II SA/Łd 1011/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2022-04-13
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanemiejscowy plan zagospodarowania przestrzennegozaświadczenieinteres prawnypostępowanie administracyjnelegalizacja budowywiaty

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o zgodności wiat z planem zagospodarowania przestrzennego, uznając brak interesu prawnego skarżącego.

Skarżący K.B. domagał się wydania zaświadczenia o zgodności dwóch wiat z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, powołując się na zamiar ich legalizacji. Organy administracji odmówiły wydania zaświadczenia, wskazując na brak obowiązku prawnego jego wydania oraz brak aktualnego interesu prawnego skarżącego, gdyż nie toczyło się postępowanie legalizacyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.

Sprawa dotyczyła skargi K.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy o odmowie wydania zaświadczenia o zgodności dwóch istniejących wiat z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący wnioskował o wydanie zaświadczenia, powołując się na art. 48b ust. 3 Prawa budowlanego i zamiar legalizacji obiektów. Organy uznały, że nie ma obowiązku wydania takiego zaświadczenia, gdyż nie toczy się postępowanie legalizacyjne, a tym samym skarżący nie wykazał interesu prawnego w rozumieniu art. 217 § 2 pkt 1 i 2 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zaświadczenie nie może być wydane w sytuacji, gdy kwestia zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego jest sporna i była już przedmiotem postępowań dotyczących nakazu rozbiórki, a skarżący nie wykazał swojego interesu prawnego w sposób właściwy w toku postępowania administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie jest zobowiązany wydać takiego zaświadczenia, jeśli nie wynika to wprost z przepisu prawa lub strona nie wykazała swojego aktualnego interesu prawnego.

Uzasadnienie

Wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. wymaga, aby przepis prawa nakładał obowiązek jego przedłożenia w konkretnym postępowaniu. W przypadku art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a., strona musi wykazać swój realny i aktualny interes prawny, a nie jedynie zamiar na przyszłość lub interes faktyczny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

k.p.a. art. 217 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 217 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 219

Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 48b § 1

Prawo budowlane

p.b. art. 48b § 2

Prawo budowlane

p.b. art. 48b § 3

Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 29 § 1

Prawo budowlane

p.b. art. 48 § 2

Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 119 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak obowiązku wydania zaświadczenia, gdy nie toczy się postępowanie legalizacyjne. Brak wykazania przez skarżącego aktualnego interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia. Kwestia zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego jest sporna i powinna być rozstrzygana w postępowaniu jurysdykcyjnym, a nie w drodze zaświadczenia.

Odrzucone argumenty

Wydanie zaświadczenia wynika z art. 48b ust. 3 Prawa budowlanego, nawet jeśli nie toczy się postępowanie legalizacyjne. Skarżący ma interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia, aby ocenić zasadność ewentualnego wniosku o legalizację. Organy powinny wezwać skarżącego do wykazania interesu prawnego zgodnie z art. 9 i 79a k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu, i nie ma charakteru prawotwórczego. Interes prawny winien być realny i aktualny, tzn. winien ściśle wiązać się z aktualnymi prawami bądź obowiązkami strony, związanymi z przedmiotem postępowania lub czynności organu, a nie z jej zamiarami na przyszłość. Wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. jest niedopuszczalne, jeśli problematyka, której żądanie strony dotyczy kwestii spornych, które winny być rozstrzygnięte w postępowaniu administracyjnym o charakterze jurysdykcyjnym.

Skład orzekający

Agnieszka Grosińska-Grzymkowska

przewodniczący

Agata Sobieszek-Krzywicka

sędzia

Tomasz Porczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wydawania zaświadczeń o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego oraz pojęcia interesu prawnego w kontekście spornych kwestii prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku postępowania legalizacyjnego i sporności kwestii zgodności z planem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z uzyskiwaniem zaświadczeń administracyjnych i interpretacją pojęcia interesu prawnego, co jest istotne dla prawników procesowych i praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy organ odmówi zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania? Sąd wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1011/21 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-04-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska /przewodniczący/
Tomasz Porczyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Inne
Sygn. powiązane
II OSK 1656/22 - Wyrok NSA z 2025-02-25
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 9, art. 77 par. 1, art. 79a, art. 80, art. 217 par. 1 par. 2, art. 218, art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 29 ust. 1 pkt 1-3, art. 48 ust. 2, art. 48b ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 119 pkt 3, art. 120, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi K.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o zgodności budowy wiat z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oddala skargę. dc
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) – dalej: k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...] r., znak [...] o odmowie wydania K.B. zaświadczenia o zgodności dwóch istniejących wiat (o powierzchni zabudowy 46,51m2 oraz 48,75m2), położonych w K. przy ul. A 41 (działki ew. nr 134/76, 134/77) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą Rady Gminy K. z dnia 30 grudnia 2003 r., nr [...].
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że o wydanie przedmiotowego zaświadczenia skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpił wnioskiem z dnia 28 czerwca 2021 r. Wskazując na interes prawny uzyskania żądanego zaświadczenia strona przywołała art. 48b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz zamiar zalegalizowania przedmiotowych obiektów budowalnych, co wymaga uprzedniego uzyskania potwierdzenia ich zgodności z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W toku prowadzonego postępowania, w odpowiedzi na wezwanie organu, pismem z dnia 8 września 2021 r. pełnomocnik skarżącego poinformował Wójta Gminy K., iż w stosunku do przedmiotowych wiat toczy się postępowanie sądowoadminstracyjne, w przedmiocie ich legalności. Nie jest natomiast prowadzone żadne postępowanie w sprawie legalności ich budowy.
Decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy K. odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści, z uwagi na brak spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 217 § 2 k.p.a.
Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia strona skarżąca wniosła zażalenie, w którym zarzucając naruszenie art. 217 § 2 pkt 1-2 k.p.a. żądała jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Strona podniosła, iż wskazany wyżej przepis ustanawia dwie odrębne przesłanki wydania żądanego zaświadczenia, które to przesłanki wbrew stanowisku organu I instancji, w niniejszej sprawie występują. W jej ocenie wydawanie zaświadczeń w przedmiocie zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wprost wynika z treści art. 48b ust. 2 pkt 1 oraz ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Fakt, iż wniosek strony o wydanie przedmiotowego zaświadczenia został złożony przed wszczęciem legalizacyjnego pozostaje bez wpływu na zasadność żądania, gdyż z treści art. 48b Prawa budowlanego nie wynika w żaden sposób, iż dokumenty legalizacyjne mogą powstać dopiero po wszczęciu tego postępowania. Tym samym uznać należy, iż w sprawie spełniona została przesłanka, o której mowa w art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. Ponadto zdaniem pełnomocnika skarżącego, strona bezspornie posiada interes prawny w ustaleniu, przed wszczęciem postępowania legalizacyjnego, czy istniejący obiekt jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż uzyskanie tego rodzaju zaświadczenia pozwoli jej na ocenę, czy ewentualne złożenie wniosku o legalizację przedmiotowych wiat będzie zasadne. Wobec powyższego w sprawie spełniona została także przesłanka z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. Strona podkreślała również, że zarówno z treści art. 217 i art. 218 k.p.a. nie wynika negatywna przesłanka wydania zaświadczenia "w kwestiach spornych". Wskazała także na błędne przywołanie w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia nieistniejących przepisów ustawy Prawo budowlane.
Utrzymując w mocy kwestionowane odwołaniem postanowienie organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało na podstawy prawne wydanego rozstrzygnięcia w tym na treść z art. 217 § 2 k.p.a., zgodnie z którym zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Dalej mając na uwadze wskazaną we wniosku strony podstawę prawną zgłoszonego żądania, to jest art. 48b ust. 3 Prawa budowalnego, organ odwoławczy przywołując art. 48b ust. 1, ust. 2 pkt 1 oraz ust. 3 pkt 1w/w ustawy wywiódł, iż w postępowaniu legalizacyjnym obowiązek przedłożenia zaświadczenia właściwego organu o zgodności inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nakładany jest na stronę przez organu nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia wydawanego w toku prowadzonego postępowania legalizacyjnego. W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, że postępowanie legalizacyjne dotyczące przedmiotowych wiat nie jest prowadzone, a co za tym idzie na skarżącym nie ciążył ustawowy obowiązek uzyskania zaświadczenia o żądanej treści. Tym samym w ocenie Kolegium brak było podstaw do wydania zaświadczenia w oparciu o przepis art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. Natomiast, co do możliwości wydania zaświadczenia w oparciu o przesłankę z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. Kolegium wskazało, iż interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia nie musi zawsze pokrywać się z interesem prawnym w znaczeniu materialnoprawnym. Podkreśliło, że w sprawach o wydanie zaświadczenia nie chodzi o stosowanie normy materialnej, gdyż zaświadczenie nie zmienia zakresu praw i obowiązków strony o nie występującej, a jedynie może zmieniać jej sytuację faktyczną. Celem uzyskania zaświadczenia, jest bowiem skorzystanie z mocy dowodowej dokumentu urzędowego dla przesądzenia określonych faktów lub stanu prawnego, najczęściej w innym postępowaniu. Przy czym sam udział w takim postępowaniu nie przesądza jeszcze o istnieniu interesu prawnego w rozumieniu analizowanego przepisu. O wydanie zaświadczenia może wystąpić osoba zainteresowana, której sytuacja faktyczna lub prawna wydanym zaświadczeniem mogłaby zostać potwierdzona. Jednocześnie Kolegium podkreśliło na konieczność wykazania, iż interes prawny w wydaniu zaświadczenia jest realny, związany z aktualnym prawem lub obowiązkiem strony oraz przedmiotem postępowania lub czynności organu, a nie jej zamiarami na przyszłość. Wobec powyższego zdaniem organu odwoławczego, skoro w stosunku do istniejących na nieruchomości strony wiat nie jest prowadzone postępowanie legalizacyjne, a co za tym idzie wobec skarżącego nie zostało sformułowane wezwanie do przedstawienia zaświadczenia o zgodności istniejących budowli z planem zagospodarowania przestrzennego, o którym mowa w art. 48 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 p.b., to skarżący nie legitymuje się aktualnym interesem prawnym w rozumieniu art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K.B., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucał naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., art. 9 i art. 79a § 1 k.p.a., art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego. Z uwagi na powyższe wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uchylenie postanowienia organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Strona wnosiła nadto o zasądzenie kosztów postępowania oraz o przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. uzupełniającego postępowania dowodowego z akt zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi spraw o sygn. akt II SA/Łd 590/20 oraz II SA/Łd 582/20.
W uzasadnieniu skargi strona podnosiła, iż procedujące w sprawie organy administracji dokonały nieprawidłowych ustaleń faktycznych oraz wadliwej interpretacji art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. poprzez pominięcie, iż w stosunku do obiektów wzniesionych przez skarżącego toczyły się postępowania administracyjne, a obecnie toczą się postępowania sądowadministracyjne w przedmiocie nakazania ich rozbiórki. Podstawę orzeczenia o rozbiórce przedmiotowych wiat, co wynika z uzasadnień wydanych w tym przedmiocie rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego, jak i wydanych wyroków sądu administracyjnego stanowił brak możliwości ich legalizacji z uwagi na ich niezgodność z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przy czym ocena tej zgodności została dokonana samodzielnie przez organ nadzoru budowlanego z pominięciem oceny dokonywanej przez właściwą gminę oraz wbrew informacjom udzielonym przez gminie stronie skarżącej. Zdaniem skarżącego ocena zgodności przedmiotowych obiektów z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest zatem immanentnie związana z toczącym się postępowaniami sądowoadminstracyjnymi prowadzonymi w sprawie nakazania ich rozbiórki, co wprost wskazuje na istnienie po stronie skarżącego interesu prawnego w uzyskaniu żądanego zaświadczenia. Pozwoli to stronie na przedstawienie urzędowego potwierdzenia zgodności tych obiektów z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto strona podniosła, iż jeżeli w ocenie organów skarżący winien w inny szczególny sposób wykazać swój interes prawny w zgłoszonym żądaniu, to stosownie do art. 9 i art. 79a k.p.a. winien zostać do tego wezwany przez organ adminitracji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo wskazało, iż z treści wniosku skarżącego z dnia 28 czerwca 2021 r. wprost wynika, że uzyskanie przedmiotowego zaświadczenia miało na celu legalizację przedmiotowych obiektów budowlanych (wiat), natomiast argumentacja, co do zamiaru przedłożenia zaświadczenia w toku prowadzonych postępowań sądowoadministracyjnych została podniesiona przez stronę dopiero na etapie wniesionej skargi. Organ podkreślił także, iż powołanymi przez skarżącego wyrokami z dnia 21 maja 2021 r. w sprawach o sygn. akt II SA/Łd 590/20 i II SA/Łd 582/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargi K. B. na decyzje nakazujące rozbiórkę przedmiotowych wiat, wskazując między innymi w uzasadnieniach wydanych orzeczeń, iż procedujące w sprawach organy budowlane zasadnie uznały, iż z uwagi na niezgodność przedmiotowych obiektów budowlanych z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, brak jest możliwości ich legalizacji. Tym samym wobec pozostawania w obrocie prawnym ostatecznych rozstrzygnięć organu nadzoru budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki wiat oznacza, że brak jest możliwości ich legalizacji, a w konsekwencji po stronie skarżącego brak jest interesu prawnego żądania wydania przedmiotowego zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga K. B. została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do uprawnienia Sądu wynikającego z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 329)- dalej: p.p.s.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi K. B. uczynił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...] r. o odmowie wydania skarżącemu zaświadczenia o zgodności dwóch istniejących obiektów budowlanych (wiat) (, położonych w K. przy ul. A 41 (działki ew. nr 134/76, 134/77) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą Rady Gminy K. z dnia 30 grudnia 2003 r., nr [...].
Podstawę prawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 735)- dalej: k.p.a.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie takie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. W przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 k.p.a.). Odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 219 k.p.a.).
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż zaświadczenie wydawane na podstawie k.p.a. ma charakter materialno-technicznej czynności urzędowej i sprowadza się do potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego, ale tylko takich, o których informacje znajdują się w dyspozycji organu. Podstawą do wydania zaświadczenia przez dany organ są prowadzone przez niego ewidencje, rejestry lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu i wynikające z tych rejestrów informacje determinują możliwość wydania zaświadczenia określonej treści. Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu, i nie ma charakteru prawotwórczego. Zaświadczenie nie rozstrzyga sprawy administracyjnej, nie kreuje praw i obowiązków strony. Zaświadczenie potwierdza jedynie istnienie określonego stanu na podstawie posiadanych danych (por wyroki WSA w Gdański z 24 kwietnia 2020 r., III SA/Gd 331/20; z 25 czerwca 2020 r., III SA/Gd 446/20; wyrok WSA w Krakowie z 15 października 2021 r., III SA/Kr 482/21; www.orzczenia.nsa.gov.pl). Przy czym podkreślenia wymaga, iż uprawnienie do uzyskania zaświadczenia jest uwarunkowane wykazaniem przez stronę wnioskującą zaistnienia przesłanek z art. 217 § 2 k.p.a. Z treści wskazanego przepisu wynika bowiem, iż ustawodawca rozróżnił dwa rodzaje zaświadczeń. Pierwsze to zaświadczenia wydawane, gdy wymaga tego przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a.), drugie zaś to zaświadczenia wydawane na żądanie strony mającej interes prawny (art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.). Przy czym w przypadku żądania o wydanie zaświadczenia w oparciu o przesłankę z pkt 1 analizowanego przepisu, organ rozpatrujący wniosek nie jest zobowiązany do wykazania przez stronę wnioskującą interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, gdyż ten wynika wprost z przepisu prawa, który nakłada obowiązek przedłożenia stosownego zaświadczenia. Natomiast w przypadku wystąpienia z wnioskiem w oparciu o przesłankę z pkt 2 art. 217 § 2 k.p.a., organ przed wydaniem zaświadczenia jest zobligowany ustalić, czy osoba wnioskująca rzeczywiście ma interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd rozpoznający niniejszą skargę uznał za w pełni zasadne stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., co do braku wystąpienia wydania skarżącemu zaświadczenia o żądanej treści, w oparciu o przesłankę, o której mowa w art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. Jak już bowiem wcześniej wskazano w treści zgłoszonego w dniu 28 czerwca 2021 r. żądania, pełnomocnik skarżącego powołując między innymi przepis art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. oraz art. 48b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 2351)- dalej :p.b, potrzebę uzyskania zaświadczenia argumentował legalizacją obiektów budowlanych, to jest dwóch istniejących wiat, posadowionych na jego nieruchomości. Zgodnie natomiast z art. 48b ust. 1 p.b. w przypadku złożenia wniosku o legalizację organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia doręczenia tego postanowienia. Wskazany przez skarżącego przepis art. 48b ust. 3 p.b. określa dokumenty legalizacyjne niezbędne do legalizacji budowy innej niż wymagającej decyzji o pozwoleniu na budowę lub budowy innej niż budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3. Przedmiotowe wiaty, co pomiędzy stronami postępowania bezsporne, stanowią budowle, o której mowa w powołanym wyżej przepisie. Tym samym wobec nie budzących jakichkolwiek wątpliwości Sądu ustaleń faktycznych, co do tego, iż skarżący nie wystąpił z wnioskiem po legalizację przedmiotowych obiektów budowalnych, a co za tym idzie nie został na niego nałożony, w drodze postanowienia właściwego organu nadzoru budowlanego w toku prowadzonego postępowania legalizacyjnego, obowiązek przedłożenia zaświadczenia o zgodności istniejących wiat z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą Rady Gminy K. z dnia 30 grudnia 2003 r., nr [...], brak było podstaw do wydania zaświadczenia w oparciu o przesłankę z art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a.
Za zasadną w ocenie Sądu uznać również należy odmowę wydania żądanego zaświadczenia z uwagi na brak spełnienia przesłanki z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. Jak już bowiem wcześniej wskazano warunkiem wydania zaświadczenia w oparciu o powołany wyżej przepis jest wykazanie przez wnioskodawcę interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Przy czym podkreślenia w tym miejscu wymaga, że powołanie się na interes prawny wymaga wskazania przez stronę normy prawa materialnego, przyznającej jej określone prawo podmiotowe, którego ochrony się domaga. Interes prawny winien być też realny i aktualny, tzn. winien ściśle wiązać się z aktualnymi prawami bądź obowiązkami strony, związanymi z przedmiotem postępowania lub czynności organu, a nie z jej zamiarami na przyszłość. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot (osoba) jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany wydaniem zaświadczenia, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającymi stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. W orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd rozpoznający niniejszą skargę pełni podziela, podkreśla się także, że wydanie zaświadczenia na podstawie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. jest niedopuszczalne, jeśli problematyka, której żądanie strony dotyczy kwestii spornych, które winny być rozstrzygnięte w postępowaniu administracyjnym o charakterze jurysdykcyjnym. Nie można bowiem w drodze zaświadczenia uzyskiwać de facto rozstrzygnięcia kwestii, która będzie dopiero przedmiotem orzekania w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym, bądź też pozyskiwać tego rodzaju dane, które przesądzą chociażby kierunek postępowania w sprawie toczącej się w ramach odrębnego postępowania administracyjnego (por. wyroki NSA: z 26 stycznia 2016 r., I OSK 1067/14; z 14 lipca 2021 r., I OSK 377/19; wyroki WSA w Warszawie: z 13 listopada 2017 r. I SA/Wa 1112/17; z 20 marca 2020 r., VII SA/Wa 2903/19; wyrok WSA w Gliwicach z 16 kwietnia 2021 r., II SA/Gl 1513/20; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie, w treści złożonego w dniu 28 czerwca 2021 r. skarżący poza przywołaniem treści art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. nie wskazał na interes prawny uzyskania żądanego zaświadczenia w oparciu o powołany przepis. Odwoływał się tylko do kwestii legalizacji przedmiotowych obiektów budowlanych. Dopiero w wywiedzionej do sądu administracyjnego skardze dokonał powiązania zgłoszonego żądania z toczącymi się odrębnie postępowaniami sądowoadminstracyjnymi w przedmiocie orzeczonego nakazu rozbiórki przedmiotowych wiat. Tymczasem interes prawny winien być przez stronę wykazany w trakcie trwania postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia, a nie dopiero w uzasadnieniu skargi. W takiej sytuacji trudno jest uznać, że organ administracji wadliwie orzekł o odmowie wydania zaświadczenia w sytuacji braku wykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego w trakcie postępowania o wydanie zaświadczenia. Co więcej, jak wynika z uzasadnienia wniesionej skargi kwestia legalności przedmiotowych wiat, w tym kwestia ich zgodności z ustaleniami obowiązującego na danym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była przedmiotem oceny zarówno organów administracji, jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w odrębnych postępowaniach dotyczących nakazu rozbiórki przedmiotowych wiat. Zasadność dokonanej w tym zakresie oceny jest kwestionowana przez skarżącego, który od wydanych przez sąd administracyjny I instancji orzeczeń, wywiódł skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarówno na dzień rozpatrywania wniosku skarżącego, jak i na dzień wydania niemniejszego wyroku skargi te nie zostały rozpoznane. Tym samym z uwagi na sporny charakter kwestii zgodności wiat z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, odmowę wydania zaświadczenia uznać należy za zasadną.
Wobec powyższego Sąd za chybione uznał zarzuty skargi, co do naruszenia art. 77§ 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 2 p.b. W tym miejscu wskazać należy, iż powołany przez skarżącego przepis art. 48 ust. 2 dotyczy nakazu zabezpieczenia obiektu budowlanego lub terenu, na którym prowadzona jest budowa, oraz usunięcie stanu zagrożenia, nakładanego przez organ nadzoru budowalnego w postanowieniu o wstrzymaniu bodowy. Przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, a jego przywołanie nastąpiło prawdopodobnie omyłkowo.
Za nieuzasadnione uznać również nalegało zarzuty, co do naruszenia art. 9 i art. 79a k.p.a. Zawarte w przywołanych przepisach obowiązki informacyjne organów administracji nie mogą być utożsamiane z obowiązkiem świadczenia pomocy prawnej, udzielania porad prawnych bądź instruowania stron o wyborze optymalnego sposobu postępowania, co w konsekwencji czyniłoby z organu pełnomocnika strony. Postępowanie o wydanie zaświadczenia jest postępowaniem o charakterze wnioskowym i to na wnioskodawcy, jako na inicjatorze tego postępowania, spoczywa obowiązek wykazania swego interesu prawnego. Ponadto w toku postępowania przed organami administracji publicznej strona była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił.
dc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI