II SA/Łd 1129/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-05-24
NSAinneŚredniawsa
świadczenie pielęgnacyjneniepełnosprawnośćustawa o świadczeniach rodzinnychpomoc społecznazasiłek stałyprzepis przejściowyprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, uznając, że organ nie rozważył zastosowania przepisu przejściowego dotyczącego osób pobierających zasiłek stały.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego D. K. z powodu niepełnoletności syna (umiarkowany stopień niepełnosprawności) oraz braku rejestracji w urzędzie pracy. Organy administracji uznały, że nie są spełnione przesłanki z ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, że organy pominęły art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który mógł przyznać świadczenie na podstawie wcześniejszego pobierania zasiłku stałego z pomocy społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Organy administracji odmówiły świadczenia, ponieważ syn skarżącej legitymował się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a nie znacznym, jak wymagał art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dodatkowo, skarżąca nie była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczowym argumentem sądu było pominięcie przez organy przepisu art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten stanowił, że osoba otrzymująca zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej do dnia wejścia w życie ustawy, w związku z pielęgnacją dziecka niepełnosprawnego, nabywa prawo do świadczenia pielęgnacyjnego do 31 sierpnia 2005 r., jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach. Sąd stwierdził, że skarżąca otrzymywała zasiłek stały z MOPS na podstawie przepisów o pomocy społecznej, co mogło uzasadniać przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 58 ustawy. W związku z nierozważeniem przez organy tego przepisu, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo odmówił przyznania świadczenia, ponieważ pominął przepis przejściowy, który mógł przyznać świadczenie na podstawie wcześniejszych uprawnień do zasiłku stałego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji miały obowiązek rozważyć zastosowanie art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który umożliwiał przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom pobierającym zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej, nawet jeśli nie spełniały one nowych, bardziej restrykcyjnych wymogów ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

u.ś.r. art. 58 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Osoba otrzymująca zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej do dnia wejścia w życie ustawy w związku z pielęgnacją dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, nabywa prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 do dnia 31 sierpnia 2005 r., jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.

u.p.s. art. 27 § ust. 1

Ustawa o pomocy społecznej

Zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko ma orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych albo ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności.

u.r.z.s. art. 6b § ust. 3 pkt 7 i 8

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego przez organy administracji poprzez pominięcie przepisu przejściowego (art. 58 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Brak znaczenia dla sprawy argumentu o niezarejestrowaniu skarżącej w Powiatowym Urzędzie Pracy w kontekście zastosowania przepisu przejściowego.

Godne uwagi sformułowania

organ winien przyznać jej świadczenie pielęgnacyjne Pominęło natomiast treść art. 58 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych nie rozważyło, czy w odniesieniu do sytuacji skarżącej ma zastosowanie art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Skład orzekający

Jolanta Rosińska

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Sekunda-Lenczewska

członek

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących świadczeń rodzinnych, zwłaszcza w kontekście osób pobierających zasiłki stałe z pomocy społecznej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego okresu przejściowego (do 31 sierpnia 2005 r.) i specyficznych warunków pobierania zasiłku stałego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest uwzględnianie przepisów przejściowych i jak organy administracji mogą popełnić błąd, stosując nowe przepisy bez analizy sytuacji pod kątem regulacji tymczasowych.

Czy nowe prawo zawsze oznacza koniec starych świadczeń? Sąd wyjaśnia, jak przepisy przejściowe chronią uprawnionych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1129/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Cisowska-Sakrajda
Joanna Sekunda-Lenczewska
Jolanta Rosińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Dnia 24 maja 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant: asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2005 roku sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz D. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Prezydent Miasta Ł. oddalił wniosek D. K. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że na podstawie załączonych do wniosku dokumentów (orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności), wnioskodawczyni nie wypełnia dyspozycji art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), w związku z czym świadczenie nie przysługuje. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 1 świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, póz. 776, z późn. zm.), albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Jednocześnie organ stwierdził, że wnioskodawczyni spełnia warunki finansowe, uzasadniające przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wskazała, że wraz z wnioskiem o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego złożyła wymagane dokumenty tj. orzeczenie o stopniu niepełnosprawności syna z dnia [...] i decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], w której przyznano jej prawo do zasiłku stałego w kwocie 418 zł. Ponadto skarżąca podniosła, że decyzja organu I instancji była dla niej krzywdząca, gdyż pozostawała bez pracy i nie była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy.
Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że dochód rodziny wnioskodawczyni spełniał przesłankę ustawy z dnia 18 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych dotyczącą dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę, który wyniósł 0,00 zł i jest niższy od określonego w przepisach kryterium dochodowego 583 zł. Natomiast syn skarżącej – M. K. (lat 21) legitymował się orzeczeniem o niepełnosprawności, która ma charakter umiarkowany. Wobec powyższego nie był wypełniony warunek zawarty w dyspozycji art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem osoba ubiegająca się o przyznanie jej zasiłku pielęgnacyjnego powinna spełnić jednocześnie dwie przesłanki wynikające z art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a mianowicie:
- wysokość dochodu w przeliczeniu na osobę, ustalonego na podstawie dochodu uzyskanego przez rodzinę w 2002 roku,
- posiadanie przez pełnoletnią osobę niepełnosprawną orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności.
M. K. nie legitymował się natomiast orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ponadto wnioskodawczyni – D. K. nie była zarejestrowana w PUP.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 25 listopada 2004 roku skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że spełnia warunki wymagane do uzyskania przez nią świadczenia pielęgnacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przyznania świadczenia pielęgnacyjnego motywując to posiadaniem przez syna skarżącej tylko umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Pominęło natomiast treść art. 58 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), w oparciu o który organ winien przyznać jej świadczenie pielęgnacyjne. Podnoszony zaś przez organ II instancji argument niezarejestrowania skarżącej w Powiatowym Urzędzie Pracy nie ma dla sprawy żadnego znaczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 art. 1 powołanego aktu ).
Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.
Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 107 Kpa w związku z nierozważeniem, czy w odniesieniu do sytuacji skarżącej ma zastosowanie art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.).
Zgodnie z powołanym przez skarżącą przepisem art. 58 ust. 1 tej ustawy, osoba otrzymująca zasiłek stały na podstawie przepisów o pomocy społecznej do dnia wejścia w życie ustawy w związku z pielęgnacją dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, póz. 776, z późn. zm.), nabywa prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 do dnia 31 sierpnia 2005 r., jeżeli spełnia warunki określone w dotychczasowych przepisach.
Wskazany przepis uzależnia przeto uzyskanie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, przewidzianego przepisem art. 17 w okresie od dnia wejścia w życie ustawy, tj. od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2005 r. od dwóch przesłanek: otrzymywania zasiłku stałego do dnia wejścia w życie ustawy oraz spełniania warunków określonych w dotychczasowych przepisach.
Przepisem, który do dnia wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych regulował przyznanie zasiłku stałego był art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), który stanowił, że zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko ma orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, póz. 776 z późn. zm.) lub ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności.
Decyzją MOPS Filia [...] z dnia [...] przyznano skarżącej w oparciu o powołany przepis zasiłek stały w kwocie 418 zł miesięcznie od dnia 1 lutego 2004 r. i zasiłek ten skarżąca otrzymywała do dnia wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując zażalenie skarżącej pominęło treść art. 58 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) i nie rozważyło, czy zachodzi sytuacja, o której stanowi ten przepis.
Z przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
O zwrocie poniesionych przez skarżącą kosztów postępowania orzeczono zgodnie z art. 200, 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI