II SA/Łd 101/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-06-29
NSAinneŚredniawsa
rodzina zastępczapomoc pieniężnaświadczeniadzieckoopiekaprawo rodzinneprawo administracyjneinterpretacja przepisówdata przyznania świadczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, przyznając prawo do świadczeń pieniężnych od daty faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej, a nie od daty uprawomocnienia się postanowienia.

Skarga dotyczyła odmowy przyznania pomocy pieniężnej dla dziecka w rodzinie zastępczej od daty faktycznego umieszczenia go w tej rodzinie. Organy administracji przyznały świadczenie dopiero od daty uprawomocnienia się postanowienia sądu o ustanowieniu rodziny zastępczej. WSA uznał, że interpretacja ta jest błędna i świadczenie powinno być przyznane od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej, zgodnie z § 17 rozporządzenia.

Sprawa dotyczyła skargi H. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w R. o przyznaniu pomocy pieniężnej dla dziecka T. A. umieszczonego w rodzinie zastępczej. Problem prawny polegał na ustaleniu daty początkowej przyznawania świadczenia. Organy administracji uznały, że pomoc powinna być przyznana od daty uprawomocnienia się postanowienia sądu o ustanowieniu rodziny zastępczej (8 października 2002 r.). Skarżący argumentowali, że dziecko przebywało w ich rodzinie faktycznie od 14 marca 2002 r., kiedy to sąd postanowieniem tymczasowym ustalił miejsce zamieszkania dziecka u nich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy obu instancji błędnie zinterpretowały § 17 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzin zastępczych. Sąd wskazał, że pomoc pieniężna powinna być udzielana od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego, a nie od daty uprawomocnienia się postanowienia. Sąd podkreślił, że postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia lub wydania, co miało miejsce w tym przypadku 14 marca 2002 r. W związku z tym, WSA uchylił decyzje organów administracji i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Pomoc pieniężna powinna być przyznana od dnia faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że § 17 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzin zastępczych stanowi, iż pomoc udziela się od dnia faktycznego umieszczenia dziecka, a nie od daty uprawomocnienia się postanowienia. Postanowienia sądu opiekuńczego są wykonalne z chwilą wydania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

rozp. RM art. 17

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie rodzin zastępczych

Pomoc pieniężna udzielana jest za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego.

Pomocnicze

u.p.s. art. 43 § ust. 6

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 33g § ust. 8 pkt 1

Ustawa o pomocy społecznej

k.p.c. art. 578

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy wprowadzające u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 1

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy wprowadzające u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 2

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u. NSA art. 55

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dziecko było faktycznie umieszczone w rodzinie zastępczej od 14 marca 2002 r. na mocy postanowienia tymczasowego sądu, co powinno stanowić podstawę do przyznania świadczenia od tej daty.

Odrzucone argumenty

Organy administracji argumentowały, że pomoc pieniężna może być przyznana dopiero od daty uprawomocnienia się postanowienia o ustanowieniu rodziny zastępczej, a okres faktycznego pobytu dziecka przed tą datą nie jest okresem 'pobytu w rodzinie zastępczej'.

Godne uwagi sformułowania

pomoc pieniężną udziela się za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania.

Skład orzekający

Ewa Markiewicz

przewodniczący

Anna Stępień

członek

Joanna Sekunda-Lenczewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie daty początkowej przyznawania świadczeń pieniężnych dla rodzin zastępczych, interpretacja przepisów dotyczących faktycznego umieszczenia dziecka w rodzinie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawnego związanego z prawami dzieci i rodzin zastępczych, a konkretnie momentu przyznawania świadczeń. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem rodzinnym i administracyjnym.

Kiedy faktycznie zaczyna się prawo do świadczeń dla rodziny zastępczej? Sąd wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 101/03 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-06-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-01-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień
Ewa Markiewicz /przewodniczący/
Joanna Sekunda-Lenczewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
Sygn. powiązane
OSK 1430/04 - Wyrok NSA z 2005-03-16
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Ewa Markiewicz, Sędziowie NSA: Anna Stępień, WSA: Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej dla rodzin zastępczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz H. i A. P. solidarnie kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w R. na podstawie art. 104 i art. 130 § 2 k.p.a. , art. 2a ust. 1 i 2, art. 4, art. 33e ust.1 pkt 1 i 2, art.33g ust. 1,2,3,4 i 6, art.43 ust.1 i 3, art.45, art. 47a ust. 5 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 1998r., Nr 64, poz. 414 ze zm.), § 2, § 4 pkt 4 i 5, § 15 i § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych, obwieszczenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 sierpnia 2001r. w sprawie wskaźnika waloryzacji i kwot po waloryzacji oraz wysokości świadczeń z pomocy społecznej od dnia 1 czerwca 2002r.(M.P. z 2002r. Nr 19, poz.338) oraz Upoważnienia Starosty Radomszczańskiego nr ON.II.0119-1/20/99 z dnia 5 maja 1999r. do wydawania przez Dyrektora PCPR w Radomsku decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej przyznał H. P. pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka T. A. ur. 21.04.1996r. w rodzinie zastępczej w okresie od 08.10.2002r. do momentu uzyskania przez dziecko pełnoletności. Zasiłek płatny na konto osobiste do 10 każdego miesiąca w wysokości 972,60 zł miesięcznie na konto osobiste.
W uzasadnieniu wskazano, iż H. P. zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z A. T. ur. 21.04.1996r., dla której ustanowiona została rodziną zastępczą na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia 16.09.2002r. w sprawie sygn. [...] małoletnia własnego dochodu nie posiada.
Od powyższej decyzji H. P. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. podnosząc, że A. T. przebywa u niej od dnia 14.03.2002r., a tymczasem pomoc pieniężna przyznana została z dniem 8.10.2002r. z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu, podczas gdy siostra małoletniej, umieszczona w innej rodzinie zastępczej w C., uzyskała świadczenie z dniem 14.03.2002r.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., oraz § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz.U. nr 120, poz.1284), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygniecie, organ II instancji podniósł, iż zgodne z § 17 cytowanego rozporządzenia, pomocy pieniężnej udziela się za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego. Organ uznał, że skoro w sprawie bezspornym jest, że postanowienie sądu opiekuńczego stało się wykonalne z dniem 8 października 2002r., to prawidłowo organ I instancji przyznał pomoc pieniężną począwszy od 8 października 2002r. Brak jest bowiem prawnych możliwości przyznania świadczenia wstecznie.
Nie zgadzając się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.- H. i A. małżonkowie P. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi skargę, wywodząc jak w odwołaniu. Jednocześnie skarżący dodatkowo podali, iż postanowieniem z dnia 14 marca 2002r., sygn. akt VI Nsm 108/02 wydanym w trybie zarządzenia tymczasowego Sąd Rejonowy w C. ustalił miejsce zamieszkania małoletniej A. T. u skarżących.
W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu swojej decyzji a nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż okresu pobytu A. T. u H. P. i A. P. na mocy w/w postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] w trakcie trwania postępowania o ustanowienie rodziny zastępczej nie można uznać za okres "pobytu w rodzinie zastępczej" w rozumieniu § 17 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz. U. Nr 120, poz. 1284), gdyż rodzina zastępcza została ustanowiona dopiero postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit.b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit.c).
W rozpoznawanej sprawie skargę należało uwzględnić z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do ogólnej zasady zapisanej w art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Regulacja ta nie odnosi się jednak do wszystkich świadczeń uregulowanych we wskazanej ustawie. Takim to wyjątkiem od ogólnego uregulowania zawartego w art. 43 ust.6 cytowanej ustawy, jest art. 33g ust. 8 pkt 1 tejże ustawy, odsyłający w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej do aktu wykonawczego, którym jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz.U. Nr 120, poz.1284). § 17 cytowanego rozporządzenia pomoc pieniężną udziela się za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego.
W ocenie sądu organy obu instancji zastosowały niewłaściwą interpretację cytowanego przepisu. W tym przypadku regułą określającą moment, od którego winna być przyznana pomoc pieniężna za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, jest dzień w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego (por. decyzja SKO w W. z dnia [...] ,[...]).
Jak wynika to z dokumentów zawartych w aktach sprawy, małoletnia A. T. została faktycznie umieszczona w rodzinie małżonków P. w dniu [...] na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] wydanego w sprawie sygn. [...]. Mocą tegoż postanowienia, w trybie zarządzenia tymczasowego, sąd ustalił miejsce zamieszkania małoletniej A. T. u małżonków P., którzy złożyli wniosek o ustanowienie ich rodziną zastępczą dla małoletniej. Prawdą jest, co podkreśliło SKO w odpowiedzi na skargę, że rodzina zastępcza została ustanowiona dopiero postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] jednakże faktyczne umieszczenie małoletniej w tejże rodzinie nastąpiło w dniu 14 marca 2002r. Zauważyć należy, iż cytowany przepis § 17 nie zawiera upoważnienia do przyznania pomocy pieniężnej od dnia uprawomocnienia się postanowienia ustanawiającego rodzinę zastępczą. Interpretacja taka nie znajduje również oparcia w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Stosownie bowiem do treści art. 578 kpc postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania. Ta reguła dotyczy również postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...].
Powyższe uchybienie uzasadnia uchylenie decyzji zaskarżonej, jak i decyzji poprzedzającej na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 97 § 2 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) i art. 55 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o NSA (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI