II SA/Łd 244/25

II SA/Łd 244/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-07-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący/
Marcin Olejniczak /sprawozdawca/
Robert Adamczewski
Symbol z opisem
6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Hasła tematyczne
Lasy
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 16 § 1, art. 145 §  1 pkt 6, art. 156 § 1 pkt 1, 2 i 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 82
art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Dz.U. 2025 poz 567
art. 37h
Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski, Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.), , Protokolant asystent sędziego Robert Latek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2025 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 lutego 2025 r. znak: KO.471.3.2024 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej przyznania środków z budżetu państwa na pokrycie kosztów odnowienia powierzchni leśnej oddala skargę. ał
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim, decyzją z 11 lutego 2025 r. odmówiło stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji własnej z 24 maja 2017 r., znak KO.471-4/17, którą organ odwoławczy, po rozpatrzeniu odwołania G.B. od decyzji Starosty Tomaszowskiego z 30 marca 2017 r., przyznającej środki z budżetu państwa w wysokości 15.523,53 zł na pokrycie kosztów odnowienia powierzchni leśnej na pow. 2,64 ha na części działek o nr: [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie H., gm. C., zniszczonej w 2011 r. przez pożar, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzekł o przyznaniu środków z budżetu państwa w wysokości 19.882,17 zł na pokrycie kosztów odnowienia ww. powierzchni leśnej.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z 26 lipca 2024 r. G.B. wystąpił o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z 24 maja 2017 r., wskazując, że w jego ocenie decyzja Starosty Tomaszowskiego z 30 marca 2017 r., a w konsekwencji decyzja Kolegium były nieważne z mocy prawa, gdyż decyzja organu pierwszej instancji nie została zaopiniowana przez nadleśniczego, zgodnie z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o lasach. Ponadto, w ocenie strony, decyzja Kolegium była niezgodna z właściwością rzeczową kolegiów samorządowych, gdyż zgodnie z ustawą o lasach decyzję, co do meritum winien wydać Starosta, a tymczasem o wysokości przyznanych środków ostatecznie orzekło Kolegium w decyzji z 24 maja 2027 r.
W trakcie postępowania skarżący szeroko uzasadnił swoje stanowisko w sprawie, wskazując m.in, że w jego ocenie żadna decyzja w sprawie nie została wcześniej zaopiniowana przez Nadleśniczego Nadleśnictwa S., zgodnie z obowiązkiem ustawowym, przewidzianym art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l., co powoduje nieważność decyzji z mocy prawa. Organy wydały decyzję na podstawie szacunków wytworzonych przez osoby nieposiadające uprawnień do sporządzania wycen majątkowych, co nie wypełnia obowiązku wynikającego z art. 12 ust. 1 i 2 pkt 2 u.o.l..
Kolegium, uzasadniając wskazaną na wstępie decyzję z 11 lutego 2025 r., wyjaśniło m.i.n., że strona we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z 24 maja 2017r. powołała się na art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a., wskazując przesłanki nieważnościowe. Kolegium, badając z urzędu czy nie zachodzi któraś z okoliczności wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a., uznało, że przesłanki braku podstawy prawnej oraz rażącego naruszenie prawa, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie zostały spełnione, podobnie przesłanka o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. , tj. wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, kolegia, są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów k.p.a. w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W sprawach, o których mowa w art. 1 ust. 1, kolegia są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, ponagleń, żądań wznowienia postępowania lub stwierdzania nieważności decyzji (art. 2 ww. ustawy). Decyzja Kolegium z 24 maja 2017 r. została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania G.B. od decyzji Starosty Tomaszowskiego z dnia 30 marca 2017 r. Po rozpatrzeniu odwołania organ podejmuje jedną z decyzji wskazanych w art. 138 § 1 pkt 1-3, § 2 oraz § 4 k.p.a. Podstawę materialnoprawną ww. decyzji Kolegium stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, w tym art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.o.l. Kolegium po rozpatrzeniu odwołania uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o przyznaniu środków z budżetu państwa w wysokości 19.882.17 zł, uwzględniając, iż po złożeniu przez G.B. wniosku o zwrot kosztów na odnowienie pożarzyska Naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska Rolnictwa i Leśnictwa Starostwa Powiatowego w Tomaszowie Mazowieckim wystąpił do Nadleśniczego Nadleśnictwa S. o zaopiniowanie powyższego wniosku (pismo z dnia 19 marca 2015 r.). W celu zaopiniowana ww. wniosku. Nadleśniczy - 16 kwietnia 2015 r., w obecności właściciela, przeprowadził lustrację w terenie i stwierdził odnowienie gatunku sosna zwyczajna - przyjęcie bardzo dobre, brzoza brodawkowata i modrzew europejski - przyjęcie śladowe. W odpowiedzi na ww. pismo Nadleśnictwo S. w piśmie z 17 kwietnia 2015 r. poinformowało, że odnowienie powierzchni leśnej po pożarze zostało wykonane gatunkami drzew: sosna zwyczajna, brzoza brodawkowata i modrzew europejski.
Organ dodał, że w kontekście treści przedmiotowego wniosku z 26 lipca 2024r. oraz przywoływanego przez wnioskodawcę wyroku WSA w Łodzi z 11 czerwca 2024 r. II SA/Łd 167/24, istota problemu ocenianej sprawy sprowadza się do oceny, czy po decyzji kasacyjnej, wydanej w trybie postępowania odwoławczego, brak uzyskania przez starostę "nowej, ponownej" opinii Nadleśnictwa w trybie art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l. jest rażącym naruszeniem ww. przepisu. Po zacytowaniu fragmentów ww. wyroku Kolegium stwierdziło, że wyrok ten jest, na mocy art. 153 p.p.s.a., wiążący dla organów administracji w postępowaniu w którym zapadł., zatem brak jest związania oceną prawna wyrażoną w ww. wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r. w sprawie zainicjowanej wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium z 14 maja 2017 r. Zdaniem Kolegium, przepis do art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l., zobowiązujący starostę przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania środków na pokrycie kosztów, o których mowa w ust. 1 pozyskania opinii nadleśniczego, nie jest przepisem, który w sposób jasny i nie budzący wątpliwości nakazywałby, każdorazowo po wydaniu decyzji kasacyjnej w trybie odwoławczym, pozyskiwania kolejnej/nowej opinii leśniczego. Przepis art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l. stanowi, że decyzje w sprawie przyznania środków na pokrycie kosztów, o których mowa w ust. 1 wydaje starosta, na wniosek właściciela lasu, po zaopiniowaniu przez nadleśniczego - w odniesieniu do pozostałych lasów, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Dodano ponadto, że w postępowaniu zakończonym decyzją z 24 maja 2017 r. Kolegium uwzględniło fakt wydania opinii Nadleśniczego wyrażonej w piśmie Nadleśnictwa S. z 17 kwietnia 2015 r. Jednocześnie organ odwoławczy podzielił stanowisko sądu wyrażone we wskazanym wyroku, iż "brak uprzedniego zaopiniowania wydanej w sprawie decyzji organu pierwszej instancji stanowił naruszenie art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy", jednocześnie wskazując, że sąd dokonywał oceny decyzji podjętych w trybie postępowania zwykłego (trybu odwoławczego) wskazując także na braki w ustaleniu stanu faktycznego. Natomiast niniejsze postępowanie dotyczy trybu nadzwyczajnego, szczególnego. Samo stwierdzenie, iż doszło do naruszenia przepisu ustawy nie jest wystarczające do stwierdzenia nieważności decyzji. Musi dojść bowiem do rażącego naruszenia prawa, a w ocenie Kolegium, takie naruszenie w przedmiotowej sprawie miało miejsca. Końcowo organ wskazał, że w omawianym przypadku nie zachodzą także pozostałe przesłanki do stwierdzenia nieważności ww. decyzji określone w art. 156 § 1 k.p.a.
W skardze G.B. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji administracyjnych, które ją poprzedzały. Skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko i zarzucił, że żadna z ww. decyzji nie zawierała zaopiniowana przez nadleśniczego, co jest wymogiem ustawowym - zgodnie z art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l. Decyzje Starosty Tomaszowskiego zawierały "kosztorysy" wykonane przez osoby, które nie posiadały ani uprawnień rzeczoznawców majątkowych, ani wykształcenia z dziedziny leśnictwa, nie spełniały zatem wymogów prawa w zakresie wykonywania szacunków majątkowych, a decyzja SKO z 24 maja 2017 r. nie zawierała "kosztorysu" i nie wiadomo skąd wzięła się przyznana kwota.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas.
Na rozprawie skarżący poparł skargę i podtrzymał argumentację zaprezentowaną w jej treści. W jego ocenie brak poprzedzenia, merytorycznych decyzji wydanej przez organy administracji w postępowaniu zwykłym, rzetelną opinią o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l., wykonaną przez biegłego lub osobę do tego uprawnioną, jest rażącym naruszeniem prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Według skarżącego przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. dotyczy tego, że Kolegium nie było właściwe do orzekania w sprawie przyznania środków na pokrycie kosztów odnowienia powierzchni leśnej. Takim organem jest wyłącznie Starosta. Brak opinii wyrażonej przez nadleśniczego stanowi także przesłankę z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 - p.p.s.a.), wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Mając powyższe na uwadze sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że nie narusza ono przepisów obowiązującego prawa w stopniu powodującym jej uchylenie.
Zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja została wydana w ramach jednego z postępowań nadzwyczajnych, w toku którego organ administracji bada jedynie czy kwestionowana decyzja została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności nie zmierza do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, która była już rozstrzygnięta decyzją ostateczną, lecz do wyeliminowania z obrotu prawnego aktów dotkniętych kwalifikowaną wadliwością. Przedmiotem tego postępowania nie jest zatem ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która już została rozstrzygnięta kontrolowaną decyzją (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2025 r., III OSK 4879/21).
W kontrolowanej sprawie postępowanie zostało wszczęte na skutek złożenia przez skarżącego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, z uwagi na przesłanki wymienione w art. 156 § 1 pkt 1, 2 i 7 k.p.a.
Przypomnieć zatem należy, że w myśl art. 156 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Odnosząc się do pierwszej wskazanej przesłanki wskazać, za organem odwoławczym należy, że w myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych kolegia, są organami wyższego stopnia,
w rozumieniu przepisów k.p.a. i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W sprawach, o których mowa w art. 1 ust. 1, kolegia są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, ponagleń, żądań wznowienia postępowania lub stwierdzania nieważności decyzji (art. 2).
Kwestionowana przez skarżącego decyzja Kolegium z 24 maja 2017 r. wydana została w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji Starosty Tomaszowskiego z 30 marca 2017 r. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy jest obowiązany merytorycznie sprawę rozpoznać na nowo w jej całokształcie i orzec co do całości rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżanej decyzji. Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest takim samym aktem stosowania prawa jak rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a działanie organu drugiej instancji nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji. Po rozpatrzeniu odwołania organ podejmuje jedną z decyzji wskazanych w art. 138 § 1 pkt 1-3, § 2 oraz § 4 k.p.a., tj. decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, decyzję reformatoryjną o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości lub w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, i decyzję kasacyjną uchylającą zaskarżoną decyzję i umarzającą postępowanie pierwszej instancji w całości lub w części, decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, decyzję kasacyjną o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji albo decyzję kasacyjną o uchyleniu zaskarżonej decyzji i zobowiązującą organ pierwszej instancji do wydania decyzji o określonej treści (R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2023, art. 138 oraz powołane tam orzecznictwo).
Podstawę prawną decyzji Kolegium z 24 maja 2017 r. stanowił art. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w myśl którego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. Przepis ten, w powiązaniu ze wskazanymi regulacjami ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych, przesądza o tym, że Kolegium było organem właściwym do rozpoznania odwołania od decyzji Starosty Tomaszowskiego z 30 marca 2017 r., przyznającej środki z budżetu państwa w wysokości 15.523,53 zł na pokrycie kosztów odnowienia powierzchni leśnej na pow. 2,64 ha na części działek o nr: [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie H., gm. C., zniszczonej w 2011 r. przez pożar, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekło o przyznaniu środków z budżetu państwa w wysokości 19.882,17 zł na pokrycie kosztów odnowienia ww. powierzchni leśnej, nie została zatem spełniona przesłanka z art. 156 § 1 pkt k.p.a. w odniesieniu do kwestionowanej decyzji.
Odnosząc się do drugiej ze wskazanych przez skarżącego wyjaśnić trzeba, że
przez brak podstawy prawnej rozumie się sytuację, gdy decyzja rzeczywiście podstawy takiej nie posiada, nie zaś, gdy jej nie wymienia bądź wymienia niewłaściwy przepis (por. wyroki NSA z: 8 lutego 1983 r., I SA 1294/82, ONSA 1983/1, poz. 5; z 5 stycznia 2018 r., I OSK 717/15; z 28 października 2020 r., II OSK 1651/20). Z kolei o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (zob. wyroki NSA: z 6 kwietnia 2023 r., II OSK 1531/22; z 3 marca 2023r., I OSK 616/20).
W realiach niniejszej sprawy poza sporem pozostaje, że podstawę materialnoprawną decyzji Kolegium z 24 maja 2017 r. stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, w tym art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.o.l., a tym samym kwestionowana decyzja Kolegium posiadała podstawę prawną do jej wydania.
Skarżący wskazuje ponadto, że w jego ocenie brak poprzedzenia, merytorycznych decyzji wydanej przez organy administracji w postępowaniu zwykłym, rzetelną opinią o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 u.o.l., wykonaną przez biegłego lub osobę do tego uprawnioną, jest rażącym naruszeniem prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Wobec tak sformułowanego zarzutu przypomnieć należy, że w myśl art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu.
Zarówno stwierdzenie nieważności decyzji, jak i wznowienie postępowania, są nadzwyczajnymi trybami umożliwiającymi wzruszenie decyzji ostatecznych, a więc takich, które z mocy art. 16 § 1 k.p.a. są objęte zasadą trwałości. W orzecznictwie ukształtował się pogląd o niekonkurencyjności obu trybów - wznowienia i stwierdzenia nieważności prowadzący do uznania, że okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania, nie mogą jednocześnie stanowić podstaw do żądania stwierdzenia nieważności ostatecznych decyzji (por. wyroki NSA z: 14 sierpnia 2001r., I SA 343/01; 19 września 2013 r., II OSK 533/12; 3 lutego 2017 r., II OSK 2496/15). Nie jest też dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyroki NSA z: 14 sierpnia 2001 r., I SA 343/01; 3 lutego 2017 r., II OSK 2496/15). Stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności wady mają charakter wad materialnoprawnych, a nie wad o charakterze proceduralnym, gdyż usuwanie skutków tych ostatnich dokonywane jest na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania (por. J. Borkowski, B. Adamiak, Komentarz - do Kodeksu postępowania administracyjnego, Wyd. 3, C. H. Beck 2000 r., str. 643).
Wobec tego zarzut skarżącego, jakoby decyzja Kolegium z 24 maja 2017 r. nie została poprzedzona opinią, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 nie mógł odnieść zamierzonego skutku w ramach postepowania o stwierdzenie nieważności decyzji.
Potwierdza to także w istocie treść powoływanego w skardze wyroku tutejszego sądu z 11 czerwca 2024 r., II SA/Łd 167/24 którym uchylono decyzje organów obu instancji, na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Tym samym sąd uwzględniając skargę uznał, że przy rozpatrywaniu sprawy przez organy doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby sąd uznał, iż w rozpatrywanej sprawie zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a., skutkowałoby to stwierdzeniem nieważność decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., a taka sytuacja nie miała miejsca.
Wobec powyższego sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie zaistniała rownież przesłanka z art. 156 § pkt 2 k.p.a.
Wreszcie nie zaistniała także przesłanka z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., gdyż wada nieważności decyzji z mocy prawa musi wynikać z treści przepisu szczególnego. Tylko jeżeli istnieje przepis przewidujący nieważność z mocy prawa, możliwe jest wyeliminowanie wadliwej decyzji z obrotu prawnego. Musi istnieć przepis materialny w sposób wyraźny przewidujący sankcję nieważności w przypadku określonej wadliwości decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z 23 listopada 2016 r., II OSK 402/15).
Ustawa o lasach w art. 37h przewiduje nieważność czynności prawnej dokonanej z naruszeniem przepisów o prawie pierwokupu lub prawie nabycia. Przepis ten stanowi, że czynność prawna dokonana niezgodnie z art. 37a lub art. 37b, w szczególności bez zawiadomienia nadleśniczego, właściwego ze względu na miejsce położenia gruntu, jest nieważna. Nie odnosi się on jednak do spornej decyzji o przyznaniu środków z budżetu państwa na pokrycie kosztów odnowienia ww. powierzchni leśnej, wydanej na podstawie art. 12 u.o.l.
Końcowo należy wskazać, że wniosek strony o stwierdzenie nieważności określonego aktu, jak też uzasadnienie takiego wniosku nie są wiążące dla organu, gdyż ten zobowiązany jest z urzędu dokonać analizy, czy zaskarżona decyzja nie jest dotknięta chociażby jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Nawet jeśli organ uważa, że podniesione przez wnioskodawcę zarzuty są niezasadne powinien we własnym zakresie zbadać, czy kwestionowana decyzja nie zawiera jakiejkolwiek z wad z art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, że granice, w jakich strona żąda wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie wiążą organu nadzoru. W realiach sprawy z uzasadnienia kwestionowanej decyzji wynika, że Kolegium uczyniło powyższe kwestie przedmiotem swoich rozważań. Kolegium stwierdziło, że nie zachodzą pozostałe przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji organu pierwszej instancji określone w art. 156 § 1 k.p.a. W ocenie sądu stanowisko Kolegium jest prawidłowe skoro z akt nie wynika by w sprawie zaistniała którakolwiek z przesłanek warunkujących stwierdzenie nieważności decyzji.
Podsumowując stwierdzić należy, że przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa. Prawidłowo Kolegium uznało, że w okolicznościach sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z 24 maja 2017 r., czemu dało wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, odpowiadającego wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
Z tego względu, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
dc