II SA/Łd 226/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki na uchwałę Rady Miejskiej zakazującą lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych, uznając ją za zgodną z prawem i studium zagospodarowania przestrzennego.
Spółka z o.o. zaskarżyła uchwałę Rady Miejskiej zakazującą lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych, twierdząc, że narusza ona jej prawo do prowadzenia działalności gospodarczej i jest sprzeczna ze Studium Uwarunkowań. Sąd uznał, że spółka ma interes prawny do skargi, ale zakaz jest zgodny z prawem, studium i opracowaniem ekofizjograficznym, chroniąc środowisko. Oddalono skargę.
Spółka A Sp. z o.o. z siedzibą w T. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na uchwałę Rady Miejskiej w Tomaszowie Mazowieckim z dnia 29 marca 2018 r. nr LX/534/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując § 25 pkt 3 lit. e, który zakazywał lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych. Spółka argumentowała, że uchwała jest sprzeczna ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszowa Mazowieckiego oraz narusza jej prawo do swobody działalności gospodarczej, uniemożliwiając rozszerzenie działalności o utylizację odpadów niebezpiecznych. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że zakaz jest zgodny ze studium i opracowaniem ekofizjograficznym, a gmina posiada tzw. władztwo planistyczne. Sąd, po analizie, uznał, że spółka posiada interes prawny do skargi, ale zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych jest zgodny z prawem, studium i opracowaniem ekofizjograficznym, a także stanowi właściwe wyważenie interesu publicznego (ochrona środowiska) i prywatnego. Sąd nie dopatrzył się istotnych naruszeń procedury planistycznej ani naruszenia prawa materialnego. W związku z tym, skarga została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, zakaz jest zgodny z prawem, studium i opracowaniem ekofizjograficznym, stanowiąc właściwe wyważenie interesu publicznego i prywatnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych jest zgodny z celami rozwoju miasta określonymi w Studium, które uwzględniają ochronę środowiska i ład przestrzenny. Gmina działała w ramach swojego władztwa planistycznego, a ograniczenie prawa własności było proporcjonalne i uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
u.p.z.p. art. 3 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Pomocnicze
u.s.g. art. 18 § 2 pkt 5
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 40 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 41 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 42
Ustawa o samorządzie gminnym
u.p.z.p. art. 20 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 29
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 14 § 8
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 5
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 147 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa o zmianie niektórych innych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu art. 12 § 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska art. 72
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych jest zgodny z prawem i studium zagospodarowania przestrzennego. Gmina działała w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego. Ograniczenie prawa własności było proporcjonalne i uzasadnione ochroną środowiska. Spółka nie zgłaszała uwag do projektu planu w trakcie jego wyłożenia.
Odrzucone argumenty
Uchwała jest sprzeczna ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego. Uchwała narusza prawo spółki do swobody działalności gospodarczej. Zakaz uniemożliwia spółce rozszerzenie działalności o utylizację odpadów niebezpiecznych.
Godne uwagi sformułowania
kwestionowany zapis planu ewidentnie uniemożliwia skarżącej pozytywne uzyskanie decyzji środowiskowej kwestionowany zapis uchwały pozostaje w zgodzie z obowiązującym Studium wbrew stanowisku skarżącej kwestionowany zapis uchwały pozostaje w zgodzie z obowiązującym Studium władztwo planistyczne nie narusza tego prawa, gdyż nie zakazuje stronie prowadzonej przez nią działalności nie mogą zostać uznane za dowolne czy też nieuzasadnione
Skład orzekający
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska
przewodniczący
Ewa Cisowska-Sakrajda
członek
Tomasz Porczyński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie interesu prawnego w sprawach planistycznych, granice władztwa planistycznego gminy, wyważenie interesu publicznego i prywatnego w planowaniu przestrzennym, zgodność planu z studium."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zakazu przetwarzania odpadów niebezpiecznych w planie miejscowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konfliktu między rozwojem przedsiębiorczości a ochroną środowiska w kontekście planowania przestrzennego, co jest istotne dla prawników i deweloperów.
“Gmina może zakazać przetwarzania odpadów niebezpiecznych? Sąd rozstrzyga spór o plan miejscowy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 226/22 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2022-06-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-03-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący/ Ewa Cisowska-Sakrajda Tomasz Porczyński /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Planowanie przestrzenne Prawo miejscowe Sygn. powiązane II OSK 2376/22 - Wyrok NSA z 2024-02-14 Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 559 art. 18 ust. 2 pkt 5, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.) Dz.U. 2021 poz 741 art. 20 ust. 1, art. 28, art. 29 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j. Sentencja Dnia 23 czerwca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2022 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T. na uchwałę Rady Miejskiej w Tomaszowie Mazowieckim z dnia 29 marca 2018 roku nr LX/534/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ulic: [...],[...] i [...] w Tomaszowie Mazowieckim oddala skargę. dc Uzasadnienie W dniu 29 marca 2018 r. Rada Miejska Tomaszowa Mazowieckiego, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 i art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1875) – dalej: u.s.g.; art. 20 ust. 1, art. 29 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1073) - dalej: u.p.z.p.; art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych innych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu (Dz.U. z 2015 r. poz. 774) podjęła uchwałę nr LX/534/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] w Tomaszowie Mazowieckim. Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z dnia 19 kwietnia 2018 r., pod poz. 2367. Skargę na powyższą uchwałę, w zakresie jej § 25 pkt 3 lit e, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi E. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w T., zarzucając sprzeczność kwestionowanego zapisu uchwały z zapisami Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszowa Mazowieckiego przyjętych uchwałą Rady Miejskiej Tomaszowa Mazowieckiego z dnia 18 grudnia 2009 r., nr LI/445/2009. Zgodnie z treścią kwestionowanego § 25 pkt 3 lit. e uchwały dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem 3.01P/O ustala się zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych w rozumieniu przepisów odrębnych. Strona skarżąca wnosiła o stwierdzenie nieważności uchwały w części objętej skargą oraz przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów, to jest: aktualnego odpisu KRS spółki na okoliczność rodzaju prowadzonej przez stronę działalności; kopii wniosku oraz kopii decyzji Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego z dnia 10 maja 2021 r. oraz z dnia 29 listopada 2021 r. o odmowie wydania na wniosek spółki decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego do realizacji przedsięwzięcia, na okoliczność wykazania interesu prawnego strony w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały; wydruku zaskarżonej uchwały oraz uchwalonego Studium z 2009 r.; skróconego opisu procesu technologicznego stosowanego przez stronę, na okoliczność wykazania jego bezpieczeństwa, a w szczególności wykazania, że umożliwia on bezpieczne przetwarzanie zarówno odpadów klasyfikowanych jako odpady niebezpieczne, jak i innych niż niebezpieczne. Uzasadniając wniesioną skargę spółka podniosła, iż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie utylizowania odpadów polimerowych, klasyfikowanych jako inne niż niebezpieczne. Wdrożona przez spółkę innowacyjna, autorska technologia prowadzi do całkowitej utylizacji tych odpadów, pozyskując końcowo potrzebne surowce w postaci węglowodorów gazowych oraz ciekłych. W związku z zamiarem poszerzenia prowadzonej działalności spółka wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na rozszerzeniu listy odpadów (kodów) przewidzianych do zbierania i utylizowania na terenie zakładu o odpady polimerowe, klasyfikowane jako odpady niebezpieczne. Złożony przez skarżącą wniosek został rozpatrzony negatywnie, z uwagi na niezgodność planowanej inwestycji z powołanym na wstępie § 25 pkt 3 lit. e uchwały. W ocenie skarżącej kwestionowany przepis pozostaje w sprzeczności z realizacją obowiązującego Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszów Mazowiecki, zgodnie z którymi jako główny cel rozwoju miasta uznano "Kształtowanie Tomaszowa Mazowieckiego jako ośrodka rozwoju nowoczesnej przedsiębiorczości, edukacji, turystyki oraz w oparciu o te atuty stworzenie warunków do stałej poprawy jakości życia mieszkańców". W ten cel, zdaniem skarżącej, wpisuje się zarówno dotychczas prowadzona działalność spółki, jak i zamierzone jej poszerzenie w zakresie utylizacji odpadów klasyfikowanych jako niebezpieczne. Możliwość bezszkodowego dla środowiska naturalnego utylizowania odpadów polimerowych, w tym klasyfikowanych jako niebezpieczne po pierwsze stawia Tomaszów Mazowiecki w szeregu miast nowoczesnych, starających się o poprawę jakości życia swoich mieszkańców, a nadto zwiększy popularność miasta oraz wpływy budżetowe z podatków. Wskazując na interes prawny wniesionej skargi spółka podniosła, iż kwestionowany przepis planu ewidentnie uniemożliwia skarżącej pozytywne uzyskanie decyzji środowiskowej niezbędnej do rozszerzenia prowadzonej działalności, a co za tym idzie narusza jej prawo do swobody działalności gospodarczej. Dodatkowo, pośrednio wpływa na niemożność prowadzenia działalności gospodarczej przez inny podmiot, który nie będzie miał możliwości utylizowania produkowanych przez siebie odpadów, a co za tym idzie nie będzie mógł realizować swojej inwestycji na tym terenie. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska Tomaszowa Mazowieckiego, reprezentowana przez Prezydenta Miasta Tomaszów Mazowiecki, wniosła o jej oddalenie. Uzasadniając podniosła, iż wbrew stanowisku skarżącej kwestionowany zapis uchwały pozostaje w zgodzie z obowiązującym Studium, które zgodnie ze sporządzonym na potrzeby procedury planistycznej opracowaniem ekofizjograficznym, jako jeden z priorytetów, mający na celu ochronę stanu środowiska na tym terenie oraz zachowanie ciągłości procesów jego regeneracji, zakazuje lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych. Ponadto organ podkreślił, że wprowadzone ograniczenie znajduje uzasadnienie w wynikającym z art. 3 ust. 1 u.p.z.p. przysługującym uprawnieniu gminy tzw. władztwie planistycznym. W dniu 23 czerwca 2022 r., na rozprawie przeprowadzonej stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095) na odległość, przy użyciu urządzeń technicznych z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, ustanowiony profesjonalny pełnomocnik skarżącej spółki oświadczył , że podtrzymuje argumentację zawartą w wywiedzionej skardze i wnosi o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części. Pełnomocnik wyjaśnił, że teren na którym zlokalizowany jest zakład spółki pozostaje w użytkowaniu wieczystym skarżącej. Obecni na rozprawie, ustanowieni pełnomocnicy organu wnosili o oddalenie skargi, argumentując, jak w przedłożonej do akt sprawy odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 329) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Kognicji sądu administracyjnego, na mocy art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., poddane zostały m.in. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala (art. 151 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem tak rozumianej kontroli sądowoadministracyjnej E. Sp. z o.o. z siedzibą w T. uczyniła uchwałę Rady Miejskiej Tomaszowa Mazowieckiego z dnia 29 marca 2018 r., LX/534/2018 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] w Tomaszowie Mazowieckim, w zakresie jej § 25 pkt 3 lit. e, zgodnie z którym dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem 3.01P/O ustala się zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych w rozumieniu przepisów odrębnych. Zaskarżona uchwała w myśl art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 741) - dalej: u.p.z.p., jest aktem prawa miejscowego. Dokonując oceny zachowania warunków formalnych wniesienia skargi wskazać należy, iż zgodnie z art. 101 ust 1 z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 559) - dalej: u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowanych na tle powyższego przepisu wskazuje się, że kwestionując uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. skarżący musi wykazać istnienie bezpośredniego związku między skarżonym aktem, a jego konkretną, zindywidualizowaną sytuacją prawną. Inaczej mówiąc, rzeczą strony skarżącej jest wykazanie, że kwestionowana uchwała naruszając prawo, jednocześnie rodzi negatywne skutki dla jej sfery prawnomaterialnej (wynikającej z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Aby skarga mogła zostać uwzględniona należy wykazać, że po stronie organu stanowiącego gminy doszło do naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną strony. Przy czym, co należy podkreślić, ów interes musi być bezpośredni, realny i aktualny, a nie przyszły, hipotetyczny lub ewentualny. Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., winno być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia bezpośredniego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej, a zaskarżonym aktem (por. wyrok NSA z 19 listopada 2019 r., II OSK 3339/17; wyrok WSA w Warszawie z 1 lipca 2020 r., IV SA/Wa 2926/19; wyroki WSA w Łodzi z 2 lipca 2019 r., II SA/Łd 1023/18; z 3 października 2019 r., II SA/Łd 96/18; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym, podstawy do uwzględnienia skargi na uchwałę podjętą w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zaistnieją tylko wtedy, gdy mamy do czynienia z naruszeniem interesu prawnego lub uprawnienia, a to naruszenie jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Mówiąc inaczej, skarga nie podlega uwzględnieniu w sytuacji, gdy wprawdzie naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienie strony, ale następuje to w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie tzw. władztwa planistycznego, w którego ramach rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy (por. wyrok NSA z 14 lutego 2018 r., II OSK 618/16; wyrok WSA w Gdańsku z 8 maja 2019 r., II SA/Gd 737/18, wyrok WSA w Opolu z 5 grudnia 2017 r., II SA/Op 449/17; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd stwierdza, że skarżąca spółka posiada interes prawny do wniesienia niniejszej skargi w związku posiadanym prawem użytkowania wieczystego terenu oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...], obręb [...]w T., położonej na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem 3.01P/O, gdyż kwestionowany skargą zapis § 25 pkt 3 lit. e uchwały niewątpliwie wpływa na sposób i zakres korzystania z tej nieruchomości. Ponadto interes prawny spółki do zaskarżenia przedmiotowej uchwały wynika także z przysługującego stronie prawa swobody prowadzenia działalności gospodarczej, które niewątpliwie poprzez wprowadzenie zawartego w kwestionowanym przepisie zakazu doznało ograniczenia (por. wyrok WSA w Łodzi z 13 marca 2019 r., II SA/Łd 1112/18; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić w tym miejscu należy, iż wbrew stanowisku spółki, interesu prawnego w zaskarżeniu § 25 pkt 3 lit. e uchwały nie stanowi natomiast podnoszona przez stronę potencjalne uniemożliwienie prowadzenia działalności gospodarczej przez inny podmiot, który nie będzie miał możliwości utylizowania produkowanych przez siebie odpadów, a co za tym idzie nie będzie mógł realizować swojej inwestycji na tym terenie. Skarga składana w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio populiaris, a co za tym idzie, co już wcześniej wskazywano, do jej wniesienia nie legitymuje sama sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, lecz konieczne jest wykazanie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków podmiotu skarżącego a kwestionowanym aktem, skutkującym naruszeniem jego interesu prawnego (por. wyrok WSA w Olsztynie z 4 lipca 2019 r., I SA/Ol 369/19; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustalenie w przedmiotowej sprawie, iż spełnione zostały przesłanki określone w powołanym art. 101 ust. 1 u.s.g. umożliwiło dokonanie przez Sąd merytorycznej oceny zasadności argumentacji spółki i przeprowadzenie kontroli zaskarżonego aktu. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że kontrola sądu administracyjnego w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może dotyczyć celowości (racjonalności), czy słuszności dokonywanych w nim rozstrzygnięć, lecz ogranicza się jedynie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad planowania oraz określonej ustawą procedury planistycznej. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Przy czym przez pojęcie "trybu sporządzania studium" - którego dochowanie stanowi przesłankę formalną zgodności studium z przepisami prawa – należy rozumieć jako sekwencję czynności podejmowane przez organ w celu doprowadzenia do uchwalenia studium, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania studium, a skończywszy na jego uchwaleniu. Natomiast pojęcie "zasad sporządzania studium" - których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności studium z przepisami prawa - należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) tego aktu planistycznego, a więc z jego merytoryczną zawartością (część tekstowa i graficzna, pozostałe załączniki do uchwały o uchwaleniu studium), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki WSA w Krakowie z 14 maja 2021 r., II SA/Kr 215/21; WSA w Poznaniu z 27 maja 2021 r., IV SA/Po 1964/20; WSA we Wrocławiu z 15 czerwca 2021 r., II SA/Wr 124/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym zakresie Sąd mając na uwadze fakt, iż ewentualne inne, niedostrzeżone przez skarżącą, naruszenia procedury uchwalania przedmiotowego planu, mogłyby wpłynąć na legalność zaskarżonej uchwały, w pierwszej kolejności z urzędu skontrolował legalność zaskarżonego planu również w zakresie nieobjętym skargą. W następstwie przeprowadzonej oceny Sąd nie dopatrzył się uchybień skutkujących koniecznością stwierdzenia nieważności planu na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. w związku z istotnym naruszeniem trybu jego sporządzania. Sąd w szczególności przeanalizował akta planistyczne z punktu widzenia zachowania wymogów określonych w art. 17 i następnych u.p.z.p. nie stwierdzając w tym zakresie, aby plan został sporządzony z istotnym naruszeniem zasad i trybu jego sporządzania. Przedłożona dokumentacja planistyczna zawiera wszystkie wymagane prawem opinie, ustalenia i zgody. Sąd nie stwierdził również naruszenia właściwości organów w procedurze planistycznej. Nadesłane Sądowi akta planistyczne są kompletne i uporządkowane, a poszczególne czynności podejmowane przez organ odpowiadały wymogom ustawy i zostały należycie udokumentowane. Dalej przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi wskazać należy, iż zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.z.p. kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy. W przyznanej powyżej wskazanej kompetencji do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wyraża się samodzielność gminy w zakresie władczego przeznaczania i określania warunków zagospodarowania terenów (władztwo planistyczne gminy). Nie oznacza to jednak, że gmina ma absolutną władzę w określaniu przeznaczenia terenów i ich warunków zagospodarowania. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa powszechnie obowiązującego i musi spełniać wysokie wymagania stawiane tej kategorii aktów normatywnych oraz odpowiadać standardom legalności. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają więc ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samodzielność gminy w sferze planistycznej może być zatem realizowana, jedynie w ramach przepisów prawa. Niewątpliwie każdy plan miejscowy, który na mocy art. 6 u.p.z.p. wyznacza granice prawa własności, co do zasady powodować będzie kolizję pomiędzy interesem publicznym, a interesem prywatnym właścicieli nieruchomości objętych granicami procedury planistycznej. Sprzeczność tych interesów, w każdym przypadku wymagają indywidualnego wyważenia w kontekście konstytucyjnych praw jednostki, w szczególności wyrażonej w Konstytucji RP zasadzie proporcjonalności. Zgodnie bowiem z art. 31 ust. 3 ustawy zasadniczej ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Natomiast zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Należy mieć jednak na uwadze, że zasady materialne, jakie należy uwzględnić przy planowaniu przestrzennym - zawarte w art. 1 ust. 2 u.p.z.p. - nie wyrażają zasady jakiegokolwiek prymatu prawa własności (wymienionego w pkt 7 tego ustępu), utożsamianego z prawem dowolnej zabudowy i użytkowania nieruchomości, przed innymi względami, wyrażonymi m.in. potrzebą zachowania ładu przestrzennego rozumianego jako ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w uporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne (art. 1 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 2 pkt 1 u.p.z.p.). Inaczej mówiąc sam fakt wprowadzenia ograniczeń w zakresie wykonywania prawa własności postanowieniami planu nie świadczy jeszcze o jego wadliwości. Wadliwe byłoby natomiast ograniczenie tego prawa w ramach sytuacji opisywanej jako nadużycie przez gminę władztwa planistycznego, będącej skutkiem wprowadzenia ograniczeń nieproporcjonalnych lub niezasadnych, wynikających z niewłaściwego wyważenia proporcji pomiędzy interesem publicznym, a prywatnym. Ingerencja w sferę prawa własności musi zatem pozostawać w racjonalnej proporcji do celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Przepisy u.p.z.p. należą właśnie do tej kategorii aktów, które dopuszczają wkraczanie w sferę korzystania z prawa własności, upoważniając do tego gminę, w ramach realizacji zadań własnych dotyczących kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej na jej terenie, w tym uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Na gruncie rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wbrew stanowisku skarżącej spółki, kwestionowany skargą § 25 pkt 3 lit. e uchwały nie pozostaje w sprzeczności z zapisami Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszowa Mazowieckiego przyjętego uchwałą Rady Miejskiej Tomaszowa Mazowieckiego z dnia 18 grudnia 2009 r., nr LI/445/2009. Niewątpliwie, co podnosi skarżąca, z treści ppkt 5.1 Studium (str. 58) wynika, że jako główny cel rozwoju znano kształtowanie Tomaszowa Mazowieckiego jako ośrodka rozwoju nowoczesnej przedsiębiorczości, edukacji i turystyki oraz w oparciu o te atuty stworzenie warunków do stałej poprawy jakości życia mieszkańców. Jednakże, co już pomija strona skarżąca, z treści pkt II Studium (str. 65) wynika, iż nadrzędnym celem rozwoju miasta jest zapewnienie mieszkańcom wzrostu poziomu życia między innymi poprzez dążenie do zrównoważonego rozwoju funkcji i racjonalnego zagospodarowania przestrzeni zgodnie z wymogami ochrony środowiska i ładu przestrzennego. Co więcej, jednym z celów strategicznych, uwzględniających przyjęty cel nadrzędny jest ochrona środowiska naturalnego i łagodzenie wpływu skutków rozwoju zainwestowania miasta na środowisko naturalne (ppkt II. 2 Studium, str. 66). Ponadto zgodnie z pkt III.2 Studium odnoszącego się do Kierunków ochrony, rozwoju zasobów i kształtowania środowiska przyrodniczego jednym z podstawowych kierunków w tym zakresie uznano rewaloryzację, ochronę i rozbudowę istniejących zasobów środowiska przyrodniczego oraz niwelowanie niekorzystnego wpływu działalności człowieka na to środowisko (str.68). W tym między innymi wskazaną na stronie 70 Studium, w ppkt III.2.7 konieczność eliminacji lub łagodzenia konfliktów sposobu zagospodarowania terenów z uwarunkowaniami przyrodniczymi poprzez zakaz rozwoju funkcji konfliktowych, wskazanie kierunku ich przekształceń lub potrzeby docelowej likwidacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności rekultywacji istniejących składowisk przemysłowych po byłych Zakładach Włókien Chemicznych W. S.A. (na terenie których znajduje się siedziba skarżącej - uwaga Sądu). Ponadto wynikający z kwestionowanego skargą § 25 pkt 3 lit. e uchwały zakaz lokalizacji instalacji do przetwarzania odpadów niebezpiecznych w rozumieniu ustawy o odpadach oraz zakaz składowania i magazynowania tego rodzaju odpadów jest zgodny z działaniami priorytetowymi wskazanymi w załączonym do akt sprawy opracowaniu ekofizjograficznym z marca 2015 r. (strona 53 opracowania), którego obowiązek sporządzenia na potrzeby prowadzonej procedury planistycznej wynika wprost z treści art. 72 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 1973). Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż podejmując kwestionowaną uchwalę Rada Miejska Tomaszowa Mazowieckiego prawidłowo wyważyła dwa przeciwstawne interesy - prywatny interes skarżącej oraz interes publiczny, w postaci realizacji przyjętych kierunków zawartych w postanowieniach obowiązującego Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszów Mazowiecki oraz sporządzonym na potrzeby prac planistycznych opracowaniu ekofizjograficznym z marca 2015 r., odnoszących się do kwestii związanych z szeroko pojętą ochroną środowiska naturalnego , na terenie objętym planem. Zamiar skarżącej spółki do poszerzenia swojej oferty w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, o utylizacje odpadów polimerowych klasyfikowanych jako odpady niebezpieczne, pozostającej w sprzeczności z obowiązującymi postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie może być realizowany w drodze kwestionowania zgodności z prawem uchwalonych w tym zakresie regulacji planu. Niewątpliwie treść kwestionowanego skargą § 25 pkt 3 lit. e uchwały ogranicza skarżącej zakres przysługującego jej prawa do swobody działalności gospodarczej poprzez wyłączenie możliwości składowania i utylizacji na danym terenie, odpadów niebezpiecznych, jednakże co należy podkreślić nie narusza tego prawa, gdyż nie zakazuje stronie prowadzonej przez nią działalności. Natomiast nałożone przez organ stanowiący gminy ograniczenia, co już wcześniej wskazano znajdują umocowanie w obowiązujących przepisach prawa i są uzasadnione stanem środowiska naturalnego na terenie, na którym znajduje się zakład skarżącej i przyjętymi kierunkami jego rekultywacji. Co więcej, zgodność kwestionowanego skargą § 25 pkt 3 lit. e uchwały z zapisami obowiązującego Studium, nie była kwestionowana przez skarżącą na etapie uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż jak wynika z przedłożonych akt sprawy, strona nie zgłaszała, w zakreślonym prawem terminie żadnych uwag do wyłożonego do publicznego wglądu projektu planu. Zarzucana w skardze sprzeczność "zaistniała" w momencie, w którym spółce odmówiono wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego do realizacji przedsięwzięcia (instalacji do utylizacji odpadów polimerowych klasyfikowanych jako niebezpieczne), z uwagi na niezgodność planowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Reasumując Sąd stwierdza, iż zaskarżone skargą, zawarte w § 25 pkt 3 lit. e uchwały ustalenia planistyczne Rady Miejskiej Tomaszów Mazowiecki w odniesieniu do nieruchomości skarżącej spółki nie mogą zostać uznane za dowolne czy też nieuzasadnione. Ustalenia te, w tym kwestionowane przez stronę ograniczenie, co do możliwości zrealizowania planowanej inwestycji, były następstwem przyjętej przez gminę koncepcji kompleksowego zagospodarowania przestrzennego określonego terenu. Sąd doszedł do wniosku, że przyjmując kwestionowane rozwiązania planistyczne Rada Miejska Tomaszów Mazowiecki zrealizowała przysługujące jej prawo władczego rozstrzygania o przeznaczeniu terenów pod określone funkcje z zachowaniem określonych w u.p.z.p. zasad i trybu sporządzania planu. W konsekwencji dokonana przez pryzmat art. 28 ust. 1 u.p.z.p. ocena przyjętych przez organ planistyczny rozwiązań prowadzi do wniosku, że nie naruszają one obowiązującego prawa, w tym konstytucyjnej zasady proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP) oraz zasady ochrony prawa własności ( art. 64 Konstytucji RP). Natomiast, co do wydanego na rozprawie postanowienia Sądu o oddaleniu wniosku spółki o przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów wskazać należy, iż zarówno treść zaskarżonej uchwały, jak i treść uchwalonego w roku 2009 Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Tomaszów Mazowiecki znajdowały się w aktach sprawy, z którymi Sąd się zapoznał. Sąd nie kwestionował także posiadania przez spółkę interesu prawnego w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały. Natomiast zarówno przedłożone kopie decyzji Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego o odmowie wydania na rzecz spółki środowiskowych uwarunkowań dla planowanego do realizacji przedsięwzięcia, jak i skrócony opis procesu technologicznego stosowanego przez stronę, pozostają bez wpływu na wynik niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. k.ż.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI