II SA/Bk 735/23

II SA/Bk 735/23 - Postanowienie WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Małgorzata Roleder /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6319 Inne o symbolu podstawowym 631
6392 Skargi  na  uchwały rady powiatu  w przedmiocie ...  (art. 87  i  88  ustawy o  samorządzie powiatowym)
Skarżony organ
Rada Powiatu
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 października 2023 r. sprawy ze skargi R.K. na uchwałę Rady Powiatu Siemiatyckiego z dnia 14 października 2022 r. nr XXX/229/22 w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie Powiatu Siemiatyckiego do realizacji zadania inwestycyjnego pn. "Budowa strzelnicy w Powiecie Siemiatyckim" p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić na rzecz skarżącego R.K. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. ,
Uzasadnienie
Pismem z dnia 8 sierpnia 2023 r. R.K. (dalej: "Skarżący") wniósł skargę na uchwałę Rady Powiatu Siemiatyckiego z dnia 14 października 2022 r. nr XXX/229/22 w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie Powiatu Siemiatyckiego do realizacji zadania inwestycyjnego pn. "Budowa Strzelnicy w Powiecie Siemiatyckim".
Skarżący zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie art. 12 ust. 11 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. 2022, poz. 1526 ze zm., dalej: "u.s.p.) w zw. z art. 38 Kodeksu cywilnego w zw. z § 49 Statutu Polskiego Związku Łowieckiego, poprzez podjęcie uchwały, mimo iż powiat Siemiatycki nie dysponuje częścią działki o nr [...], gdyż jest ona przedmiotem obowiązującej umowy dzierżawy zawartej pomiędzy Nadleśnictwem N. i W. Kołem Łowieckim "J.", która do chwili obecnej nie została rozwiązana. Skarżący wskazał, że Starostwo nie posiada tytułu prawnego wynikającego z prawa własności, tzn. prawidłowej umowy dzierżawy gruntu pod strzelnicą. W jego ocenie podpisanie nowej umowy dzierżawy zostało dokonane z naruszeniem dwuosobowego sposobu reprezentacji, co w konsekwencji obarczone jest pozorem czynności prawnej, a zarząd nie dokonał ważnej czynności prawnej. W ocenie Skarżącego zachowana jest ciągłość dzierżawy przez koło łowieckie, zgodnie z umową nr [...]/2018 z [...] października 2018 r., a porozumienie z [...] października 2022 r. nie wywołało jakichkolwiek skutków prawnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niewykazanie interesu prawnego, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Ewentualnie organ wniósł o oddalenie skargi w całości oraz oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, sąd zobligowany jest ocenić dopuszczalność wniesienia skargi. Zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Ponadto, prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego przysługuje podmiotowi, któremu ustawy szczególne je przyznają.
W myśl art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
W rozpoznawanej sprawie przepisem szczególnym jest art. 87 ust. 1 u.s.p. w myśl którego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Tym samym legitymacja skargowa oparta na przepisie art. 87 u.s.p. ma charakter szczególny, odmienny od legitymacji, jaką trzeba się wykazać przy zaskarżaniu decyzji administracyjnych w sprawach indywidualnych. Jest to istotne zawężenie legitymacji skargowej w stosunku do zasady ogólnej wyrażonej w art. 50 § 1 p.p.s.a. Przez pojęcie interesu prawnego o którym mowa w art. 87 u.s.p. należy rozumień interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą tego interesu jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Obowiązek wykazania się indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, a także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu lub uprawnienia, spoczywa na stronie skarżącej.
Interes prawny będzie posiadał zatem taki podmiot, któremu obowiązujące przepisy przyznają określone uprawnienia lub nakładają na podmiot określone obowiązki. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to konkretny podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz dla którego z przepisu prawa nie wynikają żadne uprawnienia lub obowiązki. Podmiot taki nie posiada zatem uprawnień lub obowiązków chronionych przepisami prawa.
Legitymacja procesowa wynikająca z art. 87 ust. 1 u.s.p. ma charakter szczególny i wymaga nie tylko wskazania przez wnoszącego skargę normy prawa materialnego kształtującej jego sytuację prawną, ale także wykazania, że zaskarżony akt oddziałuje na posiadany przez niego interes prawny, który w ten sposób zostaje naruszony. Skarga stanowi środek ochrony realnego, własnego interesu prawnego i realnych, własnych uprawnień przed rzeczywistym, nielegalnym wkroczeniem w te interesy i uprawnienia przez organ wydający akt z zakresu administracji publicznej.
Skarga wnoszona na podstawie art. 87 ust. 1 u.s.p. nie ma charakteru actio popularis - nie jest skargą wnoszoną w interesie publicznym. Jest dopuszczalna wyłącznie w przypadku naruszenia indywidualnego chronionego prawem interesu. Dopiero wykazanie naruszenia takiego interesu prawnego lub uprawnienia przez wnoszącego skargę na uchwałę organu otwiera drogę do merytorycznego jej rozpoznania, przy czym naruszenie to nie może mieć charakteru przyszłego i niepewnego, ale powinno być realne i aktualne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2933/14). Interes prawny wiąże się z obiektywną, czyli rzeczywiście istniejącą potrzebą ubiegania się o udzielenie ochrony prawnej, jego istotą jest oparcie na konkretnej normie prawa materialnego, którą to normę można wskazać jako jego podstawę. Interes ten powinien być bezpośredni i realny (wyrok NSA z dnia 23 listopada 2005 r., I OSK 715/05).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że Skarżący powyższego warunku w postaci wykazania interesu prawnego do zaskarżenia uchwały Rady Powiatu Siemiatyckiego z dnia 14 października 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie Powiatu Siemiatyckiego do realizacji zadania inwestycyjnego pn. "Budowa Strzelnicy w powiecie Siemiatyckim" nie spełnił. Przedstawione przez Skarżącego okoliczności świadczą co prawda o występowaniu w sprawie interesu faktycznego z tego względu, że jest on zainteresowany uchyleniem uchwały Rady Powiatu i – szerzej – niezrealizowaniem zamierzenia inwestycyjnego, jednakże zaskarżona uchwała nie oddziałuje bezpośrednio na jego sferę prawną. Jak już wskazano, interes faktyczny nie uprawnia do zaskarżenia kwestionowanego aktu na podstawie art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., albowiem nie jest on tożsamy z interesem prawnym.
Zaskarżona uchwała stanowi wyrażenie zgody na przystąpienie do budowy strzelnicy oraz zobowiązanie do zabezpieczenia w budżecie powiatu na rok 2023 środków finansowych stanowiących wkład własny na realizację ww. inwestycji. Co istotne, pomimo że przedmiotowy akt organu stanowiącego należy uznać za wyrażenie stanowiska w sprawach dotyczących administracji publicznej, nakreślającego kierunki działań oraz obowiązki dla organu wykonawczego (vide § 4 uchwały powierzające wykonanie uchwały Zarządowi Powiatu), to jednak postanowienia zawarte w jego treści nie powodują uniemożliwienia wykonywania władztwa nad nieruchomością Skarżącego w sposób, jaki był wykonywany przed podjęciem przedmiotowej uchwały.
Skarżący powołuje w skardze kwestię nieprawidłowości przy rozwiązywaniu umowy dzierżawy części działki o nr ewid. [...], na którym ma powstać strzelnica. Mają one wynikać m.in. z wadliwej reprezentacji przy składaniu oświadczenia woli przez W. Koło Łowieckie "J.", co zdaniem strony skarżącej narusza § 49 Statutu Polskiego Związku Łowieckiego oraz art. 38 Kodeksu cywilnego. Należy jednakże podkreślić za orzecznictwem sądowoadministracyjnym, że szczególną cechą interesu prawnego w prawie administracyjnym i w postępowaniu administracyjnym jest bezpośredniość związku pomiędzy sytuacją danego podmiotu, a normą prawa materialnego, z którego wywodzi on swój interes prawny, przy czym ten interes prawny musi być "własny", czyli nie można go wywodzić z sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie związki pomiędzy tymi podmiotami były związkami o charakterze prawnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2020 r., I OSK 1503/18 i powołane tam orzecznictwo). Tymczasem Skarżący w powyższej argumentacji powołuje się na interes nie własny, lecz potencjalnie przysługujący kołu łowieckiemu oraz Nadleśnictwu N., skoro to te podmioty były stroną umowy dzierżawy nr [...]/2018 z [...] października 2018 r.
Podsumowując zatem, w sprawie niniejszej brak jest podstaw do uznania, aby Skarżący posiadał legitymację procesową do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Należy podkreślić, że do wniesienia skargi nie legitymuje jedynie stan zagrożenia naruszeniem, ani też sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały. Nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje bowiem legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1503/18).
Z powyższych względów Sąd stwierdził, że ze względu na brak interesu prawnego strony, skargę należy odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. w związku z art. 87 ust. 1 u.s.p.
O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.