II SA/Bk 811/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2005-02-10
NSAAdministracyjneWysokawsa
planowanie przestrzennewarunki zabudowydziałka sąsiedniaład przestrzennyzagospodarowanie terenuprawo administracyjnenieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy, uznając błędną interpretację pojęcia "działki sąsiedniej" przez organy administracji.

Skarżąca E. B.-N. wniosła o ustalenie warunków zabudowy dla działki, jednak organy administracji odmówiły, uznając brak spełnienia warunku "dobrego sąsiedztwa" ze względu na odległość istniejącej zabudowy. Sąd administracyjny uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając, że organy błędnie zinterpretowały pojęcie "działki sąsiedniej", która powinna być rozumiana funkcjonalnie w ramach "obszaru analizowanego", a nie tylko na podstawie ścisłej odległości.

Sprawa dotyczyła skargi E. B.-N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla działki przeznaczonej pod budowę budynku mieszkalnego i gospodarczego. Organy administracji uznały, że nie został spełniony warunek "dobrego sąsiedztwa" z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wskazując na zbyt dużą odległość istniejącej zabudowy (ok. 350 m). Skarżąca zarzuciła organom niewłaściwą, zbyt zawężającą interpretację pojęcia "działki sąsiedniej" oraz naruszenie prawa do zagospodarowania terenu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uwzględnił skargę, uchylając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że pojęcie "działki sąsiedniej" powinno być interpretowane funkcjonalnie w ramach "obszaru analizowanego", a nie tylko na podstawie sztywnej odległości. Sąd wskazał również na błędy w sposobie wyznaczenia obszaru analizowanego i analizy zabudowy, naruszające przepisy k.p.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Pojęcie "działki sąsiedniej" powinno być interpretowane funkcjonalnie w ramach "obszaru analizowanego", a nie tylko na podstawie ścisłej odległości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepis, stosując zbyt wąskie kryterium odległościowe. Wskazał, że wyznaczenie "obszaru analizowanego" zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury jest kluczowe dla określenia, które działki sąsiednie należy brać pod uwagę, co powinno uwzględniać funkcjonalne powiązania, a nie tylko fizyczną bliskość.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Warunek "dobrego sąsiedztwa" wymaga, aby co najmniej jedna sąsiednia działka, dostępna z tej samej drogi publicznej, była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dla nowej zabudowy. Interpretacja tego pojęcia powinna być funkcjonalna w ramach obszaru analizowanego.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 59 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Prawo do zagospodarowania terenu zgodnie z warunkami, o ile nie narusza interesu publicznego lub osób trzecich.

rozp. MI art. 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Określa sposób wyznaczania obszaru analizowanego wokół działki budowlanej.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 9 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca argumentowała, że pojęcie "działki sąsiedniej" powinno być interpretowane szerzej, a restrykcyjna wykładnia art. 61 ust. 1 pkt 1 prowadziłaby do prymatu ładu przestrzennego nad prawem własności w sposób nieuzasadniony. Skarżąca wskazała na istnienie bliższej zabudowy, która powinna być brana pod uwagę przy analizie warunków zabudowy, a nie tylko odległe budynki. Sąd uznał, że interpretacja "działki sąsiedniej" przez organy była błędna i powinna być funkcjonalna w ramach "obszaru analizowanego".

Odrzucone argumenty

Organy administracji argumentowały, że odległość istniejącej zabudowy od działki skarżącej (ok. 350 m) uniemożliwia spełnienie warunku "dobrego sąsiedztwa".

Godne uwagi sformułowania

Wszystkie działki znajdujące się w obszarze analizowanym uznać należy, w ujęciu funkcjonalnym, za działki sąsiednie w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uznał, że pojęcie "działki sąsiedniej" winno być interpretowane funkcjonalnie. Działka sąsiednia winna być zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań nowej zabudowy, w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy, a także intensywności wykorzystania terenu.

Skład orzekający

Danuta Tryniszewska-Bytys

przewodniczący

Grażyna Gryglaszewska

sprawozdawca

Stanisław Prutis

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"działki sąsiedniej\" i \"obszaru analizowanego\" na potrzeby ustalania warunków zabudowy, a także zasady prowadzenia analizy warunków zabudowy i stosowania przepisów k.p.a. w tym kontekście."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i interpretacji przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów prawa administracyjnego i jak szerokie rozumienie pojęć może wpłynąć na prawa właściciela nieruchomości. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa planowania przestrzennego.

Jak interpretacja "działki sąsiedniej" decyduje o możliwości zabudowy? Sąd wskazuje na funkcjonalne podejście.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 811/04 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2005-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Danuta Tryniszewska-Bytys /przewodniczący/
Grażyna Gryglaszewska /sprawozdawca/
Stanisław Prutis
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 551/05 - Wyrok NSA z 2006-02-22
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
art. 61, 59
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Tezy
Wszystkie działki znajdujące się w obszarze analizowanym uznać należy, w ujęciu funkcjonalnym, za działki sąsiednie w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.).
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Stanisław Prutis, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2005 r. sprawy ze skargi E. B. –N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Burmistrza W. z dnia [...] września 2004 roku Nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej E. B. –N. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.-
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] września 2004 roku Burmistrz W. odmówił Pani E. B. –N. ustalenia warunków zabudowy, dla inwestycji polegającej na realizacji budynku mieszkalnego i gospodarczego, sytuowanej na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...], położonej w miejscowości J.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] listopada 2004 roku Nr [...] utrzymało w mocy powyższe orzeczenie. Organy obydwu instancji zajęły zgodne stanowisko, motywując je następująco:
W myśl art. 59 ust. 1 ustawy z dn. 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717) zmiana zagospodarowania terenu, w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, wymaga ustalenia – w drodze decyzji – warunków zabudowy, określającej możliwość sytuowania wnioskowanego do realizacji obiektu na danym terenie.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia wszystkich, wymienionych w nim warunków.
W niniejszej sprawie niektóre z nich nie zostały spełnione, a w szczególności ten dotyczący tzw. dobrego sąsiedztwa. Jest to jeden z najważniejszych przepisów związanych
z wymaganiami ochrony i kształtowania ładu przestrzennego. Art. 61 ust. 1 wprowadza zasadę kontynuacji zabudowy. Wymagania, które określa to uregulowanie, są określone przez zabudowę już istniejącą i dotyczącą cech urbanistycznych i architektonicznych planowanej budowy. Działka sąsiednia winna być zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań nowej zabudowy, w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy, a także intensywności wykorzystania terenu. Stąd należy wywieźć wniosek, że zabudowa nie pozwalająca ustalić tych wymogów nie może być traktowana jako spełniająca warunek art. 61 ust. 1 ustawy, którego celem jest dostosowanie zamiarów inwestycyjnych do istniejących w danym miejscu standardów oraz wyłączenie działań inwestycyjnych, tam gdzie tych standardów nie ma. Brak działki sąsiedniej zabudowanej
w odpowiedni sposób ma miejsce w niniejszej sprawie i jest wystarczającą podstawą do odmowy ustalenia warunków zabudowy. Nie można uznać za działkę sąsiednią, działki oddalonej od wnioskowanej do zabudowy nieruchomości o 350 m, ani też położonych
w bliskim sąsiedztwie dwóch hal produkcyjnych – zakładu krawieckiego i zakładu drzewnego. W najbliższym sąsiedztwie, rozumianym w znaczeniu przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku, w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, brak jest zabudowy mieszkaniowej, co już przy nie spełnieniu tego tylko warunku dyskwalifikuje pozytywne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji. Przykłady zabudowań wymienianych przez skarżącą (na działkach nr [...], [...]), nie mogą być przykładem zabudowy sąsiedzkiej, bowiem są usytuowane w zbyt dalekiej odległości, bądź też nie można ich zaliczyć do budowli budownictwa jednorodzinnego.
W skardze, wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku, E. B. –N. zarzuciła zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego naruszenie prawa poprzez niewłaściwą interpretację przepisu
art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz naruszenie normy prawnej zawartej w przepisie art. 6 ust. 2 pkt 1 tego aktu prawnego. Twierdziła, że pojęcie działki sąsiedniej należy interpretować w szerokim rozumieniu, a nie tak zawężająco, jak to uznały w swoich decyzjach oba organy załatwiające sprawę. Ponadto, art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy, daje – jej zdaniem – prawo każdemu do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi
w prawie miejscowym lub decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli nie narusza chronionego prawem interesu publicznego lub osób trzecich. Uważała, że restrykcyjna interpretacja art. 61 ust. 1 pkt 1 prowadziłaby do automatycznego uznania prymatu ładu przestrzennego nad prawem własności, nawet wówczas, gdy konkretne okoliczności by tego nie wymagały. Taka wykładnia stałaby w sprzeczności z zasadą państwa prawa.
Skarżąca zwróciła uwagę, że organy obydwu instancji odnoszą przyszłą zabudowę na jej działce o nr [...], do istniejącej zabudowy na działkach o nr [...] i [...]. Natomiast skarżąca uważa, że odnośnikiem winny być budynki usytuowane na działkach o nr [...]
i [...], leżące w sąsiedztwie działki inwestorki przy tej samej drodze publicznej – ul. P. w J. Skarżąca podała, że Rada Miejska w W., podejmując uchwałę
w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (z [...].09.2000 r.), przewidziała działkę o nr [...] pod teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W piśmie procesowym z dn. [...].02.2005 r. (złożonym do Sądu) skarżąca stwierdziła, że odległość 350 m, na którą powołują się organy, została pomierzona od działki skarżącej o nr [...] do działki nr [...] po długości drogi, pomijając po drodze dwa budynki na działkach nr [...] i [...], znajdujące się naprzeciwko działki skarżącej. Skarżąca wnosił a o uwzględnienie skargi.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga została uwzględniona albowiem zaskarżona decyzja wydana została
z naruszeniem prawa materialnego i procesowego, które – zdaniem Sądu – miało wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa materialnego polega na błędnej interpretacji przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717). Przepis ten uzależnia możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy m.in. od spełnienia warunku, aby "co najmniej jedna sąsiednia działka, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech
i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania". Organy administracji obu instancji przyjmują, iż "działka sąsiednia" w rozumieniu przytoczonego przepisu znajduje się w zbyt dalekiej odległości od działki skarżącej tj. ok. 350 m. Nie wynika, przy tym, z decyzji organów obydwu instancji, jak też z "Analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy" (załącznik do decyzji organu I instancji), w jaki sposób została pomierzona powyższa odległość. Jeżeli by przyjąć za wiarygodne wyjaśnienie skarżącej, iż odległość od działki nr [...] do działki nr [...], przebiega po linii ulicy P.,
z pominięciem bliższej zabudowy, zwłaszcza na działce nr [...], to takie stanowisko organów nie wydaje się prawidłowe.
Zdaniem Sądu pojęcie "działki sąsiedniej" winno być interpretowane funkcjonalnie. Skoro, dla potrzeb ustalenia wymagań dla nowej zabudowy, przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26.08.2003 r. wprowadzają kategorię "obszaru analizowanego", przyjąć należy, iż wyznaczenie obszaru analizowanego jest wskazaniem, które spośród szeroko rozumianych działek sąsiednich będą stanowiły punkt odniesienia do ustalania "wymagań dotyczących nowej zabudowy", o których mowa w przepisach art. 61 ust. 1 pkt 1 oraz art. 61 ust. 6 i 7 w/w ustawy. W konsekwencji stwierdzić należy, iż wszystkie działki znajdujące się na obszarze analizowanym uznać należy, w ujęciu funkcjonalnym, za działki sąsiednie
w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Zgodnie z przepisem § 3 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury obszar analizowany wyznacza się wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, a granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy
w odległości nie mniejszej, niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem
o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej niż 50 metrów. Sposób wyznaczenia obszaru analizowanego "wokół działki budowlanej" można uznać za dyskusyjny – czy ma to być zakreślony krąg o promieniu nie mniejszym niż 50 m, czy też – jak uczyniono w niniejszej sprawie – zakreślenie granic w prostokącie. Nie ulega wszakże wątpliwości, że zachowane powinny być odległości prawem przepisane. Granice obszaru analizowanego wyznacza się
w odległości nie mniejszej, niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem.
W niniejszej sprawie szerokość frontu działki nie została podana, jak też trzykrotna szerokość tej działki. I w takiej bowiem odległości winny być zakreślone granice obszaru analizowanego. Nie mniej jednak, istniejący załącznik graficzny do decyzji organu I instancji, wyraźnie wskazuje, że w granicach "obszaru analizowanego" znajduje się nie tylko działka zabudowana o nr [...], ale także działki o nr [...] i [...], które są zabudowane (co wykazała skarżąca), zaś nie figurują jako zabudowane na załączniku graficznym (mapie) dołączonej do decyzji organu I instancji. Nie mogły więc być przedmiotem "analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Takie działanie organu narusza nie tylko reguły postępowania dowodowego (art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa), ale także zasady postępowania administracyjnego, wyrażone w przepisach art. 7, 8 i 9 zd. 1 kpa.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, oraz
z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI