II SA/Łd 284/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu zamieszkiwania dziecka w miejscowości, w której znajduje się szkoła, uznając, że skarżąca nie złożyła stosownego wniosku.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Z. B. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu zamieszkiwania dziecka w miejscowości, w której znajduje się szkoła. Po wielokrotnych postępowaniach przed organami administracji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie w tej części, uznając, że skarżąca nie złożyła wniosku o ten konkretny dodatek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, potwierdzając, że brak formalnego wniosku uniemożliwia przyznanie świadczenia, nawet jeśli inne dodatki zostały przyznane.
Sprawa rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dotyczyła skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która w części uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie w sprawie przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem dziecka w miejscowości, w której znajduje się szkoła. Po licznych postępowaniach i decyzjach organów administracji, kluczową kwestią stało się ustalenie, czy skarżąca złożyła prawidłowy wniosek o przyznanie tego konkretnego dodatku. Organy administracji, w tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, konsekwentnie wskazywały, że wniosek z dnia [...] nie zawierał wyraźnego żądania przyznania dodatku z tytułu zamieszkiwania dziecka w miejscowości, w której znajduje się szkoła, ani wymaganych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, analizując sprawę, uznał, że organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani procesowego. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem wnioskowym, a organ jest związany treścią złożonego wniosku. Ponieważ skarżąca nie złożyła formalnego wniosku o przyznanie spornego dodatku wraz z wymaganymi dokumentami w odpowiednim terminie, sąd oddalił skargę, uznając, że brak jest podstaw prawnych do przyznania świadczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak formalnego wniosku o przyznanie konkretnego dodatku do zasiłku rodzinnego, wraz z wymaganymi dokumentami, uniemożliwia jego przyznanie, nawet jeśli skarżący ubiega się o inne świadczenia.
Uzasadnienie
Postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem wnioskowym, a organ jest związany treścią złożonego wniosku. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowią regulację szczególną w zakresie wymagań formalnych skutecznego złożenia wniosku, co oznacza, że reguła odformalizowania co do treści podania przyjęta w Kodeksie postępowania administracyjnego nie ma zastosowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.ś.r. art. 23 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują na wniosek strony. Postępowanie jest wnioskowe i organ jest związany treścią wniosku.
u.ś.r. art. 23 § 4
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Do wniosku należy dołączyć odpowiednio inne zaświadczenia lub oświadczenia oraz dowody niezbędne do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych.
u.ś.r. art. 23 § 3
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Reguluje treść wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
k.p.a. art. 61 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.
k.p.a. art. 63 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adresu i żądania oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych.
u.ś.r. art. 32 § 2
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu.
k.p.a. art. 105
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak formalnego wniosku o przyznanie dodatku z tytułu zamieszkiwania dziecka w miejscowości, w której znajduje się szkoła, wraz z wymaganymi dokumentami.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej oparta na spełnieniu warunków ustawowych i trudnej sytuacji finansowej, bez formalnego wniosku.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem wnioskowym. Organ pierwszej instancji związany jest zachowaniem słusznego interesu strony w granicach określonych treścią złożonego wniosku. Formularz wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego zawiera wyraźnie wyodrębnioną pozycję dotyczącą złożenia wniosku o przyznanie prawa do dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania.
Skład orzekający
Ewa Markiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Rymaszewska
sędzia
Renata Kubot-Szustowska
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ważność formalnych wymogów wniosków w postępowaniach o świadczenia rodzinne i inne świadczenia publiczne."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki wniosków o świadczenia rodzinne i interpretacji przepisów dotyczących ich składania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa ilustruje znaczenie formalnych wymogów w postępowaniach administracyjnych, szczególnie w kontekście świadczeń socjalnych. Choć nie jest przełomowa, pokazuje typowe problemy proceduralne.
“Czy brak jednego podpisu na wniosku może pozbawić Cię należnych świadczeń? Historia Z. B.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 284/07 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2007-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Barbara Rymaszewska
Ewa Markiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Kubot-Szustowska
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Sygn. powiązane
I OSK 323/08 - Wyrok NSA z 2008-12-30
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 19 września 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2007 roku sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego z dodatkami - oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z upoważnienia Wójta Gminy W. przyznał Z. B. zasiłek na dziecko, przyznając na A. B. kwotę 43,00 zł miesięcznie, w okresie od 2004.06.01 do 2005.08.31 (wypłacony w grudniu 2005 r.), dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przyznając na A. B. kwotę 170,00 zł miesięcznie w okresie od 2004.06.01 do 2005.08.31 (wypłacony w grudniu 2005 r.), dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko A. B. w kwocie 90 zł jednorazowo od 2004.09.01 do 2004.09.30 (wypłacony w grudniu 2005 r.), dodatek z tytułu pokrycia wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła na dziecko A. B. w kwocie 40 zł miesięcznie w okresie od 2004.09.01 do 2005.06.30 (wypłacony w grudniu 2005 r.) i odmówił Z. B. dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły na dziecko A. B. w kwocie 80 zł miesięcznie od 2004.09.01 do 2005.06.30.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w złożonym wniosku z dnia 07.06.2004 roku uzupełnionym we wrześniu 2005 roku Z. B. nie wskazała, że ubiega się o dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, ani o dodatek z tytułu podjęcia przez dziecko nauki poza miejscem zamieszkania. Niemniej jednak Wójt Gminy W. odstąpił od żądania zwrotu świadczenia w postaci dodatku w związku z dojazdem z miejsca zamieszkania do miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły za okres od IX.2004 r. do VI.2005 r. pomimo, że strona o ten dodatek nie występowała z uwagi na dobro strony opierając się na złożonym do akt zaświadczeniu ze szkoły stwierdzającemu, że córka strony A. B. jest uczennicą L.O. w Ł.
Odmowę przyznania dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły na dziecko A. B. w kwocie 80 zł miesięcznie od 2004.09.01 do 2005.06.30. organ uzasadnił ponadto tym, że strona nie dostarczyła wymaganych dokumentów tj. oświadczenia osoby fizycznej o wynajmie lokalu uczniowi, zaświadczenia o tymczasowym zameldowaniu oraz, że strona nie zaznaczyła we wniosku przedmiotowego dodatku.
W dniu 15 listopada 2006 roku Z. B. wniosła odwołanie od powyższej decyzji w części dotyczącej odmowy dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły na dziecko w kwocie 80 zł. W uzasadnieniu odwołania podała, że córka A. B. będąc uczennicą L.O. w Ł. zamieszkiwała w okresie od 11.10.2004 r. do 11.10.2007 r. na stancji u babci w Ł. i była tam zameldowana na pobyt czasowy. W konkluzji odwołania wniosła o przyznanie żądanego dodatku z uwagi na spełnienie warunków ustawowych i trudną sytuację finansową i rodzinną.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchyliło zaskarżaną decyzję w części dotyczącej odmowy przyznania dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły na dziecko A. B. na okres od 01.09.2004 do 30.06.2005 r. i w tym zakresie umorzyło postępowanie w sprawie, w pozostałej części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zarzuty zawarte w odwołaniu nie stanowiły podstawy podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, jednakże Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując zebrany w sprawie materiał dowodowy uznało, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem normy zawartej w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr. 139, poz. 992 ze zm.).
Kolegium wskazało, iż norma zawarta w art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, iż w sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.).
Zgodnie z normą zawartą w art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Zgodnie z dyspozycją art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek małżonków, jednego z małżonków, rodziców, jednego z rodziców.
Natomiast zgodnie z treścią art. 24 ust. 2 wyżej cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Art. 61 § 3 K.p.a. reguluje datę wszczęcia postępowania na wniosek strony, stanowiąc, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Przez dzień doręczenia żądania organowi należy rozumieć dzień wpływu podania zawierającego żądanie do kancelarii właściwego organu.
Następnie organ odwoławczy podniósł, że Z. B. złożyła do organu pierwszej instancji wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego w dniu [...] W ocenie Kolegium oznaczało to, że w tym dniu zostało wszczęte postępowanie dotyczące zasiłku rodzinnego w okresie zasiłkowym 01.09.2004 r. do 30.08.2005 r. W tym wniosku Z. B. nie występowała o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko A. B. nauki w szkole poza miejscem zamieszkania w związku z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej.
W tym miejscu Kolegium wskazało, że decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy W. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania Z. B. prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami uzasadniając tą decyzję dochodem przypadającym na członka rodziny w kwocie 1238,84 zł. przekraczającym ustawowe kryterium dochodowe stanowiące kwotę 504,00 zł. Od decyzji tej odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. Z. B. pismem z dnia [...], które decyzją z dnia [...], utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Na powyższą decyzję Z. B. złożyła w dniu [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 18 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Łd 911/04 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z dnia [...], Nr [...].
Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy W., Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] zmienił swoją decyzję z dnia [...] Nr [...] przyznając Z. B. zasiłek rodzinny w kwocie 43,00 zł. miesięcznie na dziecko A. B. na okres od 01.06.2004 do 31.08.2005 r. wraz z dodatkiem do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na A. B. w kwocie 170,00 zł. miesięcznie na okres od 07.06.2004 do 31.08.2005 i przyznał dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przez A. B. jednorazowo w kwocie 90,00 zł. miesięcznie oraz przyznał dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu pokrycia wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła na A. B. w kwocie 40,00 zł. miesięcznie na okres od 01.09.2004 do 30.06.2005 r.
Od tej decyzji strona odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. pismem z dnia [...], podnosząc, iż należy jej się dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole (w Liceum) poza miejscem zamieszkania w związku z zamieszkiwaniem dziecka u babci w mieście Ł. .
Kolegium decyzją z dnia [...] [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wskazując między innymi na fakt, iż we wniosku z dnia [...] strona nie wskazała, iż ubiega się o przedmiotowy dodatek do zasiłku rodzinnego.
Organ pierwszej instancji po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy W. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. orzekł o utrzymaniu bez zmian punktów 1,2,3,4 uprzednio uchylonej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]
Od powyższej decyzji po raz kolejny odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. strona, podnosząc, iż należy się jej dodatek z tytułu zamieszkiwania przez dziecko w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły.
Kolegium decyzją z dnia [...] Nr [...] ponownie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] i przekazało sprawę organowi do ponownego rozpatrzenia wskazując, iż dokonał zmiany własnej decyzji, która została uprzednio uchylona ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i nie funkcjonuje już w obrocie prawnym.
Następnie organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] przyznał stronie zasiłek rodzinny w kwocie 43 zł miesięcznie na córkę A. B. na okres od 01.06.2004 do 31.08.2005 r. wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka w kwocie 170 zł miesięcznie na okres od 01.06.2004 r. do 31.08.2005 r. i z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w kwocie 90 zł oraz dodatek z tytułu pokrycia wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła w kwocie 40 zł miesięcznie na okres od 01.09.2004 do 31.08.2005 r.
Od powyższej decyzji również odwołała się do Kolegium Z. B. pismem z dnia [...], podnosząc, iż należy się jej dodatek z tytułu zamieszkiwania przez dziecko w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. pismem z dnia [...] Nr [...] wezwało stronę do złożenia jednoznacznego oświadczenia woli, czy pismo to było:
- wyrazem niezadowolenia z decyzji z dnia [...] Nr [...] w części dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu pokrycia wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła na dziecko A. B. w kwocie 40 zł miesięcznie w okresie od 01.09.2004 do 31.08.2005 r.
- żądaniem, wnioskiem o przyznanie dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się szkoła. Jeżeli tak to:
- do złożenia dokumentów dotyczących okresu zasiłkowego 2004/2005 określonych w § 5 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02.06.2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania o świadczenia rodzinne (Dz.U. z 2005 r. Nr 105, poz. 881 ze zm.), mogących ewentualnie uprawniać do przyznania na córkę A. w w/w okresie zasiłkowym wnioskowanego świadczenia.
Z pouczeniem, że warunki wymienione w cyt. rozporządzeniu winny zostać spełnione na dzień złożenia wniosku t j. na dzień [...]
W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [...] Z. B. oświadczyła, iż pismo z dnia [...] jest wnioskiem o przyznanie dodatku z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem (dziecka) w miejscowości w której znajduje się szkoła.
Kolegium decyzją z dnia [...] Nr [...] uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia podkreślając w uzasadnieniu, co uczyniło już w decyzjach wcześniejszych, iż dodatek z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkiwania w miejscowości, w której znajduje się szkoła słusznie nie został przez organ pierwszej instancji stronie przyznany w okresie zasiłkowym 2004/2005, wobec braku stosownego wniosku jak i z braku dokumentów określonych w § 5 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02.06.2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. z 2005 r. Nr 105, poz. 881 ze zm.).
W międzyczasie Z. B. złożyła w dniu [...] następny wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego na okres zasiłkowy 2005/2006 wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka A.B. oraz z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na A. B. również nie występując w tym wniosku o przyznanie dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] Nr [...] przyznał Z. B. wszystkie świadczenia o przyznanie, których występowała we wniosku z dnia [...] na okres zasiłkowy od dnia 01.09.2005 do 31.08.2006 r. z wyjątkiem dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania o przyznanie, którego Z. B. we wniosku z dnia [...] już nie występowała.
Od decyzji tej również odwołała się Z. B. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymało w mocy powyższą decyzję organu I instancji uzasadniając swoją decyzję przyznaniem przez organ I instancji wszystkich świadczeń, o które wnioskodawczyni występowała i nie występowaniem przez Z. B. we wniosku z dnia [...] o przyznanie dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania.
Z. B. odwołując się od powyższej decyzji złożyła w dniu [...] wniosek o przyznanie świadczeń na kolejny okres zasiłkowy tj. 2005/2006 r. i załączyła do wniosku wszystkie wymagane dokumenty. Decyzją z dnia [...] Nr [...] został stronie przyznany dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się szkoła na córkę A. B. w kwocie 80 zł miesięcznie.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...] po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy W. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. przyznał zasiłek rodzinny w kwocie 43,00 zł. miesięcznie na dziecko A. B. na okres od 01.06.2004 r. do 31.08.2005 r. wraz z dodatkiem do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na okres od dnia 01.06.2004 r. do dnia 31.08.2005 r. na dziecko A. B. w kwocie 170,00 zł. miesięcznie i przyznał dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na A. B. jednorazowo w miesiącu wrześniu 2004 r. w kwocie 90,00 zł. oraz przyznał dodatek z tytułu wydatków związanych z dojazdem do miejscowości w której znajduje się szkoła na A. B. w kwocie 40,00 zł. miesięcznie na okres od 01.09.2004 do 31.08.2005 r. (kwoty wszystkich przyznanych świadczeń zostały wypłacone w grudniu 2005 r.), odmawiając jednocześnie przyznania dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko A. B. nauki w szkole poza miejscem zamieszkania w związku z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej. Organy pierwszej instancji przyznają prawo do świadczeń rodzinnych na zasadach określonych w powołanej ustawie o świadczeniach rodzinnych.
W ocenie Kolegium zgodnie z normą wynikającą z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek małżonków, jednego z małżonków, rodziców, jednego z rodziców. Postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych jest postępowaniem wnioskowym i organ pierwszej instancji związany jest zachowaniem słusznego interesu strony w granicach określonych treścią złożonego wniosku. Skoro zatem Z. B. we wniosku z dnia [...] nie występowała o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko A. B. nauki w szkole w związku z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej oraz nie załączyła do wniosku dokumentów określonych w § 5 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 02.06.2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne to organ pierwszej instancji nie miał w ocenie Kolegium podstawy prawnej do przyznania przedmiotowego świadczenia. Z ust. 4 artykułu 23 powołanej powyżej ustawy wynika, iż do wniosku należy dołączyć odpowiednio inne zaświadczenia lub oświadczenia oraz dowody niezbędne do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych. Przy tym Kolegium podkreśliło, że dokumenty, o których mowa powyżej zostały przez stronę dołączone dopiero do wniosku złożonego w dniu [...] dotyczącego przyznania świadczeń na okres zasiłkowy 2005/2006 r.
Ostatecznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanęło na stanowisku, że skoro Z. B. we wniosku z dnia [...] nie występowała o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko A. B. nauki w szkole w związku z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej, decyzja o odmowie przyznania przedmiotowego świadczenia została wydana z naruszeniem art. 23 ust. 1 powołanej powyżej ustawy o świadczeniach rodzinnych, co było przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania przedmiotowego świadczenia. Z tego też powodu Kolegium stwierdziło bezprzedmiotowość postępowania w tym zakresie i na podstawie art. 105 K.p.a. orzekło o umorzeniu postępowania w tej części.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wobec nie wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. W uzasadnieniu skargi Z. B. powtórzyła co do zasady argumentację podnoszoną w toku postępowania przed organami administracji. Opisała również skandaliczne w jej ocenie zachowanie (względem jej osoby) pracowników Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. zmierzające do celowego pozbawienia przysługujących jej świadczeń.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 3 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – powoływanej dalej jako p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 ustawy podlega oddaleniu.
Analizując twierdzenia skargi, nie będąc jednocześnie związany jej zarzutami i wnioskami skład rozpoznający sprawę doszedł do przekonania, iż w niniejszym postępowaniu organ administracji publicznej nie naruszył przepisów procedury administracyjnej oraz prawa materialnego, co skutkuje oddaleniem skargi (art. 151 p.p.s.a.).
Na wstępie należy wyjaśnić, że w oparciu o poczynione przez Sąd ustalenia faktyczne i prawne sprawę można sprowadzić do kwestii przyznania Z. B. , a właściwie jego braku, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu pokrycia wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły na dziecko A. B. na okres od 01.09.2004 roku do 30.06.2005 roku. Stwierdzenie takie wydaje się tym bardziej uprawnione jeżeli wskaże się, że pozostałe zasiłki i dodatki zostały skarżącej już przyznane i wypłacone.
Przechodząc do meritum rozważań, należy wskazać, iż ostatecznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w zaskarżonej do Sądu decyzji przyjęło, że strona skarżąca we wniosku z dnia [...] ("wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego"), nie występowała o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko A. B. nauki w szkole w związku z zamieszkiwaniem w miejscowości w której znajduje się siedziba szkoły ponadgimnazjalnej na okres od dnia 1 września 2004 do dnia 30 kwietnia 2005 roku. Należy przy tym podkreślić, że formularz wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego zawiera wyraźnie wyodrębnioną pozycję dotyczącą złożenia wniosku o przyznanie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania (na częściowe pokrycie wydatków związanych z zamieszkiwaniem w miejscowości, w której znajduje się siedziba szkoły).
Stanowisku temu trudno odmówić słuszności, z uwagi na treść przepisów obowiązujących w tym zakresie, jak i w świetle ukształtowanego już orzecznictwa sądów administracyjnych. W szczególności jeżeli chodzi o porównanie treści przepisów art. 63 § 2 K.p.a. z art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 130, poz. 903 ze zm.)
Zgodnie z art. 23 ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych następuje na wniosek, a zatem jest to postępowanie wszczynane na wniosek. Wszczęcie postępowania na wniosek oparte jest na zasadzie odformalizowanej, co do treści i formy podania. Według treści art. 63 § 2 K.p.a. "podanie winno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adresu i żądania oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych". Zgodnie natomiast z art. 32 ust. 2 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji "w sprawach nie uregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (...)". Art. 23 ust. 3 powołanej ustawy oświadczeniach rodzinnych reguluje treści wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych. W art. 23 ust. 4 uregulowano zasadę obowiązku dołączenia do wniosku dokumentów. Regulacja art. 23 ust. 3 i 4 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 63 § 2 K.p.a. stanowi więc regulację szczególną w zakresie wymagań formalnych skutecznego złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, co oznacza, że reguła odformalizowania co do treści podania przyjęta w kodeksie postępowania administracyjnego nie ma zastosowania. Stanowi o tym expressis verbis art. 63 § 2 K.p.a. odsyłając do regulacji zawartej w przepisach szczególnych.
W toku rozpoznania sprawy Sąd zatem obowiązany był w oparciu o akta administracyjne ustalić, czy dają one podstawę do wywiedzenia, że strona złożyła wniosek o przyznanie żądanego dodatku do zasiłku rodzinnego, przy czym akta administracyjne przedstawionej sprawy potwierdzają wyżej przedstawione stanowisko organu odwoławczego. Oparcie oceny zgodności z prawem postępowania administracyjnego wyłącznie na art. 63 § 2 K.p.a. z pominięciem regulacji art. 23 w związku z art. 32 ust. 2 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowiłoby istotne naruszenie prawa. Stanowisko takie zaprezentował między innymi Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 czerwca 2006 roku sygn. akt I OSK 1271/05, LEX 266921, które to stanowisko w pełni podziela skład orzekający w niniejszej sprawie.
Przyjęcie powyższego stanowiska wyklucza jednocześnie naruszenie przez organy administracyjne art. 8 i 9 K.p.a. w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), co Sąd w składzie niniejszym wnikliwie rozważał, jako niezbędne w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy. Należy bowiem przypomnieć, że dopiero wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 marca 2005 roku sygn. akt II SA/Łd 911/04 przesądził o uprawnieniu skarżącej do zasiłku rodzinnego.
Mając nawet na uwadze, że przyjęte zostało w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, bardzo szerokie rozumienie obowiązku informowania i wyjaśniania stronom przez organy prowadzące postępowanie, całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy, stosownie do treści art. 9 K.p.a., a udowodnione naruszenie tego obowiązku przyjmuje się zwykle jako wystarczającą podstawę do uchylenia zakwestionowanego aktu, to w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy nie było dostatecznych podstaw do uznania, że organy orzekające naruszyły obowiązki, wynikające z art. 9 K.p.a. w sposób, który skutkować powinien uwzględnieniem skargi przez Sąd administracyjny. Nie było zatem także uzasadnionych powodów do postawienia organom zarzutu w zakresie naruszenia obowiązków, wynikających z art. 8 K.p.a.
Odnośnie pozostałych zarzutów podnoszonych przez skarżącą w szczególności dotyczących postępowania (wobec niej) urzędników Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W., to zarzuty te jednak nie mogą być przedmiotem rozważań Sądu. W tym zakresie należy odwołać się do uregulowań Działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (...) w szczególności do art. 227, z którego wynika, że zarzuty skarżącej mogą być przedmiotem skargi, ale stosownie do treści art. 228 i nast. K.p.a. skargi te należy kierować do organów właściwych do ich rozpatrzenia.
Mając na uwadze powyższe wywody i uznając, że kwestionowana decyzja Kolegium nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, należało na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalić.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI