II SA/GD 517/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2007-04-05
NSAinneŚredniawsa
zaliczka alimentacyjnadochód rodzinygospodarstwo rolnedzierżawakryterium dochodoweświadczenia rodzinnealimentypostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania zaliczki alimentacyjnej z powodu przekroczenia kryterium dochodowego.

Skarżąca B. K. wniosła o przyznanie zaliczki alimentacyjnej dla córki, jednak organ I instancji odmówił, uznając jej dochody za zbyt wysokie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję, precyzując sposób obliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że dochody skarżącej w 2004 roku przekroczyły ustawowe kryterium dochodowe na osobę, co uniemożliwia przyznanie zaliczki.

Sprawa dotyczyła skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Społecznej odmawiającą przyznania zaliczki alimentacyjnej dla dziecka. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na wysokie dochody skarżącej z pracy, alimentów od byłego męża oraz z wydzierżawionego gospodarstwa rolnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując decyzję, szczegółowo analizowało przepisy dotyczące ustalania dochodu rodziny na potrzeby świadczeń alimentacyjnych, w tym sposób obliczania dochodu z gospodarstwa rolnego. Kolegium ustaliło, że dochód rodziny w 2004 roku, po uwzględnieniu dochodów z pracy, alimentów i dochodu z gospodarstwa rolnego (obliczonego według nowych przepisów), wyniósł 16 068,19 zł, co po podzieleniu na dwie osoby dało miesięczny dochód na osobę w wysokości 669,51 zł. Kwota ta przekroczyła dopuszczalne kryterium dochodowe (583 zł). Skarżąca kwestionowała wliczenie dochodu z gospodarstwa rolnego, powołując się na umowę dzierżawy zawartą zgodnie z przepisami o ubezpieczeniu społecznym rolników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając, że decyzja organu II instancji jest zgodna z prawem. Sąd potwierdził, że dochód z 2004 roku, który jest podstawą do ustalenia prawa do zaliczki, przekroczył kryterium dochodowe. Sąd wskazał, że umowa dzierżawy zawarta w 2005 roku nie mogła wpłynąć na ustalenie dochodu za rok 2004, a nawet gdyby spełniała wymogi wyłączenia z dochodu, to dochody skarżącej i tak przekroczyłyby kryterium. Sąd podkreślił, że utrzymywanie się z gospodarstwa rolnego, nawet poprzez jego wydzierżawienie, stanowi dochód.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dochód z wydzierżawionego gospodarstwa rolnego jest wliczany do dochodu rodziny, chyba że dzierżawa spełnia ściśle określone w ustawie wyjątki, które nie miały zastosowania w tej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umowa dzierżawy zawarta w 2005 roku nie mogła wpłynąć na ustalenie dochodu za 2004 rok. Ponadto, nawet przy uwzględnieniu specyficznych umów dzierżawy, dochody skarżącej i tak przekroczyły kryterium dochodowe. Utrzymywanie się z gospodarstwa rolnego, nawet poprzez dzierżawę, stanowi dochód.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.p.d.a.z.a. art. 7 § ust. 1

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.p.d.a.z.a. art. 7 § ust. 2

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.p.d.a.z.a. art. 18 § ust. 2

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.ś.r. art. 3 § pkt 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 3 § pkt 1 lit. c

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 5 § ust. 8

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Przepis wielokrotnie zmieniany, w dacie orzekania przez organ II instancji stanowił, że dochód z 1ha przeliczeniowego ustala się w wysokości określonej w przepisach o pomocy społecznej, a następnie w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego przez Prezesa GUS.

u.ś.r. art. 5 § ust. 8a-c

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Przepisy dodane w celu uwzględnienia dzierżawy gospodarstwa rolnego, z wyłączeniem dzierżawy na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Pomocnicze

u.p.d.a.z.a. art. 1

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.p.d.a.z.a. art. 8a § ust. 1

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.p.d.a.z.a. art. 10 § ust. 1

Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej

u.ś.r. art. 8 § ust. 9

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Stanowił, że z 1ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 194 zł (stan prawny do 31.08.2005).

u.p.s. art. 8 § ust. 9

Ustawa o pomocy społecznej

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.r. art. 18

Ustawa o podatku rolnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dochód skarżącej z 2004 roku, uwzględniający dochody z pracy, alimenty i dochody z gospodarstwa rolnego, przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania zaliczki alimentacyjnej.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej o wyłączeniu dochodu z wydzierżawionego gospodarstwa rolnego z uwagi na umowę dzierżawy zawartą zgodnie z przepisami o ubezpieczeniu społecznym rolników, ponieważ umowa została zawarta w 2005 roku i nie mogła wpłynąć na dochód za 2004 rok.

Godne uwagi sformułowania

Utrzymywanie się z gospodarstwa rolnego oznacza również jego wydzierżawienie. W przypadku, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się, że z 1ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Skład orzekający

Wanda Antończyk

przewodniczący sprawozdawca

Tamara Dziełakowska

członek

Krzysztof Ziółkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania dochodu rodziny na potrzeby świadczeń alimentacyjnych, w szczególności wliczanie dochodów z dzierżawy gospodarstwa rolnego oraz stosowanie przepisów o świadczeniach rodzinnych do spraw nieuregulowanych ustawą o zaliczce alimentacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, w tym okresu rozliczeniowego (rok 2004) oraz konkretnych przepisów dotyczących gospodarstw rolnych i świadczeń rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla wielu rodzin - możliwości uzyskania wsparcia finansowego w postaci zaliczki alimentacyjnej. Interpretacja przepisów dotyczących dochodu z gospodarstwa rolnego jest kluczowa dla zrozumienia zasad przyznawania świadczeń.

Czy dochód z dzierżawy ziemi pozbawi Cię zaliczki alimentacyjnej? Sąd wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 517/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2007-04-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Krzysztof Ziółkowski
Tamara Dziełakowska
Wanda Antończyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 lipca 2006 r., nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę.
Uzasadnienie
II SA/Gd 517/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 2 lutego 2006r. nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Społecznej w P. działając z upoważnienia Wójta i na podstawie art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz na podstawie art. 11ust.1 pkt 2 i art.18 ust.2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej / Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm./ odmówił przyznania B. K. zaliczki alimentacyjnej dla dziecka P. K. ur. 19.06.1998r.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 22 września 2005r w związku z uchyleniem decyzją z dnia 27 stycznia 2006r przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji organu I instancji z dnia 6 października 2005r. ustalił, że wnioskodawczyni pracuje zawodowo uzyskując w 2004r. wynagrodzenie netto za 2004r w kwocie 8540,93zł, alimenty od byłego męża w kwocie 1947,62zł oraz dochód z wydzierżawionego gospodarstwa rolnego kwocie 10.895,04zł. Uzasadniając wliczenie do dochodu za 2004r. dochodu z gospodarstwa rolnego organ I instancji przywołał treść przepisu art. 8a ust. 1 zgodnie, z którym ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa rolnego stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę, z wyjątkiem :
1/ oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego;
2/ gospodarstwa rolnego wniesionego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną;
3/ gospodarstwa rolnego oddanego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej.
Organ wskazał, że jak wynika z przedstawionych dokumentów wnioskodawczyni nie spełnia żadnej z w/wym. przesłanek, albowiem art. 28 ustawy o ubezpieczeniach społecznych rolników dokładnie określa, kto może oddać gospodarstwo rolne w dzierżawę w zamian za emeryturę lub rentę , mówi także, że gospodarstwa rolnego nie można oddać w dzierżawę osobie spokrewnionej aby otrzymać w/w świadczenia. Organ wskazał, że wnioskodawczyni nie wydzierżawiła gospodarstwa rolnego w zamian za emeryturę lub rentę. Z przedstawionych wyliczeń wynika, że dochody wnioskodawczyni w 2004r. wynosiły 1612,80zł miesięcznie, przy kryterium dochodowym dla rodziny wynoszącym 1166zł miesięcznie.
B. K. wniosła odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie zaliczki alimentacyjnej dla córki P. K. Nadto odwołująca wniosła o rozliczenie dochodu z wydzierżawionego gospodarstwa rolnego, z uwzględnieniem treści umowy dzierżawy i płaconego podatku rolnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 18 lipca 2006r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji skupił się w szczególności na analizie przepisów normujących podstawy przyznania zaliczki alimentacyjnej.
Organ II instancji w pierwszej kolejności wskazał, że wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej składa się za pośrednictwem komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne na rzecz osoby uprawnionej, a prawo do zaliczki ustala organ właściwy wierzyciela począwszy od miesiąca, w którym wniosek został złożony u komornika sądowego wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego / art. 10 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej – Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm./.
Zgodnie z art. 7 ust. 2 powołanej ustawy zaliczka alimentacyjna przysługuje jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza 583zł. Ustawa z 22 kwietnia 2005r.nie zawiera definicji dochodu i nie określa sposobu jego obliczania lecz w art. 18 ust. 2 stanowi, że " w sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy o świadczeniach rodzinnych, jeżeli nie są sprzeczne z ustawą, a także przepisy kodeksu postępowania administracyjnego". Przepisami o świadczeniach rodzinnych są przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych /Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm./. Przepis art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych ustala definicję dochodu. Organ wskazał, że odnosząc tę definicję do rozpatrywanej sprawy dochodami są między innymi: przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niewliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne- takim przychodem odwołującej się w 2004r. była ostatecznie kwota 6.510,89zł. Do wyliczenia dochodu dodaje się także inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dotyczy to alimentów na rzecz dzieci – w roku 2004r. dochód odwołującej z tego tytułu wyniósł kwotę 1947,62zł.
Do wyliczenia dochodu dodaje się również dochody uzyskiwane z gospodarstwa rolnego - art. 3 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych.
W powyższym zakresie organ II instancji wskazał, że przepisy art. 5 ust.8 i ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowią, że w przypadku , gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego przyjmuje się, że z 1ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym / Dz. U. Nr 94 z 1993r., poz. 431 ze zm./. Natomiast zgodnie z art. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę, z wyjątkiem między innymi oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego. Przy czym w przypadku gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego oraz uzyskuje pozarolnicze dochody, dochody te sumuje się. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego w dniu 28 października 2005r. podpisał obwieszczenie w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1ha przeliczeniowego w 2004r na kwotę 1.626zł /Dz. Urzęd. GUS nr 11, poz. 69 z 2005r./
Jak ustalił organ odwołująca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 15,673ha co stanowi 4,68 ha przeliczeniowego. Jak podała odwołująca, w dniu 19.02.2002r. wydzierżawiła znaczną część swojego gospodarstwa kuzynowi- S. L. i nie jest to dzierżawa w zamian za rentę lub emeryturę. W konsekwencji powyższego organ II instancji ustalił, że w niniejszej sprawie nie występuje żaden z wyjątków określonych w art. 8a ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc do dochodu odwołującej należy wliczyć dochód uzyskiwany z gospodarstwa rolnego według wyżej wskazanych zasad.
Odnośnie wysokości dochodu uzyskanego z gospodarstwa rolnego organ ustalił, że dochód ten wyniósł w 2004r. kwotę 7609,68zł i został on wyliczony poprzez pomnożenie przeciętnego dochodu z 1ha przeliczeniowego ustalonego w/wym. obwieszczeniem z dnia 28.10 2005r. przez 4,68 ha przeliczeniowego. Jest to kwota znacznie niższa niż przyjęta przez organ I instancji /10.895,04zł/, który błędnie ustalił wysokość dochodów rodziny. Organ II instancji ustalił wysokość dochodu w 2004r. na kwotę 16.068,19zł . Po podzieleniu tej kwoty na 12 miesięcy miesięczny dochód rodziny wyniósł 1339,01zł. Z uwagi na to, że rodzina wnioskodawczyni składa się z dwóch osób ostatecznie ustalony dochód na osobę wyniósł 669,51zł i jest to kwota przekraczająca maksymalną wielkość dochodu ustalonego przez ustawodawcę w przepisie art. 7 ust. 2 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej- tj. kwotę 583zł
Ostatecznie organ II instancji uznał, że zaskarżona decyzja , pomimo błędnego wyliczenia wysokości dochodu w rodzinie przez organ I instancji, winna być utrzymana w mocy, albowiem brak jest podstaw prawnych do przyznania zaliczki alimentacyjnej, z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego w rodzinie odwołującej.
B. K. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc iż decyzja narusza prawo.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, wskazując, że skarga nie zawiera żadnych zarzutów i jest kolejną próbą ustalenia prawa skarżącej do wnioskowanej zaliczki alimentacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art.1ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153, poz. 1269/ sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem , jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania , jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy / art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz. U. nr 153, poz. 1270/. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza pomiędzy innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia ograniczać się do zarzutów sformułowanych w skardze.
Rozpoznawana skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności zważyć należy, że w rozpatrywanej sprawie został spełniony podstawowy warunek dla prowadzenia postępowania w sprawie przyznania zaliczki alimentacyjnej , z uwagi na bezskuteczność egzekucji świadczenia alimentacyjnego w stosunku do dłużnika alimentacyjnego, czyli osoby zobowiązanej do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej / Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm./ zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia 24 roku życia. Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy zaliczka przysługuje, jeżeli dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 583zł.
Zgodnie z art. 10 ust. 1ustawy prawo do zaliczki ustala organ właściwy wierzyciela od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego. Zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy prawo do zaliczki ustala się w wysokości określonej ustawą , na okres zasiłkowy.
Stosownie natomiast do przepisu art. 18 ust. 2 ustawy w sprawach nieuregulowanych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, jeżeli nie są sprzeczne z ustawą , a także przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 3 pkt 2 dochód rodziny oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, natomiast okres zasiłkowy oznacza okres od dnia 1 września do dnia 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych.
W okolicznościach niniejszej sprawy wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej został złożony u komornika sądowego w dniu 22 września 2005r. Zatem stosownie do przedstawionych wyżej unormowań skarżącej, w przypadku spełnienia kryterium dochodowego, a więc uzyskania w roku poprzedzającym okres zasiłkowy /2004r./ dochodów , które w przeliczeniu na osobę nie przekroczyłyby kryterium dochodowego , tj. kwoty 583zł, przysługiwałby zaliczka alimentacyjna na okres zasiłkowy, począwszy od miesiąca września 2005r. Jednakże w rozpatrywanej sprawie organ II instancji w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalił, że zaliczka nie może być przyznana z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego ustalonego w art. 7 ust. 2 ustawy. W roku poprzedzającym okres zasiłkowy to jest w roku 2004r. dochody rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę przekroczyły kryterium dochodowe. Organy administracji instancji ustaliły bowiem , że w 2004r. skarżąca uzyskała dochody z tytułu zatrudnienia i alimenty odpowiednio kwotach 6510,89zł i 1947,62zł oraz dochody z tytułu z gospodarstwa rolnego, przy czym organ I instancji dochód ten wyliczył na kwotę 10.895,04zł , natomiast organ II instancji na kwotę 7609,68zł . W obu przypadkach łączna kwota uzyskanych przez skarżącą dochodów przekroczyła kryterium dochodowe określone na kwotę 583zł na osobę w rodzinie.
Z przyjętych ustaleń skarżąca kwestionowała uwzględnienie przez organy administracji dochodu uzyskiwanego z gospodarstwa rolnego, podnosząc w szczególności, że gospodarstwo rolne oddała w dzierżawę, a nadto, że umowa dzierżawy została zawarta stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, które z mocy przepisu art. 18 ust. 2 należy stosować odpowiednio do spraw nieuregulowanych ustawą o zaliczce alimentacyjnej, stanowią ogólną zasadę, że dochód oznacza między innymi dochody uzyskane z gospodarstwa rolnego. Do dnia 31 sierpnia 2005r. sposób wyliczenia dochodów z gospodarstwa rolnego regulował przepis art.5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowił, że w przypadku, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się, że miesięczny dochód z 1ha przeliczeniowego odpowiada 50% kwoty , o której mowa w ust. 1 / kwoty 504zł/.
Ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej wprowadziła zmiany między innymi w ustawie o świadczeniach rodzinnych, w ten sposób, że art. 5 ust. 8 tej ustawy otrzymał brzmienie, że w przypadku, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się , że miesięczny dochód z 1 hektara przeliczeniowego ustala się w wysokości określonej w przepisach o pomocy społecznej. Przepis art. 8 ust.9 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej / Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm./ stanowił, że z 1ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 194zł. Organ I instancji wyliczył dochód skarżącej właśnie stosownie do przedstawionej zasady mnożąc ilość hektarów przeliczeniowych , tj. 4,68 x 194zł co dało miesięcznie kwotę 907,92zł i łączny dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego za 2004r. w wysokości 10.895,04zł /907,92x12/. Nadto ustawą o zaliczce alimentacyjnej dodano w ustawie o świadczeniach rodzinnych przepis w art. 5 ust. 8a-c, zgodnie , z którym ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę, z wyjątkiem między innymi oddanej w dzierżawę , na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego. Przepisy powyższe weszły w życie od dnia 1 września 2005r. Ponadto począwszy od dnia 14 stycznia 2006r. ponownie został zmieniony przepis art. 5 ust.8 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który w dacie orzekania przez organ II instancji stanowi, że w przypadku, gdy rodzina lub osoba ucząca się utrzymuje się z gospodarstwa rolnego, przyjmuje się , że z 1ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada o podatku rolnym/ Dz. U. Nr 267 z 2005r, poz. 2260/. Powyższe uregulowanie zawarte w art.5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowiło z kolei podstawę do wyliczenia dochodu uzyskanego z gospodarstwa rolnego przez skarżącą w 2004r w sposób przedstawiony w uzasadnieniu decyzji organu II instancji.
Skarga skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Jak to już wyżej przedstawiono w okolicznościach niniejszej sprawy wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej został złożony w dniu 22 września 2005r i stosownie do przywołanych wyżej przepisów przy ustalaniu miesięcznego dochodu uwzględnia się dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, a więc w niniejszej sprawie dochód z 2004r.Skarżąca podnosiła wprawdzie, że zawarła umowę dzierżawy stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników na mocy / por. cyt. art. 5 ust. 8a pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych/, to umowa dzierżawy powoływana przez skarżącą została zawarta w dnie 31 marca 2005r. i w dniu tym została zarejestrowana w ewidencji gruntów. Zatem jej zawarcie , nawet przy uznaniu, że spełnia ona wymogi umowy, o której mowa w art. 5 ust. 8a pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Została ona bowiem zawarta już w 2005r. , a więc nie mogła ona mieć wpływu na ustalenie wysokości dochodów uzyskanych przez skarżącą w 2004r. Zatem dla ustalenia dochodu uzyskanego przez skarżącą w 2004r. ma zastosowanie ogólna reguła stanowiąca, że dochodem są dochody uzyskiwane z gospodarstwa rolnego, przy czym podkreślić należy, że utrzymywanie się z gospodarstwa rolnego oznacza również jego wydzierżawienie, przepisy nie stanowią aby z tego tytułu dochód był liczony odmiennie niż w sytuacji np. bezpośredniej uprawy gospodarstwa rolnego. Takiego rozróżnienia nie zawierały przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych , jak i pomocy społecznej. Natomiast w stanie prawnym obowiązującym od 1 września 2005r przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w sposób jednoznaczny stanowią, że ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary oddane w dzierżawę w związku z cyt. art. 5 ust. 8 tej ustawy.
W takim stanie rzeczy miesięczny dochód uzyskany przez skarżącą w 2004r przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania zaliczki alimentacyjnej. Już z tej przyczyny wobec przekroczenia kryterium dochodowego organy administracji uprawnione były do odmowy przyznania skarżącej prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku.
Natomiast ustalenie czy umowa dzierżawy zawarta przez skarżącą w dniu 31 marca 2005r. spełnia wymogi, o których mowa w cytowanym przepisie art. 5 ust. 8a pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie stanowi przedmiotu niniejszego postępowania, a ocena tej umowy zawarta w uzasadnieniu decyzji organu II instancji nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Dokonywanie oceny umowy przez organy administracji w niniejszej sprawie było przedwczesne, jednakże niezależnie od powyższego wskazać należy, że żaden z organów administracji swojego stanowiska w sprawie uznania tej umowy za nie spełniającą wymagań art. 5 ust. 8a pkt 1 nie uzasadnił odnosząc się do jej poszczególnych postanowień, tym bardziej, że organ II instancji powołał się na umowę zawartą w 2002r. Jednakże powyższe naruszenia nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy dochody skarżącej w przeliczeniu na jedną osobę przekroczyły w 2004r. kwotę 583zł, a ustalenie dochodów skarżącej uzyskanych w kolejnym roku tj. 2005 nie stanowiło przedmiotu sprawy.
W świetle powyższych uregulowań prawnych uznać należy, że nie ma podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie zaliczki alimentacyjnej.
Wskazać należy, że przepisy ustawy z 22 kwietnia 2005r. nie określają jak często można występować z wnioskiem o zaliczkę alimentacyjną, a więc w sytuacji potwierdzonej, zgodnie z wymogami ustawy, bezskuteczności egzekucji, skarżąca może wystąpić ponownie z kolejnym wnioskiem o przyznanie jej zaliczki alimentacyjnej na kolejny okres zasiłkowy.
W świetle powyższych ustaleń faktycznych i prawnych Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 powołanej wyżej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI