II SA/Bk 759/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania o zasiłek stały z tytułu opieki nad chorym dzieckiem, uznając, że zmiana przepisów prawa materialnego wyeliminowała możliwość przyznania takiego świadczenia.
Skarżąca domagała się przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Postępowanie zostało umorzone przez organy administracji z powodu zmiany przepisów ustawy o pomocy społecznej, która wyeliminowała możliwość przyznania tego typu świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, uznając, że umorzenie było zasadne ze względu na bezprzedmiotowość postępowania w świetle nowego stanu prawnego.
Sprawa dotyczyła wniosku M. D. o przyznanie zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Postępowanie zostało umorzone przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie, a następnie decyzję tę utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Jako podstawę umorzenia wskazano zmianę przepisów ustawy o pomocy społecznej – nowa ustawa z dnia 12 marca 2004 roku nie przewidywała już zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, argumentując, że jej syn nadal wymaga stałej opieki, a orzeczenie potwierdzające tę okoliczność uzyskała dopiero po zmianie przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że umorzenie postępowania było zasadne, ponieważ zgodnie z art. 150 nowej ustawy, do spraw wszczętych i niezakończonych przed jej wejściem w życie stosuje się jej przepisy. Ponieważ nowa ustawa wyeliminowała możliwość przyznania takiego świadczenia, postępowanie stało się bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że skarżąca otrzymała inne świadczenia z tytułu niepełnosprawności dziecka na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, zmiana przepisów prawa materialnego w toku postępowania administracyjnego, skutkująca wyeliminowaniem danego świadczenia z systemu prawnego, zobowiązuje organ administracji do uwzględnienia nowego stanu prawnego i umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Uzasadnienie
Nowa ustawa o pomocy społecznej z 2004 roku nie przewiduje już zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Zgodnie z art. 150 tej ustawy, do spraw wszczętych i niezakończonych przed jej wejściem w życie stosuje się jej przepisy. Wobec braku podstawy prawnej do przyznania świadczenia, postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (11)
Główne
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.s. art. 27 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej
u.p.s. art. 43 § ust. 6
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej
u.p.s. art. 150
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
u.ś.r. art. 17
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 17 § pkt. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
u.r.z.o.n. art. 6 b § ust. 3 pkt 7 i 8
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
u.p.s. art. 160
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana przepisów prawa materialnego wyeliminowała możliwość przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Wniosek o zasiłek stały był niekompletny z powodu braku orzeczenia o niepełnosprawności dziecka z wymaganymi wskazaniami.
Odrzucone argumenty
Skarżąca argumentowała, że sprawa powinna być rozpoznana na podstawie przepisów obowiązujących przed zmianą prawa i domagała się wyrównania za okres, gdy sprawa była w sądzie.
Godne uwagi sformułowania
Dopóki nie została złożona w tej mierze właściwa wymagana dokumentacja(orzeczenie w tym wypadku), dopóty nie mogło być mowy o złożeniu kompletnej dokumentacji niezbędnej do przyznania skarżącej zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Nowa ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej nie przewiduje już przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Wobec tej okoliczności w pełni zasadnym było umorzenie postępowania o przyznanie tegoż zasiłku, z uwagi na bezprzedmiotowość jego dalszego prowadzenia w odniesieniu do konstrukcji prawnej wyeliminowanej przez ustawodawcę z ustawy o pomocy społecznej. Okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawić się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. Zmiana przepisów prawa materialnego w toku postępowania administracyjnego, między wszczęciem postępowania w pierwszej instancji a rozpatrzeniem sprawy, zobowiązywała organ administracji do uwzględnienia nowego stanu prawnego.
Skład orzekający
Danuta Tryniszewska-Bytys
przewodniczący
Elżbieta Trykoszko
członek
Stanisław Prutis
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w prawie administracyjnym, zwłaszcza w kontekście zmian ustawowych dotyczących świadczeń socjalnych i konieczności umorzenia postępowania z powodu bezprzedmiotowości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów ustawy o pomocy społecznej i może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych obszarach prawa, choć zasady interpretacji przepisów przejściowych są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje zmian legislacyjnych dla obywateli i stanowi przykład zastosowania przepisów przejściowych w prawie administracyjnym.
“Zmiana prawa odebrała prawo do świadczenia – jak sądy interpretują takie sytuacje?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 759/04 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2005-01-25 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-11-30 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Danuta Tryniszewska-Bytys /przewodniczący/ Elżbieta Trykoszko Stanisław Prutis /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6321 Zasiłki stałe Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 105 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 1990 nr 87 poz 506 art. 27 ust. 1 i art. 43 ust. 6 Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. Dz.U. 1997 nr 123 poz 776 art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dz.U. 2004 nr 64 poz 593 art. 150 Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255 art. 17 Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych Tezy I. Jasnym jest, iż dla właściwego rozpatrzenia wniosku o przyznanie wskazanego świadczenia z opieki społecznej w trybie ustawy z dnia 29.11.1990 r., niezbędne było złożenie orzeczenia powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. W orzeczeniu powiatowego zespołu, poza ustaleniem niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, powinny być zawarte wskazania dotyczące konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji i konieczności stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Dopóki nie została złożona w tej mierze właściwa wymagana dokumentacja(orzeczenie w tym wypadku), dopóty nie mogło być mowy o złożeniu kompletnej dokumentacji niezbędnej do przyznania skarżącej zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. II. Nowa ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej nie przewiduje już przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Wobec tej okoliczności w pełni zasadnym było umorzenie postępowania o przyznanie tegoż zasiłku, z uwagi na bezprzedmiotowość jego dalszego prowadzenia w odniesieniu do konstrukcji prawnej wyeliminowanej przez ustawodawcę z ustawy o pomocy społecznej. III. Okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawić się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zmiana przepisów prawa materialnego w toku postępowania administracyjnego, między wszczęciem postępowania w pierwszej instancji a rozpatrzeniem sprawy, zobowiązywała organ administracji do uwzględnienia nowego stanu prawnego. Jeżeli zatem nowe przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej nie dopuszczają już możliwości wydania decyzji w sprawach określonego rodzaju(przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem), to organ administracji mógł jedynie umorzyć postępowanie, co zresztą w niniejszej sprawie trafnie uczynił. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] sierpnia 2004r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę, - Uzasadnienie Sygnatura akt II SA/ Bk 759/04 Uzasadnienie: Zaskarżoną decyzją Nr [...], z dnia [...] sierpnia 2004 roku, wydaną z powołaniem na art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 i art. 17 pkt. 1 kpa oraz art. 150 i art. 160 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593), po rozpatrzeniu odwołania M. D. od decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B. z dnia [...].06.2004 roku, znak: [...], umarzającej z urzędu postępowanie w sprawie przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem; Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił następujący stan sprawy: Zaskarżoną decyzją, organ I instancji umorzył z urzędu postępowanie w sprawie przyznania M. D. zasiłku stałego z tytułu sprawowania opieki nad chorym dzieckiem. Jako powód umorzenia postępowania wskazał zmianę przepisów prawa materialnego - ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 1998 roku, Nr 64, poz. 1998 ze zm.). W złożonym odwołaniu M. D. kwestionuje zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie, podnosząc, iż jej syn w dalszym ciągu wymaga stałej opieki osoby drugiej w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Orzeczenia, potwierdzającego niniejszą okoliczność nie mogła dostarczyć wcześniej z uwagi na jego brak. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. zważyło, co następuje: W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania miała miejsce zmiana stanu prawnego, która nastąpiła po dostarczeniu przez skarżącą wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2004 roku. znak: Sygn. akt [...]. Niniejszy wyrok zmieniający zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję z dnia [...] stycznia 2003roku, i ustalający, że małoletni D. D. wymaga konieczności długotrwałej opieki innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, został wydany i dostarczony do organu I instancji po uchyleniu przepisów ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 roku. Ustawa, w oparciu o przepisy której M. D. ubiegała się o przyznanie świadczenia utraciła moc z dniem 31 kwietnia 2004 roku. Obowiązująca, od dnia 1 maja 2004 roku, ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593), w art. 150 stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy tej ustawy. Zatem sprawa, w której zostało wszczęte postępowanie z wniosku skarżącej, podlegało rozpatrzeniu przez organ I instancji na podstawie obowiązujących przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej. Z kolei przepisy tej ustawy nie przewidują przyznawania takiego rodzaju świadczenia pomocy społecznej, jak zasiłek stały z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Z tego względu prowadzone przez organ l instancji postępowanie podlegało umorzeniu - jako bezprzedmiotowe. Zarówno organ I jak i II instancji, nie kwestionuje podnoszonych przez skarżącą w odwołaniu twierdzeń, iż niepełnosprawny syn wymagał i obecnie także wymaga stałej opieki drugiej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Umorzenie postępowania nastąpiło wyłącznie z uwagi na zmianę przepisów prawa materialnego, a nie jakichkolwiek wątpliwości co do stanu zdrowia dziecka w tym konieczności długotrwałej opieki innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zaistniała zmiana stanu prawnego spowodowała natomiast objęcie skarżącej pomocą przewidzianą w ustawie z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). Niniejsza ustawa obowiązuje od dnia 1 maja 2004 roku. W trybie przepisów tej ustawy, decyzjami z dnia [...].06.2004 roku znak: [...] oraz znak: [...] został skarżącej przyznany na niepełnosprawnego D. D. zasiłek pielęgnacyjny w miesięcznej wysokości po 144,00 zł na okres od 01 maja 2004 roku do 31.04.2014 roku oraz zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego w miesięcznych wysokościach (43,00zł. i 70,00zł.) w okresie zasiłkowym od 01.05.2004 roku do 31.08.2005 roku Ponadto, decyzją z dnia [...].07.2004 roku znak: [...] przyznana została pomoc w formie zasiłku okresowego z tytułu niepełnosprawności dziecka. W skardze na powyższą decyzję, wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. – M. D. – domaga się uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Skarżąca wskazuje, że jej sprawa winna być rozpoznana w oparciu o przepisy ustawy o pomocy społecznej obowiązującej przed dniem 1 maja 2004 roku. Twierdzi, iż powinna otrzymać wyrównanie za okres kiedy sprawa była w Sądzie. Zaznacza, iż z uwagi na to, że sprawa przed organami administracji trwała ponad rok nie mogła otrzymać należnych pieniędzy. Dodaje, że żąda sprawiedliwego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosi o jej oddalenie. Organ odwoławczy zaznacza, iż zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej, zasiłek stały przysługiwał osobie zdolnej do pracy, lecz niepozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekraczał półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko miało orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych lub miało orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. podnosi, że w związku z trwającym w Sądzie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. postępowaniem odwoławczym od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i brakiem orzeczenia spełniającego wyżej wskazane wymogi, organ I instancji postanowieniem z dnia [...].07.2003r., znak: [...], zawiesił wszczęte na wniosek strony postępowanie, do czasu rozstrzygnięcia przez sąd zagadnienia wstępnego, a mianowicie uzyskania przez ubiegającą się orzeczenia o niepełnosprawności dziecka wraz ze wskazaniami o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 766, z późniejszymi zmianami).Dostarczenie przez stronę Wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] maja 2004r., spowodowało, iż ustała przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania. Wobec powyższego, organ l instancji, postanowieniem z dnia [...].06.2004 roku podjął zawieszone postępowanie. Organ II instancji wskazuje, iż w trakcie zwieszonego postępowania nastąpiła zmiana przepisów ustawy o pomocy społecznej. Obowiązująca od dnia 1 maja 2004r. ustawa o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz.593 ze zm.), w art. 150 stanowi, iż do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy tej ustawy. Zatem sprawa, w której zostało wszczęte postępowanie w wniosku skarżącej podlegało rozpatrzeniu przez organ na podstawie obowiązujących przepisów ustawy o pomocy społecznej. Z uwagi na to, iż obowiązujące od dnia 1 maja 2004r. przepisy nie przewidują takiego rodzaju świadczenia jak zasiłek stały z tytułu opieki nad chorym dzieckiem, organ I instancji, umorzył postępowanie w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., wyjaśnia, że zasady przyznawania i wypłaty świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej zostały określone w przepisach ustawy o pomocy społecznej. W stanie prawnym obowiązującym w dniu złożenia wniosku o udzielenie zasiłku zostało to uregulowane w art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej, którego treść odpowiada obecnemu art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku. Zgodnie z wyżej wskazanymi przepisami, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej wypłacało się i nadal wypłaca w okresach miesięcznych, od miesiąca kalendarzowego, w którym został wniosek wraz z wymaganą dokumentacją przez osobę ubiegającą się o pomoc. W niniejszej sprawie wniosek skarżącej został złożony w organie bez wymaganej przepisami prawa dokumentacji, a mianowicie orzeczenia o niepełnosprawności dziecka wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Powyższej okoliczności nie kwestionowała też sama M. D. w złożonym odwołaniu. Nie zgadzając się z otrzymaną decyzją wskazała, iż nie mogła dostarczyć orzeczenia do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z uwagi na jego brak. Także stanowiący postawę do ustalenia prawa do zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem wyrok Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] maja 2004 roku, Sygn. akt [...], nie mógł być dostarczony przez skarżącą wcześniej jak z dniem jego ogłoszenia. Wymagana prawem dokumentacja została więc dostarczona po zmianie przepisów ustawy o pomocy społecznej, której aktualny zakres nie obejmuje takiej formy świadczenia. W ocenie Kolegium zaistniałe zmiany stanu prawnego oraz dostarczenie dokumentów po zmianie ustawy o pomocy społecznej nie dają postaw do rozpoznania wniosku skarżącej w oparciu o wcześniejsze uregulowania prawne. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W B. ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE: Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 1998 roku, Nr 64, poz. 1998 ze zm.) - zasiłek stały przysługiwał osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekraczał półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko miało orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. W kontekście tej regulacji jasnym jest, iż dla właściwego rozpatrzenia wniosku o przyznanie wskazanego świadczenia z opieki społecznej niezbędne było złożenie orzeczenia powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. W orzeczeniu powiatowego zespołu, poza ustaleniem niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, powinny być zawarte wskazania dotyczące konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji i konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Dopóki nie została złożona w tej mierze właściwa wymagana dokumentacja(orzeczenie w tym wypadku), dopóty nie mogło być mowy o złożeniu kompletnej dokumentacji niezbędnej do przyznania M. D. zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Zgodnie bowiem z art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 1998 roku, Nr 64, poz. 1998 ze zm.), co bardzo trafnie zauważyły zresztą organy obu instancji, przyznane przez organ świadczenia pieniężne powinny być wypłacane w okresach miesięcznych, poczynając od tego miesiąca, w którym "został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją". W rozpatrywanej sprawie zainteresowana złożyła swój wniosek zatytułowany "podanie" dnia 30 czerwca 2003 roku. Doskonale wiedziała, iż jej wniosek jest niekompletny, gdyż już wówczas zaznaczyła, że nie może wylegitymować się wymaganym orzeczeniem zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, co w konsekwencji nie może spowodować rozpoczęcia wypłacania postulowanego świadczenia. Z uwagi na powyższą czynność i w związku z trwającym w Sądzie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. postępowaniem odwoławczym od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności i brakiem orzeczenia spełniającego wyżej wskazane wymogi, organ I instancji postanowieniem z dnia [...].07.2003 roku, zawiesił wszczęte na wniosek strony postępowanie, do czasu rozstrzygnięcia przez sąd zagadnienia wstępnego, a mianowicie uzyskania przez ubiegającą się, orzeczenia o niepełnosprawności dziecka wraz ze wskazaniami o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Skarżąca nie kwestionowała poprawności takiej decyzji procesowej organu I instancji w drodze zażalenia. Dostarczenie przez stronę wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] maja 2004 roku spowodowało, iż ustała przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania. Wobec powyższego, organ l instancji, postanowieniem z dnia [...].06.2004 roku, podjął zawieszone postępowanie. W tym jednak czasie, jeszcze przed wydaniem wyroku przez Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] maja 2004r, uległa zmianie ustawa o pomocy społecznej. Z mocy art. 150 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U, Nr 64 poz. 593 ze zm.), co słusznie podkreśliły organy obu instancji, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy niniejszej ustawy, czyli nowej. Niekwestionowanym jest, że przy zmianie przepisów prawnych w danej dziedzinie zwykle powstaje sytuacja, które przepisy stosować do spraw niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowej ustawy. Możliwe są różne wyjścia z tej sytuacji, np. można stosować przepisy nowe lub stare, albo też korzystniejsze dla strony. W przypadku zmiany przepisów w zakresie pomocy społecznej ustawodawca postanowił, iż zastosowanie znajdzie nowa ustawa. Niewątpliwie jest to rozwiązanie najprostsze dla osób stosujących prawo pomocy społecznej, lecz może okazać się w pewnych przypadkach niekorzystne dla beneficjentów tej pomocy.(por. Borkowski Ł., Krajeński R., Szamański S.: Komentarz do nowej ustawy o pomocy społecznej; Wydawnictwo Prawnicze "Leges" 2005, s.232). Tego typu sytuacja, z woli ustawodawcy wyrażonej w nowej ustawie o pomocy społecznej, zaszła w niniejszej sprawie. Nowa ustawa z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej nie przewiduje już bowiem przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Wobec tej okoliczności w pełni zasadnym było umorzenie postępowania o przyznanie tegoż zasiłku, z uwagi na bezprzedmiotowość jego dalszego prowadzenia w odniesieniu do instytucji prawnej wyeliminowanej przez ustawodawcę z ustawy o pomocy społecznej. W oparciu o art. 105 § 1 kpa, który stanowił podstawę umorzenia postępowania w niniejszej sprawie - gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej zobowiązany był wydać decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa, to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. (por. np. wyrok NSA w Krakowie z dnia 17 sierpnia 2001 roku, sygn. akt II SA/Kr 515/01, opubl. ONSA 2002/4/150). Tak więc z racji w/w ustaleń faktycznych i unormowań prawnych, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie mogło przybrać innej formy niż umorzenie postępowania wszczętego w oparciu o ustawę o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 roku o pomocy społecznej. Godzi się bowiem podkreślić, iż okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawić się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., zmiana przepisów prawa materialnego w toku postępowania administracyjnego, między wszczęciem postępowania w pierwszej instancji a rozpatrzeniem sprawy, zobowiązywała organ administracji do uwzględnienia nowego stanu prawnego. Jeżeli zatem nowe przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej nie dopuszczają już możliwości wydania decyzji w sprawach określonego rodzaju(przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem), to organ administracji mógł jedynie umorzyć postępowanie, co zresztą w niniejszej sprawie trafnie uczynił (por. bardzo podobnie: wyrok SN z 7 maja 2002 r., III RN 59/01 - OSNP 2003. nr 3 poz. 56; zob. także wyrok Sądu Antymonopolowego z 12 maja 1999 r., XVII Ama 3/99 - "Wokanda" 2000, nr 11, s. 54). (zob. także W. Chróścielewski: Glosa do wyroku NSA z dnia 23 listopada 1995 r., SA/Kr 95/95 - OSP 1997, nr 4, poz. 81). Należy kategorycznie podkreślić, iż z dniem 1 maja 2004 roku występujący w systemie pomocy społecznej zasiłek stały z tytułu opieki nad chorym dzieckiem został zlikwidowany, a w jego miejsce wprowadzono mocą art. 17 ustawy z dnia z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228 poz. 2255 ze zm), o bardzo zbliżonym katalogu przesłanek uprawniających do skorzystania z niego. Wobec tej zmiany stanu prawnego, co trafnie podkreślił organ odwoławczy - skarżąca została objęta pomocą przewidzianą w ustawie z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych. W oparciu o przepisy tej ustawy, decyzjami z dnia [...].06.2004 roku znak: [...] oraz znak: [...] został skarżącej przyznany na niepełnosprawnego D. D. zasiłek pielęgnacyjny w miesięcznej wysokości po 144,00 zł na okres od 01 maja 2004 roku do 31.04.2014 roku oraz zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego w miesięcznych wysokościach (43,00zł. i 70,00zł.) w okresie zasiłkowym od 01.05.2004 roku do 31.08.2005 roku. Ponadto, decyzją z dnia [...].07.2004 roku znak: [...] przyznana została pomoc w formie zasiłku okresowego z tytułu niepełnosprawności dziecka. Reasumując, wobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów skargi podlega ona oddaleniu – w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30.VIII.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI