II SA/Łd 1396/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-03-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
świadczenie pieniężnepraca przymusowarepresjeterminTrybunał Konstytucyjnyuchwała TKniezgodność z Konstytucjąpostępowanie administracyjneprawo materialnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej, uznając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego zniósł termin do składania wniosków.

Skarżący złożył wniosek o świadczenie pieniężne dla osób deportowanych do pracy przymusowej po terminie określonym w ustawie, co skutkowało umorzeniem postępowania przez Kierownika Urzędu. Sąd administracyjny uchylił tę decyzję, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał przepis o terminie składania wniosków za niezgodny z Konstytucją i tym samym zniósł ten termin. W konsekwencji, skarżący nie był ograniczony ustawowym terminem.

Sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu represji, złożonego przez J. J. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych umorzył postępowanie, argumentując, że wniosek został złożony po upływie ustawowego terminu do 31 grudnia 1999 r., zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym. J. J. złożył skargę, która została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 czerwca 2003 r. (sygn. akt P 24/02) uznał art. 4 ust. 5 wskazanej ustawy za niezgodny z Konstytucją RP i tym samym przepis ten utracił moc z dniem 27 marca 2003 r. W związku z tym, skarżący nie był ograniczony terminem do złożenia wniosku. Sąd orzekł również o kosztach postępowania i stwierdził bezprzedmiotowość orzekania o wstrzymaniu wykonania decyzji z uwagi na brak przymiotu wykonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie może być stosowany, ponieważ utracił moc z dniem 27 marca 2003 r. na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Uzasadnienie

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją powoduje utratę mocy obowiązującej tego przepisu, co oznacza, że nie można już stosować ograniczeń wynikających z tego przepisu, w tym terminów do składania wniosków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Decyzja podlega uchyleniu, jeżeli naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

u.ś.p.o.d. art. 4 § ust. 5

Ustawa o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

Przepis ten, określający termin do składania wniosków, został uznany za niezgodny z Konstytucją i utracił moc.

Przepisy wprowadzające PPSA art. 97 § § 1

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r., podlegają rozpoznaniu przez WSA.

PPSA art. 1 § § 1 i § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

PPSA art. 119 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, gdy decyzja wydana została z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania.

PPSA art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty lub uchyla decyzję.

PPSA art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy decyzja lub postanowienie są wykonalne.

PPSA art. 223 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący wpisu sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność art. 4 ust. 5 ustawy o świadczeniu pieniężnym z Konstytucją RP, co skutkuje utratą mocy obowiązującej tego przepisu i zniesieniem terminu do składania wniosków.

Odrzucone argumenty

Argument organu o złożeniu wniosku po ustawowym terminie.

Godne uwagi sformułowania

art. 4 ust. 5 ustawy [...] jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tym wyrokiem art. 4 ust. 5 analizowanej ustawy utracił moc z dniem 27 marca 2003 r. Powyższe oznacza, że skarżąca nie jest ograniczona terminem do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego.

Skład orzekający

Joanna Sekunda-Lenczewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Stosowanie wyroków Trybunału Konstytucyjnego w sprawach administracyjnych, wpływ orzeczeń TK na postępowania sądowe i administracyjne, zasada pewności prawa i ochrony praw nabytych w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o świadczeniach dla osób deportowanych, ale zasada ogólna o wpływie wyroków TK jest uniwersalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może odwrócić skutki decyzji administracyjnych i przywrócić prawa obywatelom, nawet po upływie terminów.

Wyrok TK przywrócił prawo do świadczenia po latach – sąd uchyla decyzję o odmowie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1396/01 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-03-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-07-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Joanna Sekunda-Lenczewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6343 Świadczenia pieniężne z tytuły pracy przymusowej
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Sentencja
Dnia 18 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Sędzia WSA : Joanna Sekunda- Lenczewska po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2004 roku na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi J. J. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu represji l/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] 2/ nakazuje ściągnąć od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem wpisu sądowego, 3/ stwierdza, że z uwagi na brak przymiotu wykonalności, orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji jest bezprzedmiotowe.
Uzasadnienie
II SA/Łd 1396/01
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu represji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, że J. J. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z treścią art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) wnioski o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego osoby zainteresowane mogły składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999 r. Strona złożyła swój wniosek po ustawowym terminie.
J. J. na wyżej wymienioną decyzję wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 wyżej powołanego aktu).
Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie mogą pozostać w obrocie prawnym.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do przepisu art. 145a § 1 kpa, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego, poza wypadkami, o których mowa w art. 145 § 1 kpa, również w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją ( umową międzynarodową lub ustawą ), na podstawie którego została wydana decyzja.
Po wydaniu zaskarżonej decyzji, w wyniku rozpoznania pytania prawnego Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku, Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 17 czerwca 2003 r., wydanym w sprawie sygn. akt P 24/02 (OTK-A 2003/6/55) orzekł, iż art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tym wyrokiem art. 4 ust. 5 analizowanej ustawy utracił moc z dniem 27 marca 2003 r.
Powyższe oznacza, że skarżąca nie jest ograniczona terminem do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pieniężnego.
Natomiast zgodnie z treścią art. 119 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli m. in. decyzja wydana została z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania.
Z przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1. O wpisie sądowym, jak w pkt 2 wyroku, orzeczono na podstawie art. 223 § 2 powołanej ustawy.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji
( odmowa przyznania uprawnień), Sąd stwierdził, że orzekanie o wstrzymaniu wykonalności jest bezprzedmiotowe( art.152 wskazanej wyżej ustawy).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI