II SA/Łd 1059/03

II SA/Łd 1059/03 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Andrzej Kozerski /przewodniczący/
Małgorzata Łuczyńska
Teresa Rutkowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Dnia 9 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kozerski, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska /spr./, p.o. Sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant sekretarz sądowy Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu [...] na rozprawie sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego oddala skargę.
Uzasadnienie
3 II SA/Łd 1059/03
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] znak [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] Nr [...] ponownie orzekającą o przyznaniu E.Z. zasiłku przedemerytalnego od dnia 29 grudnia 2000 r. w kwocie 120 % zasiłku dla bezrobotnych tj. 536,10 zł miesięcznie brutto. Jako podstawę zaskarżonej decyzji wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o /.../ zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. Nr 54, poz. 1793) w związku z art. 6 c ust. 2 pkt 2 i art. 37 j ust. 5 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128 z późn. zm.).
Jak wynika z dokumentów znajdujących się w załączonych aktach administracyjnych decyzją z dnia [...] NR [...] Prezydent Miasta S. przyznał E.Z. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia 29 grudnia 2000 r w wysokości 536,10 zł.
Od decyzji tej E.Z wniosła odwołanie, w którym domagała się przyznania zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% zasiłku dla bezrobotnych, gdyż jej ostatni pracodawca – PKP – Zakład Napraw Infrastruktury w W. w okresie 3 miesięcy zwolnił z przyczyn dotyczących zakładu pracy 370 pracowników . Wojewoda [...]decyzją z dnia [...]– utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że stosunek pracy E.Z. z PKP rozwiązany został z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Nadto na terenie właściwości PUP w Ł. , gdzie Strona świadczyła pracę, w IV kwartale 2000 r. zwolniono z przyczyn dotyczących zakładu pracy 26 pracowników , a więc E.Z. nie została zwolniona w grupie co najmniej 100 pracowników wykonujących pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy.
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi E.Z., wyrokiem z dnia 22 listopada 2002 r. uchylił decyzję Wojewody [...] i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. ( II S.A./Łd 831/01).
Powołując się na Uchwałę Składu Siedmiu Sędziów NSA z dnia 11 marca 2002 r. – OPS 14/01) Sąd wskazał, że dla określenia uprawnień do zasiłku przedemerytalnego decydujące znaczenie ma data rejestracji danej osoby w powiatowym urzędzie pracy. W tym przypadku jest to 28 grudnia 2000 r. i ta data powinna być brana pod uwagę przy rozstrzyganiu, czy skarżącej przysługuje zasiłek przedemerytalny w zwykłej wysokości, czy też zasiłek podwyższony do 160%.
Sąd uznał, że organy I jak i II instancji nie przeprowadziły dostatecznie wnikliwie postępowania wyjaśniającego pod kątem ustalenia czy w dacie rejestracji skarżąca spełniała przesłanki z art. 37j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta S. ponownie orzekł o przyznaniu E.Z. zasiłku przedemerytalnego od dnia 29 grudnia 2000 r. w wysokości 120% zasiłku dla bezrobotnych.
Organ po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego ustalił, że E.Z. była zatrudniona w PKP S.A. Zakład Napraw Infrastruktury w Likwidacji - W na Bazie Nawierzchniowej w Ł. . W okresie bezpośrednio poprzedzającym rozwiązanie stosunku pracy sporadycznie była kierowana do pracy w S., a do W i innych miast wyjeżdżała w ramach delegacji. Ponadto, z danych PUP S. i PUP Ł. oraz dokumentów wystawionych przez PKP wynikało, że w okresie trzech miesięcy poprzedzających dzień zwolnienia z pracy i następujących po nim – ani z terenu właściwości PUP w S., ani z terenu właściwości PUP w Ł. nie zwolniono 100 osób.
Organ I instancji uznał także, że zaświadczenie z dnia 14 marca 2001 r. wydane przez PKP- Zakład Napraw Infrastruktury W, nie ma większego znaczenia dla sprawy, gdyż pracodawca tak sformułował jego treść, że stwierdza ono jedynie, iż E.Z. była zatrudniona w tym Zakładzie do 27 .12.2000 r., a ze względu na obszar działania, specyfikę i charakter pracy czynności służbowe wykonywała na terenie trzech województw : [...], mazowieckiego i podlaskiego.
W odwołaniu od tej decyzji E.Z. wnosiło o uchylenie decyzji organu I instancji i wydanie decyzji przyznającej jej zasiłek przedemerytalny od 29.12.2000 r. w wysokości 160% zasiłku dla bezrobotnych.
Podnosiła , że zgodnie z art.3 Kodeksu pracy, pracodawcą jest każda jednostka organizacyjna zatrudniająca pracowników. W Jej przypadku pracodawcą był PKP – Zakład Napraw Infrastruktury w W. , a nie bliżej nieokreślony podmiot w Ł.. Czynności służbowe wykonywała na obszarze kilku województw, a tym samym kilku powiatowych urzędów pracy. Z tego okręgu PKP Zakładu Napraw Infrastruktury w okresie 3 miesięcy zwolniono wraz z nią 370 pracowników, dlatego należy uznać, że spełnia ona wszystkie przesłanki do przyznania zasiłku przedemerytalnego w podwyższonej wysokości.
Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że dla oceny uprawnień osoby ubiegającej się o prawo do zasiłku przedemerytalnego na podstawie art. 37 j ust. 5 nie ma znaczenia siedziba pracodawcy, lecz miejsce wykonywania pracy przez tę osobę. Wprawdzie stosunek pracy łączący E.Z. z PKP Zakład Napraw Infrastruktury W został rozwiązany na mocy porozumienia stron z przyczyn dotyczących zakładu pracy, jednakże ww. wykonywała pracę na terenie powiatu [...], gdzie stosunek pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy rozwiązany został w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z mniej niż 100 pracownikami (43 osoby łącznie powiat łowicki i S.).
Dlatego organ odwoławczy uznał, że E.Z. w dacie rejestracji w PUP nie spełniła przesłanek określonych w art. 37 j ust. 5 wyżej powołanej ustawy.
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 9 lipca 2003r. E.Z. wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...], jak i poprzedzającej decyzji Prezydenta Miasta S. z dn. 07.04.2003r. oraz spowodowanie przyznania jej zasiłku przedemerytalnego w wysokości 160% zasiłku dla bezrobotnych.
Skarżąca podniosła, że nie zgadza się ze stanowiskiem prezentowanym przez organy administracji w obu zaskarżonych decyzjach. Decyzje naruszają prawo materialne, nie respektują ustawy - Kodeks pracy, definiującej kto jest pracodawcą.
Jednostką organizacyjną zatrudniającą pracowników wyodrębnioną organizacyjnie, finansowo, samodzielnie zatrudniającą i zwalniającą był PKP Zakład Napraw Infrastruktury w W. Jej pracodawcą nie były punkty w S., czy w Ł.. Umowę o pracę zawarła w W, zmiany umowy o pracę jak i jej rozwiązanie dokonywał pracodawca z W. Świadectwo pracy wystawił jej i doręczył pracodawca PKP Zakład Napraw Infrastruktury w W.
Skarżąca uważa, iż spełniła warunek rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z co najmniej 100 pracownikami wykonującym pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy. Zdaniem skarżącej dla niej tym jednym Powiatowym Urzędem Pracy jak i dla całej zwolnionej grupy jest PUP w W.
Decydujące znaczenie dla określenia, czy są spełnione przesłanki z art. 37 j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest to, kto jest pracodawcą, a więc siedziba i adres pracodawcy. W tym przypadku jest to W, która zwolniła z przyczyn dotyczących zakładu pracy 370 pracowników w tym i skarżącą.
Ponadto skarżąca wskazała, że w okresie od dn. 13.11.2000 r. do 27.12.2000 r., ostatnich trzech miesięcy jej zatrudnienia w W. - pracodawca PKP w W. wysłał ją na urlop socjalny z wypłatą 60% wynagrodzenia. Również pracodawca PKP W Zakład Napraw Infrastruktury polecił jej, że w okresie tego urlopu będzie musiała na każde polecenie z W PKP Zakład Napraw Infrastruktury podjąć pracę w ciągu 48 godzin, jeśli zajdzie taka potrzeba. Powyższe nie zostało w ogóle wzięte pod uwagę w decyzji Prezydenta Miasta S..
Zdaniem skarżącej zebrane dokumenty zawierają i inne przekłamania np.: Wojewoda [...]w swojej decyzji wskazał, że stosunek pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy rozwiązano z 43 osobami zatrudnionymi w Sekcji Ł., a Sekcja Ł. nie zatrudniała żadnych pracowników, wszyscy bowiem tam pracujący to pracownicy PKP W Zakład Napraw Infrastruktury. Świadkowie w osobach B.M. i G. K. - jej przełożeni, to tylko majstrowie zatrudnieni jak i ona w PKP Zakład Napraw Infrastruktury w
W i wykonujący swoje obowiązki służbowe według potrzeb zakładu .
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...]wnosił o jej oddalenie. Podkreślił, że stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest zgodne z uchwałą składu 7 sędziów NSA z dnia 21 października 2002 r. – OPS 2/02 . Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest położenie siedziby pracodawcy skarżącej oraz korzystanie przez nią w okresie od 13.11.2000 r. do 27.12.2000 r z urlopu socjalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest uzasadniona .
Na wstępie rozważań trzeba jednak wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p.p.s.a.). W tej sytuacji właściwy do rozpatrzenia skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa [...] rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003r.w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych/.../ (Dz. U. z 2003r. Nr 52 poz. 652).
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji. Przy czym, zgodnie z art. 134 §1 wymienionej ustawy ( p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego ani takiego naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji.
Tak jak trafnie uznały organy obu instancji samo uprawnienie skarżącej do zasiłku przedemerytalnego nie budzi zastrzeżeń. Spór w sprawie dotyczył oceny spełnienia przez skarżącą w dniu rejestracji w PUP warunków określonych w art. 37 j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( w brzmieniu obowiązującym od 6 maja 2000r. do 31 grudnia 2000 r).
Zgodnie z tym przepisem , zasiłek przedemerytalny, w wysokości 160 % kwoty zasiłku , przysługuje również osobie nie zamieszkałej w powiecie ( gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, jeżeli stosunek pracy lub stosunek służbowy rozwiązany został z przyczyn dotyczących zakładu pracy w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z co najmniej 100 pracownikami wykonującymi pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy.
Przepis art. 37 j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zarówno w brzmieniu obowiązującym do dnia 5 maja 2000 r, jak i w brzmieniu obowiązujący po tym dniu budził wątpliwości i spory interpretacyjne i stał się przedmiotem analizy dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów . W uzasadnieniu uchwały Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2002 r. – OPS 10/02 (ONSA z 2003 r Nr 2, poz.44) wskazano, że analizując art. 37j ust.5 ustawy, w kontekście pozostałych przepisów art. 37j, w brzmieniu obowiązującym od dnia 6 maja 2000r. , należy zwrócić uwagę, że uprawnienie zwolnionego pracownika do otrzymania zasiłku przedemerytalnego w podwyższonej wysokości było ściśle związane z sytuacją na lokalnym rynku pracy w miejscu zamieszkania.
Przepis art. 37j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu rozszerzał uprawnienie do zasiłku przedemerytalnego w podwyższonej wysokości także na te osoby, które nie zamieszkiwały w powiecie /gminie/ uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, wszelako po spełnieniu dodatkowego warunku, iż z przyczyn dotyczących zakładu pracy zostało zwolnionych w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące co najmniej 100 pracowników wykonujących pracę na terenie jednego powiatowego urzędu pracy. Z tak sformułowanego przepisu wynika więc, że pomimo, iż określony powiat , w którym zamieszkuje zwolniony pracownik nie jest uznany za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym, to jednak ma on prawo do zasiłku przedemerytalnego w podwyższonej wysokości , jeżeli został zwolniony wraz z innymi pracownikami, które to zwolnienie powodowało ten skutek, że w okresie 3 miesięcy utraciło pracę co najmniej 100 pracowników wykonujących pracę w tym powiecie.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w swojej uchwale, jest to konsekwencją przyjęcia racjonalnego założenia, iż zwolnienie w krótkim czasie /do 3 miesięcy/ przez zakład pracy co najmniej 100 pracowników wykonujących pracę w jednym powiecie, powoduje dla tych pracowników, zamieszkujących w tym powiecie, sytuację zbliżoną do stanu, o którym mowa w art. 37j ust. 3 ustawy o zatrudnieniu.
W przepisie art. 37j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu prawo do podwyższonego zasiłku przedemerytalnego zostało więc przyznane tylko takiej osobie, która po pierwsze, została zwolniona w grupie pracowników obejmującej co najmniej 100 osób, po drugie, w tej grupie pracowników co najmniej 100 osób wykonywało pracę w powiecie / na terenie jednego powiatowego urzędu pracy/, w którym zamieszkuje ta osoba .
Tego ostatniego warunku skarżąca nie spełniła , bowiem jak ustalił organ, PKP S.A. Zakład Napraw Infrastruktury w W w okresie od 27 września 2000r. do 27 marca 2001r. rozwiązał stosunek pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy tylko z 43 pracownikami wykonującymi pracę na terenie powiatu [...] i [...] ( między innymi ze skarżącą).
W ocenie Sądu, ustalenie przez organ , że Ł. (baza montażowa) był miejscem wykonywania pracy przez Skarżącą, w okresie ostatnich dwóch lat przed zwolnieniem, znajduje oparcie w zebranym materiale dowodowym i nie nosi cech dowolności. Zarzut, ze skarżąca wykonywała czynności sprzątaczki także na terenie powiatu [...], nie miał znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż zakład pracy skarżącej - PKP S.A. Zakład Napraw Infrastruktury w W - zwolnił w podanym wyżej okresie łącznie na terenie obu powiatów mniej niż 100 osób. Ponadto, w ocenie Sądu, kierowanie pracownika, w okresie bezpośrednio poprzedzającym rozwiązanie stosunku pracy w związku z restrukturyzacją zakładu, w zależności od potrzeb, do pracy w innym miejscu, nie daje podstaw do przyjęcia, że zmieniło się miejsce wykonywania przez niego pracy w rozumieniu art. 37j ust 5 ustawy. Także fakt, że skarżąca zawoziła do W jakieś dokumenty, nie dawał podstaw do uznania, że było to miejsce wykonywania przez nią pracy. Sama skarżąca , przesłuchana w charakterze strony podała bowiem, że w ostatnim kwartale przed jej zwolnieniem, miejscem jej pracy był Ł. i W, przy czym gdy chodzi o W przyznała, że zawoziła tam dokumenty, ale czynności sprzątaczki tam nie wykonywała.
Zaznaczyć równocześnie należy, że we wskazanej wyżej uchwale NSA zaakceptował ponadto pogląd, że określony w art. 37j ust. 5 ustawy o zatrudnieniu warunek, w postaci rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w okresie nie dłuższym niż 3 miesiące z co najmniej 100 pracownikami, odnosi się do jednego zakładu pracy i to tego zakładu, z którego zwolniona została osoba występująca o przyznanie zasiłku .
Sąd wyjaśnił także, że chodzi tu o zakład pracy w znaczeniu pracodawcy w rozumieniu art. 3 Kodeksu pracy oraz art. 2 ust. 1 pkt 17 ustawy o zatrudnieniu, a więc taką jednostkę organizacyjną, która jest uprawniona do samodzielnego zatrudniania pracowników .
Z powyższych względów, podzielając w pełni poglądy wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedstawionej wyżej uchwale, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.