II SA/BK 721/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie opłaty legalizacyjnej za samowolę budowlaną, uznając, że trudna sytuacja materialna i zdrowotna skarżącego nie pozwala na odstąpienie od jej wymierzenia.
Sprawa dotyczyła skargi R. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. ustalające opłatę legalizacyjną w kwocie 15 000 zł za samowolnie wybudowany budynek gospodarczy. Skarżący podnosił swoją niepełnosprawność i trudną sytuację materialną jako podstawę do odstąpienia od opłaty. Sąd uznał, że przepisy prawa budowlanego nie przewidują możliwości miarkowania lub odstąpienia od wymierzenia opłaty legalizacyjnej ze względu na sytuację osobistą inwestora.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę R. D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o ustaleniu opłaty legalizacyjnej w wysokości 15 000 zł. Samowola budowlana polegała na wzniesieniu murowanego budynku gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Po uchyleniu przez WINB pierwszej decyzji nakazującej rozbiórkę i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia, PINB zobowiązał inwestora do przedłożenia dokumentacji niezbędnej do legalizacji. Po spełnieniu tych wymogów, ustalono opłatę legalizacyjną. Skarżący, powołując się na inwalidztwo I grupy i bycie jedynym żywicielem rodziny, wnosił o odstąpienie od opłaty lub jej miarkowanie. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że przepisy Prawa budowlanego (art. 48 ust. 1 i 2 w zw. z art. 59 f ust. 1) oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie stawki opłaty nie przewidują takich możliwości. Sąd podkreślił, że organy administracji publicznej muszą stać na straży praworządności i bezwzględnie podporządkować się przepisom prawa, a sytuacja osobista inwestora nie wpływa na wysokość opłaty legalizacyjnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Prawa budowlanego oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury nie przewidują możliwości miarkowania lub odstąpienia od wymierzenia opłaty legalizacyjnej ze względu na sytuację osobistą inwestora.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy prawa są jednoznaczne i nie zawierają zapisów pozwalających na uwzględnienie sytuacji osobistej inwestora przy ustalaniu opłaty legalizacyjnej. Organy administracji muszą przestrzegać praworządności i stosować przepisy bezwzględnie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.b. art. 48 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Przepisy te określają obowiązek rozbiórki samowoli budowlanej oraz możliwość legalizacji, a także podstawy do ustalenia opłaty legalizacyjnej.
u.p.b. art. 59 f § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Przepis ten, w powiązaniu z art. 48, stanowi podstawę do ustalenia opłaty legalizacyjnej.
Dz. U. Nr 120, poz. 1132
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2003 roku w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawę do obliczenia kary, wymierzonej z wyniku obowiązkowej kontroli
Określa stawkę opłaty legalizacyjnej.
Pomocnicze
u.p.b. art. 48 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Przepis ten określa obowiązki inwestora w celu legalizacji samowoli budowlanej.
u.p.b. art. 59 g
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Przepis ten dotyczy opłaty legalizacyjnej.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący obowiązku organów administracji do działania na podstawie przepisów prawa i uwzględniania słusznego interesu obywateli.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający podstawę do oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 250
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy Prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury nie przewidują możliwości miarkowania lub odstąpienia od wymierzenia opłaty legalizacyjnej ze względu na sytuację osobistą inwestora. Organy administracji publicznej muszą stać na straży praworządności i bezwzględnie podporządkować się przesłankom zawartym w przepisach prawa. Ustalenie opłaty legalizacyjnej było zgodne z prawem, ponieważ zostało dokonane w oparciu o obowiązujące przepisy.
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja materialna, zdrowotna i rodzinna skarżącego powinna stanowić podstawę do odstąpienia od wymierzenia opłaty legalizacyjnej lub jej miarkowania. Naruszenie art. 7 KPA poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela.
Godne uwagi sformułowania
organy administracji publicznej stoją na straży praworządności muszą bezwzględnie podporządkować się przesłankom zawartym w przepisach prawa ustawodawca nie zawarł takich rozwiązań w przepisach prawa nie mogły więc stosować zasad umiarkowania czy też odstępstwa od wymierzenia opłaty
Skład orzekający
Anna Sobolewska-Nazarczyk
przewodniczący sprawozdawca
Grażyna Gryglaszewska
członek
Stanisław Prutis
członek
Danuta Tryniszewska-Bytys
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości miarkowania opłaty legalizacyjnej ze względu na sytuację osobistą inwestora w sprawach samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów Prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Infrastruktury obowiązujących w dacie orzekania. Interpretacja może ewoluować wraz ze zmianami prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje sztywność przepisów prawa administracyjnego w kontekście indywidualnej sytuacji obywatela, co może być interesujące dla prawników i osób zajmujących się prawem budowlanym.
“Samowola budowlana i 15 tys. zł kary: czy choroba i bieda zwalniają z opłaty?”
Dane finansowe
WPS: 15 000 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 721/04 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2005-05-19 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-11-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Sobolewska-Nazarczyk /przewodniczący sprawozdawca/ Danuta Tryniszewska-Bytys Grażyna Gryglaszewska Stanisław Prutis Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu za zastępstwo prawne Powołane przepisy Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016 art. 49 ust. 1 i 2 w zw. z art. 59 f ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Tezy W świetle art. 49 ust. 1 i 2 w zw. z art. 59 f ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. nr 207, poz. 2016 z 2003 r.) - organ nie może stosować zasad miarkowania lub odstąpić od wymierzania opłaty legalizacyjnej. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Stanisław Prutis, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi R. D. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2004 r., Nr [...] w przedmiocie określenia opłaty legalizacyjnej 1. oddala skargę 2. przyznaje od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez ustanowionego z urzędu adwokata T. O. w wysokości 240 (słownie dwieście czterdzieści) złotych. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. wszczął na wniosek Pani J. M. postępowanie administracyjne, w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego murowanego zlokalizowanego na działce położonej w S. [...] gm. S. stanowiącej własność Pana R. D. Podczas przeprowadzonej w dniu [...]08.2003r. przez pracowników Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. kontroli stwierdzono, iż inwestor wniósł budynek inwentarski, murowany o wymiarach 5,00 x 10,00m z dachem dwuspadowym, pokryty blachą. Budynek ten został zrealizowany w 2000r. przez P. R. D. Na wzniesienie nowej inwestycji nie zostało udzielone pozwolenie na budowę. W związku z takim stanem sprawy PINB w dniu [...]10.2003r. decyzją nr [...] nakazał panu R. D., wykonanie rozbiórki wybudowanego przedmiotowego budynku inwentarskiego na podstawie art. 48 ust. 1 znowelizowanej ustawy – Prawo budowlane z 1994r. W wyniku złożonego odwołania P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]12.2003r. nr [...] uchylił rozstrzygnięcie PINB i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia ze względu, iż istniała możliwość dokonania legalizacji powstałej samowoli budowlanej. W dniu [...]02.2004r. postanowieniem nr [...] w oparciu o art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 07.07.1994r. – Prawo budowlane znowelizowanej ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. zobowiązał pana R. D. do przedłożenia w terminie do dnia [...]03.2004r.: - zaświadczenia Wójta Gminy S. o zgodności wybudowanego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym gm. S. dot. działki [...] w S., - dokumentacji technicznej powykonawczej (w tym geodezyjnej) w 4 egzemplarzach wraz z opinią techniczną osoby uprawnionej o przydatności wykonanego obiektu do użytkowania, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z nałożonego obowiązku inwestor wywiązał się, w związku z tym w dniu [...]04.2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. postanowieniem nr [...] w oparciu o przepis art. 59 g i art. 49 ust. 1, 2 i 3 znowelizowanej ustawy Prawo budowlane z 1994r. ustalił panu R. D. opłatę legalizacyjną w kwocie 15 000 złotych. Zażalenie na powyższe postanowienie do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. wniósł Pan R. D., który w jednozdaniowym uzasadnieniu powyższego zażalenia, podniósł okoliczność swojej niepełnosprawności w postaci inwalidztwa I grupy i fakt, iż jest jedynym żywicielem rodziny. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...]05.2004 roku nr [...] – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, uznając iż wysokość opłaty legalizacyjnej wynika z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2003 roku w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawy do obliczenia kary, wymierzonej z wyniku obowiązkowej kontroli (Dz. U. Nr 120, poz. 1132 z 2003 roku). Skarga na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z pośrednictwem organu odwoławczego wywiódł Pan R. D., zarzucając naruszenie art. 7 kpa, bowiem jego treść wskazuje, że organy państwa winny uwzględnić słuszny interes obywateli, natomiast uchylenie zaskarżonego postanowienia nie naruszy żadnego interesu społecznego. Ponadto prawo budowlane, zdaniem skarżącego mówi, że opłata legalizacyjna ma być ekonomicznie uzasadniona, a w jego przypadku przy bardzo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej – wymóg powyższy nie został spełniony. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Spór w niniejszej sprawie sprowadza się jedynie do ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej w kwocie 15.000 złotych, bowiem bezspornym jest fakty dopuszczenia się przez skarżącego samowoli budowlanej, jak również wyrażenia przez niego zgody na legalizację tejże samowoli. Podnoszona przez skarżącego bardzo trudna sytuacja rodzinna, majątkowa i zdrowotna nie ma wpływu na ustalenie w minimalnej wysokości wyżej wymienionej opłaty legalizacyjnej lub odstąpienia od jej wymierzenia, ponieważ przepisy nie zawierają takich rozstrzygnięć. Nie zasadne jest także stanowisko Pana R. D. o naruszeniu art. 7 kpa. Przepis ten bowiem wyraźnie stanowi, że "organy administracji publicznej stoją na straży praworządności", a więc muszą bezwzględnie podporządkować się przesłankom zawartym w przepisach prawa. W konkretnej sprawie organy administracji publicznej właściwie ustaliły wysokość opłaty legalizacyjnej w oparciu o art. 48 ust. 1 i 2 w zw. z art. 59 ust. 1 – ustawy z dnia 07.07.1994 roku – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. Nr 207, poz. 2016 z 2003 roku) oraz na podstawie obowiązującego w dniu orzekania rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.06.2003 roku w sprawie stawki opłaty stanowiącej podstawowy do obliczenia kary wymierzonej w wyniku obowiązkowej kontroli (Dz. U. Nr 120, poz. 1132 z 2003 roku). W myśl powyższych przepisów organy były obligowane do wyliczenia wysokości opłaty legalizacyjnej zgodnie z przesłankami zawartymi w wyżej wymienionych aktach prawnych. Nie mogły więc stosować zasad umiarkowania czy też odstępstwa od wymierzenia opłaty, ponieważ ustawodawca nie zawarł takich rozwiązań w przepisach prawa. W świetle powyższego należy uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z 2002 roku). O kosztach Sąd rozstrzygnął w myśl art. 250 cytowanej wyżej ustawy.