II SA/Łd 1616/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-09-14
NSAbudowlaneŚredniawsa
samowola budowlananadzór budowlanyprawo budowlanegarażgranica działkipostępowanie administracyjneuchylenie decyzjinaruszenie prawastan faktycznytermin wykonania

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje nadzoru budowlanego dotyczące samowoli budowlanej garażu z powodu niewyjaśnienia kluczowych okoliczności faktycznych, w tym daty budowy.

Sprawa dotyczyła skargi J. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie garażu do stanu zgodnego z prawem. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na istotne naruszenia proceduralne. Kluczowym błędem było niewystarczające wyjaśnienie daty budowy garażu, ustalonej jedynie na podstawie oświadczenia inwestora bez powiadomienia skarżącej i bez rozważenia innych dowodów, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę J. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą M. G. doprowadzenie samowolnie wybudowanego garażu do stanu zgodnego z prawem. Sąd uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Głównym zarzutem było niewystarczające wyjaśnienie przez organy administracji kluczowej okoliczności faktycznej, jaką jest data budowy garażu. Ustalono ją jedynie na podstawie oświadczenia inwestora, bez powiadomienia skarżącej o tej czynności i bez należytego uzasadnienia, dlaczego nie zebrano innych dowodów. Sąd podkreślił, że brak bezspornego ustalenia daty budowy uniemożliwia prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego, zarówno z 1974 r., jak i z 1994 r. W związku z tym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięto również o kosztach postępowania i stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nie wyjaśniły wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy, a ustalenie daty budowy jedynie na podstawie oświadczenia inwestora, bez powiadomienia skarżącej i bez rozważenia innych dowodów, stanowi naruszenie przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalenie daty budowy garażu jest kluczowe dla prawidłowego zastosowania przepisów prawa budowlanego. Organ I instancji i organ odwoławczy nie wykazały należytej staranności w wyjaśnieniu tej okoliczności, opierając się na oświadczeniu inwestora bez powiadomienia skarżącej o tej czynności i bez uzasadnienia, dlaczego nie zebrano innych dowodów. Brak bezspornego ustalenia daty budowy uniemożliwia kontrolę zgodności z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

prawo budowlane

Ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane

ustawa o p.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Pomocnicze

prawo budowlane art. 56

Prawo budowlane

prawo budowlane art. 42

Prawo budowlane

prawo budowlane art. 48

Prawo budowlane

prawo budowlane art. 103

Prawo budowlane

ustawa o NSA art. 55 § 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 2

k.p.a. art. 79

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewystarczające wyjaśnienie przez organy administracji kluczowej okoliczności faktycznej – daty budowy garażu. Ustalenie daty budowy jedynie na podstawie oświadczenia inwestora, bez powiadomienia skarżącej i bez zebrania innych dowodów. Brak możliwości prawidłowego zastosowania przepisów prawa budowlanego z powodu niejasnej daty budowy.

Godne uwagi sformułowania

nie zostały bowiem wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy Kwestią o podstawowym znaczeniu było ustalenie daty prowadzenia budowy garażu. Okoliczność ta ma tak istotne znaczenie w sprawie, iż należało wstępnie ustalić, czy data wskazana przez M. G. nie jest datą sporną. nie zwalniało to jednak organu od wyjaśnienia tej okoliczności, stosownie do dyspozycji art. 77 k.p.a., rozważenia zebrania dowodów niezbędnych do wyjaśnienia tej okoliczności, a następnie prawidłowego zastosowania przepisów prawa budowlanego. W sytuacji, kiedy data zakończenia budowy jest okolicznością sporną, Sąd nie może dokonać kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i czynności podejmowanych w toku postępowania administracyjnego, prawidłowości zastosowanego przez organy administracji publicznej prawa materialnego, gdyż nie zostało wyjaśnione w sposób bezsporny, przepisy której ustawy należy stosować

Skład orzekający

Małgorzata Stahl

przewodniczący

Barbara Rymaszewska

sprawozdawca

Arkadiusz Blewązka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniu administracyjnym, obowiązek wyjaśniania wszystkich istotnych okoliczności faktycznych przez organy, znaczenie prawidłowego ustalenia daty budowy w sprawach budowlanych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą budowy i przepisami prawa budowlanego obowiązującymi w danym okresie. Interpretacja przepisów proceduralnych jest jednak uniwersalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach budowlanych, gdzie niedokładne ustalenie stanu faktycznego przez organy prowadzi do uchylenia decyzji. Pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie zasad postępowania administracyjnego.

Błąd proceduralny w nadzorze budowlanym: Sąd uchyla decyzję z powodu niewyjaśnionej daty budowy garażu.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1616/02 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Arkadiusz Blewązka
Barbara Rymaszewska /sprawozdawca/
Małgorzata Stahl /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie : Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 14 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] ([...]) w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], [...]; 2. zasądza na rzecz J. N. od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowla- nego w Ł. kwotę złotych 10 (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów procesu; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnie- nia się wyroku.
Uzasadnienie
IISA Łd 1616/02
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy w części merytorycznej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...], nakazującą M. G. wykonać roboty budowlane ujęte w dokumentacji technicznej, doprowadzając budynek garażu usytuowanego na działce w miejscu zamieszkania do stanu zgodnego z prawem. Jednocześnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę samą decyzję w części wyznaczonego terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzec nowy termin – do dnia 30.09.2002r.
Postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej wszczęte zostało w roku 2001, na skutek zgłoszenia przez J. N. samowoli budowlanej w postaci garażu wybudowanego w granicy z jej działką przez sąsiadkę M. G.. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem nr [...], wydanym w trybie art. 56 prawa budowlanego z 1974r., nakazał M. G. przedłożenie inwentaryzacji i orzeczenia o stanie technicznym obiektu, a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] nakazał M. G. uzyskanie w organie administracji architektoniczno- budowlanej pozwolenia na użytkowanie garażu. J. i E. N. w odwołaniu od powyższej decyzji zarzucili, że nie dokonano porównania inwentaryzacji z rzeczywistym stanem. Organ odwoławczy podzielił wówczas powyższe argumenty oraz zakwestionował podstawę prawną orzeczenia organu I instancji Zaskarżona decyzja była zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nieuprawniona w świetle art.42 prawa budowlanego z 1974r.
W następstwie uchylenia decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] ponownie zobowiązał M. G. do przedłożenia inwentaryzacji budowlanej, następnie zaś decyzją z dnia [...] znak [...] nakazał wykonanie robót zgodnie z przedłożoną dokumentacją, w terminie do dnia 30.06.2002r.
Odwołanie od tej decyzji ponownie złożyła J. N., powtarzając argumenty przytaczane we wcześniejszy odwołaniu oraz kwestionując ustalenie organu I instancji, że garaż został wybudowany w 1986r.
To odwołanie nie zostało uwzględnione. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wskazał, że M. G. wybudowała w 1986r. garaż na terenie posesji przy ul. A 38 w P. Poza sporem jest, że garaż został zbudowany bez zezwolenia na budowę. Podstawą do przyjęcia daty budowy garażu było oświadczenie M. G., inwestora. Organ odwoławczy wskazał, że J. N. we wcześniejszym postępowaniu administracyjnym nie kwestionowała tej daty, a nawet w odwołaniu od decyzji [...] [...] nie podała, kiedy jej zdaniem garaż faktycznie został zbudowany.
Skargę od powyższej decyzji wniosła J. N., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi J. N. zarzuciła, że będąca przedmiotem sporu budowa garażu prowadzona jest przez M. G., sąsiadkę skarżącej, pomimo braku rozgraniczenia sąsiadujących działek, że przedłożona dokumentacja inwentaryzacyjna nie jest zgodna z rzeczywistością. Skarżąca zakwestionowała ponadto ustalenie organów nadzoru budowlanego, że garaż zbudowano w 1986r. jak również posadowienie garażu w granicy z jej działką.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na przepis ar. 37 ustawy z dnia 24 października 1974r. oraz przepis art. 40 powołanej ustawy.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjny w Łodzi skarżąca oświadczyła, iż inwestor wykonał prace, do których obligowała zaskarżona decyzja, ale niezgodnie z dokumentacją techniczną, gdyż wchodzi na połowie długości na jej działkę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz.1270, dalej w skrócie ustawa o p.s.a.).
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy o p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi,
Skarga J. N. zasługuje na uwzględnienie. W toku postępowania przed organami administracji publicznej nie zostały bowiem wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy. Kwestią o podstawowym znaczeniu było ustalenie daty prowadzenia budowy garażu. Ustalenia tej daty dokonano jedynie na podstawie oświadczenia inwestora, złożonego podczas oględzin robót budowlanych w dniu 18 czerwca 2001r. Przeprowadzono je już po zawiadomieniu przez J. N. o dokonanej samowoli, ale bez powiadomienia jej o tej czynności, wbrew wymogom art. 79 k.p.a. Okoliczność ta ma tak istotne znaczenie w sprawie, iż należało wstępnie ustalić, czy data wskazana przez M. G. nie jest datą sporną. Tymczasem organ I jak i II instancji nie uzasadnił nawet, z jakich przyczyn poprzestał na oświadczeniu inwestora w tej kwestii. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zauważył jedynie, że J. N., kwestionując ustaloną w postępowaniu datę zbudowania garażu nie wskazała daty, w której jej zdaniem garaż został zbudowany. Nie zwalniało to jednak organu od wyjaśnienia tej okoliczności, stosownie do dyspozycji art. 77 k.p.a., rozważenia zebrania dowodów niezbędnych do wyjaśnienia tej okoliczności, a następnie prawidłowego zastosowania przepisów prawa budowlanego.
W dacie wydania zaskarżonej decyzji obowiązywała ustawa z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 89 poz. 414 z późniejszymi zmianami). Zgodnie z przepisem art. 103 prawa budowlanego do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy z wyjątkiem przepisu art. 48, który stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne.
Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).
W sytuacji, kiedy data zakończenia budowy jest okolicznością sporną, Sąd nie może dokonać kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i czynności podejmowanych w toku postępowania administracyjnego, prawidłowości zastosowanego przez organy administracji publicznej prawa materialnego, gdyż nie zostało wyjaśnione w sposób bezsporny, przepisy której ustawy należy stosować – czy prawo budowlane z 1974r. czy przepisy ustawy aktualnie obowiązującej.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy o p.s.a. sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stosowanie do treści art. 135 ustawy o p.s.a. sąd może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.) .
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11.maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z 97 § 2 ustawy z dnia ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Zasądzeniu na rzecz skarżącej podlegał jedynie uiszczony przez nią wpis sądowy.
Stosownie do art. 152 ustawy o p.s.a. sąd stwierdził, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI