II SA/BK 613/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność uchwały Zarządu Powiatu w Augustowie w części dotyczącej wyznaczenia apteki do dyżurów nocnych, uznając, że apteka ta nie spełniała wymogów asortymentowych określonych w Prawie farmaceutycznym.
Skarżący, właściciel apteki, zaskarżył uchwałę Zarządu Powiatu w Augustowie wyznaczającą jego aptekę do pełnienia dyżurów nocnych. Zarzucił naruszenie Prawa farmaceutycznego, wskazując, że jego apteka nie zapewnia wymaganego asortymentu leków, co potwierdził Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność uchwały w zaskarżonej części, ponieważ organ nieprawidłowo ocenił spełnienie przez aptekę wymogów dotyczących asortymentu, ignorując decyzję Inspektora i nowe przepisy ustawy.
Sprawa dotyczyła skargi J.A.M. na uchwałę Zarządu Powiatu w Augustowie z dnia 8 lipca 2024 r. nr 52/9/2024, która wyznaczała apteki ogólnodostępne do pełnienia dyżurów w porze nocnej i w dni wolne od pracy. Skarżący zarzucił naruszenie art. 94 ust. 10 Prawa farmaceutycznego (P.f.) poprzez uwzględnienie jego apteki mimo złożonego oświadczenia o braku spełnienia wymogów, a także naruszenie art. 94 ust. 7 pkt 3 i 1 P.f. przez niewłaściwe zastosowanie przepisu i wyznaczenie apteki mimo niezapewnienia wymaganego asortymentu. Skarżący wskazał, że jego apteka jest zwolniona z obrotu środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi, co uniemożliwia jej pełnienie dyżurów zgodnie z nowymi przepisami. Organ obrony podniósł, że procedura została przeprowadzona zgodnie z prawem, a apteka skarżącego pełniła wcześniej całodobowe dyżury bez zastrzeżeń. Sąd uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że organ nieprawidłowo ocenił spełnienie przez aptekę wymogów z art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f., ignorując stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, który potwierdził brak spełnienia tych wymogów. Sąd podkreślił, że nowe przepisy P.f. wprowadzają wymóg uwzględniania przez zarząd powiatu możliwości apteki w zakresie zapewnienia asortymentu, a powoływanie się przez organ na wcześniejsze uchwały rady powiatu było niezasadne. Sąd stwierdził nieważność uchwały w części dotyczącej apteki skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, apteka taka nie może zostać wyznaczona do pełnienia dyżurów, jeśli nie spełnia wymogów asortymentowych określonych w art. 94 ust. 7 pkt 1 Prawa farmaceutycznego, co zostało potwierdzone przez Inspektora Farmaceutycznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ wyznaczający aptekę do dyżurów musi brać pod uwagę możliwość zapewnienia przez aptekę wymaganego asortymentu, zgodnie z nowymi przepisami Prawa farmaceutycznego. Ignorowanie decyzji Inspektora Farmaceutycznego i nowych regulacji stanowi istotne naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (23)
Główne
P.f. art. 94 § ust. 7
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Kryteria wyboru apteki do dyżurów, w tym możliwość zapewnienia asortymentu i liczby personelu.
P.f. art. 94 § ust. 7
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
pkt 1 - potrzeby mieszkańców w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, leki recepturowe, wyroby medyczne, usługi farmaceutyczne i opiekę farmaceutyczną.
P.f. art. 94 § ust. 7
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
pkt 3 - możliwość zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w pkt 1 oraz liczby personelu dostosowanej do zapewnienia potrzeb.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę na uchwałę stwierdza jej nieważność w całości lub w części.
Ustawa z dnia 17 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw
Nowelizacja Prawa farmaceutycznego, która zmieniła procedurę ustalania dyżurów aptek i zasady ich finansowania.
Pomocnicze
P.f. art. 94 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 3
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 4
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 5
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 8
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Okoliczności wykluczające wyznaczenie apteki do dyżurów (postępowanie o cofnięcie zezwolenia, kary w przeszłości).
P.f. art. 94 § ust. 9
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 10
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 11
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 94 § ust. 13
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Finansowanie dyżurów ze środków NFZ.
P.f. art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
P.f. art. 87 § ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
p.p.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
k.k. art. 233 § § 6
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Apteka skarżącego nie spełnia wymogów asortymentowych określonych w art. 94 ust. 7 pkt 1 P.f., co zostało potwierdzone przez Inspektora Farmaceutycznego. Organ wyznaczający aptekę do dyżurów musi stosować aktualne brzmienie Prawa farmaceutycznego, w tym nowe wymogi dotyczące asortymentu.
Odrzucone argumenty
Organ prawidłowo przeprowadził procedurę wyznaczenia aptek do dyżurów. Apteka skarżącego pełniła wcześniej całodobowe dyżury bez zastrzeżeń i powinna nadal je pełnić. Zwolnienie apteki z obrotu środkami odurzającymi nie zwalnia jej z obowiązku pełnienia dyżurów.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie podziela argumentacji organu, że uzasadnieniem do takiego stanowiska jest to, że apteka skarżącego pełniła wcześniej całodobowe dyżury... Stanowisko organu w tej mierze jest zatem wewnętrznie sprzeczne i na dodatek narusza i to w sposób istotny przepis art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f.
Skład orzekający
Marek Leszczyński
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Bartłomiejczuk
członek
Elżbieta Trykoszko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa farmaceutycznego dotyczących wyznaczania aptek do dyżurów, zwłaszcza w kontekście wymogów asortymentowych i konieczności stosowania aktualnych przepisów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyznaczania aptek do dyżurów w powiecie liczącym poniżej 40 tys. mieszkańców, ale zasady interpretacji przepisów są szersze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu funkcjonowania aptek i dostępu do leków, a także pokazuje, jak sądy interpretują nowe przepisy w kontekście istniejących praktyk administracyjnych.
“Apteka nie spełnia wymogów asortymentowych, ale została wyznaczona do dyżurów. WSA stwierdza nieważność uchwały.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 613/24 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2024-11-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Bartłomiejczuk Elżbieta Trykoszko Marek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6209 Inne o symbolu podstawowym 620 6392 Skargi na uchwały rady powiatu w przedmiocie ... (art. 87 i 88 ustawy o samorządzie powiatowym) Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Zarząd Powiatu Treść wyniku Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2301 art. 86, art. 87 ust. 2, art. 94 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne - t.j. Dz.U. 2024 poz 935 art. 147, art. 200 i art. 205 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2024 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J.A.M. na uchwałę Zarządu Powiatu w Augustowie z dnia 8 lipca 2024 r. nr 52/9/2024 w sprawie wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów w porze nocnej i dyżurów w dni wolne od pracy na terenie powiatu augustowskiego w 2024 r. 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej wyznaczenia dyżurów apteki ogólnodostępnej zlokalizowanej przy ul. [...], 16-300 Augustów prowadzonej przez A. w A.; 2. zasądza od Zarządu Powiatu w Augustowie na rzecz skarżącego J.A.M. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zarząd Powiatu w Augustowie (dalej: Zarząd, organ) podjął w dniu 8 lipca 2024 r. uchwałę nr 52/9/2024 w sprawie wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów w porze nocnej i dyżurów w dni wolne od pracy na terenie powiatu augustowskiego w 2024 r. Skargę na powyższą uchwalę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniósł J.M. (dalej: skarżący), w której zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie: 1) art. 94 ust. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 686; dalej: P.f.), poprzez nie zastosowanie tego przepisu i uwzględnienie jego apteki w przedmiotowej uchwale, mimo złożenia przez niego oświadczenia o wystąpieniu okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 P.f., oraz że w oznaczanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3; 2) art. 94 ust. 7 pkt 3 i pkt 1 P.f. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wyznaczeniu apteki przy ul. [...] w Augustowie, mimo niezapewnienia asortymentu wynikającego z art. 94 ust. 7 pkt 1 P.f. do zapewnienia potrzeb mieszkańców powiatu w ramach dyżuru. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie uchwały w części dotyczącej określenia dyżurów apteki ogólnodostępnej prowadzonej przez skarżącego w lokalizacji: [...] Augustów przy ul. [...] oraz o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że Zarząd poinformował o konieczności wyznaczenia aptek do dyżurowania w porze nocnej od godziny 20:00 do 22:00, zaś w dni wolne w godzinach od 14:00 do 18:00, jednocześnie wzywając do zgłaszania gotowości przez chętne podmioty prowadzące apteki ogólnodostępne. Na wezwanie apteki nie odpowiedziały. Wobec tego Zarząd pismem z dnia 8 kwietnia 2024 r. wezwał 14 aptek zlokalizowanych na terenie Augustowa do złożenia oświadczenia o spełnianiu warunków do pełnienia dyżurów. Skarżący w dniu 16 kwietnia 2024 r. złożył oświadczenie, w którym wskazał, że jego Apteka prowadzona przy ul. [...] w Augustowie nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. Oświadczenie te było weryfikowane przez Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Białymstoku. Inspektor stwierdził, że apteka skarżącego nie posiada pełnego asortymentu, gdyż jest zwolniona z posiadania i sprzedaży środków odurzających grupy I-N i substancji psychotropowych grupy II-P. Dalej skarżący stwierdził, że przedmiotowa uchwała z dnia 8 lipca 2024 r. wyznaczyła jego aptekę do pełnienia dyżurów w porze nocnej. Wobec tego w dniu w dniu 9 lipca 2024 r. złożył on do Zarządu oświadczenie, że jego oświadczenie z dnia 14 kwietnia 2024 r. jest aktualne i ponownie złożył oświadczenie na druku wymaganym przez Zarząd. W związku zaś z brakiem odzewu ze strony Zarządu, w dniu 30 lipca 2024 r. zawnioskował o pilną zmianę uchwały. Dodatkowo pismem z dnia 23 sierpnia 2024 r. skarżący wezwał Zarząd do usunięcia jego apteki z grafiku dyżurów wskazanych w uchwale. Zdaniem skarżącego jego apteka (której jest właścicielem) nie spełnia wymagań określonych w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. Z art. 87 ust. 2 P.f. wynika, że apteka ogólnodostępna jest przeznaczona do zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8. Z racji na to, że Apteka nie zapewnia pełnego asortymentu leków, nie jest ona w stanie zrealizować nałożonego w uchwale obowiązku. W związku z tym Narodowy Fundusz Zdrowia nie zawarł z Apteką umowy na pełnienie dyżurów i skarżący nie otrzyma za te dyżury wynagrodzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że wprowadzona ustawą z dnia 17 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1938 z późn. zm.; dalej: ustawa zmieniająca) nowelizacja ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 686; dalej: P.f.) zmieniła procedurę, organy właściwe do ustalania dyżurów aptek ogólnodostępnych oraz wprowadziła zasady ich finansowania. Dotychczas to rada powiatu w drodze uchwały ustalała dyżury aptek ogólnodostępnych. Dyżury były pełnione całą noc solidarnie przez apteki ogólnodostępne zlokalizowane na terenie miasta Augustowa, na określonych w uchwale zasadach i terminach. Po dokonanej nowelizacji ustawy P.f. uchwała rady powiatu, zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy zmieniającej, zachowała swoją moc do dnia wejścia w życie uchwały Zarząd Powiatu. Do czasu podjęcia przez Zarząd Powiatu w Augustowie uchwały w sprawie dyżurów w porze nocnej i dyżurów w dni wolne od pracy, dyżury pełnione były przez apteki ogólnodostępne na dotychczasowych zasadach oraz zgodnie z uchwałą Nr 319/XLI/2023 Rady Powiatu w Augustowie z dnia 15 września 2023 r. w sprawie określenia rozkładu godzin pracy aptek ogólnodostępnych na terenie powiatu augustowskiego (Dz.Urz.Woj.Podl. z 2023 r., poz. 4841; załącznik nr 1). Dalej organ wyjaśnił, że po zmianie ustawy P.f. zobowiązany był do podjęcia uchwały wyznaczającej apteki ogólnodostępne do pełnienia dyżurów, zgodnie z art. 94 ust. 3 P.f., ponieważ siedzibą Powiatu Augustowskiego jest miasto Augustów liczące 29.108 mieszkańców (według stanu na dzień 30 czerwca 2023 r.). Podjęcie uchwały wymagało przeprowadzenia procedury określonej art. 94 P.f., w tym analizy potrzeb mieszkańców Powiatu Augustowskiego w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, w tym leki recepturowe, wyroby medyczne oraz pozostałe produkty aptek ogólnodostępnych oraz w zakresie świadczenia usług farmaceutycznych i sprawowania opieki farmaceutycznej (art. 94 ust. 9 pkt 3 P.f.). Sporządzona analiza potrzeb (z dn. 27 lutego 2024 r. - załącznik nr 2) wykazała, że: 1) godziny pracy aptek ogólnodostępnych działających na terenie powiatu augustowskiego nie gwarantują zaspokojenia potrzeb ludności w produkty farmaceutyczne w porze nocnej oraz w dni ustawowo wolne od pracy, 2) wyznaczone przez Zarząd Powiatu w Augustowie apteki ogólnodostępne powinny mieć siedzibę w Augustowie z uwagi na funkcjonujący w mieście Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Augustowie oraz dobrą dostępność komunikacyjną do Augustowa z obszaru powiatu, 3) w dniach ustawowo wolnych od pracy dyżury powinny być wyznaczone w przedziale czasowym pomiędzy godziną 10.00 a 18.00 w ilości 4 godzin, płatne ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia według kalendarza w 2024 r. Zgodnie z obwiązującymi przepisami dyżury pełnione byłyby w godzinach 14:00 - 18:00 i finansowane ze środków NFZ, 4) w porze nocnej powinny być pełnione dyżury pomiędzy godziną 20.00 a 23.00 w ilości dwóch godzin, finansowanych ze środków NFZ. W związku z tym, że godziny pracy jednej z aptek w Augustowie kończą się o godz. 20.00 (Apteka G. ul. [...]). Dyżury pełnione byłyby we wszystkie dni tygodnia, również w dniach wolnych od pracy, w godzinach: 20:00 - 22:00, 5) biorąc pod uwagę godziny pracy aptek na 2024 r., zwłaszcza godziny pracy apteki G. w Augustowie (poniedziałek - piątek: 7.00-20.00; sobota: 8:00-19:00; niedziela: 9:00-15:00) uzasadnione było niewyznaczanie 4-godzinnego dyżuru w niedzielę, który jest dniem ustawowo wolnym od pracy. W niedzielę w godz. 9:00-15:00 usługi farmaceutyczne świadczyłaby Apteka G. w Augustowie w ramach swoich godzin pracy w niedzielę. Dyżur byłby pełniony jedynie w porze nocnej w godz. 20:00-22:00 przez wyznaczoną aptekę dyżurną. Organ wskazał też, że na podstawie art. 94 ust. 4 P.f., poinformował podmioty prowadzące apteki o potrzebie wyznaczenia apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w porze nocnej i w dni wolne od pracy. Z uwagi na ograniczenia wynikające z liczby zatrudnianych w aptekach magistrów farmacji Zarząd dopuścił możliwość pełnienia dyżurów rotacyjnie (tj. przez więcej niż jedną aptekę), przy czym godziny dyżurów pełnionych przez te apteki nie pokrywałyby się i nie zostałby przekroczony łączny limit godzin dyżurów w porze nocnej i w dni wolne od pracy wynikający z art. 2 pkt 73 i 74 P.f. Informacja o potrzebie wyznaczenia aptek została wysłana do podmiotów prowadzących apteki zlokalizowane na terenie miasta Augustowa, które dotychczas pełniły dyżury w powiecie, zapewniono tym samym ww. podmiotom czynny udział w procedurze ustalania dyżurów. Lokalizacje aptek zapewniały wygodny dostęp dla pacjentów korzystających z usług opieki zdrowotnej w porze nocnej i w dni wolne od pracy. Jedną z aptek pełniących dotychczas dyżury (całodobowo) była apteka prowadzona przy ul. [...] w Augustowie której podmiotem prowadzącym jest J.M. – Apteka J.M. Dalej organ wyjaśnił, że żaden podmiot prowadzący aptekę nie zgłosił gotowości do pełnienia dyżurów, pomimo zorganizowanego wcześniej spotkania dla zainteresowanych aptek. Także skarżąca spółka, na podstawie art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f., poinformowała o braku woli pełnienia dyżurów z uwagi na braki kadrowe. Z uwagi na brak zgłoszeń gotowości aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów, Zarząd Powiatu, na podstawie art. 94 ust. 10 w związku z art. 94 ust. 9 pkt 2 P.f., zawiadomił podmioty prowadzące apteki na terenie miasta Augustowa (dotychczas dyżurujące) o konieczności wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów oraz wezwał do złożenia oświadczeń, iż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 P.f., oraz że w zgłaszanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. (załącznik nr 5). Wezwane przez Zarząd podmioty prowadzące apteki ogólnodostępne złożyły oświadczenia, z których wynikało, iż apteki, które obecnie pełnią dyżury (zgodnie z uchwałą Nr 319/XLI/2023 Rady Powiatu w Augustowie z dnia 15 września 2023 r., nie spełniają kryteriów znowelizowanej ustawy P.f., w tym apteka zlokalizowana przy ul. [...] w Augustowie. Skarżący w odpowiedzi na otrzymane zawiadomienie oświadczył, że w aptece nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f., w zakresie możliwości zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w art. 94 ust. 7 pkt 1 P.f. – w zakresie sprawowania opieki farmaceutycznej. Dalej organ wskazał, że w związku z powstałymi wątpliwościami dotyczącymi złożonych oświadczeń przez podmioty prowadzące apteki, na podstawie art. 94 ust. 11 P.f., zwrócił się z wnioskiem do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w Białymstoku o potwierdzenie okoliczności wskazanych w oświadczeniach złożonych Zarządowi Powiatu. W odpowiedzi Wojewódzki Inspektorat Farmaceutyczny w Białymstoku dokonał weryfikacji okoliczności wskazanych w oświadczeniach podmiotów prowadzących apteki. Odnosząc się do oświadczenia skarżącego poinformował, że "apteka nie prowadzi obrotu środkami odurzającymi grupy I N i substancjami psychotropowymi grupy II P na podstawie decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego zwalniającej aptekę z prowadzenia ww. produktów na czas nieokreślony. Wg. wiedzy organu w aptece pracuje 2 mgr farmacji". W związku z otrzymaną informacją WIF w Białymstoku, Zarząd wezwał skarżącego do weryfikacji oświadczenia w zakresie spełnienia wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. informując, że zostało ono zweryfikowane przez inspekcję farmaceutyczną. Skarżący nie odpowiedział na otrzymane wezwanie. Dalej organ wyjaśnił, że na posiedzeniu w dniu 8 lipca 2024 r. ponownie dokonano analizy pisma Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w Białymstoku z dnia 10 maja 2024 r., który szczegółowo analizował każdą augustowską aptekę, określił poziom zatrudnienia magistrów farmacji oraz stopień zaopatrzenia aptek w produkty lecznicze. Informacje te nie potwierdzały danych podanych przez podmioty prowadzące apteki w przesłanych do Zarządu Powiatu oświadczeniach. Posiadając oświadczenia złożone przez podmioty prowadzące apteki, a także informacje Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Białymstoku, organ dokonał analizy typowania aptek ogólnodostępnych spełniających warunki do pełnienia dyżurów. Wykluczone zostały dwie apteki z uwagi na postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki, oraz fakt wydania ostatecznej decyzji usunięcia uchybień w prowadzeniu działalności. Ze względu na bezpieczeństwo i pewność prowadzenia dyżurów wykluczono również cztery apteki zatrudniające tylko jednego magistra farmacji. Uwzględniono apteki ogólnodostępne zatrudniające co najmniej dwóch magistrów farmacji. Na takiej podstawie Zarząd Powiatu podjął zaskarżoną uchwałę typującą siedem aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów, a następnie pismem z dnia 8 lipca 2024 r., doręczył ją podmiotom prowadzącym apteki wyznaczone do pełnienia dyżurów oraz Podlaskiemu Oddziałowi Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Białymstoku celem podpisania umów z siedmioma aptekami. Dalej organ wyjaśnił, że po podjęciu uchwały skarżący złożył oświadczenie w dniu 9 lipca 2024 r. (załącznik 12), wezwanie do zmiany uchwały w dniu 30 lipca 2024 r. (załącznik nr 13) a także wezwanie przedsądowe w dniu 23 sierpnia 2024 r. (załącznik nr 14). W odpowiedzi na wezwanie przedsądowe Zarząd poinformował skarżącego, ze ewentualna zmiana uchwały może zostać dokonana po zakończonym postępowaniu, które aktualnie prowadzone jest przed WSA w Białymstoku (załącznik nr 15). Zdaniem organu skarga jest niezasadna. Zarząd Powiatu nie podziela zarzutów stawianych w skardze. Funkcją apteki jako placówki ochrony zdrowia publicznego jest świadczenie usług farmaceutycznych (art. 86 ust. 1 P.f). Ponadto jak stanowi art. 87 ust. 2 ustawy P.f. apteka ogólnodostępna przeznaczona jest do zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8 ustawy P.f, zapewnienia świadczenia ludności usług farmaceutycznych oraz sprawowania opieki farmaceutycznej. Dyżury pełnione na podstawie uchwały Zarządu Powiatu są usługami świadczonymi przez aptekę ogólnodostępną poza zwykłymi godzinami jej pracy. Rozkład godzin pracy aptek ogólnodostępnych znajdujących się na terenie powiatu jest dostosowany do potrzeb ludności tego powiatu i pozwala na realizację przez te apteki zadań określonych w art. 87 ust. 2 ustawy p.f, w szczególności przez pełnienie dyżurów w dzień wolny od pracy oraz dyżurów w porze nocnej, o czym stanowi art. 94 ust. 1 ww. ustawy. Zarząd Powiatu zrealizował obowiązek ustawowy podejmując zaskarżoną uchwałę. Ponadto dyżury, które przypadają aptece Skarżącego nie są pełnione przez całą noc (tak jak dotychczas) a jedynie w porze nocnej, przez dwie godziny, tj. od 20:00 do 22:00 zgodnie z harmonogramem stanowiącym załącznik Nr 1 do uchwały Zarządu Powiatu (załącznik nr 9). W dzień wolny od pracy apteka Skarżącego nie była wyznaczona do pełnienia czterogodzinnych dyżurów. Ponadto w ocenie Zarządu Powiatu zwolnienie apteki Skarżącego z prowadzenia obrotu środkami odurzającymi grupy I N i substancjami psychotropowymi grupy II P, na podstawie decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Białymstoku nie zwalnia z obowiązku prowadzenia dyżurów, zgodnie z uchwałą Zarządu Powiatu. Ponadto należy zauważyć, że apteka Skarżącego pełniła całodobowe dyżury wynikające z uchwały Rady Powiatu w Augustowie (załącznik nr 1) i nie wnosiła w tym zakresie żadnych zastrzeżeń. Zaskarżona przez Skarżącego uchwała Zarządu Powiatu nie narusza istoty swobody prowadzenia działalności gospodarczej. Potwierdzeniem stanowiska Zarządu Powiatu jest teza zawarta w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 lipca 2020 r., Sygn. akt II SA/Ol 375/20, w której sąd wskazał, że "pełnienie dyżurów nocnych i w dni wolne od pracy wchodzi w zakres ustawowych zadań aptek ogólnodostępnych, a do kierownika apteki należy takie zorganizowanie pracy, aby placówka ten obowiązek mogła realizować. Zadaniem apteki jako miejsca świadczenia usług farmaceutycznych, jest kompleksowa obsługa pacjentów w celu bieżącego zaspokajania ich potrzeb w zakresie dostępu do produktów leczniczych i innych preparatów sprzedawanych w aptece. Dostęp ten powinien być nieprzerwany, aby umożliwić pacjentom zakup produktów leczniczych, w szczególności tych, których zażycie jest konieczne w celu zapobieżenia zagrożenia zdrowia lub życia. Jak trafnie zaakcentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z 3 lipca j 2018 r. o sygn. akt II SA/Bd 238/18, "ustawowo określoną powinnością rolą aptek jako placówek ochrony zdrowia publicznego jest świadczenie pełnego zakresu usług farmaceutycznych wymienionych w szczególności w art. 86 ust. 1-4 Prawa farmaceutycznego. Każdy podmiot decydujący się na prowadzenie regulowanej działalności aptekarskiej, powinien mieć świadomość, że taką działalność należy prowadzić również zgodnie z przepisami prawa miejscowego, w tym uchwałami podejmowanymi na podstawie art. 94 ust. 2 Prawa farmaceutycznego. Jednym z takich obowiązków może być obowiązek pełnienia dyżurów w porze nocnej lub w dni wolne od pracy. Z tego obowiązku nie mogą zwolnić szczególne warunki pracy konkretnej apteki, np. liczba zatrudnionych w niej osób lub kwestia osiąganego w takich porach pracy apteki wyniku ekonomicznego (zysku lub straty). Wolność działalności gospodarczej, stanowiąca jedną z podstaw społecznej gospodarki rynkowej (art. 20 Konstytucji RP) nie ma charakteru absolutnego. W przypadkach i na warunkach określonych w art. 22 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP wolność działalności gospodarczej może być ograniczana (...). Zapewnienie dostępności świadczenia usług farmaceutycznych, w tym także w porze nocnej i w dni wolne od pracy mieści się w pojęciu ochrony zdrowia publicznego. Ograniczenie swobody działalności gospodarczej polegające na ustaleniu harmonogramu godzin pracy apteki ogólnodostępnej nie narusza istoty tej wolności (...). Pełnienie dyżurów nocnych i w dni wolne od pracy wchodzi w zakres ustawowych zadań aptek ogólnodostępnych." Jak wynika z dokumentu - analizy zapotrzebowania ale i specyfiki Powiatu Augustowskiego, w tym miasta Augustów, które jest miastem głównie turystycznym, istnieje potrzeba zapewnienia dyżurów w dni wolne od pracy lub w godzinach wieczornych, po godzinie 20. Brak ustalenia godzin dyżurów w godzinach wieczornych ograniczy dostępność do leków dla mieszkańców Powiatu Augustowskiego, co może znaleźć przełożenie na ochronę zdrowia a nawet życia mieszkańców. Najbliższa dyżurująca apteka będzie w tej sytuacji oddalona o 40 km od miasta Augustowa i znajduje się w Suwałkach, co dla osób korzystających z opieki w SPZOZ w Augustowie, w szczególności osób starszych lub małych dzieci będzie istotnym utrudnieniem. Zważyć przy tym należy, że aktualnie ustalone dyżury są mniejszym obciążeniem dla aptek aniżeli dotychczas ustalone dyżury całodobowe, które były realizowane przez skarżącego bez zastrzeżeń. W piśmie procesowym z dnia 15 października 2024 r. skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu z odpowiedzi na skargę. Wyjaśnił, że wymagania wobec aptek gotowych do pełnienia dyżurów w godzinach nocnych, w niedziele i w dni wolne od pracy są zawarte w katalogu zamkniętym w art. 94 ust. 7 i 8 P.f. i są jednocześnie podstawą do zawarcia umowy z płatnikiem – NFZ - w tym przypadku z Oddziałem Wojewódzkim w Białymstoku, na podstawie której płatnik finansuje dyżury podmiotom prowadzącym apteki zgodnie z zapisami art. 94 ust. 15 P.f. Niespełnienie wymogów dotyczących posiadania receptury, asortymentu produktów farmaceutycznych, sprawowania opieki farmaceutycznej mogłoby spowodować niewypłacenie środków finansowych z NFZ lub ich zwrot z odsetkami. Tym bardziej, że jak wynika z uchwały, dyżury zostały wyznaczone tak, że pacjent w trakcie dyżuru wyznaczonej apteki nie ma alternatywnej możliwości dostępu do innej placówki aptecznej, gdyż wszystkie inne apteki są w tym czasie nieczynne. W kolejnym piśmie procesowym z dnia 8 listopada 2024 r. skarżący ponownie przedstawił analizę przepisu art. 94 P.f. i stwierdził, że powoływanie się przez organ na nieistniejący stan prawny jest nieuprawnione. Podkreślił też, że oświadczenie negatywne w zakresie posiadania asortymentu leków złożył pod rygorem odpowiedzialności karnej i zostało ono na wniosek organu zweryfikowane przez Inspektora Farmaceutycznego. Inspektor wskazał, że apteka nie prowadzi obrotu środkami odurzającymi grupy I N i środkami psychotropowymi grupy II P na podstawie legalnej decyzji WIF i że jest to przeszkodą do pełnienia dyżurów w porze nocnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Na mocy art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu w Augustowie z dnia 8 lipca 2024 r., nr 52/9/2024, w sprawie wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów w porze nocnej i dyżurów w dni wolne od pracy na terenie powiatu augustowskiego w 2024 r. Nie budzi wątpliwości, że zaskarżona uchwała jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. i który nie stanowi aktu prawa miejscowego (art. 94 ust. 18 P.f.). Zatem uchwała ta podlega kognicji Sądu. Procedura związana z wydaniem tej uchwały zawarta jest w art. 94 P.f. Przedstawia się ona następująco. Zgodnie z art. 94 ust. 1 P.f. rozkład godzin pracy aptek ogólnodostępnych znajdujących się na terenie powiatu jest dostosowany do potrzeb ludności tego powiatu i pozwala na realizację przez te apteki zadań określonych w art. 87 ust. 2 (zaopatrywanie ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły oraz zapewnienie świadczenia ludności ustawowo określonych usług farmaceutycznych), w szczególności przez pełnienie dyżurów w dzień wolny od pracy oraz dyżurów w porze nocnej, z wyłączeniem powiatu mającego swoją siedzibę w sąsiadującym mieście na prawach powiatu. Z kolei ust. 2 tego przepisu stanowi, że podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną przekazuje zarządowi powiatu, w którym znajduje się ta apteka, rozkład godzin pracy tej apteki na dany rok najpóźniej do dnia 30 września roku poprzedzającego rok, w którym ma być podjęta uchwała, o której mowa w ust. 3, oraz informuje zarząd powiatu o zmianach tego rozkładu z co najmniej 30-dniowym wyprzedzeniem. W przypadku gdy praca aptek ogólnodostępnych na terenie powiatu, którego siedzibą jest miasto liczące nie więcej niż 40 tys. mieszkańców, zgodna z przekazanymi na podstawie ust. 2 rozkładami godzin ich pracy, nie gwarantuje zaspokojenia potrzeb ludności, o których mowa w ust. 1, w porze nocnej oraz w dni wolne od pracy w zakresie zadań określonych w art. 87 ust. 2, zarząd powiatu wyznacza, w drodze uchwały, aptekę ogólnodostępną do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy. Uchwała jest wydawana na okres jednego roku kalendarzowego i określa dni oraz godziny pełnienia dyżurów przez aptekę ogólnodostępną prowadzoną przez określonego przedsiębiorcę (ust. 3). Następnie Zarząd powiatu informuje podmioty prowadzące apteki ogólnodostępne na terenie tego powiatu, indywidualnie albo zbiorowo, w sposób określony w ust. 6, co najmniej na 21 dni przed dniem wydania uchwały, o której mowa w ust. 3, o potrzebie wyznaczenia apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy, wskazując dni i godziny, w jakich mają być pełnione te dyżury (ust. 4). Podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną może zgłosić gotowość do pełnienia dyżurów przez prowadzoną przez siebie aptekę, we wskazanych przez siebie dniach i godzinach zgodnych z dniami i godzinami określonymi na podstawie ust. 4, w terminie 7 dni od dnia doręczenia informacji, o której mowa w ust. 4. Wraz ze zgłoszeniem osoba uprawniona do reprezentowania podmiotu prowadzącego aptekę ogólnodostępną składa w jego imieniu oświadczenie, że nie zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 8, oraz że w zgłaszanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3. Oświadczenie składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń przewidzianej w art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (ust. 5). Komunikację między zarządem powiatu a podmiotami prowadzącymi apteki ogólnodostępne w sprawach, o których mowa w ust. 2, 4, 5 lub 12, prowadzi się za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej (ust. 6). Po tych wszystkich czynnościach Zarząd powiatu dokonuje wyboru apteki ogólnodostępnej, która zostanie wyznaczona do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy, biorąc pod uwagę: 1) potrzeby mieszkańców powiatu w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, w tym leki recepturowe, wyroby medyczne oraz pozostałe produkty aptek ogólnodostępnych oraz w zakresie świadczenia usług farmaceutycznych i sprawowania opieki farmaceutycznej; 2) lokalne uwarunkowania geograficzne i demograficzne oraz położenie lokalu apteki ogólnodostępnej; 3) możliwość zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w pkt 1 oraz liczby personelu dostosowanej do zapewniania potrzeb określonych w pkt 1 (ust. 7). Zgodnie natomiast z ust. 8 omawianego przepisu, do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy nie wyznacza się apteki ogólnodostępnej, jeżeli wobec podmiotu, który ją prowadzi: 1) toczy się postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki; 2) w okresie 3 lat poprzedzających rok, w którym ma być pełniony dyżur, wydano: a) ostateczną decyzję w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, b) ostateczną decyzję w przedmiocie nakazania usunięcia w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień w prowadzeniu działalności objętej zezwoleniem na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, c) prawomocne orzeczenie zakazujące wykonywania działalności gospodarczej objętej zezwoleniem na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Zarząd powiatu: 1) wyznaczając aptekę ogólnodostępną do pełnienia dyżurów, dokonuje wyboru spośród aptek ogólnodostępnych, które zostały zgłoszone w sposób, o którym mowa w ust. 5; 2) w przypadku braku zgłoszenia apteki ogólnodostępnej w sposób, o którym mowa w ust. 5, lub w przypadku zgłoszenia apteki ogólnodostępnej niespełniającej kryteriów, o których mowa w ust. 7, wyznacza do pełnienia dyżurów inną aptekę ogólnodostępną, biorąc pod uwagę kryteria określone w ust. 7 i 8; 3) w przypadku gdy po przeprowadzonej przez siebie analizie poziomu zaspokajania potrzeb, o których mowa w ust. 1, zwłaszcza weryfikacji funkcjonowania na terenie powiatu przynajmniej jednej apteki ogólnodostępnej w trybie całodobowym, dokonanej w oparciu o informacje, o których mowa w ust. 2, uzna, że uzasadnione jest wyznaczenie: a) apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w mieście będącym siedzibą powiatu, liczącym więcej niż 40 tys. mieszkańców lub b) szerszego niż określono w art. 2 pkt 73 lub 74 zakresu godzinowego dyżurów pełnionych przez wyznaczoną aptekę ogólnodostępną - może dokonać takiego wyznaczenia (ust. 9). Przed podjęciem uchwały, o której mowa w ust. 3, osoba uprawniona do reprezentowania podmiotu prowadzącego aptekę ogólnodostępną, o której mowa w ust. 9 pkt 2, w terminie 7 dni od dnia wezwania przez zarząd powiatu, składa oświadczenie o niezachodzeniu okoliczności, o których mowa w ust. 8, oraz że w wyznaczanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w ust. 7 pkt 3. Oświadczenie składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń przewidzianej w art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (ust. 10). W przypadku uzasadnionych wątpliwości w zakresie prawdziwości okoliczności wskazanych w oświadczeniach, o których mowa w ust. 5 lub 10, zarząd powiatu może wystąpić do wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego z wnioskiem o potwierdzenie tych okoliczności. Wojewódzki inspektor farmaceutyczny udziela zarządowi powiatu odpowiedzi niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku (ust. 11). Zarząd powiatu niezwłocznie przekazuje kopię uchwały, o której mowa w ust. 3, lub jej zmian, w przypadku, o którym mowa w ust. 21, właściwemu miejscowo wojewódzkiemu inspektorowi farmaceutycznemu, dyrektorowi oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oraz aptece ogólnodostępnej wyznaczonej do pełnienia dyżurów (ust. 12). Pełnienie dyżurów na podstawie uchwały, o której mowa w ust. 3, przez aptekę ogólnodostępną podlega finansowaniu ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, z wyjątkiem pełnienia ich w zakresie godzinowym rozszerzonym zgodnie z ust. 9 pkt 3 lit. b - w takim przypadku powiat finansuje, z własnych środków, pełnienie tych dyżurów w zakresie wykraczającym ponad zakres godzinowy wynikający z art. 2 pkt 73 lub 74 (ust. 13). W stanie faktycznym sprawy Zarząd dokonał wszystkich wymaganych prawem czynności. I tak: - przeprowadził analizę potrzeb mieszkańców Powiatu Augustowskiego w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, w tym leki recepturowe, wyroby medyczne oraz pozostałe produkty aptek ogólnodostępnych oraz w zakresie świadczenia usług farmaceutycznych i sprawowania opieki farmaceutycznej (art. 94 ust. 9 pkt 3 P.f.); - na podstawie art. 94 ust. 4 P.f., poinformował podmioty prowadzące apteki o potrzebie wyznaczenia apteki ogólnodostępnej do pełnienia dyżurów w porze nocnej i w dni wolne od pracy; - wyjaśnił, że żaden podmiot prowadzący aptekę nie zgłosił gotowości do pełnienia dyżurów, pomimo zorganizowanego wcześniej spotkania dla zainteresowanych aptek; - z uwagi na brak zgłoszeń gotowości aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów, na podstawie art. 94 ust. 10 w związku z art. 94 ust. 9 pkt 2 P.f., organ zawiadomił podmioty prowadzące apteki na terenie miasta Augustowa (dotychczas dyżurujące) o konieczności wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów oraz wezwał do złożenia oświadczeń, iż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 P.f., oraz że w zgłaszanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f.; - zwrócił się z wnioskiem do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w Białymstoku (dalej: Inspektor) o potwierdzenie okoliczności wskazanych w oświadczeniach złożonych Zarządowi Powiatu; - ponownie wezwał skarżącą do dokonania weryfikacji oświadczenia w zakresie spełnienia wymagań, o których mowa w art. 94 ust 7 pkt 3 P.f. informując, iż zostało ono zweryfikowane przez inspekcję farmaceutyczną; - na posiedzeniu w dniu 8 lipca 2024 r. ponownie dokonał analizy pisma Inspektora z dnia 10 maja 2024 r., który szczegółowo analizował każdą augustowską aptekę, określił poziom zatrudnienia magistrów farmacji oraz stopień zaopatrzenia aptek w produkty lecznicze. Jak z powyższego widać, zanim organ podjął zaskarżoną uchwałę, dokonał wszelkich wymaganych prawem czynności. Wobec powyższego niezasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisu art. 94 ust. 10 P.f. Na podstawie art. 94 ust. 10 w zw. z art. 94 ust. 9 pkt 2 P.f. organ powiadomił podmioty prowadzące apteki na terenie Augustowa o konieczności wyznaczenia aptek ogólnodostępnych do pełnienia dyżurów oraz wezwał do złożenia oświadczeń, iż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 94 ust. 8 P.f. oraz że w zgłaszanej aptece ogólnodostępnej spełnione są wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. (załącznik nr 4). Dodatkowo organ powiadomił skarżącego o weryfikacji jego oświadczenia dokonanej przez Inspektora Farmaceutycznego i ponownie wezwał skarżącego do dokonania weryfikacji oświadczenia w zakresie spełniania wymagań, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. (pismo z dnia 23 maja 2024 r.). Skarżący jednak złożył kolejne oświadczenie dopiero w dniu 9 lipca 2024 r., czyli jeden dzień po podjęciu uchwały przez Zarząd. Strona skarżąca nie kwestionuje w skardze prawidłowości pozostałych czynności dokonanych przez organ w ramach zastosowanej procedury. Zdaniem Sądu zasadny jest natomiast zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisu art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. Z przepisu tego wynika, że Zarząd powiatu dokonuje wyboru apteki ogólnodostępnej, która zostanie wyznaczona do pełnienia dyżurów w porze nocnej lub dyżurów w dni wolne od pracy, biorąc pod uwagę możliwość zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w pkt 1 oraz liczby personelu dostosowanej do zapewnienia potrzeb określonych w pkt 1. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu chodzi o potrzeby mieszkańców powiatu w zakresie zaopatrzenia w produkty lecznicze, w tym leki recepturowe, wyroby medyczne oraz pozostałe produkty aptek ogólnodostępnych oraz w zakresie świadczenia usług farmaceutycznych i sprawowania opieki farmaceutycznej. O ile więc Zarząd, zgodnie z przyjętymi przez siebie kryteriami, zasadnie wyznaczył do dyżurów w porze nocnej apteki, w których pracuje po dwóch magistrów farmacji – przedmiotowa apteka spełnia to kryterium, o tyle w sposób nieuprawniony przyjął, że apteka skarżącego spełnia pozostały wymóg w postaci możliwości zapewnienia asortymentu określonego w art. 94 ust. 7 pkt 1 P.f. Wprawdzie organ dostrzegł, że ze złożonego przez skarżącego oświadczenia wynikało jednoznacznie, że kryterium tego nie spełnia, a Inspektor Farmaceutyczny potwierdził stanowisko skarżącego – załącznik nr 7, to jednak bez głębszego uzasadnienia przyjął, że: "zwolnienie apteki skarżącego z prowadzenia obrotu środkami odurzającymi grupy I N i substancjami psychotropowymi grupy II P, na podstawie decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Białymstoku nie zwalnia z obowiązku prowadzenia dyżurów, zgodnie z uchwałą Zarządu Powiatu". Sąd nie podziela argumentacji organu, że uzasadnieniem do takiego stanowiska jest to, że apteka skarżącego pełniła wcześniej całodobowe dyżury wynikające z uchwały Rady Powiatu w Augustowie i nie wnosiła w tym zakresie żadnych zastrzeżeń, ani że ustawowo określoną powinnością i rolą aptek jest świadczenie pełnego zakresu usług farmaceutycznych wymienionych w szczególności w art. 86 ust. 1 - 4 P.f. i każdy podmiot decydujący się na prowadzenie regulowanej działalności aptekarskiej powinien mieć świadomość, że taką działalność należy prowadzić również zgodnie z przepisami prawa miejscowego, w tym uchwałami podejmowanymi na podstawie art. 94 ust. 2 P.f. Przede wszystkim zauważenia wymaga, że przedmiotowa uchwała została uchwalona pod rządami ustawy Prawo farmaceutyczne w brzmieniu nadanym jej ustawą z dnia 17 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r., poz. 1938). Ustawa nowelizująca zmieniła procedurę, organy właściwe do ustalania dyżurów aptek ogólnodostępnych oraz zasady ich finansowania. W art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. wprowadzono zasadę, której nie zawierał przepis art. 94 P.f. przed nowelizacją, że przy wyborze apteki przez zarząd powiatu bierze on pod uwagę m.in. możliwość zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w pkt 1. Powoływanie się zatem przez organ na regulacje wynikające z uchwały Rady Powiatu w Augustowie, które siłą rzeczy nie obejmowały zasad wynikających z art. 94 ust. 7 pkt 3 obecnie obowiązującej ustawy P.f., jest całkowicie niezasadne. Nie po to bowiem ustawodawca zmienił przepisy ustawy P.f., aby zarządy powiatów nie dostrzegały nowych regulacji i ich nie stosowały. Ma też rację skarżący, że już w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej podkreślano, że organ wyznaczający aptekę do dyżurów będzie musiał brać pod uwagę możliwości podmiotu znajdujące przekucie na realność wywiązywania się przezeń z powierzonego zadania, a możliwości te są determinowane m.in. potencjałem zapewnienia odpowiedniego rodzaju i dostatecznej ilości asortymentu. Jako całkowicie niezasadny należy także uznać drugi z podniesionych przez organ argumentów. Poza sporem jest, że apteka nie prowadzi obrotu środkami odurzającymi grupy I N i substancjami psychotropowymi grupy II P na podstawie Decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego zwalniającej aptekę z prowadzenia ww. produktów na czas nieokreślony. Wynika to z weryfikacji przeprowadzonej przez tego Inspektora. Dodatkowo sam Inspektor w Załączniku do pisma z dnia 10 maja 2024 r. ocenił, że powyższe oznacza, że w przedmiotowej aptece nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. Skoro więc na podstawie legalnej decyzji Inspektora przedmiotowa apteka nie spełnia wymagań z art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f., to nijak nie można się zgodzić z Zarządem, że mimo to wymagania takie musi spełniać, bo to wynika z charakteru prowadzonej działalności i "obowiązkiem apteki jest świadczenie pełnego zakresu usług farmaceutycznych". Stanowisko organu w tej mierze jest zatem wewnętrznie sprzeczne i na dodatek narusza i to w sposób istotny przepis art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. Na uznanie zasługują także argumenty skarżącego, że organ nie rozważył jakie konsekwencje może ponieść skarżący w związku z realizacją uchwały, w tym w zakresie finansowania pełnionych dyżurów na podstawie przedmiotowej uchwały. Z art. 94 ust. 13 P.f. wynika bowiem, że pełnienie dyżurów na podstawie uchwały, o której mowa w ust. 3, przez aptekę ogólnodostępną podlega finansowaniu ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia. Natomiast ust. 15 tego przepisu stanowi, że w celu realizacji uchwały, o której mowa w ust. 3, podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną zawiera umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia na okres obowiązywania tej uchwały. Zatem skoro Inspektor Farmaceutyczny w piśmie z dnia 10 maja 2024 r. wyraźnie stwierdził, że Apteka prowadzona przez skarżącego nie spełnia wymagań o których mowa w art. 94 ust. 7 pkt 3 P.f. w zakresie możliwości zapewnienia przez podmiot prowadzący aptekę ogólnodostępną asortymentu określonego w art. 94 ust. 7 pkt 1, to po pierwsze nie wiadomo, czy zawarłby ze skarżącym stosowną umowę, a po drugie, czy nie miałby zastrzeżeń do jej finansowania. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy stwierdzić zatem należy, że organ dopuścił się istotnego naruszenia w/w przepisów prawa i ich niewłaściwego zastosowania, uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części odnoszącej się do apteki skarżącego. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 147 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis sądowy w kwocie 300 zł.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI