II SA/Łd 1008/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-03-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyprzebudowa gazociągustrony postępowaniak.p.a.decyzjapostanowienieuchylenie WSASKOWójt Gminy

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i postanowienie Wójta Gminy, uznając, że organy naruszyły prawo proceduralne, wydając odrębne postanowienie w sprawie uznania stron postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła postanowienie Wójta Gminy odmawiające uznania grupy osób za strony postępowania w sprawie warunków zabudowy dla przebudowy gazociągu. Sąd uznał, że zarówno postanowienie Wójta, jak i decyzja SKO naruszały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ organy nie mogły wydawać odrębnych postanowień w kwestii ustalania przymiotu strony, a następnie uchylać ich w drodze decyzji, zamiast rozstrzygnąć sprawę co do istoty lub umorzyć postępowanie w sposób prawidłowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał sprawę ze skargi K. J. i innych na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], która uchyliła postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] w sprawie odmowy uznania skarżących za strony postępowania dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy (WZ) i zagospodarowania terenu (ZT) dla przebudowy gazociągu, wydanej dla A S.A. w W. Wójt Gminy odmówił uznania skarżących za strony, ponieważ ich działki znajdowały się poza zakresem planowanej przebudowy gazociągu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując zażalenie skarżących, uchyliło postanowienie Wójta i umorzyło postępowanie I instancji. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wskazując, że decyzja WZ została wydana dla części obiektu, a nie dla całości inwestycji, oraz że nie określono warunków obsługi w zakresie infrastruktury technicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że zarówno postanowienie Wójta, jak i decyzja SKO naruszały prawo w istotnym stopniu. Wskazano, że przepisy k.p.a. (art. 141, 123 w zw. z art. 28) nie dają podstaw do wydawania odrębnych postanowień w przedmiocie uznania za stronę, a ustalenia w tej kwestii mogą nastąpić dopiero w decyzji kończącej sprawę co do istoty. Ponadto, decyzja SKO naruszała art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., ponieważ w uzasadnieniu nie odniesiono się do meritum postanowienia Wójta, a jedynie do kwestii wszczynania postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją postanowienie Wójta, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania od SKO na rzecz skarżących.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstaw do wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie uznania lub odmowy uznania strony postępowania. Ustalenia w tej kwestii mogą nastąpić jedynie w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy art. 141, 123 w związku z art. 28 k.p.a. nie pozwalają na wydanie odrębnego postanowienia w kwestii przymiotu strony. Takie ustalenia powinny być zawarte w decyzji merytorycznej lub kończącej postępowanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy nie dają podstaw do wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie uznania lub odmowy uznania strony postępowania. Ustalenia w tej kwestii mogą nastąpić jedynie w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę.

p.p.s.a. art. 145 § 1, pkt 1 lit.c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 141

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie poprzez uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania bez odniesienia się do meritum rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 107 § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do istoty rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu organu I instancji.

u.s.k.o. art. 1 § 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.z.p. art. 39

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 42 § 2 pkt 4

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.z.p. art. 42 § 1 pkt 4

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

przepisy wprowadzające p.p.s.a. art. 97 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie miał zastosowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji naruszyły przepisy k.p.a., wydając odrębne postanowienie w przedmiocie uznania za stronę postępowania. Ustalenie przymiotu strony powinno nastąpić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Decyzja SKO naruszyła przepisy k.p.a. dotyczące uzasadnienia, nie odnosząc się do meritum postanowienia Wójta.

Godne uwagi sformułowania

Przepisy te [...] nie dają podstaw do wydania odrębnego postanowienia orzekającego czy dana osoba jest czy nie jest stroną. Ustalenia w tej kwestii mogą mieć miejsce dopiero w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę. Uzasadnienie zawarte w odpowiedzi na skargę nie może jednak sankcjonować wadliwości uzasadnienia zaskarżonej "decyzji".

Skład orzekający

Zygmunt Zgierski

przewodniczący

Małgorzata Stahl

sprawozdawca

Anna Stępień

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących wydawania postanowień w przedmiocie uznania za stronę oraz wymogów formalnych uzasadnienia decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ I instancji wydał wadliwe postanowienie, a organ II instancji je uchylił, nie rozstrzygając meritum.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, które są kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Ważne orzeczenie WSA: Jak prawidłowo ustalać strony postępowania administracyjnego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1008/01 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-05-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień
Małgorzata Stahl /sprawozdawca/
Zygmunt Zgierski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Sędziowie NSA : Małgorzata Stahl (spr.), Anna Stępień, Protokolant asystentka sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. J., W. G., E. O., B. T., S. P na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia w sprawie odmowy uznania za strony postępowania i umorzenia postępowania I instancji 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] (nr [...]), 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz K. J., W. G., E. O., B. T., S. P po 10 zł (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów sadowych.
Uzasadnienie
II S.A./Łd 1004-1008/01
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...] po rozpatrzeniu zażalenia (nazwanego w sentencji decyzji odwołaniem) E. O., K. J. i innych na postanowienie Wójta Gminy R. nr [...] z dnia [...] w sprawie odmowy uznania E. O., S. P., K. J., B. T., T. i K. W., W. G. i J. W. za strony postępowania w sprawie podjętych decyzji WZ i ZT za Nr [...] z dnia [...] wydanej dla A S.A. w W. , Regionalnego Oddziału Przesyłu z siedzibą w W. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( Dz.U. Nr 122, poz. 593 ze zm.) w zw. z art. 105 § 1 kpa, uchyliło w całości zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie w I instancji.
W uzasadnieniu wskazano, iż postanowieniem nr [...] z dnia [...] Wójt Gminy R. odmówił uznania ww. osób za strony postępowania w sprawie podjętej decyzji o WZ i ZT za nr [...] i [...] z dnia [...] wydanej dla A S.A. w W., Regionalnego Oddziału Przesyłu z siedzibą w W. ul. A nr 2 , gdyż działki skarżących : E. O. i K. J. nr 1011, S. P. nr 940, B. T. nr 995/ 1 i nr 981/1, T. i K. W. nr 951, W. G. nr 1005 i J. W. nr 953 położone w R. przy ul. B znajdują się poza zakresem przebudowy- budowy gazociągu wysokiego ciśnienia. Wobec powyższego osób tych nie można było uznać za strony postępowania w rozumieniu art. 28 kpa.
W zażaleniu z dnia 16 grudnia 2000 r. E. O., S. P., K. J., B. T., T. i K. W., W. G. i J. W. wnosili o zmianę postanowienia i uznanie ich na podstawie art. 28 kpa za strony postępowania. Przyznali jednocześnie, że ich działki znajdują się poza zakresem przebudowy gazociągu, określonym decyzjami nr [...] i [...] z dnia [...] lecz położone są pomiędzy odcinkami gazociągu, które mają być przebudowane.
Zdaniem skarżących konieczna jest przebudowa odcinka gazociągu położonego wzdłuż ul. B tak by pozostałe dwa odcinki gazociągu mogły tworzyć całość techniczno- użytkową z odcinkiem leżącym pomiędzy nimi. Wójt Gminy R. powinien był odmówić wydania decyzji Nr [...] i nr [...] i pouczyć A S.A. o konieczności złożenia wniosku na przebudowę całego odcinka położonego wzdłuż ulicy B.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu zażalenia uchyliło je w całości i umorzyło postępowanie w pierwszej instancji wyjaśniając , że zgodnie z art. 61 § 1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie stron lub z urzędu.
Wójt Gminy R. wszczął postępowanie i wydał decyzję Nr [...] i nr [...] z dnia [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji o nazwie przebudowa gazociągu: na odcinku od istniejącego gazociągu w K. do ul. B w R. ,zgodnie z wyrysowanym przebiegiem w ramach I etapu budowy na gruncie położonym w R. , S., G., K. przez działki wg załączonego wykazu i w ramach II etapu przebudowy na gruncie położonym w R. na działkach wg wykazu. Przebieg odcinków I i II etapu przebudowy przedstawiono na mapach nr 557/98 z dnia 16 kwietnia 1998 r. odcinka nr 1-12 od ul. C do ul. B w R. i odcinka nr 16-24 R.- K. Odcinki istniejącego gazociągu od nr 13 d 15 przebiegające przez działki od nr 1011( odcinek 14) do działki nr 953 ( odcinek 13) nie są przewidziane do przebudowy w I i II etapie.
Z powyższych względów w tej sprawie nie toczy się postępowanie, gdyż inwestor A S.A. nie składał wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu polegającego na przebudowie gazociągu na odcinku od ul. B w R. ( odcinki 13-15) i Wójt Gminy R. nie wszczął z urzędu postępowania , bo nie jest właścicielem rurociągu gazowego i nie zachodzą okoliczności o jakich mowa w art. 61 § 2 kpa.
Ponieważ nie toczy się postępowanie w sprawie przebudowy odcinka gazociągu na odcinku 13-15, więc postępowanie wszczęte przez wnioskodawców należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Powyższą decyzję zaskarżyli do Sadu w dniu 22 maja 2001 r. K. J., W. G., E. O., B. T., S. P., wnosząc o jej uchylenie i poprzedzających ją decyzji organu I instancji. Skarżący zarzucili, iż organy wydające decyzje naruszyły art.. 39 i 42 ust. 2 pkt 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżący wskazali, iż w niniejszej sprawie decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana dla części obiektu budowlanego – części inwestycji, która nie spełnia warunków wynikających z powołanych przepisów . Wójt nie zbadał czy wniosek inwestora spełnia warunki określone w art. 39 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż nie mógł wszcząć postępowania odnośnie odcinka pomiędzy punktami 13 i 15 planu inwestycji, którego inwestor na razie nie objął wnioskiem o wydanie decyzji, lecz powinien odmówić uwzględnienia wniosków dotyczących inwestycji pomiędzy punktami 1-12 i 16-24 pouczając inwestora, ze powinien wystąpić z jednym wnioskiem dotyczącym całego obiektu budowlanego, całej inwestycji.
Ponadto skarżący wskazali, iż decyzje Wójta nr [...] i [...] naruszają art. 42 ust. 1 pkt 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określa warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej bowiem wskazane decyzje nie określają tych warunków w zakresie ustalania sposobu, w jaki mają być połączone odcinki gazociągu pomiędzy punktami 1-12 i 16-24 z odcinkiem pomiędzy punktami 13-15 aby możliwy był przepływ gazu. Jednocześnie dodać należy, iż działki skarżących leżące pomiędzy punktami 13 i 15 narażone są na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w przypadku rozerwania tego odcinka gazociągu.
W odpowiedzi na skargę z dnia 2 lipca 2001 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu odpowiedzi wskazano, iż brak jest podstaw do wywodzenia, iż zaskarżona decyzja narusza prawo. Ma ona bowiem wyłącznie procesowy charakter, bowiem konwaliduje wadę postępowania prowadzonego przez organ I instancji, gdyż błędnie wydał on rozstrzygnięcie odnoszące się do uznania czy dane osoby są stroną czy też nie w sytuacji, gdy obowiązujące normy prawa takiej podstawy do wydania odrębnego rozstrzygnięcia w tym zakresie nie dają. W dalszej części uzasadnienia wskazano, iż zaskarżona decyzja uchyla postanowienie organu I instancji rozstrzygające kwestię, czy skarżący są stroną dznego postępowania czy nie i umarza postępowanie prowadzone przez organ I instancji w konkretnym zakresie. Postanowienie organu I instancji było konsekwencją złożonego przez skarżących pismem z dnia 18 listopada 2000 r. odwołania od decyzji wydanych przez Wójta Gminy R. ustalających warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji polegającej na realizacji gazociągu. SKO w Ł. w odrębnym postępowaniu odwoławczym wszczętym pismem z dnia 18 listopada 2000 r. rozpatrzy odwołanie wniesione przez E. O., S. P., K. J., B. T. i W. G. W postępowaniu tym zostanie rozstrzygnięta kwestia czy odwołującym się przysługuje przymiot strony czy też nie czy też ewentualnie złożone odwołanie nie jest w istocie swojej wnioskiem o wznowienie postępowania, wobec uprzedniego rozpatrzenia przez Kolegium decyzjami z dnia [...] [...] i [...] odwołań innych osób od decyzji organu I instancji ustalających warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji polegającej na realizacji gazociągu na dwóch etapach.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę SKO w Ł. dodało ponadto, że na opisane powyżej decyzje zostały złożone skargi do sądu administracyjnego – sygn. II SA/Łd 544/01 i II SA/Łd 413/01.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzające ją postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] naruszają prawo w istotnym stopniu co miało wpływ na wynik sprawy. Wskazane postanowienie zostało wydane w wyniku wniesienia przez skarżących pisma zatytułowanego "odwołanie" od decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...] (WZ ZT nr [...] i [...]) i zawierającego zarzuty naruszenia prawa o zagospodarowaniu przestrzennym. Podstawę prawną tego postanowienia odmawiającego uznania osób wnoszących to "odwołanie " za strony postępowania stanowiły przepisy art.141, art.123 w związku z art.28 kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy te, co Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., podniosło dopiero w odpowiedzi na skargę nie dają podstaw do wydania odrębnego postanowienia orzekającego czy dana osoba jest czy nie jest stroną. Ustalenia w tej kwestii mogą mieć miejsce dopiero w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej sprawę. Powołane przepisy nie dawały też podstaw do pouczenia o możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie " o odmowie uznania skarżących za strony postępowania w którym wydano wskazane decyzje " a tym samym do wniesienia takiego zażalenia i merytorycznego rozpatrzenia go przez organ odwoławczy. Z przytoczonych powodów postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] w istotny sposób naruszało powołane przepisy procedury administracyjnej.
Również zaskarżona decyzja organu odwoławczego narusza przepisy proceduralne co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim w sentencji i uzasadnieniu mowa jest o odwołaniu a nie o zażaleniu, jakie wnieśli – wadliwie pouczeni – skarżący. Zaskarżona decyzja uchyla w całości zaskarżone postanowienie i umarza postępowanie I instancji. W jej uzasadnieniu brak jakiegokolwiek odniesienia do rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu, odmawiającym uznania skarżących za strony postępowania. Organ odwoławczy podejmując, w wyniku wniesienia zażalenia nazywanego przez ten organ odwołaniem, "decyzję" - w uzasadnieniu odniósł się nie do istoty kwestii rozstrzygniętej w postanowieniu I instancji ale wyłącznie do kwestii sposobu wszczynania postępowania w sprawach o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania i uprawnionych do tego podmiotów i bezprzedmiotowości postępowania w zakresie żądanym przez skarżących. Naruszył tym samym przepis art.138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art.107 § 1 i 3 k.p.a. Dopiero w odpowiedzi na skargę znalazło się właściwe uzasadnienie odnoszące się do kwestii dopuszczalności ( a raczej braku dopuszczalności) orzekania odrębnym postanowieniem o braku przymiotu strony. Uzasadnienie zawarte w odpowiedzi na skargę nie może jednak sankcjonować wadliwości uzasadnienia zaskarżonej "decyzji".
Zważywszy zatem, że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzające ją postanowienie I instancji naruszały prawo co miało istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art.145 § 1, pkt 1 lit.c i art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. Nr153,poz.1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153,poz.1271) orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na charakter i przedmiot zaskarżonych decyzji przepis art. 152 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie miał zastosowania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI