II SA/Łd 155/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2020-10-28
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
hałasochrona środowiskaprawo ochrony środowiskapoziom hałasukontrolapomiarydecyzja administracyjnaWSApostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji dotyczące dopuszczalnego poziomu hałasu, wskazując na istotne naruszenia proceduralne i brak wystarczającego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. Sp. k. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska z terenu sklepu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, stwierdzając istotne naruszenia przepisów postępowania, w tym brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieprawidłowości w procedurze kontroli oraz pomiarów hałasu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która uchyliła decyzję Starosty dotyczącą określenia dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska z terenu sklepu skarżącej. Sąd uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając istotne naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Wśród zarzutów skarżącej znalazły się m.in. wadliwie przeprowadzona kontrola, brak zawiadomienia o jej terminie, błędne oznaczenie strony postępowania oraz nieprawidłowe przeprowadzenie pomiarów hałasu. Sąd uznał, że stan faktyczny sprawy nie został wystarczająco wyjaśniony, wskazując na brak protokołów z pomiarów na właściwej nieruchomości oraz nieuzasadnione orzekanie o dopuszczalnym poziomie hałasu dla pory dziennej, podczas gdy pomiary dotyczyły jedynie pory nocnej. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na brak dokumentów potwierdzających przeznaczenie terenu zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, kontrola interwencyjna i pomiary hałasu były uzasadnione i przeprowadzone zgodnie z prawem, w tym z wyłączeniem stosowania niektórych przepisów Prawa przedsiębiorców do kontroli pozaplanowych.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na wyrok WSA w Łodzi z dnia 28 lutego 2020 r. (II SA/Łd 875/19), który uznał kontrolę interwencyjną za zasadną na podstawie skargi mieszkańca i zgodną z przepisami ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, wyłączając stosowanie przepisów Prawa przedsiębiorców dotyczących zawiadomienia o kontroli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (30)

Główne

p.o.ś. art. 115a § 1 i 3

Ustawa o ochronie środowiska

Przepis obliguje organ do wydania decyzji o dopuszczalnych poziomach hałasu w każdej sytuacji stwierdzenia ponadnormatywnej emisji. Nie wskazuje na przesłanki umożliwiające odstąpienie od jego zastosowania.

Dz.U. 2019 poz 1396 art. 115a § ust. 1 i ust. 3

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Pomocnicze

p.o.ś. art. 113 § ust. 2 pkt 1

Ustawa o ochronie środowiska

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę, uchylając decyzję w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stosuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.

p.p.s.a. art. 170

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne wiąże strony, sąd, inne sądy i organy państwowe.

p.p.s.a. art. 171

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej co do tego, co stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w sposób budzący zaufanie do organów państwa i jego przedstawicieli.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny przez organ na podstawie zebranego materiału, czy dowody uzasadniają rozstrzygnięcie sprawy.

k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące oznaczenia strony w decyzji.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec co do istoty sprawy.

k.p.a. art. 139

Kodeks postępowania administracyjnego

Zakaz reformationis in peius (zmiany na niekorzyść strony odwoławczej).

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.

Dz.U. 2019 poz 1396 art. 113 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Dz.U. 2019 poz 1396 art. 144 § ust. 2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Eksploatacja instalacji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację ma tytuł prawny.

Dz.U. 2019 poz. 2325 art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2019 poz. 2325 art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2019 poz. 2325 art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2019 poz. 2325 art. 171

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.i.o.ś. art. 9 § ust. 1b i ust. 1c

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

Definicja i podstawy kontroli interwencyjnej.

u.i.o.ś. art. 11 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

Wymóg podpisania protokołu kontroli.

u.i.o.ś. art. 9a § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska

Wyłączenie stosowania niektórych przepisów Prawa przedsiębiorców do kontroli pozaplanowych.

Dz.U. 2019 poz. 1292 art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Wymóg zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli.

Dz.U. 2019 poz. 1292 art. 50 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców

Wymóg obecności kontrolowanego podczas kontroli.

Dz.U. 2014 poz. 112

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku

Określa dopuszczalne poziomy hałasu dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Dz.U. 2019 poz. 2286

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody

Zawiera metodykę referencyjną wykonywania okresowych pomiarów hałasu, w tym warunki lokalizacji punktów pomiarowych.

Dz.U. 2015 poz. 1800 § § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. Wadliwie przeprowadzona kontrola i pomiary hałasu Brak wystarczającego wyjaśnienia stanu faktycznego Nieprawidłowe ustalenie dopuszczalnego poziomu hałasu dla pory dziennej

Odrzucone argumenty

Zasadność przeprowadzenia kontroli interwencyjnej Prawidłowość lokalizacji niektórych punktów pomiarowych

Godne uwagi sformułowania

stan faktyczny sprawy nie został jednak w wystarczającym stopniu wyjaśniony nieuzasadnione było orzekanie o dopuszczalnym poziomie hałasu dla przedziału czasu w odniesieniu do równego 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym w godz. 600-2200 brak jest protokołów z pomiarów wykonanych na terenie nieruchomości przy ul. F 1 w B. nie można było orzekać o dopuszczalnym poziomie hałasu dla pory dziennej, podczas gdy pomiary dotyczyły jedynie pory nocnej

Skład orzekający

Anna Dębowska

sprawozdawca

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Robert Adamczewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kontroli środowiskowych, pomiarów hałasu, procedury administracyjnej oraz znaczenia planów miejscowych w kontekście ochrony przed hałasem."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków naruszeń proceduralnych lub niejasności dowodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są procedury administracyjne i prawidłowe gromadzenie dowodów w sprawach środowiskowych. Uchylenie decyzji z powodu błędów proceduralnych jest zawsze interesujące dla prawników praktyków.

Błędy proceduralne uchylają decyzję o poziomie hałasu – co przeoczył sąd?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 155/20 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2020-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-02-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Dębowska /sprawozdawca/
Ewa Cisowska-Sakrajda
Robert Adamczewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
III OSK 4332/21 - Wyrok NSA z 2024-06-14
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1396
art. 113 ust. 2 pkt 1, art. 115a ust. 1 i ust. 3, art. 144 ust. 2
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 170, art. 171, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2015 poz 1800
par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 października 2020 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z [...], znak: [...]; 2. zasądzą od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej z siedzibą w J. kwotę 697 (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 115a ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1396 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.o.ś.", Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję Starosty [...] z [...] r., znak: [...] w sprawie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska z terenu sklepu A w B., sprostowaną postanowieniem Starosty [...] z [...] r., znak: [...], w całości i orzekło co do istoty poprzez określenie dopuszczalnego poziom hałasu określonego wskaźnikami hałasu LAeq D i LAeq N, przenikającego do środowiska z terenu sklepu A, położonego w B. przy ul. C 1, prowadzonego przez A Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością Spółkę komandytową z siedzibą w J., na tereny zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej, usług nieuciążliwych wraz z zielenią towarzyszącą i izolacyjną oraz niezbędnymi dojściami, dojazdami i czasowymi miejscami postojowymi towarzyszącymi usługom (MNu) w wysokości:
a) dla przedziału czasu odniesienia równego 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym LAeq D = 50 dB, w godz. 6°° - 22°°
b) dla przedziału czasu odniesienia równego 1 najmniej korzystnej godzinie nocy LAeq N = 40 dB, w godz. 22°° - 6°°.
W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że decyzją [...] r. Starosta [...] określił dopuszczalny poziomu hałasu przenikającego do środowiska z terenu sklepu A w B. przy ul. C "95" na tereny zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej, usług nieuciążliwych wraz z zielenią towarzyszącą i izolacyjną oraz niezbędnymi dojściami, dojazdami i czasowymi miejscami postojowymi towarzyszącymi usługom (MNu).
Postanowieniem z [...] r. Starosta [...] sprostował oczywistą omyłkę w opisanej wyżej decyzji dotyczącą adresu sklepu A, z terenu którego hałas przenika do środowiska oraz adresu spółki, będącej adresatem decyzji.
Postanowienie z [...] r. zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r. nr [...].
W odwołaniu od decyzji Starosty [...] z [...] r. spółka A wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.
Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik
sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz w związku z art. 9 ust. 1b pkt 2) i ust. 1c ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1355 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.i.o.ś.", w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1292 ze zm.) poprzez bezpodstawne przyjęcie, że zasadnym było przeprowadzenie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska kontroli pozaplanowej w związku z podjęciem przez organ interwencji dotyczących zanieczyszczenia środowiska lub podejrzenia wystąpienia takiego zanieczyszczenia wystąpienia poważnych awarii lub w celu przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, podczas gdy takie okoliczności nie zachodziły;
b) art. 7, art. 77 § 1, art. 79 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 48 ust. 1 i art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo przedsiębiorców poprzez wydanie decyzji w oparciu o wadliwie przeprowadzoną kontrolę zakładu położonego w B. przy ul. C od 25 lipca do 12 sierpnia 2019 r., tj. bez uprzedniego zawiadomienia skarżącej o miejscu i terminie kontroli, uniemożliwiając tym samym stronie wzięcie czynnego udziału w prowadzonej kontroli, tj. pomiarze klimatu akustycznego występującego w sąsiedztwie zakładu;
c) art. 107 § 1 pkt 3) k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędne oznaczenie strony postępowania i uznanie za adresata decyzji "Sp. z o.o. Sp. k." czy też "Sklep A położony w B. przy ul. C 95 prowadzony przez Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością Spółkę komandytową ul. D 48, [...] J.", podczas gdy taki podmiot nie istnieje i nie może być adresatem decyzji;
d) art. 11 ust. 2 u.i.o.ś. poprzez niepodpisanie protokołu kontroli przez kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej, przy jednoczesnym braku wzmianki w protokole kontroli o odmowie podpisania protokołu przez kierownika kontrolowanego zakładu;
e) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2286), powoływanego dalej jako: "rozporządzenie z dnia 30 października 2014 r.", poprzez wydanie decyzji w oparciu o wadliwie przeprowadzone pomiary poziomu emisji hałasu emitowanego do środowiska, w szczególności bez uwzględnienia bezwzględnie obowiązujących warunków zlokalizowania punktów pomiarowych;
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 115a ust. 1 i 3 p.o.ś. poprzez wydanie decyzji na podstawie wadliwie przeprowadzonej kontroli interwencyjnej, podczas gdy pomiar emisji hałasu w dniach 30-31 lipca 2019 r. został przeprowadzony w sposób sprzeczny z "Metodyką referencyjną wykonywania okresowych pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego z instalacji lub urządzeń, z wyjątkiem hałasu impulsowego" szczegółowo opisaną w załączniku nr 7 do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r., jak również określenie dopuszczalnego poziomu hałasu dla pory dnia, podczas gdy wadliwie przeprowadzone pomiary emisji hałasu wykazały przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu jedynie w porze nocnej.
Organ drugiej instancji wskazał następnie, że norma zawarta w art. 115a ust. 1 p.o.ś. obliguje właściwy organ do wydania decyzji o dopuszczalnych poziomach hałasu w każdej sytuacji stwierdzenia ponadnormatywnej emisji. Przepis ten nie wskazuje bowiem na jakiekolwiek przesłanki umożliwiające odstąpienie od jego zastosowania. Z treści tego przepisu wynika zatem, że przekroczenie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku może stwierdzić w zasadzie tylko organ ochrony środowiska. W rozpatrywanej sprawie organem tym, stosownie do art. 378 ust. 1 p.o.ś. jest Starosta [...]. Postępowanie w sprawie wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu wszczyna się z urzędu – organ ochrony środowiska jest zobowiązany do samodzielnego dokonania oceny dostarczonych wyników i ich wiarygodności. Mogą one pochodzić zarówno z rutynowych lub interwencyjnych kontroli Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, jak również z informacji zgłaszanych przez inne dowolne osoby fizyczne lub prawne. Przeprowadzona kontrola hałasu emitowanego przez sklep A została przeprowadzona w nocy z 30 na 31 lipca 2019 r. w godzinach 2200-100. Kontrola miała charakter interwencyjny i została przeprowadzona przez pracowników Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska Centralnego Laboratorium Badawczego Oddział w Ł. Wyniki kontroli zostały zawarte w protokole z pomiaru poziomu hałasu emitowanego do środowiska. Protokół zawiera opis obiektu i lokalizację punktów pomiarowych, opis źródeł hałasu, opis warunków meteorologicznych, opis procedury pomiarowej i aparatury oraz wyniki pomiarów. Wyniki kontroli zostały przekazane Staroście [...] 19 sierpnia 2019r. Wynika z nich, że pomiary emisji hałasu na posesji przy "ul. F 1 w B. (działka nr ewid.3071)" przeprowadzono w porze nocy z 30 na 31 lipca 2019 r. w dwóch punktach pomiarowych:
punkt nr 1 – w odległości 0,8 m od północnej elewacji budynku w świetle zamkniętego okna znajdującego się na parterze; mikrofon umieszczono na wysokości 2,0 m n.p.t.
punkt nr 2 – w odległości 4,0 m od północno-wschodniego narożnika budynku w kierunku północnym; mikrofon umieszczono na wysokości 4,0 m n.p.t. Wyniki pomiarów przeprowadzonych w porze nocy przedstawiają się następująco: punkt nr 1 – 55,3 dB, punkt nr 2 – 59,2 dB.
Punkt pomiarowy nr 1 został zlokalizowany w świetle zamkniętego okna znajdującego się na parterze budynku mieszkalnego w odległości 0,8 m od północnej elewacji tego budynku, co pozostaje w zgodzie ze sposobem pomiaru opisanym w pkt 2. 2)a) załącznika nr 7. Punkt pomiarowy nr 2 został zlokalizowany natomiast na terenie działki nr 3071, w odległości 4 m od północno-wschodniego narożnika budynku w kierunku północnym. Takie usytuowanie tego punktu odpowiada lokalizacji, o której mowa w pkt 2. 2)b) załącznika nr 7. Usytuowanie tego punktu ma miejsce bowiem na terenie otaczającym budynek mieszkalny na wysokości 4 m nad powierzchnia terenu. W powołanym przepisie nie została określona odległość od budynku. Mowa jest w nim wyłącznie o terenie otaczającym budynek. Na terenie posesji przy "ul. F 1 (działka nr 307/1)" zlokalizowany był także punkt pomiarowy nr 3 (tło) usytuowany w cieniu akustycznym budynku mieszkalnego. Usytuowanie tego punktu wynika z tego, że poziom tła akustycznego z definicji musi być niezależny od zmierzonego poziomu hałasu emitowanego przez określoną instalację. Pomiar poziomu tła akustycznego przeprowadza się w sposób gwarantujący wyeliminowanie źródła hałasu będącego przedmiotem oceny. Tło akustyczne pozostaje bez wpływu na ostatecznie ustalony przez organ inspekcyjny poziom hałasu emitowany przez zakład. Organ pierwszej instancji ustalił, że teren, na którym stwierdzono poziom hałasu przekraczający normy określone w rozporządzeniu, należy do terenów oznaczonych symbolem MNu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Miasta Brzeziny, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miasta B. z 29 listopada 2004 r. – terenów zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej, usług nieuciążliwych wraz z zielenią towarzyszącą i izolacyjną oraz niezbędnymi dojściami, dojazdami i czasowymi miejscami postojowymi towarzyszącym usługom. Dla tego rodzaju terenów, zakwalifikowanych w decyzji jako mieszkaniowo-usługowe, ustalono, że dopuszczalne poziomy hałasu, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 112), powoływanego dalej jako: "rozporządzenie z dnia 14 czerwca 2007 r.", wynoszą 55 dB w porze dnia i 45 dB w porze nocy. W ocenie organu drugiej instancji, powyższe ustalenia pozostają w wyraźnej sprzeczności z postanowieniami planu miejscowego. Istotnie zgodnie z § 2 ust. 1 lit. m planu, tereny o symbolu MNu zostały opisane jako tereny zabudowy mieszkaniowej niskiej i usług nieuciążliwych, w odróżnieniu chociażby od terenów MN, zakwalifikowanych jako tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej niskiej. Nie oznacza to jednakże, że dokonana przez organ pierwszej instancji klasyfikacja terenów z punktu widzenia ochrony przed hałasem jest prawidłowa. Nie można bowiem ustaleń dotyczących terenów MNu interpretować w oderwaniu od brzmienia całego § 2 ust. 1 lit. m planu, koncentrując się wyłącznie na ustalonym dla tego terenu przeznaczeniu oraz dopuszczalnym sposobie zagospodarowania. W treści bowiem powołanego wyżej przepisu planu dotyczącego jednostki MNu zawarte zostały szczegółowe ustalenia dotyczące ochrony przed hałasem, z których wynika, że tereny te należy traktować jako tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową w rozumieniu przepisów odrębnych. Przy czym, ustalenie to, w zestawieniu z podstawowym przeznaczeniem terenów w tej jednostce planistycznej (tereny zabudowy mieszkaniowej niskiej jednorodzinnej), nie może pozostawiać wątpliwości, że w tym przypadku chodzi o przepisy odrębne regulujące dopuszczalny poziom hałasu dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Dla tych terenów zgodnie z rozporządzeniem z dnia 14 czerwca 2007 r. (Tabela 1) dopuszczalne poziomy hałasu wynoszą 50 dB w porze dnia i 40 dB w porze nocy. Tym samym, zdaniem organu drugiej instancji, ustalone w zaskarżonej decyzji poziomy hałasu pozostają w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa miejscowego, tj. § 2 ust. 1 lit. m uchwały nr [...] Rady Miasta B. z 29 listopada 2004 r. w związku z przepisami rozporządzenia z dnia 14 czerwca 2007 r. (Tabela 1). Stanowi to w tej sprawie podstawę do zastosowania wyjątku od zakazu reformationis in peius, o którym mowa w art. 139 k.p.a., bowiem doszło do naruszenia przepisu prawa i to w stopniu rażącym.
Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego wadliwego oznaczenia strony postępowania i uznania za adresata decyzji "Sp. z o.o. Sp. k." czy też "Sklep A położony w B. przy ul. C 95 prowadzony przez Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością Spółkę komandytową ul. D 48, [...] J.", podczas gdy taki podmiot nie istnieje i nie może być adresatem decyzji, organ drugiej instancji stwierdził, że kwestia ta została już rozstrzygnięta w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r. nr [...].
W skardze na powyższą decyzję A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa wniosła o stwierdzenie jej nieważności wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w związku z art. 9 ust. 1b pkt 2 i ust. 1c u.i.o.ś. w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo przedsiębiorców poprzez bezpodstawne przyjęcie, że zasadnym było przeprowadzenie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska kontroli pozaplanowej w związku z podjęciem przez organ interwencji dotyczących zanieczyszczenia środowiska lub podejrzenia wystąpienia takiego zanieczyszczenia, wystąpienia poważnych awarii lub w celu przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, podczas gdy takie okoliczności nie zachodziły;
b. art. 7, art. 77 § 1, art. 79 § 1 i 2 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 48 ust. 1 i art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo przedsiębiorców poprzez wydanie decyzji w oparciu o wadliwie przeprowadzoną kontrolę zakładu położonego przy ul. C w B. od 25 lipca do 12 sierpnia 2019 r., tj. bez uprzedniego zawiadomienia skarżącej o miejscu i terminie planowanej kontroli działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą, uniemożliwiając tym samym skarżącej wzięcie czynnego udziału w prowadzonej kontroli, tj., pomiarze klimatu akustycznego występującego w sąsiedztwie zakładu;
c. naruszenie art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. w związku z art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędne oznaczenie strony postępowania i uznanie za adresata decyzji "Sp. z o.o. Sp. k.". czy też uznanie za adresata decyzji "sklep A położony w B. przy ul. C prowadzonego przez Sp. z o.o. Sp. k. ul. D 48, [...] J.", podczas gdy taki podmiot nie istnieje i nie może być adresatem decyzji, co w ocenie skarżącej spełnia przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa jest w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
d. naruszenie art. 11 ust. 2 p.o.ś. poprzez niepodpisanie protokołu kontroli przez kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej przy jednoczesnym braku wzmianki w protokole kontroli o odmowie podpisania protokołu przez kierownika kontrolowanego zakładu;
e. naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r. poprzez wydanie decyzji w oparciu wadliwie przeprowadzone pomiary poziomu emisji hałasu emitowanego do środowiska, w szczególności bez uwzględnienia bezwzględnie obowiązujących warunków zlokalizowania punktów pomiarowych;
f. naruszenie art. 139 k.p.a. polegające na naruszeniu zasady zakazu reformationis in peius poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy na niekorzyść skarżącej, pomimo że nie wystąpiła przesłanka rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu społecznego, tj. określenie bardziej rygorystycznych norm hałasu dla pory dnia i pory nocy niż zostały określone przez organ pierwszej instancji w decyzji z [...] września 2019 r., co w ocenie skarżącej spowodowało również naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a. oraz spełnia przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa jest w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 155a ust. 1 i 3 p.o.ś. poprzez wydanie decyzji na podstawie wadliwie przeprowadzonej kontroli interwencyjnej, podczas gdy pomiar emisji hałasu z terenu zakładu 30-31 lipca 2019 r. został przeprowadzony w sposób sprzeczny z "Metodyką referencyjną wykonywania okresowych pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego z instalacji lub urządzeń, z wyjątkiem hałasu impulsowego" szczegółowo opisaną w załączniku nr 7 do rozporządzenia z dnia 7 listopada 2014 r., jak również określenie dopuszczalnego poziomu hałasu dla pory dnia, podczas gdy (w ocenie skarżącej wadliwie) przeprowadzone pomiary emisji hałasu wskazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu jedynie w porze nocy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (przepis art. 57a nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż dotyczy skarg na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej). Jednakże zgodnie z art. 134 § 2 p.p.s.a. sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Z kolei stosownie do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach.
Z przepisów tych wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Stwierdzenie istnienia którejkolwiek z powyższych przesłanek skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga okazała się zasadna aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę wydanych w rozpoznawanej sprawie decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy p.o.ś. oraz rozporządzenia z dnia 14 czerwca 2007 r.
Zgodnie z art. 115a ust. 1 p.o.ś. w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu; za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźnika hałasu LAeq D lub LAeq N. W decyzji, o której mowa w ust. 1, określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeq D i LAeq N w odniesieniu do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, na które oddziałuje zakład (art. 115a ust. 3 p.o.ś.).
W orzecznictwie wskazuje się, że z art. 115a ust. 1 p.o.ś. wynika, że postępowanie w sprawach tego rodzaju wszczynane jest w oparciu o dowody zebrane poza postępowaniem w przedmiocie określenia dopuszczalnych norm natężenia hałasu. Norma zawarta w art. 115a ust. 1 p.o.ś. obliguje organ właściwy do wydania decyzji o dopuszczalnych poziomach hałasu, w każdej sytuacji stwierdzenia ponadnormatywnej emisji. Przepis ten nie wskazuje bowiem na jakiekolwiek przesłanki umożliwiające odstąpienie od jego zastosowania, w tym na konieczność badania przyczyn wystąpienia nadmiernej emisji poziomu hałasu (por. wyroki NSA z 18 stycznia 2011 r., II OSK 6/10; z 24 lipca 2014 r., II OSK 370/13).
Z akt sprawy wynika, że postępowanie w rozpatrywanej sprawie zostało wszczęte w następstwie ustalenia podczas kontroli przeprowadzonej między 25 lipca a 12 sierpnia 2019 r. przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł., że hałas emitowany w następstwie działalności sklepu skarżącej przekracza dopuszczalny poziom hałasu. Podstawę tych ustaleń stanowiły pomiary poziomu hałasu przeprowadzone w porze nocnej z 30 na 31 lipca 2019 r. w godzinach 2200-100. Działania kontrolne podjęte zostały na skutek skargi uczestniczki postępowania I.B., zamieszkałej przy ul. F 1 w B.. Skarga ta dotyczyła uciążliwości przejawiającej się w pracy urządzeń zainstalowanych na terenie sklepu A w B., których działanie miało uniemożliwiać nocny wypoczynek.
Należy także wskazać, że przedmiotem kontroli sądu było już zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Ł. z [...] sierpnia 2019 r., znak: [...] w przedmiocie podjęcia działania w celu wygłuszenia pracy instalacji chłodniczej zainstalowanej na dachu sklepu skarżącej położonego w B. przy ul. C. Podstawę wydania tego zarządzenia stanowiły wyniki pomiarów hałasu wykonane w nocy z 30 na 31 lipca 2019 r. w punktach zlokalizowanych na terenie sąsiedniej nieruchomości przy ul. F 3 w B., a więc podczas tej samej kontroli, z której protokół z pomiaru poziomu hałasu emitowanego do środowiska znajduje się w aktach niniejszej sprawy.
Prawomocnym wyrokiem z 28 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 875/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w Łodzi uchylił zaskarżone zarządzenie.
Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku, postępowanie kontrolne było prowadzone na podstawie przepisów u.i.o.ś. Sąd wyjaśnił, że do tego postępowania stosuje się również w pewnym zakresie przepisy rozdziału 5 ustawy Prawo przedsiębiorców, nie stosuje się zaś do niego przepisów k.p.a. Kontrola przeprowadzona była kontrolą pozaplanową, interwencyjną, wynikającą ze skargi mieszkańca nieruchomości sąsiadującej ze sklepem skarżącej. Kwestie tego rodzaju kontroli regulują przepisy art. 9 ust. 1, 1b i 1c u.i.o.ś. W ust. 1c art. 9 tej ustawy wskazano wprost, że przez kontrole interwencyjne rozumie się kontrole przeprowadzane w związku z rozpatrywaniem skarg i interwencji dotyczących zanieczyszczenia środowiska lub podejrzenia wystąpienia takiego zanieczyszczenia, wystąpienia poważnych awarii lub w celu przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia. Zgodnie z art. 144 ust. 2 p.o.ś., eksploatacja instalacji powodująca między innymi emisję hałasu nie powinna, powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację ma tytuł prawny. Weryfikacja skargi mieszkańca była obowiązkiem Inspekcji. Przeprowadzenie kontroli w niniejszej sprawie w trybie interwencyjnym miało zatem należyte podstawy prawne. Zgodnie z art. 9a ust. 2 u.i.o.ś. do kontroli pozaplanowych przedsiębiorców nie stosuje się przepisów art. 47, art. 48, art. 50, art. 51, art. 54, art. 55 i art. 58 ustawy Prawo przedsiębiorców. Z przywołanej regulacji wynika, że do przeprowadzenia kontroli w niniejszej sprawie nie było potrzebne ani uprzednie zawiadomienie o zamiarze jej przeprowadzenia (art. 48 ustawy Prawo przedsiębiorców), ani też nie była wymagana obecność kontrolowanego (art. 50 ustawy Prawo przedsiębiorców). Przeprowadzenie czynności pomiarowych w ramach kontroli interwencyjnej nie naruszało zatem wskazanych regulacji ustawy Prawo przedsiębiorców ani u.i.o.ś. W wyroku z 28 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 875/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi za bezzasadne również uznał zarzuty nieprawidłowego przeprowadzenia pomiarów w toku postępowania kontrolnego. Sąd w oparciu o protokół z pomiaru poziomu hałasu emitowanego do środowiska z 31 lipca 2019 r. oraz sprawozdanie z badań nr [...] z 1 sierpnia 2019 r., a więc tych samych dokumentów, które znajdują się w aktach niniejszej sprawy, stwierdził, że pomiarów dokonano z zachowaniem zawartych zasad zawartych w rozporządzeniu z 30 października 2014 r. Sąd wskazał, że warunki lokalizowania punktów pomiarowych, mających zastosowanie do ustalania i kontroli warunków korzystania ze środowiska ustalone są w załączniku nr 7 część B do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r. Lokalizacja punktów pomiarowych zależna jest zatem od: 1) charakterystyk i usytuowania źródeł hałasu (instalacji i urządzeń) oraz 2) własności pochłaniających i odbijających terenu oraz zagospodarowania terenu. Punkty pomiarowe należy lokalizować na terenach objętych ochroną przed hałasem w ten sposób, aby przeprowadzone w nich pomiary pozwoliły na ustalenie miejsca o największym oddziaływaniu źródeł hałasu, których pomiary dotyczą, z uwzględnieniem poniższych reguł:
1) na terenie niezabudowanym punkty pomiarowe lokalizuje się na wysokości 1,5 m (z dokładnością zawierającą się w przedziale -0,0 m; +0,1 m) nad powierzchnią terenu;
2) na terenie zabudowanym punkty pomiarowe lokalizuje się:
a) przy elewacji budynków objętych ochroną przed hałasem w związku z wypełnianiem funkcji, dla których realizacji teren został objęty ochroną przed hałasem, w odległości 0,5-2 m od elewacji tych budynków:
- w świetle okna kondygnacji eksponowanej na hałas; podczas pomiarów hałasu okno w miarę możliwości powinno być otwarte, choć dopuszcza się wykonanie pomiarów przy oknie zamkniętym; dopuszcza się uchylenie okna w ten sposób, aby możliwe było przeprowadzenie przez nie wysięgnika i kabli łączących mikrofony pomiarowe z przyrządami pomiarowymi znajdującymi się w pomieszczeniu,
- na wysokości 4 m ± 0,2 m nad powierzchnią terenu, gdy nie ma możliwości wykonania pomiarów hałasu w świetle okna na danej kondygnacji,
b) na terenach otaczających budynki, o których mowa w lit. a, na wysokości 4 m ± 0,2 m nad powierzchnią terenu. Główny Inspektorat Ochrony Środowiska w W. Centralne Laboratorium Badawcze Oddział w Ł. wykonał na zabudowanej posesji przy ul. F 3 w B. pomiary emisji hałasu od instalacji sklepu A w B., w porze nocy z 30 na 31 lipca 2019 r. w dwóch punktach pomiarowych, zgodnie z wymaganiami rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r. Z treści protokołu z pomiaru poziomu hałasu emitowanego do środowiska z 31 lipca 2019 r. oraz sprawozdania z badań nr [...] z 1 sierpnia 2019 r. wynika, że punkt pomiarowy nr 2 umieszczono w odległości 4 m od północno-wschodniego narożnika budynku w kierunku północnym na wysokości 4,0 m n.p.t. oraz, że między źródłem hałasu a mikrofonem pomiarowym, nie występowały przeszkody ekranujące lub odbijające dźwięk. Sposób umieszczenia mikrofonu w tym punkcie pomiarowym, był zatem zgodny z cytowanym załącznikiem nr 7 pkt B 2 lit. b do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r. W przepisie tym nie wskazuje się w jakiej odległości od budynku powinien być zlokalizowany punkt pomiarowy, a podaje się jedynie wysokość jego ulokowania nad poziomem terenu (4 m ± 0,2 m). Punkt pomiarowy nr 2 został umieszczony na właściwej wysokości, w odległości 4 m od budynku mieszkalnego, a zatem spełniał wskazane wyżej warunki.
W myśl art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosownie do art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Związanie prawomocnym wyrokiem sądu oznacza, że przesądzona we wcześniejszym wyroku kwestia o charakterze prejudycjalnym nie może już być w ogóle badana w postępowaniu późniejszym. Inne sądy i inne organy państwowe muszą więc brać pod uwagę nie tylko fakt istnienia, ale i treść prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego, co implikuje w sposób bezwzględny wzięcie tego pod uwagę w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach. Podmioty te muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona już ponownie badana (por. J. Kunicki, Glosa do postanowienia SN z 21 października 1999 r., I CKN 169/98, OSP 2001, z. 4, poz. 63). Gwarantuje to zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. wyroki NSA: z 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98; z 9 czerwca 2006 r., I OSK 1268/05).
Powaga rzeczy osadzonej obejmuje sentencję orzeczenia. Biorąc jednak pod uwagę fakt, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, wyrażonej w orzeczeniu sądu administracyjnego, ta zaś jest zawarta w jego uzasadnieniu, trzeba przyjąć, że powagą rzeczy osądzonej są objęte również motywy wyroku, a jej kryterium jest przedmiot rozstrzygnięcia (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2010, s. 394-395 oraz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 454).
W konsekwencji takiej regulacji prawnej sąd, rozpoznający skargę wniesioną w niniejszej sprawie, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu orzeczenia. Jest związany oceną wskazanych wyżej kwestii dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w prawomocnym wyroku z 28 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 875/19.
Niezależnie od tego, w ocenie sądu, również pozostałe punkty pomiarowe zostały prawidłowo zlokalizowane. Punkt pomiarowy nr 1 w świetle zamkniętego okna znajdującego się na parterze został zlokalizowany na wysokości 2 m.n.p.t. Mikrofon umieszczono w odległości 0,8 m od północnej elewacji budynku mieszkalnego, czyli odległości zgodnej z ust. 2 pkt 2 lit. a tiret pierwsze i drugie załącznika nr 7 część B do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r. Punkt nr 3, w którym dokonywano pomiaru tła akustycznego w cieniu akustycznym budynku zlokalizowano na wysokości 4 m.n.p.t., a więc z sposób zgodny z ust. 2 pkt 2 lit. b załącznika nr 7 część B do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 listopada 2018 r., II OSK 2956/16, przepisy rozporządzenia nie wymagają bezwzględnie lokalizacji dwóch punktów pomiarowych, tj. "przy elewacji" i "na terenie otaczającym". Zgodnie z załącznikiem nr 7 część B ust. 2 pkt 2 a i b do rozporządzenia z dnia 30 października 2014 r., punkty pomiarowe należy lokalizować na terenach objętych ochroną przed hałasem w ten sposób, aby przeprowadzone w nich pomiary pozwoliły na ustalenie miejsca o największym oddziaływaniu źródeł hałasu, których pomiary dotyczą. Konstrukcja tego przepisu wskazuje na alternatywę w wyborze lokalizacji punktu, czy punktów pomiaru hałasu na danym terenie, w zależności od charakterystyki i usytuowania źródeł hałasu i własności pochłaniających i odbijających terenu oraz jego zagospodarowania. Może więc być to punkt (lub punkty) zlokalizowany przy elewacji budynków objętych ochroną przed hałasem w odległości 0,5 - 2 m od elewacji tych budynków, odpowiednio – w świetle okna kondygnacji eksponowanej na hałas, jeśli jest taka możliwość lub – przy elewacji budynku na wysokości 4 m ± 0,2 m nad powierzchnią terenu objętego badaniem. Ewentualnie punkt pomiaru lokalizuje się na terenie otaczającym budynki objęte ochroną przed hałasem – na wysokości 4 m ± 0,2 m nad powierzchnią terenu. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny za wystarczające do wydania decyzji na podstawie art. 115a ust. 1 p.o.ś. uznał ustalenia pomiaru hałasu dokonane w jednym puncie o największym oddziaływaniu źródła hałasu.
W tej sytuacji uznać należy, że przeprowadzony w nocy z 30 na 31 lipca 2019 r. pomiar hałasu na terenie nieruchomości przy ul. F 3 w B. może stanowić podstawę do określenia w decyzji wydanej na podstawie art. 115a ust. 1 p.o.ś. dopuszczalnych norm hałasu tym bardziej, że z akt administracyjnych nie wynika, aby skarżąca przedstawiła jakiekolwiek dowody przeciwne lub w inny sposób podważyła prawidłowość przeprowadzonych pomiarów lub ich wiarygodność.
Nie sposób jednak nie zauważyć, że według protokołu z pomiaru poziomu hałasu wartości 58,0 – 59,2 dB rejestrowano wyłącznie podczas kumulacji pracy instalacji chłodniczej, "transportu" i rozładunku. Nie rejestrowano ich podczas pracy instalacji chłodniczej. Co więcej, według protokołu pomiary te dotyczyły nieruchomości przy ul. F. 3 a nie przy ul. F. 1 w B., jak wskazywały w uzasadnieniach decyzji organy obu instancji. W aktach sprawy brak jest protokołu z pomiarów wykonanych na terenie nieruchomości przy ul. F 1 w B.
W ocenie sądu, okoliczności te wskazują, że stan faktyczny sprawy nie został jednak w wystarczającym stopniu wyjaśniony.
Należy przy tym wskazać, że brzmienie przepisów art. 115a ust. 1 i ust. 3 p.o.ś. prowadzi do wniosku, że dopuszczalne poziomy hałasu ustala się "dla danego zakładu" powodującego jego emisję. Ustalenie adresata obowiązku – w osobie emitenta hałasu – nie powinno rodzić wątpliwości również z tego powodu, że obowiązek przestrzegania wymagań w zakresie dopuszczalnej emisji hałasu ma charakter publicznoprawny i jako taki kierowany jest do podmiotu, który w ramach swojej działalności wytwarza taki hałas. Decyzja o dopuszczalnej emisji hałasu kierowana jest zatem wyłącznie do określonego podmiotu emitującego hałas (por. wyrok NSA z 29 września 2015 r., II OSK 352/14).
Jednocześnie niezbędne jest zwrócenie uwagi, że ustalenie przez organy administracji, że mający być źródłem hałasu zakład oddziałuje na obszar, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego automatycznie powoduje obowiązywanie normy "hałasowej" określonej w rozporządzeniu z 14 czerwca 2007 r. w stosownej tabeli tego rozporządzenia dla odpowiedniej kategorii. Organ administracji nie ma przy tym żadnych uprawnień do jej zmiany – zarówno w kierunku zaostrzenia wymagań, jak i ich złagodzenia. Trzeba wskazać, że w każdym przypadku obowiązywania planu miejscowego ustalenia organów administracji publicznej co do faktycznego zagospodarowania terenu w tym zakresie stają się bezprzedmiotowe (por. wyrok NSA z 2 września 2012 r., I OSK 2270/10). Konieczne jest jednak uprzednie ustalenie, czy na danym terenie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i jakie jest w nim przeznaczenie terenu, na który oddziałuje zakład oraz udokumentowanie tych ustaleń we właściwy sposób, np. przy pomocy wyrysu i wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Tymczasem w aktach sprawy brak jest tego rodzaju dokumentów. Znajdujące się w aktach sprawy pismo Starosty [...] z 9 lipca 2019 r., skierowane do WIOŚ Delegatura w S., które jak można jedynie przypuszczać stanowiło podstawę ustaleń organów administracji, dotyczy wyłącznie przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nieruchomości położonej przy ul. F. 1 w B. a nie przy ul. F. 3, gdzie według protokołu z 31 lipca 2019 r. i sprawozdania z badań nr [...] dokonano pomiarów hałasu.
Niezbędne jest wreszcie zwrócenie uwagi na drugą część art. 115a ust. 1 p.o.ś., w której ustawodawca wskazuje na korelację pomiędzy wydaniem decyzji a przekroczeniem dopuszczalnego poziomu hałasu. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że wydanie decyzji z art. 115a ust. 1 p.o.ś. może mieć miejsce, gdy emisja hałasu ma charakter ponadnormatywny, a więc taki gdy następuje przekroczenie dopuszczalnych norm. Decyzja o dopuszczalnym poziomie hałasu, jako akt kreujący obowiązek o charakterze publicznoprawym, kierowana jest wyłącznie do oznaczonego indywidualnie podmiotu (zakładu) emitującego hałas i w odniesieniu do zakresu czasowego, w którym przekroczone zostały dopuszczalne normatywnie poziomy hałasu. Dopuszczalny poziom hałasu może być przekroczony dla pory dziennej (wedle wskaźnika hałasu LAeqD) lub dla pory nocnej (wedle wskaźnika hałasu LAeqN). Tym samym może być on przekroczony tylko w dzień, tylko w nocy, albo w ciągu całej doby. To, że zgodnie z brzmieniem art. 115a ust. 3 p.o.ś. określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeqD i LAeqN w odniesieniu do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, na które oddziałuje zakład oznacza, że są one formułowane tylko w takim zakresie czasowym w ujęciu dobowym, w jakim nastąpiło owo przekroczenie. W konsekwencji też tylko w takim zakresie dobowym, w jakim następuje ponadnormatywne przekroczenie hałasu, organ może wydać decyzję określającą dopuszczalne poziomy hałasu. Efekt w postaci rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu administracyjnego musi być adekwatny do ustaleń zawartych w zgromadzonym materiale dowodowym. Rozstrzygnięcie decyzji administracyjnej nigdy nie może następować w oderwaniu od stanu faktycznego sprawy wynikającego z akt sprawy, które świadczą o podstawie lub o braku podstawy do określonego jego sformułowania (por. wyrok NSA z 4 października 2016 r., II OSK 3250/14; wyrok WSA w Poznaniu z 5 czerwca 2020 r., IV SA/Po 51/20). Należy przy tym podkreślić, że przesłanką do wydania decyzji określającej dopuszczalny poziom hałasu jest jego przekroczenie. Sama zaś decyzja ma charakter deklaratoryjny, gdyż ustala jedynie dopuszczalny poziom hałasu przenikającego z danego zakładu do środowiska. Jednakże chociaż samo ustalenie dopuszczalnego poziomu hałasu dla danego zakładu nie rodzi negatywnych skutków prawnych, to takie skutki w postaci administracyjnych kar pieniężnych mogą nastąpić w przypadku przekroczenia ustalonego poziomu hałasu po wydaniu tej decyzji.
W tym stanie rzeczy, skoro nie przeprowadzono żadnych pomiarów w porze dziennej, to nieuzasadnione było orzekanie o dopuszczalnym poziomie hałasu dla przedziału czasu w odniesieniu do równego 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym w godz. 600-2200.
Zdaniem sądu, wskazane wyżej braki, nieścisłości i nieprawidłowości stanowią mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. W konsekwencji tego brak jest możliwości skontrolowania prawidłowości zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego. Wskazania, co do dalszego postępowania wynikają z przedstawionych wyżej rozważań. Organy administracji ponownie rozpoznając sprawę usuną wskazane wyżej braki, nieścisłości oraz udokumentują we właściwy sposób podejmowane czynności oraz okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Z tych względów sąd za konieczne uznał uchylenie decyzji organów obu instancji i dlatego na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku wyroku.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto w pkt 2 sentencji wyroku stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 ze zm.). Zasądzona od organu administracji na rzecz skarżącej kwota 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego obejmuje uiszczony wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej, będącego adwokatem, w wysokości 480 zł oraz zwrot kwoty 17 zł stanowiącej opłatę skarbową od pełnomocnictwa.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wobec spełnienia warunków wynikających z treści art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na podstawie zarządzenia nr 29/2020 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 19 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem miasta Łodzi i niektórych powiatów województwa łódzkiego] obszarem czerwonym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 20 października 2020 r. odwołano termin rozprawy wyznaczonej w niniejszej sprawie na 28 października 2020 r. i na podstawie art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych skierowano sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na ten sam dzień, tj. 28 października 2020 r., o czym zawiadomiono skarżącą, organ administracji i uczestniczkę postępowania.
dc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI