II SA/Łd 249/24

II SA/Łd 249/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-09-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka /przewodniczący sprawozdawca/
Sławomir Wojciechowski
Tomasz Porczyński
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
Art. 119 pkt 3, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 24 § 1, art. 27 § 1 i 1a, art. 113 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Dnia 4 września 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 września 2024 roku sprawy ze skargi M.T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 stycznia 2024 roku nr SKO.4173.2.2024 w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji odmawiającej nakazania przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 30 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.2.2024, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 113 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (w chwili wydawania zaskarżonego postanowienia t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej w skrócie jako: "k.p.a") utrzymało w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.33.2023, odmawiające M. T. wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia z dnia 22 grudnia 2023 r., znak: SKO.4173.33.2023 w sprawie zmiany stanu wody na gruncie — działkach nr ew.: [...], ze szkodą dla gruntu sąsiedniego — działek nr ew.: [...].
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną:
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wskazaną powyżej decyzją z dnia 22 grudnia 2023 r., znak: SKO.4173.33.2023, po rozpatrzeniu odwołania M. T. od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 sierpnia 2023 r., Nr 2/W/2023, znak DEK-OŚR-I.6331.3.2019, w przedmiocie zmiany stanu wody na gruncie — działkach nr ew.: [...], ze szkodą dla gruntu sąsiedniego — działek nr ew.: [...] orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W treści uzasadnienia decyzji organ odwoławczy wskazał m.in., iż "(...) dostrzega, że problem stosunków wodnych na analizowanym terenie to jedynie jedno ze spornych zagadnień mieszkańców tej okolicy. Na co wskazuje już chociażby fakt, że Odwołująca się występowała przed tutejszym Kolegium w ok. sześćdziesięciu sprawach".
Organ podkreślił również, odnosząc się do kwestii prawidłowego ustalenia przez organ I instancji kręgu stron postępowania, że "zdaniem tut. Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo przeanalizował kwestie stron postępowania i zastosował się tym samym do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Łodzi z dnia 7 października 2021 r., sygn. akt 713/20".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wskazało ponadto, iż "na etapie postępowania przed tut. Kolegium ustalono, że istnieje prawdopodobieństwo, że zmarła Pani H. K. - współwłaścicielka nieruchomości o nr ew. [...]. Tutejsze Kolegium pismem z dnia 27 października 2023 r. zwróciło się do USC w Ł. celem ustalenia czy Pani H. K. - właścicielka nieruchomości co do której Pani M. T. stwierdziła, że nie żyje - rzeczywiście zmarła".
Pismem z dnia 7 stycznia 2024 r. skarżąca, powołując się na normę art. 113 § 2 k.p.a., wniosła, zwracając się do M. W. – Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji. W swoim piśmie strona wniosła o ujawnienie listy wszystkich wspomnianych ok. 60 wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzji, podanie, jakich dotyczyło to spraw oraz ujawnienie, czy decyzje SKO w Łodzi były wydane zgodnie z obowiązującym prawem. Ponadto wnioskodawczyni zwróciła się, w związku z podaną w ww. decyzji (str. 21, 22, 23) informacją cyt. "Zdaniem tut. Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo przeanalizował kwestie stron postępowania i zastosował się tym samym do wytycznych zawartych w wyroku WSA w Łodzi z dnia 7 października 2021 r., sygn. akt 713/20" o wyjaśnienie nieprawidłowości w przygotowanym przez WOŚiR UM Ł. wykazie właścicieli działek nr [...]. Strona wskazała, że nadal nie wyjaśniono braku w ww. wykazie właścicieli bezpośrednio graniczącej z jej działką działki nr [...] w Ł. – M. Z. i H. Z. .
Skarżąca wskazała również na zawarte w przedmiotowej decyzji stwierdzenie, iż "Na etapie postępowania przed tut. Kolegium (...) czy Pani H. K. —właścicielka nieruchomości co do której Pani M. T. stwierdziła, że nie żyje - rzeczywiście zmarła (...)". W ocenie skarżącej powyższa informacja została podana z naruszeniem prawa, gdyż w związku z otrzymanym w dniu 12 grudnia 2023 r. wezwaniem SKO w Łodzi udzieliła ona w dniu 18 grudnia 2023 r. odpowiedzi, gdzie szczegółowo opisała sprawę m.in. H. K., że otrzymała informację oraz kiedy od państwa S. (dz. nr [...]). Natomiast w piśmie z dnia 25 października 2023 r. podała, iż "brak wystąpienia do Urzędu Stanu Cywilnego celem potwierdzenia urzędowej informacji, o zgonie", a nie stwierdziła w piśmie, że H. K. nie żyje, więc wnosi o rzetelne podawanie informacji w ww. decyzji.
Wskazanym powyżej postanowieniem z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.33.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi odmówiło wyjaśnienia wątpliwości wobec treści decyzji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podał, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie przyjmuje się jednolicie - w odniesieniu do wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji - że instytucja ta ma zastosowanie wtedy, gdy przy analizie decyzji można stwierdzić, że jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniająca ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Zasadniczo przedmiotem wyjaśnienia jest rozstrzygnięcie (osnowa) zawarte w decyzji. Wydaje się jednak, że wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji to także wyjaśnienie niejednoznacznych i niejasnych sformułowań zawartych w jej uzasadnieniu, zwłaszcza zaś wtedy, gdy wyjaśnienie wątpliwości co do treści uzasadnienia jest konieczne dla wyjaśnienia treści osnowy decyzji. Wyjaśnienie może dotyczyć każdej decyzji (ostatecznej, nieostatecznej, pozytywnej i odmownej, z uzasadnieniem i bez), mimo że ze względu na uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem przez organ egzekucyjny przypuszczać można, iż dotyczy tylko decyzji ostatecznych i nadających się do wykonania. W ocenie organu nie można jako warunku zastosowania tej instytucji traktować zawiłości sprawy administracyjnej pod względem prawnym i faktycznym, a co za tym idzie - nie można łączyć jej ze znacznym stopniem skomplikowania rozstrzygnięcia i uzasadnienia decyzji. Istotne jest jedynie stwierdzenie braku poprawności logicznej w rozstrzygnięciu czy uzasadnieniu albo między rozstrzygnięciem a uzasadnieniem. Występując z wnioskiem o wyjaśnienie, osoba legitymowana powinna więc wykazać rozbieżności czy niejasności zawarte w rozstrzygnięciu czy uzasadnieniu decyzji.
W zakresie ustaleń organu wyjaśniającego mieści się więc stwierdzenie, że decyzja została sformułowana w sposób niepozwalający na zrozumienie jej sensu lub zrozumienie go w sposób, który prowadziłby do różnych, wykluczających się wyników wykładni, a użyte sformułowania są niejednoznaczne lub dotknięte zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Dotyczyć to może zatem uchybień językowych (semantycznych lub syntaktycznych) lub uchybień w zakresie spójności jej treści (wewnętrznej koherencji). Wyjaśnienie treści decyzji nie może natomiast co do zasady obejmować pytań o niezawarte w jej treści elementy, oznaczałoby to bowiem żądanie przeprowadzenia rozumowań inferencyjnych, opartych na wnioskowaniach prawniczych i wiązałoby się w istocie z żądaniem sformułowania nowej treści decyzji, jeśli nie wydania nowej decyzji. Wyjaśnienie wątpliwości nie może również polegać na interpretacji gramatycznej, logicznej czy celowościowej, lecz jedynie na objaśnieniu, jak organ wydający decyzję rozumie jej sens. Organ przy przedstawianiu tego wywodu nie może wyjść jednak poza treść dokonanego rozstrzygnięcia, gdyż przez wyjaśnienie treści decyzji organ nie może doprowadzić do nowego rozstrzygnięcia sprawy ani też go uzupełniać. Ustalenia faktyczne przyjęte jako przesłanki wydanej decyzji, podobnie jak nieprawidłowa subsumpcja, błędna wykładnia, czy też niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego, mogą być uchylone w trybie odwoławczym bądź też w trybie nadzoru. Odmowa wyjaśnienia wiąże się właśnie ze stwierdzeniem przez organ, że te rozbieżności czy niejasności nie występują.
W pierwszej kolejności organ wskazał, że strona wniosła pismo, zatytułowane "ZAWIADOMIENIE". Jednakże w piśmie zawarte było określone żądanie i to z podaniem konkretnej podstawy prawnej - art. 113 § 2 k.p.a. - a zatem organ przyjął, że M. T. złożyła de facto nie zawiadomienie, a wniosek o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji.
Odnosząc się merytorycznie do wniosku M. T., organ podkreślił, iż w niniejszej sprawie nie występują wątpliwości co do rozstrzygnięcia (osnowy) decyzji, czy też niejednoznaczne i niejasne sformułowania, zawarte w jej uzasadnieniu. Dlatego też wniosek strony jest bezzasadny. Kolegium decyzją z dnia 22 grudnia 2023 r., znak SKO.4173.33.2023, utrzymało bowiem w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Nie istnieją zatem żadne wątpliwości, co do treści rozstrzygnięcia. W tej sytuacji, wyjaśnienie fragmentów treści uzasadnienia nie jest konieczne, gdyż nie budzi wątpliwości treść osnowy uzasadnienia. W ocenie organu strona jest po prostu niezadowolona ze sposobu sformułowania uzasadnienia decyzji.
W dalszej kolejności Kolegium wskazało, iż strona skierowała swój wniosek, z powołaniem na normę art. 113 § 2 k.p.a., do Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, będącego jednocześnie członkiem składu orzekającego w sprawie z odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 sierpnia 2023 r., Nr 2/W/2023, znak DEK-OŚR-I.6331.3.2019. Zdaniem organu brak jest podstaw prawnych do rozpatrywania wniosku z art. 113 § 2 k.p.a. przez członka składu orzekającego oraz do rozpatrywania wniosku z art. 113 § 2 k.p.a. przez Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wnioski tego typu rozpatruje bowiem skład orzekający. Z tego względu również należało uznać wniosek strony za bezzasadny.
Odnosząc się do wniosku strony o udostępnienie wszystkich 60 decyzji, wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, organ podkreślił, że wniosek ten jest bezzasadny, gdyż nie dotyczy on wątpliwości co do rozstrzygnięcia decyzji. Kolegium w swojej decyzji zwróciło uwagę na ilość prowadzonych postępowań jedynie w celu dostrzeżenia problemów (czy wręcz sporów) sąsiedzkich istniejących pomiędzy mieszkańcami analizowanego obszaru. Kolegium ani nie odnosiło się do każdego z tych postępowań w treści decyzji, ani do wszystkich wydanych w tych postępowaniach rozstrzygnięć. Wszystkie sprawy toczące się przed Kolegium nie zadecydowały również o sposobie rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 sierpnia 2023 r., Nr 2/W/2023, znak DEK-OŚR-I.6331.3.2019. Co więcej, sposób zakończenia innych spraw, które toczyły się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Łodzi, w których występowała M. T., nie mógł powodować istnienia jakichkolwiek wątpliwości, co do treści decyzji z dnia 22 grudnia 2023 r., znak SKO.4173.33.2023.
Ponadto niniejsze postępowanie jest postępowaniem odrębnym od innych postępowań, w których występowała M. T. i inne sprawy, w których strona występowała (ich sygnatury i przedmiot) nie wpływają na treść obecnie rozpatrywanej sprawy. W ocenie Kolegium brak jest zatem podstaw do "ujawniania listy wszystkich ok. 60 wydanych decyzji" - zwłaszcza w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów art. art. 113 § 2 k.p.a. Ponadto M. T. jako strona tych postępowań otrzymała już od Kolegium rozstrzygnięcia w tych sprawach, a na jej wniosek (ze wskazaniem konkretnych spraw) Kolegium może obecnie wydać stronie za opłatą kopie poszczególnych rozstrzygnięć. Nie może jednak to stanowić przedmiotu postępowania prowadzonego na podstawie przepisów art. 113 § 2 k.p.a.
W ocenie Kolegium nie sposób również ujawnić, czy wszystkie wydane decyzje były zgodne z prawem. Postępowanie z odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 sierpnia 2023 r., Nr 2/W/2023, znak DEK-OŚR-I.6331.3.2019, w przedmiocie zmiany stanu wody na gruncie dotyczyło bowiem jedynie weryfikacji legalności wskazanej decyzji, a nie prawidłowości wszystkich decyzji, których stroną była M. T. i to decyzji wydanych w przeszłości przez Kolegium. Badanie czy opisywanie legalności wszystkich rozstrzygnięć w sprawach, w których występowała M. T., nie może stanowić przedmiotu postępowania prowadzonego na podstawie przepisów art. 113 § 2 k.p.a. Wniosku, który składa strona w zakresie określonym w punkcie 1, nie sposób zatem nawet uznać za wniosek o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji i z tego względu należy go uznać za bezzasadny.
Odnosząc się do tej części wniosku strony, organ zwrócił również uwagę, że strona przedstawia swoje stanowisko, załączając nowe dowody, co jest w świetle obowiązujących przepisów niedopuszczalne. Postępowanie z wniosku o wyjaśnienie treści decyzji nie służy bowiem ponownemu rozpoznaniu sprawy ani rozważeniu nowych argumentów, ani nawet analizie nowych dowodów, a jedynie wyjaśnieniu kwestii, które mogą powodować wątpliwości co do treści rozstrzygnięcia decyzji. Żadne z twierdzeń zawartych w pierwszej części pisma strony z dnia 7 stycznia 2024 roku nie wskazują na istnienie jakichkolwiek wątpliwości co do treści wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.
Przechodząc dalej, Kolegium uznało, że wniosek przytoczony w punkcie drugim pisma z dnia 7 stycznia 2024 r. również nie jest zasadny. Katalog stron postępowania nie ma wpływu na istnienie wątpliwości, co do treści wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Jedynie na marginesie Kolegium wyjaśniło, że katalog stron postępowania został ustalony na podstawie akt sprawy, w których znajdują się wnioski dotyczące stwierdzenia naruszenia stosunków wodnych, inicjujące postępowanie i złożone w trakcie postępowania. Katalog wniosków, a zatem i katalog stron postępowania, został zweryfikowany przez Kolegium i oceniony jako prawidłowy. M. T. mogła kierować pisma w postępowaniu jedynie we własnym imieniu. Z akt sprawy nie wynika, by działała również jako pełnomocnik sąsiadów – M. Z. i H. Z. . Gdyby M. T. uznała za osoby naruszające stosunki wodne właścicieli działki nr [...], to osoby te automatycznie stałyby się stronami postępowania, ale już jako ewentualne osoby pokrzywdzone same musiałyby zainicjować postępowanie. Wniosek M. T. w zakresie punktu 2 nie zasługuje zatem na uwzględnienie - nie dotyczy bowiem wątpliwości co do treści wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do wniosku strony w zakresie punktu 3, Kolegium wskazało, że nie widzi podstaw do wyjaśniania wątpliwości co do treści decyzji w powyższym zakresie. Uznać bowiem należy, że brak tu jest wątpliwości co do treści wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, a strona jest jedynie niezadowolona z użytych przez Kolegium sformułowań (słów) - co nie stanowi podstawy do wyjaśnienia wątpliwości na podstawie przepisów art. 113 § 2 k.p.a. W toczącym się przed Kolegium postępowaniu odwoławczym istniały wątpliwości co do tego, czy jedna ze stron postępowania – H. K. żyje, ale kwestie te zostały wyjaśnione przez Kolegium, co zostało opisane w uzasadnieniu decyzji z dnia 22 grudnia 2023 r., znak SKO.4173.3 3.2023. Również w tym zakresie treść decyzji Kolegium jest jasna i zrozumiała.
M. T. złożyła do organu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi zaskarżonym postanowieniem utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.33.2023.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż nie mógł uwzględnić argumentów przedstawionych przez M. T. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, bowiem niniejsze postępowanie dotyczy wyłącznie rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 22 grudnia 2023 r., znak: SKO.4173.33.2023 i inne okoliczności, które nie były przedmiotem powyższego rozstrzygnięcia nie mogą zostać w tym postępowaniu uwzględnione (wyjaśnione). Natomiast strona w swoim wniosku podnosiła zarzuty, dotyczące również postępowań, dotyczących ustalenia warunków zabudowy dla osiedla [...]. Kolegium podkreśliło również, że bez wpływu na wynik sprawy pozostają argumenty związane z udziałem strony w innych postępowaniach i zapadłych tam rozstrzygnięć.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, odnosząc się do zawartego we wniosku o ponowne rozpatrzenie zarzutu dotyczącego pouczenia wyjaśniło, że strona została prawidłowo pouczona o środku zaskarżenia postanowienia i na tej podstawie skorzystała z przysługującego uprawnienia. Podstawę prawną pouczenia stanowił art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a.
Organ za niezasadne uznał także twierdzenie strony, zgodnie z którym zwróciła się ona o wyjaśnienie wątpliwości do Prezesa SKO, nie zaś do składu orzekającego, dlatego więc skład orzekający nie uznał potrzeby merytorycznego wyjaśnienia wątpliwości co do części treści decyzji SKO w Łodzi z dnia 22 grudnia 2023 r. Wniosek o wyjaśnienie treści decyzji był przedmiotem postępowania i został merytorycznie rozpatrzony przez skład orzekający. Powyższe wynika wprost z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 570), zgodnie z którym kolegium orzeka w składzie trzyosobowym, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Składowi orzekającemu przewodniczy prezes lub etatowy członek kolegium.
Reasumując, Kolegium podkreśliło, biorąc pod uwagę wszystkie powołane powyżej argumenty, iż nie ma podstaw do wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji w zakresie żądanym przez stronę.
Skargę na powyższe postanowienie wniosła M. T., zarzucając naruszenie art. 113 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, wydając postanowienie z dnia 12 stycznia 2024 r., odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji, orzekł w tym samym składzie osobowym, co wydając decyzję z dnia 22 grudnia 2023 r., więc orzekając w tej samie sprawie, przez ten sam skład osobowy organ naruszył zasadę obiektywnego rozstrzygania sprawy, co daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Ponadto skarżąca podała, że w dalszym ciągu nie zostały wyjaśnione jej wątpliwości wobec treści decyzji SKO w Łodzi z 22 grudnia 2023 r. Skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi nie przygotował listy wszystkich ok. 60 orzeczeń, o co skarżąca występowała również we wniosku z dnia 22 stycznia 2024 r., co potwierdza, że SKO w Łodzi może dowolnie podawać dane w uzasadnieniu decyzji nr SKO.4173.33.2023 r. z dnia 22 grudnia 2023 r., wiedząc, że działa "parasol ochronny" i dobrze wie, że nie poniesie żadnych konsekwencji.
M. T. podkreśliła również, że wniosła o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji, gdyż miała podejrzenie o poświadczeniu nieprawdy przez skład orzekający SKO w Łodzi w ww. decyzji, gdzie stwierdzono, że odwołująca się występowała w Kolegium w ok. sześćdziesięciu sprawach. Skład orzekający SKO podał powyższą informację w uzasadnieniu decyzji, jednak nie był zainteresowany ujawnieniem listy wszystkich tych spraw. Natomiast skarżąca nie występowała do organu o wydanie kopii poszczególnych rozstrzygnięć, a o ujawnienie listy / wykazu wszystkich tych orzeczeń.
Skład orzekający SKO w Łodzi nie udzielił odpowiedzi, również na pytanie, czy w tych ok. 60 sprawach były wydawane orzeczenia, które były zaskarżane przez skarżącą i B. C. do sądów administracyjnych, a jeżeli tak to które oraz czy decyzje SKO w Łodzi były uchylane prawomocnymi wyrokami sądowymi. Natomiast jest to ważne z uwagi na kwestionowanie przez A. B. zasadności składania przez skarżącą dokumentów w postępowaniach administracyjnych.
Z uwagi na powyższe okoliczności skarżąca zwróciła się do Sądu o rozstrzygnięcie, czy ten sam skład orzekający SKO w Łodzi, orzekając w decyzji o znaku SKO.4173.33.2023 z dnia 22 grudnia 2023 r., mógł również wydać zgodnie z art. 113 § 2 k.p.a. postanowienie o znaku: SKO.4173.33.2023 z dnia 12 stycznia 2024 r. Skarżąca podkreśliła też, że w postanowieniu znak: SKO.4173.2.2024 z dnia 30 stycznia 2024 r. nie uwzględniono żadnych jej uzasadnionych wątpliwości w treści ww. decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej również jako: "p.p.s.a."). Przepis ten stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Poddane kontroli tutejszego Sądu rozstrzygnięcie należy do kategorii postanowień kończących postępowanie, zatem skarga na to rozstrzygnięcie mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonego aktu administracji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, a ponadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżone w tej sprawie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.2.2024, utrzymujące w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 12 stycznia 2024 r., znak: SKO.4173.33.2023, odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 22 grudnia 2023 r., znak: SKO.4173.33.2023 w sprawie zmiany stanu wody na gruncie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie jest uzasadniona, bowiem zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie odpowiadają prawu.
Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 113 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji.
Wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji administracyjnej jest konieczne wtedy, gdy decyzja administracyjna jest niejednoznaczna lub tak zawiła, że utrudnia ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy, czy też pozostaje w sprzeczności z samym rozstrzygnięciem. Wyjaśnienie wątpliwości, w znaczeniu omawianego trybu rektyfikacyjnego, zmierza wyłącznie do usunięcia takich niejasności, np. poprzez rozwinięcie użytego skrótu, wskazanie znaczenia zastosowanego sformułowania. Jest to jedyny cel tej instytucji procesowej, wynikający z istoty pojęcia "wyjaśniania", które oznacza w tym kontekście wytłumaczenie, uczynienie czegoś jasnym, zrozumiałym, objaśnienie, zinterpretowanie. W postępowaniu prowadzonym w trybie tego przepisu organ ma obowiązek określić żądanie strony i dokonać jego konfrontacji z treścią wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, którego wyjaśnienia domaga się strona, zmierzając do oceny, czy decyzja zawiera niejasności. Natomiast jeżeli rozstrzygnięcie zawarte w decyzji jest jasne i zrozumiałe, wyraźnie oznaczono w niej strony, wskazano przedmiot, jak i podstawę prawną rozstrzygnięcia, zaś uzasadnienie zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej, wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł, wydając decyzję, to nie można zarzucić, że treść takiej decyzji sformułowana jest w sposób niejasny, niejednoznaczny, czy też budzący wątpliwości co do istoty rozstrzygnięcia. Ponadto jeśli wątpliwości wskazane przez stronę nie mają żadnego związku oraz wpływu na określenie woli organu, wyrażonej w decyzji jednoznacznie i precyzyjnie, to wniosek o wyjaśnienie takich wątpliwości należy uznać za bezzasadny. Wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji nie może natomiast stanowić konkurencji, ani alternatywy dla określenia praw i obowiązków strony na podstawie prawa materialnego, bądź też dokonywać ustaleń poza treścią decyzji. Na drodze stosowania instytucji wyjaśnienia treści decyzji nie można osiągnąć uzupełnienia, poprawienia treści decyzji, nie można zmieniać decyzji, czy też dokonywać nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego. Merytoryczna zmiana decyzji może być osiągnięta wyłącznie w trybie odwoławczym, bądź w jednym z trybów nadzoru (zob. wyrok NSA z 20 września 2022 r., sygn. III OSK 1284/21; wyrok NSA z 14 czerwca 2022 r., sygn. II OSK 1870/19; wyrok WSA w Warszawie z 9 grudnia 2016 r., sygn. I SA/Wa 2268/15 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: "www.orzeczenia.nsa.gov.pl", dalej również jako: "CBOSA").
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że organ trafnie ocenił wniosek M. T. o wyjaśnienie wątpliwości w treści decyzji SKO z 22 grudnia 2023 r. jako bezzasadny. Zawarte w przedmiotowej decyzji określenia nie cechują się niejasnością, niejednoznacznością, nie powodują żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi słusznie wskazało, że wniosek o udostępnienie listy 60 decyzji administracyjnych, wydanych w postępowaniach z udziałem skarżącej, nie może zostać potraktowany jako wniosek o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji. Powyższe stwierdzenie, użyte w treści uzasadnienia decyzji z dnia 22 grudnia 2023 r., nie wymaga objaśnienia. Ponadto, jak trafnie podkreślił organ, udział strony w innych postępowaniach i zapadłe tam rozstrzygnięcia pozostają bez wpływu na wynik niniejszego postępowania. Uznać zatem należy, że zgłoszone w tym zakresie wątpliwości skarżącej nie wpływają na wynik woli organu. Oczywiście skarżąca może domagać się od organu udostępnienia, czy też nawet wskazania decyzji zapadłych z jej udziałem, jednakże nie w trybie wyjaśnienia treści decyzji.
Pozostałe wątpliwości skarżącej dotyczą ustalenia kręgu stron postępowania. Również w tym przypadku należy uznać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji z dnia 22 grudnia 2023 r. przedstawiło swoje stanowisko w sposób jasny, wyczerpujący i niebudzący wątpliwości. Należy przyznać rację organowi, iż skarżąca, wnioskując o wyjaśnienie wątpliwości, w istocie kwestionuje rozstrzygnięcie organu w tym zakresie, podważając zawarte w uzasadnieniu decyzji sformułowania i konfrontując je z przedstawianymi przez siebie twierdzeniami. Tryb określony w przepisie art. 113 § 2 k.p.a. nie jest jednak ku temu właściwy. Zarzuty odnoszące się do błędnego ustalenia kręgu stron postępowania mogą natomiast zostać podniesione w środkach odwoławczych i w skardze do sądu administracyjnego, co zresztą skarżąca uczyniła. Zostały więc one poddane kontroli sądu w odrębnym postępowaniu.
Za niezasadne należy uznać również twierdzenia strony, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi naruszyło zasadę obiektywnego rozpatrzenia sprawy, bowiem postanowienie z dnia 12 stycznia 2024 r. zostało wydane w tym samym składzie osobowym co decyzja z dnia 22 grudnia 2023 r. Zgodnie z art. 27 § 1 k.p.a. członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1. O wyłączeniu tego członka w przypadkach określonych w art. 24 § 3 postanawia przewodniczący organu kolegialnego lub organu wyższego stopnia na wniosek strony, członka organu kolegialnego albo z urzędu. W myśl zaś art. 27 § 1a k.p.a., członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem. Art. 24 § 1 k.p.a. stanowi natomiast, że pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:
1) w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki;
2) swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia;
3) osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3;
5) w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji;
6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne;
7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej.
W niniejszej sprawie nie zaszła żadna z powyższych okoliczności. Podkreślić należy, że postępowanie o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji nie jest postępowaniem merytorycznym, a jedynie wpadkowym, o czym świadczy akcesoryjny charakter postanowienia o wyjaśnieniu wątpliwości. W szczególności nie stanowi ono wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dlatego też brak jest przeszkód do wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie przez skład orzekający w przedmiocie decyzji. Wręcz celowym wydaje się, aby wniosek o wyjaśnienie wątpliwości decyzji rozpoznawał organ w tym samym składzie osobowym, który wydał decyzję, bowiem to właśnie ten skład najlepiej wie, jakimi przesłankami kierował się przy jej wydaniu. W niniejszej sprawie nie zaszła żadna z przesłanek, wymienionych w art. 24 § 1 k.p.a. Nie jest to także sytuacja, o której mowa w art. 27 § 1a k.p.a. Należy zatem przyznać rację Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Łodzi, które w odpowiedzi na skargę wskazało, iż brak jest przepisu prawa, który uniemożliwiałby rozpoznanie wniosku o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji w tym samym składzie osobowym, który brał udział w wydaniu decyzji, wobec której strona ma wątpliwości.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
dj