzec o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i odmowie udzielenia pozwolenia na wznowienie robót.
2. W oparciu o powyższe zarzuty strona wniosła o:
1) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów:
a) opinii technicznej z dnia 4 kwietnia 2025 r. w sprawie oceny rozwiązań projektowych inwestorów w zakresie więźby dachowej i belki żelbetowej o wym. 25x25 cm (z kopią świadectwa kwalifikacji zawodowych autora) - na okoliczność, iż ustalenia faktyczne organu są błędne a projekt budowlany nie powinien był zostać zatwierdzony,
b) pisma skarżącej z 4 kwietnia 2025 r. do organu administracji geodezyjnej wskazującego na wadliwość granic w operacie ewidencji gruntów i budynków po jej modernizacji - na okoliczność zgłoszenia właściwym organom niezgodności w tym zakresie a tym samym perspektywy zmian treści map ewidencyjnych.
3. Strona wniosła ponadto o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, nadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
4. W uzasadnieniu skargi strona stwierdziła, że organ wyższego stopnia ograniczył badanie zarzutów odwołania (a tym samym badanie poprawności ustaleń faktycznych organu I instancji) do samego sprawdzenia czy wnioski końcowe zawarte w dokumentacji zawierają stwierdzenia o spełnieniu warunków przewidzianych prawem - oraz do potwierdzenia zgodności lokalizacji budynku na mapie zasadniczej.
5. W kwestii sprawdzania dokumentacji projektowej organ ograniczył się natomiast do ustalenia, że jej autor deklaruje spełnienie wymagań określonych przepisami prawa, lecz organ nie sprawdził, czy owa deklaracja jest zasadna. Tymczasem analiza dokumentacji wskazuje, że wbrew twierdzeniom autora, dokumentacja nie gwarantuje spełnienia przez obiekt budowlany wymogów, jakie przed inwestorem stawia obowiązujące prawo. Skarżąca dopiero obecnie dysponuje dowodem na tę okoliczność tj. opinią techniczną wykonaną przez osobę, dysponującą wiadomościami specjalnymi oraz uprawnieniami do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Z opinii tej wynika, że przewidziana w dokumentacji projektowej więźba dachowa oparta na belce nośna nie posiada odpowiedniej wytrzymałości, wskutek czego projekt nie gwarantuje ani odporności pożarowej ani trwałości.
6. Ponadto, celem postępowania jest ocena faktycznej zgodności usytuowania budynku z przepisami prawa, w tym odległości od innych obiektów i granic działki. Do zbadania tej kwestii nie wystarczy analiza mapy zasadniczej, jeśli wiadomo, że owa mapa jest błędna. W niniejszej sprawie organowi wiadomo zaś z materiałów, zebranych w toku postępowania, iż w ewidencji gruntów błędnie określono granice nieruchomości - do tego stopnia, że błędnie są określone także odległości między budynkami. W takim stanie faktycznym ocena zgodności lokalizacji obiektu opisanego w dokumentacji projektowej z przepisami o sytuowaniu obiektów budowlanych, winna być dokonana w oparciu o pomiary na gruncie, w tym pomiar odległości między istniejącą obecnie zabudową. Skarżąca skierowała do właściwego organu administracji geodezyjnej i kartograficznej zawiadomienie o uzyskaniu dokumentów geodezyjnych istotnych dla ustalenia prawidłowego przebiegu granic nieruchomości w operacie ewidencji gruntów (nie tylko w terenie) - pismo z dnia 4 kwietnia 2025 r. Dowodzi ono nie tylko zgłoszenia właściwym organom niezgodności operatu ze stanem rzeczywistym (w tym i niezgodności mapy zasadniczej), ale i istnienia znacznego prawdopodobieństwa zmian treści owego operatu, skutkujących zmianami mapy zasadniczej, jaką w skarżonej decyzji przyjęto za jedyną podstawę oceny zgodności lokalizacji obiektu budowlanego z prawem. Uzasadniony jest więc zarzut, iż organ nie zbadał należycie kwestii lokalizacji budynku. Z powyższych względów, zdaniem skarżącej, projekt przedłożony przez inwestorów nie nadaje się do zatwierdzenia - a więc decyzję powiatowego inspektora nadzoru budowlanego należało zmienić orzekając co do istoty sprawy o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego.
2. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
3. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się zasadne.
1. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie przejmuje sprawy do jej końcowego załatwienia, ale bada co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
2. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
3. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi, [dalej: "ŁWINB"], z dnia 17 marca 2025 r. nr 56/2025, znak WOP.7721.147.2025.DB, utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poddębicach, [dalej: "PINB"], z dnia 18 kwietnia 2024 r., nr 15/2024, zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót obejmujących budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez przyłączy, zlokalizowanego na dz. ewid. nr [...] w m. U., ul. [...], realizowaną przez B. i W.K..
4. Jak wynika z akt sprawy ww. inwestycja zrealizowana została z istotnym odstępstwem od udzielonego inwestorom, ostateczną decyzją Starosty Poddębickiego z dnia 14 sierpnia 2001 r. pozwolenia na budowę – w rozumieniu art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego. Zaskarżone decyzje wydane zostały na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (którego przepisy stanowiły materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji (w trybie tzw. postępowania naprawczego.
5. Odnosząc się do stanu prawnego mającego zastosowanie w sprawie, wskazać należy, że zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471 z późn. zm.), do spraw uregulowanych ustawą Prawo budowalne, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy Prawa budowlanego stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie zaś z art. 28 cyt. wyżej ustawy do spraw, o których mowa w art. 25-27 stosuje się przepisy art. 36a ust. 5 i art. 40 Prawa budowlanego w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepisy art. 36a ust. 5b Prawa budowlanego; nie stosuje się przepisów art. 36a ust. 5a Prawa budowlanego. Cyt. wyżej ustawa zmieniająca weszła w życie dnia 19 września 2020 r.
6. Postępowanie naprawcze, dotyczące przypadków innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, prowadzone jest na podstawie art. 50 i art. 51 tej ustawy. Jego celem jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (budowanego lub wybudowanego obiektu budowlanego) do stanu zgodnego z prawem, co należy rozumieć jako stan, w którym określone roboty budowlane nie będą pozostawały w kolizji z przepisami prawa. Zasadniczy obowiązek organu nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym, o którym mowa w art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane polega na rozstrzygnięciu o tym, co należy uczynić, aby określone roboty budowlane (obiekt budowlany), wykonywane lub wykonane w przypadkach wskazanych w art. 50 ustawy - Prawo budowlane, doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.
7. Stosownie do art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.
8. Podkreślić w tym miejscu należy, że tryb postępowania dotyczący prowadzenia robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę (art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego), w pierwszej kolejności wymaga od organu nadzoru budowlanego dokonania wyczerpujących ustaleń faktycznych, mających na celu wykazanie, czy w konkretnym przypadku doszło do wykonania robót budowlanych w opisany sposób. Po ustaleniu jakie odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę miały miejsce w toku prowadzonych robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego winien w decyzji, nałożyć na inwestora obowiązek zarówno przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, jak również - w razie konieczności - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
9. Obowiązek powyższy wynika z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, który stanowi, iż przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada w drodze decyzji, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.
Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego).
W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego).
Jak wynika zaś z art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 organ administracji architektoniczno-budowlanej uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę.
10. Uregulowane w art. 51 Prawa budowlanego tzw. postępowanie naprawcze ma więc charakter dwuetapowy. W pierwszej kolejności organ nadzoru budowlanego nakłada na inwestora określone obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 Prawa budowlanego, po czym sprawdza, czy te obowiązki zostały wykonane i w zależności od tego wydaje odpowiednią decyzję na podstawie art. 51 ust. 3 albo art. 51 ust. 4 lub ust. 5 Prawa budowlanego. Na drugim etapie postępowania naprawczego organ nadzoru budowlanego jest związany wydaną przez siebie decyzją ostateczną, wobec czego jest uprawniony wyłącznie do sprawdzenia, czy nałożone na inwestora obowiązki zostały wykonane (por np. wyrok WSA w Łodzi z 4.09.2024 r., II SA/Łd 272/24; wszystkie powoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaskarżona do Sądu decyzja została wydana w ramach drugiego z ww. etapów postępowania naprawczego. Organ zatem był zobowiązany sprawdzić wykonanie obowiązku nałożonego decyzją wydaną (na pierwszym etapie postępowania naprawczego) na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, a mianowicie sporządzenia i przedstawienia, zamiennego projektu budowlanego, a zatem dokonać merytorycznej oceny przedłożonej dokumentacji projektowej zamiennej w zakresie objętym art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
11. Mając na uwadze treść powyższych regulacji, należy jednocześnie zauważyć, że obowiązkowe uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę (co miało miejsce w ramach niniejszego postępowania administracyjnego) sprawia, iż inwestycja objęta postępowaniem naprawczym, aż do momentu przedłożenia przez inwestora nowego projektu budowlanego, pozostaje bez jakiejkolwiek zatwierdzonej dokumentacji przez właściwy organ administracji publicznej.
Usunięcie decyzji o pozwoleniu na budowę z obrotu prawnego sprawia, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego powinna obejmować całość inwestycji, która uprzednio była objęta pozwoleniem na budowę. Decyzja ta — czy to o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego i pozwoleniu na wznowienie robót, czy też, w przypadku zakończonej budowy, tylko o zatwierdzeniu projektu zamiennego — w rzeczywistości zastępuje pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę (tak np. wyrok NSA z 7.12.2023 r., II OSK 750/21). Oczywistym jest przy tym, że decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny może być podjęta jedynie w sytuacji zgodności tego projektu z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
12. Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
13. Art. 35 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego stanowi z kolei, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ww. regulacje mają odpowiednie zastosowanie w postępowaniu naprawczym.
Konstrukcja przywołanych wyżej przepisów Prawa budowlanego wskazuje więc, że decyzja w sprawie pozwolenia na budowę nie ma charakteru uznaniowego; przeciwnie - jest decyzją związaną.
14. Przenosząc powołane wyżej normy prawa materialnego na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie jako istotne odstępstwo od ustaleń i warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego uznano przesunięcie budynku i usytuowanie go w granicy nieruchomości wraz z konstrukcją dachu, której okap wykracza poza granice działki.
15. W zaskarżonej decyzji organ wypowiedział się co do zgodności z prawem usytuowania budynku w granicy, powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"], zarówno w zakresie samego zbliżenia do granicy, jak i wynikających z takiego położenia przepisów przeciwpożarowych.
16. Sąd zauważa jednak, że o ile organy szczegółowo odniosły się do kwestii położenia budynku z punktu widzenia przepisów Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, o tyle nie odniosły się w powyższym zakresie do decyzji o warunkach zabudowy z dnia 10 grudnia 2015 r., przynajmniej nie wynika to wprost z zaskarżonych do sądu decyzji. Należy bowiem zaważyć, że ww. decyzja przewiduje możliwość sytuowania budynków przy granicy z dz. ewid. nr [...]. Okoliczność ta została przez organy najwyraźniej pominięta.
17. Co zaś, w ocenie Sądu, istotne, organ pominął kwestię dokonania oceny zgodności z prawem wykraczania okapu budynku poza granice działki inwestorów. Nie można nie zauważyć, że kwestia ta nie jest novum w toczącym się do długiego czasu postępowaniu administracyjnym. Organy same wielokrotnie zwracały na to uwagę, przykładowo okoliczność ta była już dostrzeżona w decyzji ŁWINB z dnia 28 października 2022 r. nr 250/2022 (s. 14 decyzji). Co więcej, z załączonej do akt opinii technicznej, sporządzonej na zlecenie inwestorów (opinia sporządzona jeszcze w marcu 2014 r. przez J. B., wpłynęła do PINB dnia 21 września 2014 r.), wynikają zalecenia, aby wspomniany okap skrócić do granicy działki. Z akt nie wynika zaś, aby takie skrócenie zostało zaprojektowane. Takie przekroczenie granicy może wskazywać na niespełnienie przez inwestorów art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, który stanowi, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Okoliczność ta winna być jednoznacznie wyjaśniona i oceniona przez organy przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, tym bardziej że okoliczność ta ma z punktu widzenia niniejszej sprawy znaczenie zasadnicze.
18. Sąd zauważa, że organ II instancji wskazał również na przewidziany w projekcie zamiennym sposób odprowadzania wody deszczowej poprzez rynny i rury spustowe. Jednakże, zdaniem Sądu, organ ten nie wypowiedział się w zakresie wszystkich zarzutów odwołania, takich jak chociażby niezabezpieczenia całego dachu przed zsuwaniem się mas śnieżnych z połaci dachu na działkę skarżącej, czy też wniosku skarżącej o sprawdzenie projektu przez uprawnionego konstruktora z uwagi na położenie nieruchomości na terenach związanych z eksploatacją górniczą wobec informacji projektanta o tym, że budynek nie został zabezpieczony przed ewentualnymi szkodami górniczymi. Podobnie organ odwoławczy nie odniósł się w wydanej decyzji do kwestii skierowania kalenicy dachu prostopadle do frontu działki (zwłaszcza, że z decyzji o warunkach zabudowy wynika możliwość zarówno prostopadłego jak i równoległego usytuowania kalenicy dachu) zwłaszcza w kontekście poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, o czym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Sąd w tym miejscu zastrzega, że nie przesądza o słuszności zarzutów odwołania – w pierwszym bowiem rzędzie ocena argumentów zawartych w odwołaniu należy do organów administracji.
Znajdujące się w uzasadnieniu decyzji organu II instancji stwierdzenie, że podniesione w odwołaniu argumenty nie zasługują na akceptację, mając zwłaszcza na uwadze szczegółowość tych argumentów (nie wspominając o tym, że postępowanie administracyjne w tej sprawie toczy się od wielu lat), nie spełnia wynikających z przepisów K.p.a. i poglądów orzecznictwa wymogów. Zgodnie bowiem z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 k.p.a. organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę uprzednio rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Skoro strona w ramach toczącego się postępowania administracyjnego sformułowała konkretne zarzuty w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji, to mając na uwadze wymogi jakie winno spełniać uzasadnienie faktyczne oraz prawne określone w art. 107 § 3 K.p.a. i uwzględniając zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.) oraz obowiązek dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej, to strona ma prawo oczekiwać odniesienia się przez organ do podniesionych zarzutów oraz przedstawionej na ich poparcie argumentacji. Na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a., przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził, a w rezultacie z jakich przyczyn nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 21.06.2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 653/22; wyrok WSA we Wrocławiu z 8.03.2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 663/21; wyrok WSA w Szczecinie z 14.07.2022 r., sygn. akt II SA/Sz 294/22). W ocenie Sądu naruszona tym samym została wyrażona w art. 8 § 1 K.p.a. zasada zaufania do władzy publicznej, zgodnie z którą. 8 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Ze wskazanych wyżej obowiązków organ II instancji nie wywiązał się, co stanowi o naruszeniu ww. przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
19. Zważywszy że - w ocenie Sądu - nie wszystkie okoliczności sprawy zostały wyjaśnione, nadto organ odwoławczy nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 51 ust. 1 pkt 3 i 51 ust. 4 Prawa budowlanego w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a tym samym rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest co najmniej przedwczesne, co z kolei skutkuje tym, że całościowa ocena przez Sąd wydanych w sprawie przez organy administracji rozstrzygnięć na tym etapie nie jest możliwa.
20. Należy zauważyć, że w skardze zawarty został wniosek o dopuszczenie dowodu z dokumentów postaci opinii technicznej mającej na celu wykazanie wadliwości projektu budowlanego (do skargi została załączona wskazana wyżej opinia) oraz pisma skarżącej z dnia 4 kwietnia 2025 r. do organu administracji geodezyjnej wskazującego na wadliwość granicy w operacie ewidencji gruntów i budynków, który to pismo zostało powołane na okoliczność zgłoszenia właściwym organom niezgodności w powyższym zakresie, a tym samym ewentualnej zmian treści map ewidencyjnych.
1. Odnosząc się do ww. wniosków dowodowych, Sąd wskazuje, że stosownie do art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że zakres postępowania dowodowego, prowadzonego przez sąd administracyjny jest ściśle wyznaczony przez podstawową funkcję sądowej kontroli administracji, jaką jest ocena zaskarżonego aktu zgodnie z kryterium legalności (por. wyroki NSA z dnia 19.08.2016 r., sygn. akt I GSK 1792/14; z dnia 9.08.2016 r., sygn. akt II OSK 2929/14; z dnia 26.07.2016 r., sygn. akt I FSK 147/15). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd co do zasady opiera się na materiale dowodowym, znajdującym się w nadesłanych aktach administracyjnych (art. 133 P.p.s.a.). Załączony do skargi dowód został sporządzony po dacie wydania zaskarżonej decyzji, zatem nie mógł być znany organom orzekającym w niniejszej sprawie. Jego dopuszczenie jako dowodu w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie miałoby więc charakteru uzupełniającego, lecz ustalający. Sąd administracyjny nie jest natomiast powołany do dokonywania ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy, załatwionej zaskarżonym orzeczeniem. Może on dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tego rozstrzygnięcia. Sąd nie zastępuje bowiem organów w merytorycznym załatwieniu sprawy. Celem postępowania, o którym stanowi art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwy w sprawie organ administracji publicznej ustalił ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej. Przepis ten nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych w postępowaniu administracyjnym, z którymi nie zgadza się strona (por. wyrok NSA z 28.01.2025 r., II OSK 1174/22). Ze względu na powyższe Sąd ww. wnioski oddalił.
2. Odnosząc się z kolei do zarzutów skargi oraz ww. opinii technicznej warto przypomnieć, na co zwracał już uwagę tutejszy Sąd w wyroku z dnia 8 września 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 242/17, że ocena prawidłowości poszczególnych rozwiązań projektowych (prócz projektu zagospodarowania) jak również prawdziwości zawartych w projekcie zapisów nie należy do kompetencji organów architektoniczno–budowalnych. Należy w tym miejscu podkreślić, że badanie projektu przez organ ogranicza się w istocie do sprawdzenia go w granicach określonych przepisami art. 35 Prawa budowlanego. To projektant po złożeniu stosownych oświadczeń ponosi odpowiedzialność za opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami Prawa budowlanego, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej co nie uwalnia organów od czynności kontrolnych, ale te czynności kontrolne nie wkraczają w meritum rozwiązań dokumentacji projektowej objętej zakresem wiedzy fachowej projektanta (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 23.03.2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1549/17). Jednakże w ocenie Sądu powyższy zakres badania przez organy administracji prawidłowości projektu - biorąc pod uwagę, że organ odwoławczy ponownie rozpoznawał będzie sprawę - nie stoi jednak na przeszkodzie odniesieniu się przez organy do podnoszonych przez skarżącą argumentów w zakresie prawidłowości projektu (por. wyrok NSA z 19.04.2023 r., I OSK 549/22).
3. Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów dotyczących sugerowanej niezgodności mapy zasadniczej ze stanem rzeczywistym, to Sąd nie dopatrzył się uchybień znajdującej się w aktach sprawy mapy do celów projektowych, które wskazywałyby na wadliwość tejże mapy. Mapa ta spełnia bowiem widziane przepisami prawa budowlanego wymagania, została sporządzona na podstawie mapy zasadniczej. Stosownie do art. 3 pkt 14a Prawa budowlanego pod pojęciem mapy do celów projektowych należy rozumieć mapę do celów projektowych w rozumieniu art. 2 pkt 7a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 oraz z 2022 r. poz. 1846 i 2185), [dalej: "P.g.k."]. Zgodnie zaś z powołanym wyżej przepisem P.g.k. mapa do celów projektowych to opracowanie kartograficzne, wykonane z wykorzystaniem wyników pomiarów geodezyjnych i materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające elementy stanowiące treść mapy zasadniczej lub mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2, a także informacje niezbędne do sporządzenia dokumentacji projektowej oraz, z uwzględnieniem art. 12c ust. 1 pkt 1, klauzulę urzędową, o której mowa w art. 40 ust. 3g pkt 3, stanowiącą potwierdzenie przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zbiorów danych lub dokumentów, o których mowa w art. 12a ust. 1, w oparciu o które mapa do celów projektowych została sporządzona, albo oświadczenie wykonawcy prac geodezyjnych o uzyskaniu pozytywnego wyniku weryfikacji. W powyższym zakresie brak jest podstaw do czynienia organom zarzutów na tym etapie postępowania.
4. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że tutejszy Sąd w wyroku z 8.09.2017 r., sygn. akt II SA/Łd 242/17, wskazał, że nie jest również rolą organów "wyjaśnianie kwestii rzeczywistej szerokości działki", tym bardziej że z akt sprawy oraz stanowiska skarżącej nie wynika, aby trwał spór co do przebiegu granic między nieruchomością skarżącej i nieruchomością inwestorów. W powyższym zakresie (abstrahując od oddalenia przez Sąd ww. wniosków dowodowych) należy stwierdzić, że sam fakt złożenia pisma do organów geodezyjnych nie świadczy o tym, że mapa zasadnicza stanowiąca podstawę sporządzenia mapy do celów projektowych zawiera błędy.
21. Mając na uwadze poczynione wyżej rozważania, w toku ponownie prowadzonego postępowania, stosownie do art. 153 P.p.s.a., organy uwzględnią wyrażoną przez Sąd powyżej ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, przede wszystkim zaś podejmą niezbędne czynności w celu jednoznacznego ustalenia wszystkich okoliczności faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i z ich uwzględnieniem dokonają ponownie oceny przedłożonej dokumentacji projektowej. Organ II instancji zobowiązany będzie do szczegółowego odniesienia się do podnoszonych w odwołaniu przez skarżącą argumentów. Jednocześnie Sąd zastrzega, że nie przesądza ostatecznego rozstrzygnięcia organów administracji, gdyż będzie ono uzależnione od wyników ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego.
22. Reasumując, w ocenie Sądu, w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, w tym przede wszystkim art. 6, art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Nadto wskazane naruszenia skutkowały uchybieniem przepisom prawa materialnego, a w szczególności art. 51 ust. 1 pkt 3 i 51 ust. 4 Prawa budowlanego. Z tych przyczyn Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. (pkt 1 sentencji wyroku).
23. O kosztach (pkt 2 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a., w tym zasądzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania, na które składają się 500 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi oraz 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego - wynagrodzenia reprezentującego skarżącego radcy prawnego ustalone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.).
dc