II SA/Łd 1530/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. O. na decyzję Wojewody dotyczącą pozwolenia na budowę, uznając, że spór graniczny nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego.
Sprawa dotyczyła skargi J. O. na decyzję Wojewody w przedmiocie pozwolenia na budowę. Skarżący domagał się wznowienia postępowania administracyjnego, powołując się na spór graniczny z inwestorami. Organy administracji oraz Sąd uznały, że rozgraniczenie nieruchomości dokonane po wydaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie stanowi nowej okoliczności faktycznej uzasadniającej wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd podkreślił, że nowe okoliczności muszą istnieć w dacie wydania decyzji, a nie powstać później. Skarga została oddalona.
Skarżący J. O. złożył skargę na decyzję Wojewody dotyczącą pozwolenia na budowę dla sąsiedniej nieruchomości. Podstawą skargi było żądanie wznowienia postępowania administracyjnego, które zakończyło się wydaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący argumentował, że spór graniczny między nim a inwestorami, który ujawnił się po wydaniu decyzji, stanowił nową okoliczność faktyczną uzasadniającą wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uznały jednak, że rozgraniczenie nieruchomości dokonane prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego ponad trzy lata po wydaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nie może być traktowane jako nowa okoliczność faktyczna istniejąca w dacie wydawania decyzji. Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymaga kumulatywnego spełnienia przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej, ale jednocześnie musiały istnieć już wcześniej, w chwili wydawania decyzji, lecz nie były znane organowi. Ponieważ rozgraniczenie nastąpiło po wydaniu decyzji, nie spełniono tej przesłanki. Sąd oddalił skargę, wskazując, że nawet dostrzeżone wady postępowania administracyjnego nie mogły być naprawione w trybie wznowienia, gdy brak było ustawowej podstawy do jego wszczęcia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, spór graniczny ujawniony po wydaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie stanowi nowej okoliczności faktycznej w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jeśli nie istniał w dacie wydawania decyzji.
Uzasadnienie
Wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymaga, aby nowe okoliczności faktyczne i dowody istniały w dacie wydawania decyzji, ale nie były znane organowi. Rozgraniczenie nieruchomości dokonane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę nie spełnia tej przesłanki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (23)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
p.b. art. 33 § 1
Ustawa Prawo budowlane
p.b. art. 34 § 4
Ustawa Prawo budowlane
p.b. art. 36
Ustawa Prawo budowlane
p.b. art. 37 § 1
Ustawa Prawo budowlane
k.p.a. art. 147
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 150
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 152 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 132
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 162 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 97 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór graniczny ujawniony po wydaniu ostatecznej decyzji nie stanowi nowej okoliczności faktycznej w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nowe okoliczności faktyczne muszą istnieć w dacie wydania decyzji, a nie powstać później. Rozgraniczenie nieruchomości dokonane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę nie może być podstawą do wznowienia postępowania.
Odrzucone argumenty
Spór graniczny jako nowa okoliczność faktyczna uzasadniająca wznowienie postępowania. Zmiana przebiegu granicy na całej długości. Wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę z powodu przerwy w budowie trwającej dłużej niż dwa lata. Nadużycie powoływania się na zgodę skarżącego na budowę w granicy.
Godne uwagi sformułowania
nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz nie były mu wcześniej znane przepisy o wznowieniu postępowania, regulujące nadzwyczajny tryb uchylania decyzji ostatecznych, a stanowiące wyłom w zasadzie trwałości decyzji określonej w art. 16 k.p.a., nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej brak było podstaw do badania prawidłowości ostatecznej decyzji Burmistrza S. z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Dostrzeżone wady wspomnianego orzeczenia (...) nie mogły być bowiem zweryfikowane w trybie wznowienia postępowania, w sytuacji, gdy brak ustawowej podstawy wznowienia.
Skład orzekający
Joanna Sekunda-Lenczewska
przewodniczący
Jolanta Rosińska
członek
Renata Kubot-Szustowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zwłaszcza w kontekście nowych okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji ostatecznej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu granicznego i jego wpływu na możliwość wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Kluczowe jest rozróżnienie między okolicznościami istniejącymi w dacie wydania decyzji a tymi, które powstały później.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania i jak trudno jest wzruszyć ostateczne decyzje administracyjne, nawet w obliczu sporów sąsiedzkich.
“Spór graniczny nie wystarczy do wzruszenia pozwolenia na budowę. Sąd wyjaśnia, kiedy można wznowić postępowanie administracyjne.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 1530/03 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Joanna Sekunda-Lenczewska /przewodniczący/
Jolanta Rosińska
Renata Kubot-Szustowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 16 lutego 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę. -
Uzasadnienie
Decyzją Nr [...] z dnia [...] Burmistrz S., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 z poźn.zm.), po rozpatrzeniu wniosku I. i J. małżonków M., zatwierdził projekt budowlany i udzielił wnioskodawcom pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego powierzchni zabudowy 98,40 m², powierzchni użytkowej 132,70 m² i kubaturze 796,40 m³, na działce o numerze geodezyjnym 506, obrębu 17, położonej w S., przy ul. A, według dokumentacji technicznej, opracowanej przez W. S., posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności architektoniczno-budowlanej i konstrukcyjnej.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż przedmiotowa inwestycja nie koliduje z planem zagospodarowania przestrzennego, podstrefy 3 E, mieszkaniowej. Inwestycja jest związana z powstaniem nowego siedliska mieszkaniowego, zaś inwestor wykazał prawo do dysponowania gruntem na cele budowlane, składając nadto wniosek o udzielenie pozwolenia w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Decyzja powyższa doręczona została, wraz z pouczeniem o sposobie i terminie złożenia odwołania m.in. J. O., będącemu właścicielem nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji. Inwestor wraz z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę przedłożył bowiem pisemne oświadczenie sąsiada o wyrażeniu zgody na usytuowanie obiektu budowlanego w granicy obu nieruchomości oraz o niesporności wspomnianej granicy.
Wobec niezłożenia odwołania przez żadną ze stron postępowania, decyzja powyższa stała się ostateczna.
W dniu 17.lipca 2000r. J. O. złożył w organie wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, powołując się na treść art. 145 § 1 pkt 5 "kodeksu postępowania administracyjnego", podnosząc iż z powodu rozbieżności w przebiegu granicy, o których dowiedział się w miesiącu czerwcu 2000r. "budynek sąsiada został wytyczony na działce", stanowiącej jego własność.
Wniósł nadto o wstrzymanie wykonania decyzji, do czasu wyjaśnienia przebiegu granicy, będącej przedmiotem sporu.
Decyzją Nr [...] z dnia [...], Zastepca Burmistrza S., w oparciu o treść art. 145 § 1, art. 147, art. 149 § 3 i art. 150 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ("Dz.U. Nr 9/1980, poz. 2 z późniejszymi zmianami"), odmówił wznowienia przedmiotowego postępowania, podnosząc w uzasadnieniu, iż spór graniczny pomiędzy inwestorem a wnioskodawcą nastąpił w chwili przystąpienia do realizacji inwestycji. Spór ten nie dotyczy przy tym odcinka granicy, przy którym posadowiony ma być budynek, objęty pozwoleniem na budowę. Ponadto, J. O. nie wystąpił o rozgraniczenie nieruchomości i wyniesienie granic nieruchomości.
Po rozpatrzeniu odwołania J. O., Wojewoda [...], decyzją Nr [...] z dnia [...] uchylił zaskarżone orzeczenie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia wskazał, iż strony postępowania posługują się mapami, pochodzącymi z różnych okresów, na których różny jest przebieg spornej granicy, to zaś, w ocenie organu odwoławczego, stanowi o istnieniu nowej okoliczności, nieznanej w dacie orzekania. Ponadto, nie zostało wyjaśnione, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 "ustawy kpa".
Decyzją Nr [...] z dnia [...], Burmistrz S., na podstawie art. 145 § 1 pkt5, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ("Dz.U. Nr 9/1980, poz. 2 z późniejszymi zmianami") wznowił postępowanie w sprawie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wznoszonego przez I. i J. M. na działce nr 506, położonej w S. przy ul. A, zakończone decyzją ostateczną z dnia [...].
W uzasadnieniu orzeczenia odwołano się do poglądu prawnego wyrażonego przez organ odwoławczy, podnosząc dodatkowo, iż toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie rozgraniczenia działek i wyniesienia tejże granicy.
Postanowieniem Nr [...] z tejże daty, działając w oparciu o treść art. 152 § 1 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego wstrzymano również wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, objętej wnioskiem o wznowienie postępowania.
W dniu 19.grudnia 2000r. G. O., wystąpiła do "Urzędu Miejskiego w S. (...). o natychmiastowe cofnięcie pozwolenia na budowę’, udzielonego I. i J. małżonkom M.. Wskazała, iż nie wyrażała ona zgody na budowę w granicy nieruchomości, której pozostaje właścicielką. Dodatkowo budowa w granicy naruszy konstrukcję obiektów gospodarczych zlokalizowanych w jej pobliżu, co może grozić ich zawaleniem.
Pismem z dnia 8.stycznia 2001r. Burmistrz S. poinformował G. O., iż w związku z przekazaniem gospodarstwa rolnego synowi – J. O., na podstawie umowy z dnia 2.czerwca 1989r., nie jest ona właścicielką nieruchomości, graniczącej z nieruchomością inwestorów, wobec czego nie była i nie jest stroną postępowań administracyjnych, toczących się przed organami administracji, a dotyczących inwestycji I. i J. małżonków M..
Prawomocnym postanowieniem z dnia 22.października 2002r., wydanym w sprawie o syg.akt I Ns 196/01 Sąd Rejonowy w P. dokonał rozgraniczenia nieruchomości położonej w S., przy ul. A 32, oznaczonej w ewidencji gruntów numerem 619/1, stanowiącej własność J. O. z nieruchomością położoną w S., przy ul. A, oznaczoną w ewidencji gruntów numerem [...], stanowiącą własność J. i I. małżonków M., określając przebieg tej granicy, według mapy sporządzonej przez biegłego geodetę.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] Zastępca Burmistrza S., na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] Nr [...] oraz stwierdził wygaśnięcie postanowienia z dnia [...] wstrzymującego wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, iż przebieg granicy w rejonie budynku mieszkalnego inwestorów nie uległ zmianie, zatem nie występuje kolizja z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji o pozwoleniu na budowę.
Na skutek odwołania J. O., organ I instancji w trybie autokontroli, w oparciu o przepis art. 132 Kodeksu postępowania administracyjnego, uchylił zaskarżoną decyzję w całości, podnosząc, iż konieczne jest przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w rozpoznawanej sprawie, celem prawidłowego jej rozstrzygnięcia.
W dniach 9.kwietnia 2003r.i 30.maja 2003r. przeprowadzone zostały rozprawy administracyjne, zmierzające o zawarcia ugody pomiędzy stronami. Porozumienie nie zostało jednakże zawarte, wobec stanowiska J. O., iż pozwolenie na budowę z dnia [...] utraciło ważność, ponieważ przerwa w budowie trwała ponad dwa lata.
Decyzją Nr [...] z dnia [...], Zastępca Burmistrza S., działając z upoważnienia Burmistrza w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r.,poz. 1071 ze zm.) odmówił uchylenia decyzji tegoż organu z dnia [...], Nr [...] oraz stwierdził wygaśnięcie postanowienia z dnia [...], wstrzymującego wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, iż w następstwie dokonania rozgraniczenia nieruchomości inwestorów i wnioskodawcy, ustalony został przebieg spornej granicy. Jej wyniesienie w terenie nastąpiło w dniu 5.czerwca 2003r. przez uprawnionego geodetę. W tych okolicznościach, zdaniem organu, odpadły przyczyny, które stanowiły podstawę wznowienia postępowania, zakończonego decyzją ostateczną. Brak było zatem podstaw do uchylenia wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył J. O., podnosząc, iż przebieg granicy pomiędzy nieruchomością, stanowiącą jego własność a nieruchomością objętą inwestycją uległ zmianie na całej długości, przez co powstał nowy stan prawny. Wniósł zatem o uchylenie udzielonego pozwolenia na budowę, podnosząc dodatkowo, iż decyzja wspomniana wygasła, bowiem przerwa w budowie spornej inwestycji trwała dłużej niż dwa lata. Oświadczył też, iż obecnie nie wyraża zgody na budowę w granicy, stanowisko to podziela również jego żona, która dotąd nie składała oświadczenia w tym przedmiocie w postępowaniu administracyjnym.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 pkt 1 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia wskazał, iż zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wznawia się postępowanie administracyjne, po ujawnieniu istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, lecz nie były znane organowi, który ją wydał. Oznacza to, iż dla skutecznego wzruszenia decyzji, objętej wnioskiem o wznowienie postępowania, konieczne jest spełnienie trzech przesłanek:
- po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są nowe,
- po drugie okoliczności te muszą istnieć w dacie wydania kwestionowanej decyzji,
- po trzecie okoliczności te nie były znane organowi orzekającemu w dacie jej
powzięcia.
W badanej sprawie natomiast, nie została spełniona druga z wymienionych przesłanek, ponieważ fakt dokonanego rozgraniczenia zaistniał faktycznie w dacie uprawomocnienia się orzeczenia sądowego w tym przedmiocie. Tym samym nie można również mówić, by przesłanka ta nie była znana organowi w momencie podejmowania decyzji, skoro w tej dacie nie istniała.
Cofnięcie zgody J. O. na lokalizację obiektu w granicy nie może natomiast być uznane za skuteczne, bowiem oświadczenie w tym przedmiocie mogło być złożone jedynie w trakcie toczącego się postępowania.
Co się zaś tyczy zgody żony skarżącego na usytuowanie obiektu w granicy, organ wskazał, iż nie jest ona współwłaścicielką nieruchomości, sąsiadującej z nieruchomością inwestorów, co wynika wprost z wpisów w dziale II księgi wieczystej oraz z treści umowy o przekazaniu gospodarstwa rolnego. Tym samym nie ma i nie było podstaw do traktowania jej jako strony postępowania administracyjnego.
Odnosząc się natomiast do zarzutu wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, organ odwoławczy podniósł, iż nie jest on zasadny, ponieważ wstrzymanie budowy nastąpiło nie z woli inwestora, lecz na skutek postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji, wydanego przez organ I instancji.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył J. O., wnosząc o jego uchylenie wraz z utrzymanym nim w mocy orzeczeniem Burmistrza S. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Wskazał w uzasadnieniu, iż "zawarta w decyzji analiza dopuszczalności wznowienia postępowania, dyskwalifikuje zaskarżoną decyzję". Interweniował bowiem w sprawie przekroczenia granicy nieruchomości już 5.lipca 2000r., zatem znacznie wcześniej niż wszczęte zostało postępowanie rozgraniczeniowe. Rzeczywista linia graniczna od strony skarżącego była widoczna ze względu na istniejące naniesienia budowlane (dwa budynki gospodarcze i płot betonowy). Podniósł, iż nigdy nie wyrażał zgody na przekroczenie tejże linii, zatem powoływanie na jego zgodę, w treści zaskarżonej decyzji, uznał za nadużycie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odwołując się do szczegółowego merytorycznego uzasadnienia, zawartego w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo podniósł, iż wszelkie okoliczności, które wyszły na jaw po dacie, gdy decyzja, objęta wnioskiem o wznowienie postępowania, stała się ostateczna, w tym także powstanie nowych okoliczności faktycznych, powstałych po przeprowadzeniu postępowania rozgraniczeniowego, nie dają podstaw do zmiany ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Powstałe nowe okoliczności faktyczne nie uzasadniają bowiem odstąpienia od zasady trwałości decyzji, określonej w art. 16 k.p.a.
Uczestnicy postępowania I. i J. małżonkowie M. wnieśli o oddalenie skargi, podnosząc, iż prowadzone roboty budowlane wstrzymali w lipcu 2000r. Budynek mieszkalny, objęty pozwoleniem na budowę, również po dokonanym rozgraniczeniu posadowiony jest w całości na terenie nieruchomości, której pozostają współwłaścicielami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.s.a.) .
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżone orzeczenie naruszało prawo materialne lub też przepisy postępowania w stopniu określonym w cytowanym przepisie.
W badanej sprawie, kontroli sądowej poddana została decyzja wydana po przeprowadzeniu postępowania w trybie tzw. nadzwyczajnym, określonym w art. 145 i następnych ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r, poz. 1071 ze zm.)
Jego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej, wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Mimo samodzielności i odrębności procesowej tego postępowania, które jest prowadzone "w sprawie wznowienia postępowania", występuje ścisły związek między tym postępowaniem a wcześniejszym postępowaniem zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną. Granica postępowania w sprawie wznowienia jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Celem zaś wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami, usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej, oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151§ 1 pkt 1 i 2 i § 2 k.p.a.).
W rozpoznawanej sprawie, J. O., we wniosku o wznowienie postępowania powołał się na treść art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., podnosząc, iż spór graniczny pomiędzy nim a inwestorem, przesądza o konieczności uchylenia decyzji ostatecznej.
Tymczasem wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymaga kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane
Nowe okoliczności, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, przedstawiają określony stan faktyczny i prawny, który istniał w chwili wydawania przez organ decyzji ostatecznej, lecz nie był on znany organowi z niezależnych od tego organu przyczyn, mając wpływ na status prawny strony, tj. zakres jej praw i obowiązków, a w konsekwencji na treść merytorycznego rozstrzygnięcia. (porównaj np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17.maja 2000r., w sprawie o sygn.akt I SA/Lu 9/00, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępne Lex nr 51768 oraz z dnia 9.stycznia 2001r., w sprawie o sygn.akt I SA 1788/99, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępne Lex nr 75514).
Warunkiem sine qua non uchylenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. jest przede wszystkim zaistnienie przesłanek z art. 145 § 1 k.p.a., a dopiero potem wyniki postępowania co do istoty sprawy. Nawet prawidłowe ustalenia co do istoty sprawy nie mogą decydować o uchyleniu decyzji - jeśli nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 k.p.a.. Przepisy o wznowieniu postępowania, regulujące nadzwyczajny tryb uchylania decyzji ostatecznych, a stanowiące wyłom w zasadzie trwałości decyzji określonej w art. 16 k.p.a., nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej.
Oznacza to, iż weryfikacja orzeczenia w trybie wznowienia postępowania możliwa jest jedynie wówczas, gdy rzeczywiście istnieje podstawa wznowienia. W przeciwnym razie natomiast, przy negatywnej weryfikacji tejże podstawy w toku postępowania wznowieniowego, nie ma możliwości uchylenia decyzji ostatecznej, nawet jeżeli jest ona wadliwa z innych powodów.
W rozpoznawanej sprawie, podzielić należy stanowisko organów, iż dokonane postanowieniem Sądu Rejonowego w P. z dnia 22.października 2002r. rozgraniczenie nieruchomości skarżącego i inwestorów, nie może być uznane za nową okoliczność faktyczną, która istniała w dacie wydawania pozwolenia na budowę, skoro orzeczenie w tym przedmiocie wydane zostało ponad trzy lata po zakończeniu postępowania administracyjnego.
Również istniejące pomiędzy stronami rozbieżności, co do przebiegu granicy, które ujawniły się w czerwcu 2000r., podstawy tej stanowić nie mogą, skoro zaistniały dopiero w tym okresie. Podkreślić bowiem należy, iż z treści pisemnego oświadczenia skarżącego, złożonego w toku postępowania wyjaśniającego, przeprowadzonego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę wynika, iż w ocenie skarżącego przebieg granicy nie był wówczas sporny. Projekt zagospodarowania nieruchomości, z zaznaczonym przebiegiem granicy, był znany skarżącemu i dostępny dlań, bowiem stanowił załącznik do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę.
Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania (w badanej sprawie wadliwie orzeczono w tym przedmiocie decyzją), nie przesądza przy tym o wzruszeniu decyzji ostatecznej; postępowanie w tym trybie służyć ma natomiast ustaleniu, czy podstawa wznowienia, wskazywana przez wnioskodawcę, rzeczywiście istnieje. (podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8.czercwa 2001r., w sprawie o sygn.akt I SA 420/01, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępne Lex nr 77650). Zarzuty skargi, dotyczące niekonsekwencji organów, orzekających w przedmiocie wznowienia postępowania a jednocześnie odmawiających uchylenia decyzji ostatecznej, są zatem chybione.
Faktem jest, iż w toku postępowania administracyjnego, poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji organy naruszyły przepisy postępowania, orzekając decyzją o wznowieniu postępowania (zamiast prawidłowo postanowieniem - art. 149 § 1 k.p.a.), nie rozpoznając formalnie wniosku G. O. o dopuszczenie jej do udziału w sprawie w charakterze strony (lub też o wznowienie postępowania, bowiem żądanie wnioskodawczyni nie zostało w sposób wyraźny wyartykułowane w piśmie z dnia 19.grudnia 2000r.), nieprawidłowo przeprowadzając rozprawę administracyjną w dniu 30.maja 2003r. (tj. bez obecności i zawiadomienia o jej terminie inwestorów – art. 94 § 2 k.p.a.; dodatkowo protokół z żadnej z rozpraw nie został podpisany przez obecnych – art. 68 § 2 k.p.a.), tym niemniej uchybienia te nie mogły mieć wpływu na treść zaskarżonego orzeczenia. W świetle zgromadzonych dowodów, jest rzeczą niewątpliwą, iż zarówno G. O. jak i aktualna żona skarżącego nie mają interesu prawnego do występowania w charakterze strony w toczącym się postępowaniu, ponieważ wyłącznym właścicielem nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji, pozostaje skarżący, który nabył ją jako rozwiedziony. G. O. natomiast, służy jedynie prawo dożywotniego użytkowania części nieruchomości o powierzchni 30 arów oraz służebność osobista, polegająca na prawie korzystania z całego domu mieszkalnego oraz ¼ części budynków gospodarczych. Niewłaściwa forma orzeczenia o wznowieniu postępowania, nie pociąga natomiast za sobą żadnych konsekwencji, wpływających na treść i zakres zaskarżonej decyzji. Na rozprawach administracyjnych zaś nie przeprowadzono żadnego postępowania dowodowego, podejmując jedynie (nieudane) próby skłonienia stron do ugodowego załatwienia sprawy.
Osobnego rozważenia wymagało zawarcie w treści zaskarżonego orzeczenia stwierdzenia o wygaśnięciu postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę. Po pierwsze bowiem instytucja wygaśnięcia dotyczy jedynie decyzji (brak odesłania do odpowiedniego stosowania przepisu art. 162 k.p.a. w odniesieniu do postanowień), po drugie wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej upada, z chwilą ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, w następstwie wznowienia postępowania. Zawarcie w zaskarżonej decyzji informacji o wygaśnięciu wspomnianego postanowienia, jakkolwiek niepoprawne, nie ma jednakże wpływu na treść merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy tj. orzeczenie w przedmiocie zasadności żądania uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej.
Skoro zatem, jak wyżej wspomniano, w toku postępowania wznowieniowego ustalono, iż przesłanka wznowienia, określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie istnieje, brak było podstaw do badania prawidłowości ostatecznej decyzji Burmistrza S. z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Dostrzeżone wady wspomnianego orzeczenia (np. wydanie go dla inwestorki, która nie legitymowała się decyzją o warunkach zabudowy, brak wniosku drugiego z inwestorów o wydanie pozwolenia na budowę), nie mogły być bowiem zweryfikowane w trybie wznowienia postępowania, w sytuacji, gdy brak ustawowej podstawy wznowienia.
Badanie natomiast kwestii ewentualnego wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę, na skutek przerwy w budowie, która trwała dłużej niż dwa lata (art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000r.,poz.1126 ze zm.), wykraczało poza ramy niniejszego postępowania. Organy winny wszakże rozważyć, czy stanowisko skarżącego w tym przedmiocie, zawarte m.in. w złożonym przezeń odwołaniu oraz wyrażone na rozprawie w dniu 30.maja 2003r., nie stanowi wniosku o wszczęcie postępowania w trybie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. o wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Biorąc pod uwagę powyższe, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.s.a. orzeczono o jej oddaleniu.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI