Orzeczenie · 2022-02-24

II SA/Bk 843/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2022-02-24
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanespecustawa covidsamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowęnadzór budowlanyinwestycja deweloperskaCOVID-19kontrola budowlana

Spółka K. Sp. z o.o. sp.k. rozpoczęła budowę trzech budynków mieszkalnych wielorodzinnych, powołując się na przepisy specustawy COVID-19 (art. 12 ust. 2), które miały wyłączyć stosowanie Prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego zakwestionowały związek inwestycji z przeciwdziałaniem pandemii, uznając ją za typową inwestycję deweloperską. Po wstrzymaniu robót budowlanych i braku wniosku o legalizację, wydano decyzję nakazującą rozbiórkę budynku. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów o właściwości, błędną interpretację specustawy oraz naruszenie zasad Konstytucji RP. Skarżąca argumentowała, że inwestycja, mimo komercyjnego charakteru, miała na celu przeciwdziałanie skutkom społeczno-gospodarczym pandemii, a także zawierała rozwiązania techniczne minimalizujące ryzyko rozprzestrzeniania się wirusa. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że inwestycja deweloperska nie spełniała rygorystycznych przesłanek specustawy, które wymagały bezpośredniego związku z przeciwdziałaniem COVID-19. Sąd podkreślił, że przepisy specustawy były wyjątkiem i miały zastosowanie tylko do działań o natychmiastowym efekcie w walce z pandemią, a nie do rutynowej działalności komercyjnej. W związku z tym, budowa bez wymaganego pozwolenia na budowę i kontynuowanie prac mimo wstrzymania uzasadniały nakaz rozbiórki.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów specustawy COVID-19 w kontekście inwestycji budowlanych, rozróżnienie między działaniami o charakterze komercyjnym a rzeczywistym przeciwdziałaniem pandemii, zasady stosowania Prawa budowlanego w przypadku samowoli budowlanej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów specustawy COVID-19. Interpretacja może być odmienna dla innych przepisów lub w innych kontekstach prawnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy inwestycja deweloperska, mimo deklarowanego związku z przeciwdziałaniem COVID-19, może korzystać z przepisów specustawy wyłączających stosowanie Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, inwestycja deweloperska o charakterze komercyjnym, która nie ma bezpośredniego i istotnego związku przyczynowo-skutkowego z przeciwdziałaniem COVID-19, nie może korzystać z przepisów specustawy wyłączających stosowanie Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy specustawy były wyjątkiem mającym na celu natychmiastowe działania w walce z pandemią, a nie rutynową działalność komercyjną. Inwestycja deweloperska, której głównym celem jest zysk, nie spełniała tego kryterium, nawet jeśli zawierała rozwiązania techniczne związane z zapobieganiem rozprzestrzenianiu się wirusa.

Czy organy nadzoru budowlanego są właściwe do kontroli inwestycji zgłoszonych na podstawie specustawy COVID-19 w zakresie oceny ich związku z przeciwdziałaniem pandemii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy nadzoru budowlanego są właściwe do weryfikacji, czy inwestycja zgłoszona na podstawie specustawy COVID-19 rzeczywiście ma związek z przeciwdziałaniem pandemii, ponieważ przepis ten stanowił wyjątek od ogólnych zasad Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że ustawodawca nie zamierzał zwalniać inwestorów z wszelkich rygorów prawnych tylko na podstawie wskazania związku z przeciwdziałaniem COVID-19. Spełnienie tego warunku musi podlegać weryfikacji, a organy nadzoru budowlanego są do tego uprawnione.

Czy kontynuowanie budowy pomimo ostatecznego postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych uzasadnia wydanie decyzji o rozbiórce?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z art. 49e pkt 6 Prawa budowlanego, kontynuowanie budowy pomimo postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych jest podstawą do wydania decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że decyzja o rozbiórce w takim przypadku ma charakter związany, co oznacza, że ziszczenie się przesłanki powoduje obowiązek wydania decyzji o określonej treści.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego.

Przepisy (7)

Główne

P.b. art. 49e

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Określa przesłanki wydania decyzji o rozbiórce obiektu budowlanego, w tym niezłożenie wniosku o legalizację w terminie (pkt 1) oraz kontynuowanie budowy pomimo postanowienia o wstrzymaniu budowy (pkt 6).

specustawa art. 12 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Wyłączał stosowanie przepisów Prawa budowlanego do inwestycji związanych z przeciwdziałaniem COVID-19, pod warunkiem poinformowania organu administracji architektoniczno-budowlanej.

specustawa art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Definiuje pojęcie 'przeciwdziałania COVID-19', które obejmuje wszelkie czynności związane ze zwalczaniem zakażenia, zapobieganiem rozprzestrzenianiu się, profilaktyką oraz zwalczaniem skutków społeczno-gospodarczych.

Pomocnicze

P.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Reguluje procedurę wstrzymania budowy w przypadku braku pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a także możliwość złożenia wniosku o legalizację.

P.b. art. 52

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Określa, na kogo nakłada się obowiązki w formie nakazów i zakazów, w tym nakaz rozbiórki, wskazując na inwestora jako pierwszego adresata.

k.p.a. art. 7a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący rozstrzygania wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść strony, który nie miał zastosowania w tej sprawie, gdyż specustawa nie nakładała obowiązków, lecz z nich zwalniała.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wymogów formalnych uzasadnienia decyzji administracyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestycja deweloperska o charakterze komercyjnym nie spełniała przesłanek specustawy COVID-19. • Budowa bez wymaganego pozwolenia na budowę i kontynuowanie prac mimo wstrzymania uzasadniały nakaz rozbiórki. • Organy nadzoru budowlanego były właściwe do kontroli inwestycji pod kątem związku z przeciwdziałaniem COVID-19.

Odrzucone argumenty

Specustawa COVID-19 wyłączała stosowanie Prawa budowlanego do inwestycji zgłoszonych w jej trybie. • Inwestycja, mimo komercyjnego charakteru, miała związek z przeciwdziałaniem skutkom społeczno-gospodarczym pandemii. • Organy nadzoru budowlanego nie były właściwe do oceny związku inwestycji z przeciwdziałaniem COVID-19. • Naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej i naruszenie zasad Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

przeciwdziałanie Covid-19 musi być interpretowane niezwykle rygorystycznie, a jako daleko idący wyjątek, również zawężająco • działania podejmowane w ramach tego przepisu miały się zamknąć wraz z utratą jego mocy • przeciwdziałanie Covid-19 zamierzone w art. 2 ust. 2 w związku z art. 12 ust. 1 specustawy miało w swym pierwotnym założeniu przynieść efekt natychmiastowy • działalność komercyjna (deweloperska) skarżącego nie wpisuje się w powyższe założenie co do celu art. 12 specustawy • związek z przeciwdziałaniem COVID-19 nie może być widziany jako jedynie powołanie się na chęć uczestniczenia w zwalczaniu pandemii. Istotne jest jaki realny wpływ (swoiste przełożenie) dany inwestor ma na czynności związane ze zwalczaniem zakażenia... • decyzja w przedmiocie rozbiórki ma w takim przypadku charakter związany

Skład orzekający

Małgorzata Roleder

przewodniczący sprawozdawca

Grażyna Gryglaszewska

sędzia

Marek Leszczyński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów specustawy COVID-19 w kontekście inwestycji budowlanych, rozróżnienie między działaniami o charakterze komercyjnym a rzeczywistym przeciwdziałaniem pandemii, zasady stosowania Prawa budowlanego w przypadku samowoli budowlanej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów specustawy COVID-19. Interpretacja może być odmienna dla innych przepisów lub w innych kontekstach prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnej interpretacji przepisów specustawy COVID-19, która miała umożliwić szybsze realizowanie inwestycji. Pokazuje, jak organy państwa i sądy podchodzą do prób wykorzystania przepisów nadzwyczajnych do celów komercyjnych.

Deweloper chciał ominąć Prawo budowlane pod pretekstem walki z COVID-19. Sąd powiedział "nie".

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst