II SA/Bk 715/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił sprzeciw od decyzji SKO, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję Wójta Gminy o odmowie ustalenia warunków zabudowy z powodu niewyjaśnienia przez organ I instancji kwestii wznowienia postępowania.
Sprawa dotyczyła sprzeciwu od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wylęgarni drobiu. Wójt Gminy pierwotnie uchylił własną, ostateczną decyzję o warunkach zabudowy na skutek wniosku o wznowienie postępowania, odmawiając ustalenia warunków. SKO uchyliło decyzję Wójta, wskazując na naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i 77 KPA) przez organ I instancji, który nie wyjaśnił wystarczająco przesłanek wznowienia postępowania. WSA w Białymstoku oddalił sprzeciw od decyzji SKO, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, ponieważ organ I instancji nie zbadał należycie interesu prawnego stron w kontekście wznowienia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy B. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zakładu wylęgarni drobiu. Wójt Gminy pierwotnie uchylił własną, ostateczną decyzję o warunkach zabudowy na skutek wniosku o wznowienie postępowania, odmawiając ustalenia warunków z powodu niespełnienia przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. SKO uchyliło decyzję Wójta, wskazując na naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i 77 KPA) przez organ I instancji, który nie wyjaśnił wystarczająco przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności kwestii interesu prawnego stron i wpływu ich udziału na wynik sprawy. WSA w Białymstoku oddalił sprzeciw od decyzji SKO, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA. Sąd podkreślił, że organ I instancji nie zbadał należycie przesłanek wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 KPA), a kwestia spełnienia warunków zabudowy (art. 61 Upzp) nie mogła stanowić samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji w trybie wznowienia. W związku z tym, decyzja kasacyjna SKO była uzasadniona, a sąd nie mógł badać meritum sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ organ ten nie zbadał wystarczająco przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności interesu prawnego stron i wpływu ich udziału na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ pierwszej instancji nie wykazał zaistnienia przesłanki z art. 145 § 4 KPA (brak udziału strony bez jej winy), nie ustalił, czy wnioskodawcy są stronami postępowania i czy ich udział spowodowałby inne załatwienie sprawy. Kwestia spełnienia warunków zabudowy (art. 61 Upzp) nie mogła stanowić samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji w trybie wznowienia. Wobec stwierdzonego naruszenia art. 7 i 77 KPA, decyzja kasacyjna organu odwoławczego była uzasadniona.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
p.p.s.a. art. 151a § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala sprzeciw, jeżeli nie stwierdzi naruszenia art. 138 § 2 Kpa.
Pomocnicze
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy uchyla decyzję organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Upzp art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
W obszarze analizowanym nie odnaleziono ani jednej działki sąsiedniej, dostępnej z tej samej drogi publicznej, która byłaby zabudowana w sposób pozwalający określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy.
Upzp art. 61 § ust. 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
W przypadku zamierzonego podziału nieruchomości lub inwestycji na terenach zabudowy zagrodowej, warunkiem ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego albo innej inwestycji niż inwestycja celu publicznego, jest zapewnienie dostępu do drogi publicznej.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 Kpa.
p.p.s.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Kpa art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prawnego sprawy.
Kpa art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Kpa art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyj interes prawny lub obowiązek pozostaje w związku z przebiegiem postępowania albo kto żąda wszczęcia postępowania.
Kpa art. 149 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Kpa art. 150 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Kpa art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę.
Kpa art. 151 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy uchyla decyzję organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Kpa art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej.
rozp. Ministra Infrastruktury
Ustawa z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Określa warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, ponieważ organ pierwszej instancji nie zbadał wystarczająco przesłanek wznowienia postępowania (art. 145 KPA), w szczególności interesu prawnego stron i wpływu ich udziału na wynik sprawy. Kwestia spełnienia warunków zabudowy (art. 61 Upzp) nie mogła stanowić samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżących dotycząca naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 61 Upzp) i braku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, która była podstawą decyzji Wójta Gminy, nie mogła być samodzielnie rozpatrywana przez sąd w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasacyjnej.
Godne uwagi sformułowania
Organem właściwym w sprawie wznowienia postępowania (...) jest organ który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, tj. organ I instancji. Fakt braku udziału strony w postępowaniu bądź w jego części bez jej winy, choć stanowi powód do wznowienia postępowania, to już nie stanowi samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. Do uchylenia decyzji z tej przyczyny, wymagane jest bezwzględne stwierdzenie, że udział strony spowodowałby inne załatwienie sprawy. Wójt Gminy B. nie zbadał kwestii interesu prawnego wszystkich wnioskodawców pod względem zasięgu oddziaływania danej inwestycji (...) oraz stopnia jej uciążliwości dla tych nieruchomości całkowicie pomijając m.in. kwestię immisji odoru tu ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia (...) że 'podnoszone przez zgłaszających ewentualne "uciążliwości" nie sposób obiektywnie zweryfikować. Potencjalna ich dokuczliwość jest niewymierna, nie dająca się bezsprzecznie wymierzyć i sklasyfikować'. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 Kpa, ale czyni to w świetle przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie.
Skład orzekający
Paweł Janusz Lewkowicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Prawidłowe zastosowanie art. 138 § 2 KPA przez organ odwoławczy w przypadku niewyjaśnienia przez organ pierwszej instancji przesłanek wznowienia postępowania. Proceduralne aspekty wznowienia postępowania i ustalania warunków zabudowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z decyzją kasacyjną organu odwoławczego i sprzeciwem od niej. Nie rozstrzyga meritum sprawy dotyczącej warunków zabudowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie administracyjnym, w szczególności dotyczących wznowienia postępowania i decyzji kasacyjnych. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.
“Niewystarczające wyjaśnienie przesłanek wznowienia postępowania może prowadzić do uchylenia decyzji. WSA analizuje granice decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 715/24 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2024-12-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Paweł Janusz Lewkowicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono sprzeciw wniesiony na podstawie art. 3 § 2a ustawy ppsa Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 128 par 2 i art. 145par 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2024 poz 1130 art. 61 ust 1 pkt 1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II posiedzeniu niejawnym w dniu 18 grudnia 2024 r. sprawy ze sprzeciwu M. P., G. P., M. R., E. R., E. T., J. T., A. W., M. W., K.. Ł. i M. Ł. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 15 października 2024 r. nr 409.170/B-6/VI/24 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala sprzeciw. Uzasadnienie Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia 03 listopada 2023 r. Nr RGP.6730.81.2023.NN Wójt Gminy B.ustalił dla D.Sp. z o.o. z siedzibą w S.warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zakładu wylęgarni drobiu do 40 DJP wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na działkach nr[...], położonych w obrębie K., gm.K.. Decyzja ta stała się ostateczna. Wnioski o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta GminyB. z dnia 03 listopada 2023 r. zostały złożone w styczniu 2024 r. przez: A. Z., A. T., P. T., A.T., M. R., E.R., B.K., G.P., M. P., T. B., R.K., M. K., M. W., A. W., E. T., J. T., K. Ł., M. Ł., A. Z., A. T., T. H. Wnioskujący podnieśli, że bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym, a ich nieruchomości znajduje się w granicach obszaru oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Wójt Gminy B.decyzją z dnia 11 września 2024 r. Nr RGP.6730.5.2024.NN uchylił na skutek wznowienia postępowania ostateczną decyzję Wójta Gminy B.z dnia 03 listopada 2023 r. Nr RGP.6730.81.2023.NN oraz odmówił ustalenia warunków zabudowy dla wzmiankowanej inwestycji. Zdaniem organu planowana inwestycja nie spełnia przesłanki określonej w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm. ) dalej również jako Upzp (w obszarze analizowanym nie odnaleziono ani jednej działki sąsiedniej, dostępnej z tej samej drogi publicznej, która byłaby zabudowana w sposób pozwalający określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy). Wydanie decyzji o warunkach zabudowy wymaga natomiast łącznego spełnienia wszystkich warunków określonych w art. 61 ust.1 - 6 Upzp, co skutkuje wydaniem odmownego rozstrzygnięcia. Ponadto, A.Z., A. T. i P. T., B. K., T.B., R. K. i M. K., M. W., A. W., E. T. i J. T., K. Ł. i M. Ł., A. Z., A. T. wystąpili z wnioskami o uznanie za strony postępowania jako właściciele nieruchomości, na które w sposób uciążliwy mogła by wpływać planowana inwestycja. Wójt Gminy B.stwierdził, że ich nieruchomości nie znajdują się w o obszarze oddziaływania inwestycji, a potencjalna "uciążliwości" (tj. ewentualne negatywne oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości sąsiednie) nie sposób obiektywnie zweryfikować, bowiem ich dokuczliwość jest niewymierna, nie dająca się bezsprzecznie wymierzyć i sklasyfikować. W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia D. Sp. z o.o. z siedzibą w S. stwierdziła, że doszło do naruszenia: art. 150 § 2 Kpa, oraz art. 7, 8, 77, 80, 107 § 6 Kpa (poprzez błędne ustalenie, że planowana inwestycja będzie oddziaływała na nieruchomości sąsiednie); art. 6 Kpa w zw. z art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym albowiem od września 2023 r. w ustawie nie zawarto już wyrażenia "w zakresie kontynuacji funkcji"; art. 28 Kpa w zw. z art. 144 K.c. poprzez błędną wykładnię prowadzącą do wniosku, że do stwierdzenia interesu prawnego wystarczy potencjalne oddziaływanie, podczas gdy "zgodnie z dorobkiem orzecznictwa sądowoadministracyjnego interes prawny występuje w przypadku rzeczywistego oddziaływania" oraz art. 61 ust. 4 Upzp poprzez jego niezastosowanie. Decyzją z 15 października 2024 r. Nr 409.170/B-6/VI/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku po rozpatrzeniu odwołania D.Sp. z o.o. z siedzibą w S.od decyzji Wójta Gminy B. z dnia 11 września 2024 r. Nr RGP.6730.5.2024.NN uchyliło sporne rozstrzygnięcie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. SKO stwierdziło, że organ I instancji wydał z decyzję istotnie naruszając prawo, poprzez zupełny brak wyjaśnienia sprawy prowadzonej w trybie wznowienia postępowania. Organem właściwym w sprawie wznowienia postepowania, prowadzonej głównie w kierunku zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, jest organ który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji, tj. organ I instancji. Uchylenie ostatecznej decyzji w trybie wznowienia postępowania możliwe jest jedynie w przypadku, gdy potwierdzona zostanie jedna z przesłanek określonych w art. 145, 145 a – b Kpa. Natomiast, z treści skarżonej decyzji wynika, że Wójt Gminy B.za przyczynę uchylenia uznał brak spełnienia (przez inwestycję) jednej z przesłanek z art. 61 ust. 1 Upzp, nie wykazał natomiast która to z przesłanek z art. 145 Kpa winna być powiązana z przywołaną podstawą prawną z Upzp (tj. z art. 61), ani nawet nie spróbował wykazać, czy jakakolwiek przyczyna uchylenia decyzji w rozumieniu art. 151 § 1 pkt 2 Kpa zaistniała. Podobnie, wznowienie postępowania nastąpiło na skutek wątpliwości co do zaistnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa (brak udziału strony) to w trakcie postępowania wznowieniowego nie ustalono jednak, czy okoliczność ta miała miejsce. Fakt braku udziału strony w postępowaniu bądź w jego części bez jej winy, choć stanowi powód do wznowienia postępowania, to już nie stanowi samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. Do uchylenia decyzji z tej przyczyny, wymagane jest bezwzględne stwierdzenie, że udział strony spowodowałby inne załatwienie sprawy. W niniejszej sprawie Wójt Gminy B.ustaleń takich nie poczynił. Kwestia na której organ I instancji się dotychczas koncentrował, tj. przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp, nie może stanowić samodzielnej przesłanki uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym. Organ I instancji nie ustalił, że planowana inwestycja będzie oddziaływała na nieruchomości sąsiednie, z akt sprawy nie wynika bowiem, że doszło do jakiegokolwiek ustalenia w tym przedmiocie. Podsumowując SKO w Białymstoku stwierdziło naruszenie przez organ i instancji art. 7 i 77 Kpa, w zw. z art. 151 § 1 Kpa, poprzez brak wyjaśnienia, czy możliwe jest (na skutek ewentualnego zaistnienia przesłanek o której mowa w art. 145 Kpa) uchylenie ostatecznej decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy. W sprzeciwie wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku G. P., M. P., M.R., E. R., E. T., J.T., A. W., M. W., K. Ł. i M. Ł.wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i utrzymanie w mocy decyzji Wójta GminyB., z dnia 11 września 2024 r. Nr RGP.6730.5.2024.NN. Zdaniem wnoszących sprzeciw organy obu instancji nie wyjaśniły czy D. Sp. z o.o. z siedzibą w Starym Widzimie może być inwestorem dla inwestycji obejmującej zabudowę zagrodową. Brak jest podstaw do przyjęcia, że zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie zakładu wylęgarni ma rzeczywiście związek z prowadzonym przez Spółkę gospodarstwem rolnym, ponieważ nie prowadzi ona żadnego gospodarstwa rolnego w gminie. Złożony przez inwestora wniosek o ustalenie warunków zabudowy w ramach zabudowy zagrodowej nie mógł być rozpatrzony z uwzględnieniem art. 61 ust. 4 Upzp, a jedynie w oparciu o art. 61 ust. 1 tej ustawy (w tym pkt 1). Teren objęty wnioskiem (tj. działki nr [...]stanowiące grunt rolny) nie jest objęty planem miejscowym, nie jest też częścią gospodarstwa rolnego wnioskodawcy. W niniejszej sprawie, konsekwencją uznania, że planowana inwestycja nie stanowi zabudowy zagrodowej, jest także niespełnienie przesłanki określonej w art. 61 ust. 1 pkt 4 Upzp. Kolejnym zarzutem zawartym sprzeciwie jest brak przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wyżej wymienione nieprawidłowości stanowią rażące naruszenie zarówno prawa materialnego ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, o ochronie gruntów rolnych i leśnych jak i Kpa. Na etapie ustalania warunków zabudowy właściwy organ powinien zbadać, czy zamierzenie inwestora deklarowane jako zabudowa zagrodowa, będzie związana z prowadzonym przez niego gospodarstwem rolnym, rzeczywiście służy funkcji deklarowanej we wniosku oraz czy jest w istocie zabudową przemysłową czy usługową. Dodatkowo, we wniesionym sprzeciwie K. Ł. i M. Ł. nie wyrazili zgody na planowaną inwestycję z uwagi na fakt, że uniemożliwia ona realizację planów dotyczących budowy siedliska rolnego z uwagi na zintensyfikowanie odorów i substancji szkodliwych powstających przy inwestycjach związanych z hodowlą drobiu. Wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zakładu wylęgarni drobiu do 40 DJP wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na działkach [...] położonych w miejscowości K., gm. B. nie da się pogodzić ze stanem faktycznym istniejącym w otoczeniu planowanej inwestycji, zatem naruszy art. 61 ust. 1 pkt 1 i 1a Upzp. W konsekwencji składający sprzeciw wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy B.z dnia 03 listopada 2023r. Nr RGP.6730.81.2023.NN W odpowiedzi na sprzeciw organ odwoławczy podtrzymał argumentację zawartą w skarżonej decyzji wskazując, że wnoszący sprzeciw nie powołują się na wystąpienie którejkolwiek z przesłanek wznowieniowych, koncentrując się jedynie na wykazywania sprzeczności z prawem decyzji ustalającej warunki zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z przepisu art. 1 p.u.s.a. wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm. dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie natomiast z art. 64e p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 Kpa. Po myśli art. 138 § 2 Kpa, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przepis ten wymaga, aby organ odwoławczy wykazał w sposób przekonywujący, że w sprawie nie poczyniono wystarczających i wymaganych ustaleń, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tylko w przypadku zaistnienia tej przesłanki organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną tj. uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania. W innych przypadkach Kpa wymaga wydania decyzji merytorycznej tj. albo utrzymania decyzji organu I instancji w mocy, albo jej uchylenia i albo orzeczenia co do istoty sprawy albo umorzenia postępowania w sytuacji zaistnienia takich podstaw. Natomiast sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 Kpa, ale czyni to w świetle przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie. Jednocześnie, charakter i zakres decyzji kasacyjnej powoduje, że ocena sądu nie może obejmować sformułowania końcowej oceny materialnoprawnej związanej z istotą sprawy, gdyż formułowanie wniosków w tym zakresie byłoby przedwczesne i niedopuszczalne. Rola sądu administracyjnego kontrolującego decyzję o charakterze kasacyjnym sprowadza się do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 Kpa. Sąd jest władny uwzględnić sprzeciw wyłącznie, gdy uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania nie wynikało z przesłanek określonych tym przepisem. W rezultacie - uwzględnienie sprzeciwu może nastąpić jedynie w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia art. 138 § 2 Kpa. Dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 Kpa, sąd nie jest władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, skoro na skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów sąd uznał, że sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą zaskarżonych decyzji są przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm. ) dalej również jako Upzp. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 Kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Postanowienie o wznowieniu postępowania, zgodnie z art. 149 § 2 Kpa, stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 15 października 2024 r. Nr 409.170/B-6/VI/24 uchylająca w całości decyzję Wójta Gminy B.z dnia 11 września 2024 r. Nr RGP.6730.5.2024.NN i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wzmiankowana decyzja Wójta Gminy B.z dnia 11 września 2024 r. uchyla na skutek wznowienia postępowania ostateczną decyzję Wójta Gminy B.z dnia 03 listopada 2023 r. Nr RGP.6730.81.2023.NN w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zakładu wylęgarni drobiu do 40 DJP wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na działkach nr[...], położonych w obrębie K., gm. B.oraz odmawia ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji. Kwestionowana sprzeciwem decyzja organu II instancji, za główną przyczynę uchylenia rozstrzygnięcia Wójta Gminy B.wskazała brak wyjaśnienia sprawy prowadzonej w trybie wznowienia postępowania co stanowi naruszenie art. 7 i 77 Kpa w zw. z art. 151 § 1 Kpa. W szczególności należy podzielić stanowisko SKO, że organ I instancji nie wykazał zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 4 Kpa, nie ustalił bowiem czy wnioskodawcy są stronami postępowania oraz czy ich udział jako stron spowodowałby inne załatwienie sprawy. Odnosząc to stwierdzenie do okoliczności sprawy niniejszej to należało zatem stwierdzić, że Wójt Gminy B.nie zbadał kwestii interesu prawnego wszystkich wnioskodawców pod względem zasięgu oddziaływania danej inwestycji (zakład wylęgarni drobiu) na nieruchomości sąsiednie oraz stopnia jej uciążliwości dla tych nieruchomości całkowicie pomijając m.in. kwestię immisji odoru tu ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia zawartego w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, że "podnoszone przez zgłaszających ewentualne "uciążliwości" nie sposób obiektywnie zweryfikować. Potencjalna ich dokuczliwość jest niewymierna, nie dająca się bezsprzecznie wymierzyć i sklasyfikować". Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie rolą organów administracji jest wnikliwa analiza, czy wnioskodawca jest stroną postępowania w myśl art. 28 Kpa oraz ewentualnych przepisów szczególnych. O istnieniu interesu prawnego w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy przesądza zasięg oddziaływania danej inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz stopień jej uciążliwości dla tych nieruchomości (wyroki NSA z dnia: 05 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 1809/12; 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OSK 135/11; 24 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2105/10; 04 października 2022 r., sygn. akt II OSK 1661/21, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). O istnieniu interesu prawnego danego podmiotu w sprawie o ustalenie warunków zabudowy decydują zatem z jednej strony (w sferze faktycznej) charakter, cechy i skutki planowanej inwestycji (w tym rodzaj, stopień i zakres możliwych uciążliwości) dla całego obszaru potencjalnego jej oddziaływania, z drugiej zaś strony (w sferze normatywnej) - treść przepisów prawa materialnego, które ze względu na zasadnicze parametry planowanej inwestycji i terytorialny zasięg jej oddziaływania mogą i powinny mieć zastosowanie w sprawie. Z pola widzenia nie można również stracić przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r., poz. 1225 t.j.), określającego warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Z rozporządzenia tego wynikają bowiem uwarunkowania, w jakich realizacja planowej inwestycji będzie możliwa, również w aspekcie jej oddziaływania na tereny sąsiednie. Przyjmuje się, że właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny wynikający z tego przepisu do uczestniczenia jako strona (art. 28 Kpa) w postępowaniach administracyjnych, w wyniku których może zapaść decyzja kształtująca stosunki na sąsiedniej nieruchomości poprzez określenie sposobu jej zagospodarowania. (...) Położenie nieruchomości w obszarze analizowanym w żaden sposób nie przesądza o posiadaniu interesu prawnego przez właścicieli (użytkowników wieczystych) tych nieruchomości, konieczne jest bowiem wykazanie oddziaływania danej inwestycji na konkretną nieruchomość. Przy tym należy dodać, że z uwagi na istotę decyzji o warunkach zabudowy w ramach postępowania poprzedzającego jej wydanie, nie podlegają ocenie też kwestie potencjalnych i przyszłych uciążliwości dla sąsiadów. Same warunki zabudowy, które w ogóle nie przesądzają o tym, że konkretna inwestycja zostanie zrealizowana, nie mogą być oceniane w kategorii faktycznych immisji i oddziaływania na nieruchomości sąsiednie. Te okoliczności są oceniane w ramach postępowania o udzielenia pozwolenia na budowę (zgody budowlanej) na podstawie szczegółowych ustaleń projektu i oceny czy obiekt budowlany spełnia warunki techniczne jak np. zacienienie czy hałas (wyroki NSA z dnia: 13 lipca 2020 r. sygn. akt II OSK 3020/18; 12 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 290/19 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 06 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 908/24, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe uwagi należy zauważyć, że na obecnym etapie postępowania za całkowicie marginalną należy uznać szeroko przedstawioną przez organ I instancji analizę niezaistnienia przesłanki zawartej w art. 61 ust 1 pkt 1 Upzp, Sąd w pełni podziela stanowisko SKO, że w postępowaniu wznowieniowym kwestia ta nie może stanowić samodzielnej podstawy do uchylenia decyzji. Konieczne bowiem jest uprzednie zbadanie przez organ wystąpienia przesłanek określonych w art. 145 § 4 Kpa i dopiero w oparciu te ustalenia podjęcie decyzji o uchyleniu lub odmowie uchylenia decyzji ostatecznej. W tym miejscu należy zatem skonstatować, że wobec stwierdzonego niewyjaśnienia przez organ I instancji wszystkich okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy (stwierdzone naruszenie art. 7 i 77 Kpa) jedynym prawidłowym rozstrzygnięciem organu odwoławczego było uchylenie zaskarżonej decyzji Wójta Gminy B.i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Powyższe potwierdza, że kwestionowana w sprzeciwie decyzja organu odwoławczego nie jest wadliwa i że nie doszło - w rezultacie jej wydania - do naruszenia przepisu art. 138 § 2 Kpa. Zakres zleconych do przeprowadzenia w ponownym postępowaniu przed organem I instancji czynności wyjaśniających wykracza poza dyspozycję art. 136 Kpa, co sprawia, że stwierdzonych braków SKO nie mogło sanować we własnym zakresie. Przeprowadzenie przed organem II instancji postępowania wyjaśniającego w kierunku wskazanym w decyzji kasacyjnej stałoby w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, przez którą rozumieć trzeba ustawowy nakaz dwukrotnego rozważenia materiału dowodowego przez organy obu instancji. Merytoryczna ocena poglądów organu II instancji jest niedopuszczalna, gdyż w takiej sytuacji, sąd wykroczyłby poza dyspozycję art. 64e p.p.s.a. Ocena taka byłaby i ewentualnie będzie możliwa, ale dopiero w przypadku zakwestionowania przez którąkolwiek ze stron ostatecznej merytorycznej decyzji organu II instancji, wydanej po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, co do istoty sprawy. Podkreślić także należy, że w postępowaniu ze sprzeciwu, przymiot strony posiada tylko strona postępowania administracyjnego, która wniosła sprzeciw i organ. Osoby, które w przedmiotowym wypadku zainicjowały postępowanie wznowieniowe, przymiotu strony w niniejszym postępowaniu sądowym nie mają i nie mogą wyrazić swojego stanowiska odnośnie poglądów skarżącego, mimo że są bezpośrednio zainteresowane wyrażoną w tym zakresie oceną prawną. Dlatego w sytuacji kiedy organ II instancji, uchylając decyzję pierwszoinstancyjną z powołaniem się na przesłankę uzasadniającą zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a., merytorycznie i przekonująco uzasadnił swój pogląd prawny, a z okoliczności sprawy w sposób oczywisty wynika, że przywołana przesłanka i okoliczności zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. nie mają charakteru pozornego, to brak podstaw do uwzględnienia sprzeciwu. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że sprzeciw podlega oddaleniu, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI