II SA/BK 762/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące odprowadzania wód opadowych, nakazując organom dokładniejsze wyjaśnienie przyczyn problemu i uwzględnienie interesów wszystkich stron.
Sprawa dotyczyła sporu o odprowadzanie wód opadowych między sąsiadującymi działkami. Po kilku decyzjach organów administracji, WSA w Białymstoku uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy nie wyjaśniły wystarczająco przyczyn problemu i nie ustaliły pierwotnego stanu gruntu przed zmianami. Sąd nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wszystkich okoliczności i interesów stron.
Sprawa wywodzi się z wniosku o interwencję w sprawie zatamowania przez jednego z właścicieli spustu wody opadowej spływającej z kilku działek. Po wielokrotnych postępowaniach i decyzjach organów administracji, w tym Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które uchylały decyzje Wójta Gminy, sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. WSA uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając, że organy administracji nie wykazały należytej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy. Sąd podkreślił, że organy powinny ustalić pierwotny stan gruntu i przyczyny problemów z odprowadzaniem wód, a nie tylko regulować istniejący od lat stan, który powstał m.in. w wyniku budowy drogi powiatowej. Sąd wskazał na naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy i zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom. W konsekwencji, WSA uchylił decyzje organów obu instancji i nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem zaleceń sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie wyjaśniły wystarczająco przyczyn problemu, nie ustaliły pierwotnego stanu gruntu i nie uwzględniły wszystkich okoliczności, w tym wpływu budowy drogi powiatowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji nie dopełniły obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy zgodnie z art. 7 KPA, nie zbadały pierwotnego stanu gruntu i przyczyn powstania problemu z odprowadzaniem wód, co uniemożliwiło prawidłowe rozstrzygnięcie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania.
pr. wod. art. 29
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne
Reguluje obowiązki właściciela gruntu w zakresie zmian stanu wody na gruncie i odprowadzania wód, a także uprawnienia organu do nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu podjęcia wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna wydania decyzji przez organ odwoławczy (w tym uchylenie decyzji organu I instancji).
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania.
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Zapewnienie czynnego udziału stronom w postępowaniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji nie ustaliły pierwotnego stanu gruntu i przyczyn problemu z odprowadzaniem wód. Organy nie zbadały wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym wpływu budowy drogi powiatowej. Decyzja organu była jednostronna i nie uwzględniała interesów wszystkich stron. Organy nie zapewniły stronom czynnego udziału w postępowaniu.
Godne uwagi sformułowania
Organy administracji publicznej jednostronnie rozstrzygając o prawach lub obowiązkach strony postępowania, w procesie dowodzenia powinny w sposób szczególny zwracać uwagę na te okoliczności sprawy, które pozostają sporne. aby swoboda w ocenie dowodów nie przybrała formy dowolności, wydawane rozstrzygnięcia muszą znajdować należyte umocowanie w zebranym materiale dowodowym Organy obu instancji nie wyjaśniły podstawowych okoliczności, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a mianowicie nie ustaliły przyczyn zalewania przedmiotowych terenu, czyli nie ustaliły jaki był pierwotny stan gruntu, jeszcze przed wystąpieniem powyższego problemu.
Skład orzekający
Stanisław Prutis
przewodniczący
Małgorzata Roleder
członek
Anna Sobolewska-Nazarczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenie przez organy administracji obowiązków procesowych w zakresie ustalania stanu faktycznego i oceny dowodów w sprawach dotyczących stosunków wodnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporów o odprowadzanie wód opadowych między sąsiadującymi działkami, gdzie problem ma długotrwały charakter i jest powiązany z infrastrukturą drogową.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowy problem sąsiedzki związany z wodą, ale z perspektywy błędów proceduralnych organów administracji, co jest cenne dla prawników procesualistów.
“Sąd uchyla decyzje ws. wód opadowych: Organy zlekceważyły obowiązek wyjaśnienia sprawy.”
Dane finansowe
WPS: 200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 762/06 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2007-01-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-11-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Sobolewska-Nazarczyk /sprawozdawca/ Małgorzata Roleder Stanisław Prutis /przewodniczący/ Symbol z opisem 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom Hasła tematyczne Wodne prawo Sygn. powiązane II OSK 613/07 - Wyrok NSA z 2008-05-14 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2005 nr 239 poz 2019 art. 29 Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne - tekst jednolity Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania robót I. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2006r. nr [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego M. S. kwotę 200 złotych ( słownie dwieście złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego.- Uzasadnienie Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco: Wnioskiem z dnia [...] maja 2004 roku pani B. P., pan K. W., pan S. P. i pan M. S. zwrócili się do Wójta Gminy P. o interwencję w sprawie zatamowania przez pana J. W. spustu wody opadowej spływającej po dużych opadach deszczu lub w czasie roztopów z działek S. P., K. W., Sz. L., M. S. i Cz. S. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Wójt Gminy P. w dniu [...] lipca 2004 roku wydał decyzję Nr [...], którą nakazał pani B. P. rozebranie rurociągu oraz zebranie ziemi nawiezionej na działkę, która blokuje odpływ wód powierzchniowych, a Państwu D. i J. W. przywrócenie do stanu poprzedniego przepływu wody tj. rurociągu przebiegającego pod stodołą. Z decyzją Wójta Gminy P. nie zgodzili się państwo D. i J. W. i wnieśli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 roku uchyliło decyzję Wójta Gminy P. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wójt Gminy P. wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] maja 2005 roku nakazującą Pani B. P., pani M. D. i panu J. W. przywrócenie stanu poprzedniego części działek oznaczonych numerami geodezyjnymi [...] w miejscu stanowiącym naturalny okresowy ciek (spływ) wód powierzchniowych. Z decyzją tą nie zgodzili się pani B. P. oraz państwo D. i J. W. i wnieśli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. Decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. ponownie uchyliło decyzję Wójta Gminy P. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy i po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej Wójt Gminy P. w dniu [...] grudnia 2005 roku wydał decyzję Nr [...], w której nakazał panu J. W. - właścicielowi działki oznaczonej nr geodezyjnym [...] udrożnienie zamurowanego rurociągu znajdującego się pod budynkiem inwentarsko-składowym, służącego do odprowadzania wody opadowej płynącej od przepustu drogowego przez działki nr geod. [...] i nr geod. [...] w stronę rzeki N. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że Państwo B. P. i M. D. wykonali zobowiązania nałożone decyzją Wójta Gminy P. z dnia [...] maja 2005 r. mimo jej uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. W trakcie postępowania ustalono, że na działce stanowiącej własność Państwa D. i J. W. w miejscu obecnego budynku inwentarsko-składowego wcześniej umiejscowiona była stodoła. Stodoła ta była krótsza od obecnego budynku inwentarsko-składowego, zatem woda pochodząca z opadów i roztopów płynęła pomiędzy działką nr geod. [...] a stodołą na działkę Państwa D. i J. W. Po wybudowaniu budynku inwentarsko-składowego Pan J. W. wykonał pod tym budynkiem kanał odprowadzający wody powierzchniowe. Kanał ten został przez Pana J. W. zamurowany wiosną 2004 r. Zaszła zatem potrzeba udrożnienia kanału, celem odprowadzania wód powierzchniowych z działek sąsiednich i działki Pana J. W. w kierunku rzeki N. Z decyzją tą nie zgodzili się państwo D. i J. W., wnosząc odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W odwołaniu skarżący podnieśli, że Wójt Gminy P.: – nie odniósł się do terenu powyżej przepustu i zmian, jakie nastąpiły w wyniku zabudowy działek oraz budynków gospodarczych, – nie ustosunkował się do wydanego w dniu [...] stycznia 1983 r. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego, – przychylił się do wypowiedzi osób, które wniosły skargę (nie uwzględniając stanu faktycznego), – nie uwzględnił stanu technicznego przepustu wykonanego na własne potrzeby (20 cm x 20 cm), który nigdy nie służył do odwodnienia terenów przyległych. – stwierdził, że usunięto rurociąg i nawieziono ziemię, co nie jest zgodne z prawdą, – nie rozważył możliwości odprowadzenia wody przez osoby skarżące przez własny teren, – zignorował sprawę odwodnienia drogi powiatowej, z której woda zalewa teren prywatny. Końcowo skarżący wyjaśnili, że ze względu na stan techniczny budynku i kanału nie wyrażają zgody na odprowadzanie wody z działek sąsiednich, natomiast wyrażają zgodę na propozycję Wójta wykonania podziemnego kanału po granicy działek. Po rozpoznaniu powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] maja 2006 roku nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzje w całości oraz nakazało: – panu M. S. właścicielowi działki nr geodezyjny [...] zamurowanie w terminie 14 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji, otworu w ogrodzeniu między jego działką a działką nr geodezyjny [...] stanowiącą współwłasność pani B. P. i pana B. N., – pani B. P. i panu B. N. współwłaścicielom działki nr geodezyjny [...], aby w terminie 14 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji zamurowali otwór w ogrodzeniu między ich działką a działką nr geodezyjny [...] stanowiącą własność pani M. D., usunęli rurę betonową (pozostałość po rurociągu) i zniwelowali rów ziemny biegnący od ogrodzenie z działką nr geodezyjny [...] do ogrodzenia z działką nr geodezyjny [...] oraz usunęli płyty eternitowe znajdujące się wzdłuż ogrodzenia z działką nr [...] na wysokości budynku gospodarczego pana J. W. i zniwelowali teren działki do poziomu podmurówki, na której znajduje się ogrodzenie. W uzasadnieniu swego stanowiska Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. szczegółowo przedstawiło stan faktyczny znajdujący się na przedmiotowym gruncie, a ustalony w toku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2006 roku. Na tej podstawie wskazano, że wszystkie działki tj. o nr geod. [...] stanowiąca własność Pana M. S., o nr geod. [...] stanowiąca współwłasność Pani B. P. i Pana B. N., o nr geod. [...] stanowiąca własność Pani M. D. i o nr geod. [...] stanowiąca własność Pana J. W. (patrząc od drogi) mają spadek w kierunku rzeki N. Ustalenie to oraz fakt, że spływ wody od przepustu drogowego mającego wylot na działce nr geod. [...] stanowiącej własność Pana M. S. przez działki nr geod. [...], nr geod. [...] nie jest naturalnym spływem wody pochodzącej z opadów atmosferycznych, ale jest on ukształtowany przez właścicieli działek tj. Pana M. S. (działka nr geod. [...]), Panią B. P. i Pana B. N. (współwłaścicieli działki nr geod. [...]) stanowiło podstawę do przyjęcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., że to nie Pan J. W. powinien umożliwić przepływ wody pod budynkiem gospodarczym, ale właściciele działek nr geod. [...] i nr geod. [...] powinni przywrócić naturalny spływ wód opadowych w kierunku rzeki N., poprzez likwidację otworów w ogrodzeniach ich działek. Ponadto współwłaściciele działki nr geod. [...] powinni zlikwidować rów ziemny biegnący przez ich działkę a także obniżyć poziom działki do wysokości podmurówki ogrodzenia między ich działką i działką nr [...] (na całej długości ogrodzenia) w miejscu gdzie ogrodzenie to styka się z budynkiem gospodarczym na działce nr [...] stanowiącej własność Pana J. W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż stosownie do art. 29 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. j. Dz. U. z 2005 roku, nr 239, poz. 2019) "na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom". Odnosząc się do zarzutów skarżących podniesionych w odwołaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało, za niezasadne zarzuty zignorowania sprawy odwodnienia drogi powiatowej, z której woda zalewa teren prywatny, gdyż kwestia ta nie była przedmiotem rozpatrzenia w tym postępowaniu. Przedmiotem postępowania było natomiast ustalenie czy zakłócenie stosunków wodnych na działkach nr geod. [...] i nr geod. [...] spowodowane był wyłącznie przez Pana J W. Ponadto Kolegium nie uwzględniło również tego, iż nie zbadano stanu technicznego przepustu pod budynkiem inwentarsko-składowym, ze względu na to, iż badanie stanu technicznego budynków i budowli nie należy do właściwości Wójta Gminy P., lecz do organów nadzoru budowlanego. Ponadto nie ustosunkowano się do wydanego w dniu [...] stycznia 1983 r. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego, ponieważ przedmiotem sprawy nie była kwestia badania zgodności z prawem pozwolenia na budowę, lecz zakłócenie stosunków wodnych, które mogło być spowodowane zamurowaniem w 2004 r. przepustu pod tym budynkiem. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. pan M. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. W uzasadnieniu swego stanowiska skarżący wskazał, iż zaskarżoną decyzją nakazano mu zamurowanie otworu w ogrodzeniu, które nie jest jego własnością i wykopanie na własny koszt rowu około 200 m w stronę rzeki N., aby woda z przyległych działek mogła płynął i zatapiać działkę. Jednocześnie podkreślił, iż nie zgadza się z tym, iż to on zakłócił spływ wody skoro płynęła ona tak od pobudowania i podniesienia drogi tj. od ponad 40 lat. Mając powyższe na uwadze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, iż skarżący sam przyznaje, że mostek do odprowadzania wody powstałej z roztopów i opadów atmosferycznych, która spływa z pól i ulicy umieszczony jest na jego działce, która w ewidencji gruntów oznaczona jest nr geod. [...]. Skoro tak to odprowadzenie wody, wypływającej z przepustu drogowego powinno nastąpić bezpośrednio po działce skarżącego, która ma spadek w kierunku rzeki N. Natomiast w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2006 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, że woda wypływająca z przepustu drogowego na działce nr geod. [...] została sztucznie skierowana na działki sąsiednie tj. nr geod. [...], będącą we współwłasności Państwa B. P. i B. N., a następnie na działkę nr geod. [...], będącą własnością Pani M. D. Odnosząc się do zarzutów skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. ponadto podniosło, iż z sentencji skarżonej decyzji nie wynika, aby nakazano Panu M. S. wykopanie na własny koszt rowu o długości około 200 m w kierunku rzeki N. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nakazało jedynie zamurowanie otworu w podmurówce ogrodzenia między działką skarżącego a działką Państwa B. P. i B. N. Możliwe jest, że w przyszłości zajdzie taka potrzeba o ile dojdzie do tak dużych opadów lub roztopów, że woda wypływająca z przepustu drogowego nie wsiąknie w całości w grunt. Dodatkowo Kolegium nie podzieliło stanowiska skarżącego, że skoro ogrodzenie nie jest jego własnością to fakt ten zwalnia go z obowiązku zamurowania otworu, co zostało nakazane skarżoną decyzją. Okoliczności sprawy wskazują na to, że otwór w ogrodzeniu powstał z inicjatywy skarżącego, bardzo możliwe, że za zgodą współwłaścicieli działki nr geod. [...], którzy następnie poprzez otwór w ogrodzeniu między ich działką i działką nr geod. [...] umożliwili odpływ wody na działkę Pani M. D., graniczącą z działką nr geod. [...], będącą własnością Pana J. W. Niezasadny w ocenie Kolegium jest również zarzut skarżącego, że tylko on został zobowiązany do przywrócenia poprzedniego stanu spływu wód, gdyż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego dotyczy także działki nr geod. [...] Państwa B. P. i B. N. i to w większym zakresie. Właścicielom działki nr geod. [...] nakazano, bowiem zniwelowanie rowu ziemnego biegnącego w poprzek działki oraz usunięcie płyt eternitowych i wyrównanie poziomu działki do wysokości podmurówki w miejscu, gdzie działka nr geod. [...] styka się z budynkiem gospodarczym Pana J. W.. Końcowo Kolegium podkreśliło, iż to od działki skarżącego, na której znajduje się wylot przepustu drogowego, rozpoczyna się sztuczne odprowadzenie wody w kierunku działki nr [...] stanowiącej własność Pana J. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu. Zasługują bowiem częściowo na uwzględnienie zarzuty strony skarżącej, iż wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzja jednostronnie uwzględnia interesy niektórych uczestników postępowania i wybiórczo ocenia zgromadzony materiał dowodowy, nie ustalając rzeczywistych przyczyn istniejącego stanu faktycznego sprawy. Fundamentalną zasadą postępowania administracyjnego jest spoczywający na organie obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy - art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 30, poz. 168 ze zm.), przy zapewnieniu właściwego udziału w tych czynnościach wszystkim stronom postępowania (art. 10 kpa). Właściwe ustalenie stanu faktycznego - niezbędne dla prawidłowości podejmowanych decyzji - wymaga z kolei wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego - art. 77 kpa. Poszukiwanie i ujawnianie dowodów oparte jest z kolei na zasadzie legalności i jawności. Trzeci, równie istotny filar dowodzenia w postępowaniu administracyjnym, stanowi zasada swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). Ocenie podlega każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej z sobą łączności. Organy administracji publicznej jednostronnie rozstrzygając o prawach lub obowiązkach strony postępowania, w procesie dowodzenia powinny w sposób szczególny zwracać uwagę na te okoliczności sprawy, które pozostają sporne. Nie umniejszając przypisanego organom administracyjnym prawa do swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa) należy podkreślić, że aby swoboda w ocenie dowodów nie przybrała formy dowolności, wydawane rozstrzygnięcia muszą znajdować należyte umocowanie w zebranym materiale dowodowym, a wszystkie strony winny mieć zapewniony czynny udział w całości postępowania przebiegającego przed organami administracji i ocenie zebranego materiału dowodowego. W ocenie Sądu wymogów tych po części nie spełnia zaskarżona decyzja. W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę decyzji, postanowień, aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony tylko w aktach sprawy. W świetle przytoczonych przepisów rozpoznanie skargi wymagało dokonania oceny zgodności zaskarżonej decyzji z art. 138 § 1 pkt 2 kpa, stanowiącym podstawę prawną wydania tej decyzji. W przedmiotowej sprawie - jak ustalił organ - wszystkie działki tj. o nr geodezyjnym [...] - stanowiąca własność Pana M. S., o nr geodezyjnym [...] - stanowiąca współwłasność Pani B. P. i Pana B. N., o nr geodezyjnym [...] - stanowiąca własność Pani M. D. i o nr geodezyjnym [...] stanowiąca własność Pana J. W. (patrząc od drogi) mają spadek w kierunku rzeki N. Ukształtowany obecnie spływ wody od przepustu drogowego mającego wylot na działce nr geodezyjnym [...], stanowiącej własność Pana M. S. przez działki nr geodezyjny [...], nr geodezyjny [...] nie jest naturalnym spływem wody pochodzącej z opadów atmosferycznych lub roztopów, ale jest on ukształtowany przez właścicieli działek tj. M. S., B. P. i Pana B. N., M. D., a także jeszcze do niedawna przez J. W. Tak stan spływu wody – jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego został ukształtowany około 20 lat temu. Zbudowanie bowiem drogi powiatowej P. – Ch. spowodowało spływ wód pochodzących z opadów atmosferycznych i zalewanie terenu – poprzez przepust drogowy o średnicy 60 cm, mający wylot na działce nr geodezyjny [...], stanowiącej własność skarżącego M. S. i pozostałych właścicieli tych terenów. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (tekst jednolity Dz.U. z 2005 roku, nr 239, poz. 2019 ze zm.) który wskazuje, iż właściciel gruntu nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich, nie może również odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Natomiast jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, właściwy organ może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Cytowany przepis zatem odnosi się do sytuacji, gdy na skutek pewnych zdarzeń doszło do naruszenia naturalnych stosunków wodnych, przy czym musi to być naruszenie tego rodzaju, iż powoduje szkodę dla gruntów sąsiednich. W sytuacji - gdy doszło do naruszenia stosunków wodnych, organ ma dwie możliwości. Po pierwsze może nakazać naruszającemu wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, po drugie - może nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego. Konstrukcja przepisu pozwala przyjąć taką regułę interpretacyjną, iż przywrócenie do stanu poprzedniego jest środkiem subsydiarnym, tj. takim, który należy zastosować, gdy nie ma możliwości wykonania urządzeń zapobiegających szkodom albo gdy z okoliczności sprawy wynika, iż ich wykonanie nie zapobiegnie szkodliwym wpływom na grunt sąsiedni. W tym miejscu wskazać należy, iż organy gminy oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w chwili obecnej chcą uregulować stan gruntu, istniejący od około 20 lat, a jak potwierdza zgromadzony materiał dowodowy zaistniały poprzez zbudowanie drogi powiatowej P. – Ch., co spowodowało spływ wód pochodzących z opadów atmosferycznych i zalewanie pobliskich terenów, należących do osób prywatnych. Podkreślić trzeba, iż celem postępowania administracyjnego jest wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej. Rozstrzygnięcie takie jest możliwe, gdy organ administracji publicznej - zgodnie z zasadą ustalenia prawdy obiektywnej - podejmie wszelkie niezbędne czynności zmierzające do wszechstronnego zbadania sprawy. Co więcej, organ administracji publicznej, zgodnie z art. 7 kpa, jest zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli. W niniejszej sprawie – mimo dość dokładnych ustaleń obecnego stanu gruntu, organy obu instancji nie wyjaśniły podstawowych okoliczności, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a mianowicie nie ustaliły przyczyn zalewania przedmiotowych terenu, czyli nie ustaliły jaki był pierwotny stan gruntu, jeszcze przed wystąpieniem powyższego problemu. W szczególności nie ustalono, kiedy i w jaki sposób następowały stanu wód na gruncie, jak odbywał się wcześniej naturalny spływ wody przed dokonaniem zmian (zarówno przed pobudowaniem przepustu drogowego, jak i po jego pobudowaniu), a dokładniej ukształtowania terenu, stanu zagospodarowania poszczególnych działek. Dopiero po dokonaniu powyższych ustaleń możliwe będzie rozwiązanie przez organy gminy zaistniałego problemu i to nie tylko tymczasowo, na potrzeby niniejszego postępowania administracyjnego, bez względu na konsekwencje z tego wynikające (dalsze zalewanie przedmiotowych terenów), a przy uwzględnieniu zmian, które definitywnie i na przyszłość rozwiążą zaistniały problem. Organ przy tym powinien mieć na uwadze, aby w sprawie zapewniony miały udział wszyscy uczestnicy postępowania. Dlatego też Sąd uchylił zaskarżone decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "c" ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm). Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien mieć na uwadze przedstawione naruszenia przepisów prawa i w/w zalecenia Sądu, zmierzające do prawidłowe rozstrzygnięcia w sprawie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było orzeczenie z urzędu o wstrzymaniu wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). O obowiązku zwrotu kosztów postępowania skarżącemu, Sąd orzekł na podstawie art. 200 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI