II SA/Bk 805/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. odmawiającą umorzenia w całości należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami, na łączną kwotę ponad 8000 zł. Skarżący, 49-letni bezrobotny mężczyzna, utrzymujący się z zasiłku stałego w kwocie 645 zł miesięcznie i posiadający orzeczenia o niepełnosprawności, wnosił o umorzenie długu, powołując się na swoją trudną sytuację zdrowotną i finansową. Organy administracji uznały, że umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego następuje w ramach uznania administracyjnego, ale nie może być dowolne. Podkreślono, że obowiązek alimentacyjny jest bezwzględny, a świadczenia z funduszu alimentacyjnego stanowią swoisty kredyt, który powinien zostać spłacony. Mimo trudnej sytuacji skarżącego, organy uznały, że nie jest ona na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać umorzenie, zwłaszcza że skarżący dokonywał wpłat rat (100 zł miesięcznie) i posiadał możliwość podjęcia pracy, nawet w warunkach chronionych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd wskazał, że choć sytuacja dochodowa i rodzinna może być przesłanką do umorzenia, ostateczna decyzja należy do organu administracji, który musi rozważyć całokształt materiału dowodowego. Sąd podkreślił również, że umorzenie należności oznaczałoby przerzucenie obowiązku utrzymania dziecka na wszystkich podatników, co jest sprzeczne z interesem społecznym. Sąd odwołał się także do wcześniejszych orzeczeń NSA w podobnych sprawach skarżącego, które również oddalały jego wnioski o umorzenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego w kontekście uznania administracyjnego, sytuacji dłużnika alimentacyjnego oraz interesu społecznego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i jego indywidualnych okoliczności. Nacisk na uznaniowy charakter decyzji organu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy trudna sytuacja zdrowotna i finansowa dłużnika alimentacyjnego uzasadnia umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, o ile sytuacja ta nie jest na tyle wyjątkowa i obiektywnie uniemożliwiająca spłatę, a dłużnik nie wykazuje braku starań w celu podjęcia pracy lub poprawy swojej sytuacji.
Uzasadnienie
Umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego następuje w ramach uznania administracyjnego, ale nie może być dowolne. Zwrot należności jest zasadą, a umorzenie wyjątkiem. Sytuacja dłużnika musi być na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać przerzucenie jego osobistego długu na wszystkich podatników. Sąd uznał, że skarżący, mimo niepełnosprawności i niskich dochodów, nie wykazał braku możliwości podjęcia pracy lub poprawy swojej sytuacji, a jego zadłużenie powstało na skutek zaniechań.
Jaki jest zakres kontroli sądowej nad decyzjami wydawanymi w ramach uznania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd administracyjny kontroluje legalność decyzji uznaniowych, sprawdzając prawidłowość postępowania dowodowego i wyjaśnienia stanu faktycznego, a nie celowość rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Kontrola legalności decyzji uznaniowych polega na sprawdzeniu, czy organ prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, wyjaśnił stan faktyczny zgodnie z przepisami k.p.a. i rozważył wszystkie okoliczności mające wpływ na wybór rozstrzygnięcia. Sąd nie bada celowości decyzji, ale jej zgodność z prawem.
Przepisy (6)
Główne
u.p.o.a. art. 30 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Przepis ten stanowi podstawę do umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego w drodze decyzji administracyjnej, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną dłużnika. Rozstrzygnięcie ma charakter uznaniowy, ale nie dowolny.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten reguluje utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten nakłada na organ obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis ten stanowi podstawę do oddalenia skargi.
k.r.o. art. 133
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Przepis ten określa obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sytuacja skarżącego nie jest na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego. • Umorzenie należności oznaczałoby przerzucenie osobistego długu dłużnika na wszystkich podatników, co jest sprzeczne z interesem społecznym. • Skarżący nie wykazał braku możliwości podjęcia pracy lub poprawy swojej sytuacji. • Zwrot należności jest zasadą, a umorzenie wyjątkiem.
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja zdrowotna i finansowa skarżącego uzasadnia umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego.
Godne uwagi sformułowania
świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacane są w zastępstwie osób zobowiązanych do alimentacji, które z różnych powodów nie są w stanie swych zobowiązań regulować samodzielnie. Pomoc ta udzielana jest w zastępstwie osób zobowiązanych do alimentacji, a nie zamiast tych osób. • Wypłata świadczeń alimentacyjnych przez organy państwa stanowi swoisty kredyt udzielany osobom zobowiązanym do alimentacji, który to kredyt winien zostać przez te osoby spłacony. • Umorzenie należności Z. P. z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłacanych na rzecz osób uprawnionych, oznaczałoby obarczenie wszystkich podatników osobistym długiem strony. • Zobowiązania o charakterze alimentacyjnym mają zatem charakter obligatoryjny, a wszelkie zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego także mają charakter wyjątkowy i powinny być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający.
Skład orzekający
Marek Leszczyński
przewodniczący
Elżbieta Lemańska
członek
Barbara Romanczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego w kontekście uznania administracyjnego, sytuacji dłużnika alimentacyjnego oraz interesu społecznego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i jego indywidualnych okoliczności. Nacisk na uznaniowy charakter decyzji organu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o pomocy społecznej i funduszu alimentacyjnym, ilustrując trudną sytuację dłużników alimentacyjnych i granice uznania administracyjnego. Jest to interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i socjalnym.
“Czy państwowy dług alimentacyjny można umorzyć? Sąd wyjaśnia granice uznania administracyjnego.”
Dane finansowe
WPS: 5858,82 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.