Orzeczenie · 2025-03-11

II SA/Bk 741/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2025-03-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
piecza zastępczaopłata za pobytrodzina zastępczadzieckoalimentyprawo rodzinneprawo administracyjnepostępowanie administracyjneuchylenie decyzji WSA

Sprawa dotyczyła ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej. Starosta Powiatu Białostockiego ustalił opłatę za okres od maja 2023 r. do lutego 2024 r. w wysokości 785 zł i 899 zł miesięcznie, a za okres od marca do kwietnia 2024 r. w wysokości 238 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący, ojciec dziecka, odwołał się, podnosząc swoją trudną sytuację materialną (bezrobocie, koszty utrzymania w Niemczech) i zdrowotną (schizofrenia paranoidalna, uzależnienia). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Sąd uznał, że organy administracji dopuściły się naruszenia prawa procesowego, łącząc w jednej decyzji ustalenie opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej z odstąpieniem od tej opłaty. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, sprawa dotycząca odstąpienia od ustalenia opłaty powinna być rozstrzygnięta w odrębnej decyzji, która powinna poprzedzać decyzję ustalającą wysokość opłaty. Dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie odstąpienia od ustalenia opłaty, organ mógłby przystąpić do ustalania jej wysokości, o ile byłoby to konieczne. Sąd wskazał, że organy nie wydały formalnego rozstrzygnięcia o odmowie odstąpienia od ustalenia opłaty, a jedynie poczyniły takie rozważania w uzasadnieniu. Sąd nakazał organom ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem powyższych uwag, w pierwszej kolejności rozstrzygając kwestię odstąpienia od ustalenia opłaty.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że sprawy dotyczące ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej oraz sprawy dotyczące odstąpienia od tej opłaty muszą być rozstrzygane w odrębnych decyzjach, przy czym sprawa odstąpienia powinna być rozpatrzona jako pierwsza.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury ustalania opłat za pobyt w pieczy zastępczej i sposobu prowadzenia postępowań przez organy administracji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organy administracji mogą połączyć w jednej decyzji ustalenie opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej z odstąpieniem od tej opłaty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sprawy te powinny być rozstrzygane w odrębnych decyzjach, przy czym sprawa odstąpienia od ustalenia opłaty powinna być rozpatrzona jako pierwsza.

Uzasadnienie

Ustawodawca rozgraniczył te kwestie, a odstąpienie od ustalenia opłaty musi poprzedzać jej ustalenie, gdyż może całkowicie wyeliminować potrzebę jej ustalania. Połączenie tych kwestii w jednej decyzji stanowi naruszenie prawa procesowego.

Czy wysokość wydatków ponoszonych przez rodzica, w tym koszty utrzymania za granicą, powinna być uwzględniana przy ustalaniu opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej?

Odpowiedź sądu

Uchwała Rady Powiatu Białostockiego, będąca podstawą do odstąpienia od opłaty, uwzględnia głównie kryteria dochodowe, a nie wysokość wydatków.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy wskazał, że uchwała Rady Powiatu określa warunki odstąpienia od opłaty głównie w oparciu o dochód, a nie wysokość ponoszonych wydatków. Niemniej jednak, sąd uchylił decyzje z przyczyn proceduralnych, nie oceniając merytorycznie tej kwestii.

Czy choroba psychiczna rodzica może stanowić podstawę do całkowitego odstąpienia od opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej?

Odpowiedź sądu

Choroba może być przesłanką do odstąpienia od opłaty, ale tylko jeśli dochód rodziny nie przekracza określonych kryteriów dochodowych wskazanych w uchwale.

Uzasadnienie

Uchwała Rady Powiatu uwzględnia niepełnosprawność lub chorobę jako przesłankę do odstąpienia od opłaty, ale tylko pod warunkiem, że nie przekroczono wskazanych kryteriów dochodowych. W tej sprawie skarżący przekraczał te kryteria.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja SKO oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty zostały uchylone z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Przepisy (13)

Główne

u.w.r. art. 193 § 1

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 193 § 1a

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 193 § 2

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 193 § 6

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 193 § 6a

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 194 § 1

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 194 § 2

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

u.w.r. art. 194 § 3

Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s. art. 8 § 3

Ustawa o pomocy społecznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji połączyły w jednej decyzji ustalenie opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej z odstąpieniem od tej opłaty, co stanowi naruszenie prawa procesowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące jego sytuacji finansowej i zdrowotnej nie zostały merytorycznie ocenione przez sąd z uwagi na uchylenie decyzji z przyczyn proceduralnych.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja ustalająca wysokość opłaty za pobyt w rodzinie zastępczej wydawana na podstawie art. 194 ust. 1 u.w.r. stanowi rozstrzygnięcie odrębnej sprawy administracyjnej w stosunku do sprawy dotyczącej odstąpienia od ustalenia opłaty. • Odstąpienie od ustalenia opłaty z istoty rzeczy musi poprzedzać jej ustalenie. • Wydanie jednej decyzji mocą, której jeden organ nieformalnie odmawia odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej i jednocześnie nakłada na stronę obowiązek uiszczania comiesięcznej opłaty z tego tytułu, stanowi naruszenie przepisów.

Skład orzekający

Barbara Romanczuk

przewodniczący sprawozdawca

Anna Bartłomiejczuk

członek

Elżbieta Lemańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprawy dotyczące ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej oraz sprawy dotyczące odstąpienia od tej opłaty muszą być rozstrzygane w odrębnych decyzjach, przy czym sprawa odstąpienia powinna być rozpatrzona jako pierwsza."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury ustalania opłat za pobyt w pieczy zastępczej i sposobu prowadzenia postępowań przez organy administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne popełniane przez organy administracji, które mogą mieć istotny wpływ na prawa obywateli. Jest to pouczające dla prawników procesowych i osób zajmujących się prawem rodzinnym.

Błąd proceduralny organów zaważył na losach opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst