II SA/BK 613/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2006-11-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kwalifikacje nauczycielskienauczyciel kontraktowyawans zawodowynauczyciel bibliotekarzrozporządzenie MENiSprzygotowanie pedagogicznewykształceniesąd administracyjnystwierdzenie nieważności decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o stwierdzeniu nieważności aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, uznając, że skarżąca posiadała wymagane kwalifikacje.

Sprawa dotyczyła skarżącej K.P., której akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego został unieważniony z powodu rzekomego braku kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza w gimnazjum. Organy administracji uznały, że skarżąca nie spełniała wymogów rozporządzenia z 2002 r. WSA w Białymstoku uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając, że skarżąca posiadała wymagane kwalifikacje, w tym przygotowanie pedagogiczne, zgodnie z interpretacją przepisów, uwzględniając również przepisy przejściowe.

Skarżąca K.P. wniosła skargę na decyzję P. Kuratora Oświaty w B., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o stwierdzeniu nieważności aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Organy administracji uznały, że skarżąca nie posiadała wymaganych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza w gimnazjum w momencie nadania jej stopnia awansu, co stanowiło rażące naruszenie prawa. Skarżąca argumentowała, że posiadała wymagane kwalifikacje zgodnie z przepisami obowiązującymi w momencie jej zatrudnienia i odbywania stażu, w tym ukończone studia wyższe zawodowe w zakresie nauczania początkowego oraz kurs kwalifikacyjny z bibliotekoznawstwa, a także przygotowanie pedagogiczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące kwalifikacji nauczycielskich, w szczególności § 15 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. Sąd uznał, że skarżąca spełniała wszystkie wymagane przesłanki, w tym posiadanie przygotowania pedagogicznego, które potwierdzał dyplom ukończenia Wyższej Szkoły Pedagogicznej. Sąd podkreślił również, że stwierdzenie nieważności decyzji powinno następować w przypadkach oczywistego naruszenia prawa, a w tej sprawie interpretacja przepisów była sporna. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł., stwierdzając, że nie mogą być one wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ukończenie studiów wyższych zawodowych na kierunku innym niż nauczany przedmiot (nauczanie początkowe), posiadanie przygotowania pedagogicznego (potwierdzone dyplomem ukończenia Wydziału Pedagogicznego) oraz ukończenie kursu kwalifikacyjnego z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć (bibliotekoznawstwo) spełnia łącznie przesłanki kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza w gimnazjum.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca spełniała wymogi kwalifikacyjne na podstawie § 15 pkt 2 w zw. z § 3 pkt 3 rozporządzenia MENiS z 2002 r. Dyplom ukończenia Wyższej Szkoły Pedagogicznej w zakresie nauczania początkowego potwierdzał posiadanie wyższego wykształcenia zawodowego na kierunku innym niż bibliotekoznawstwo oraz przygotowanie pedagogiczne. Ukończenie kursu kwalifikacyjnego z bibliotekoznawstwa spełniało trzecią przesłankę. Sąd podkreślił, że przygotowanie pedagogiczne uzyskane przed wejściem w życie rozporządzenia z 1991 r. było wystarczające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

Dz.U. 2002 nr 155 poz. 1288 art. 15 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli

Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny z zakresu bibliotekoznawstwa albo legitymuje się dyplomem ukończenia pomaturalnego studium bibliotekarskiego. W kontekście gimnazjum, § 3 pkt 3 określał wymogi, w tym posiadanie przygotowania pedagogicznego i ukończenie kursu kwalifikacyjnego z nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć.

Dz.U. 2002 nr 155 poz. 1288 art. 3 § pkt 3

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli

Określa wymogi kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjach, w tym posiadanie przygotowania pedagogicznego i ukończenie studiów podyplomowych lub kursu kwalifikacyjnego z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć.

Dz.U. 2002 nr 155 poz. 1288 art. 1 § pkt 3

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli

Definicja przygotowania pedagogicznego jako nabycia wiedzy i umiejętności z zakresu psychologii, pedagogiki i dydaktyki szczegółowej, nauczanych w powiązaniu z kierunkiem kształcenia i praktyką pedagogiczną, oraz odbycie pozytywnie ocenionych praktyk.

Dz.U. 2002 nr 155 poz. 1288 art. 19

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli

Wymiar przygotowania pedagogicznego nie dotyczy osób, które przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z 10.10.1991 r. uzyskały przygotowanie w formach i wymiarze zgodnym z ówcześnie obowiązującymi przepisami.

Pomocnicze

Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu prawnego.

Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego.

Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Dz.U. 1997 nr 56 poz. 357 art. 11

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela

Nawiązanie stosunku pracy z nauczycielem na stanowisku zgodnym z posiadanymi kwalifikacjami.

Dz.U. Nr 19, poz. 239 art. 7 § ust. 6

Ustawa z dnia 18 lutego 2000 r.

Obowiązek uzyskania stopnia nauczyciela kontraktowego do dnia 31 sierpnia 2006 r. pod rygorem wygaśnięcia stosunku pracy.

Dz.U. z 1991 Nr 98, poz. 433 art. 2

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia

Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum według przepisów obowiązujących przed 2002 r.

Dz.U. z 1991 Nr 98, poz. 433 art. 8

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia

Kwalifikacje do prowadzenia zajęć bibliotekarskich według przepisów obowiązujących przed 2002 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca posiadała przygotowanie pedagogiczne potwierdzone dyplomem ukończenia Wyższej Szkoły Pedagogicznej, co jest wystarczające zgodnie z przepisami. Ukończenie studiów wyższych zawodowych na kierunku nauczania początkowego, kursu kwalifikacyjnego z bibliotekoznawstwa oraz posiadanie przygotowania pedagogicznego spełnia łącznie wymogi kwalifikacyjne. Organy administracji nie wykazały w sposób należyty, dlaczego naruszenie prawa miało charakter "rażący", co jest warunkiem stwierdzenia nieważności decyzji.

Odrzucone argumenty

Organy administracji uznały, że skarżąca nie posiadała wymaganych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza w gimnazjum w momencie nadania jej stopnia awansu zawodowego, powołując się na § 15 rozporządzenia MENiS z 2002 r.

Godne uwagi sformułowania

Dokonując oceny spełnienia posiadania kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela bibilotekarza w gimnazujum [...] należy czynić to w powiązaniu z innymi przepisami tego rozporządzenia Ukończenie studiów zawodowych - Szkoły Wyższej Pedagogicznej na Wydziale Pedagogicznym niezależnie od faktu, iż miało to miejsce w zakresie nauczania początkowego niewątpliwie pozwala na nabycie wiedzy i umiejętności w zakresie przygotowania pedagogicznego. Cechą zaś rażącego naruszenia prawa jest sytuacja, w której treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.

Skład orzekający

Grażyna Gryglaszewska

przewodniczący

Małgorzata Roleder

sprawozdawca

Stanisław Prutis

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji nauczycielskich, zwłaszcza w kontekście przygotowania pedagogicznego i przepisów przejściowych. Proceduralne aspekty stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 2006 roku. Interpretacja kwalifikacji może ewoluować wraz ze zmianami przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów dotyczących kwalifikacji zawodowych i jak sąd administracyjny może interweniować w przypadku błędnej interpretacji przepisów przez organy administracji. Dotyczy kwestii praw nabytych i interpretacji przepisów przejściowych.

Czy dyplom z nauczania początkowego i kurs bibliotekoznawstwa wystarczą, by zostać nauczycielem-bibliotekarzem? Sąd wyjaśnia.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 613/06 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2006-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący/
Małgorzata Roleder /sprawozdawca/
Stanisław Prutis
Symbol z opisem
6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Kurator Oświaty
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 155 poz 1288
par. 15 pkt 2 w zw. z par. 1 pkt 3, par. 19 , par. 3 pkt 3
Rozporzadzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od  nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego  zakładu kształcenia nauczycieli.
Tezy
Dokonując oceny spełnienia posiadania kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela bibilotekarza w gimnazujum, o których mowa w par. 15 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 września 2002 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (DZ.U. z roku 2002, nr 155, poz. 1288 ze zm.) należy czynić to w powiązaniu z innymi przepisami tego rozporządzenia, to jest par. 1 pkt 3 i par. 19 - określającymi wymogi w zakresie przygotowana pedagogicznego oraz par. 3 pkt 3 - wskazującym wymogi kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazujum. tj. w danym typie szkoły.
Ukończenie studiów zawodowych - Szkoły Wyższej Pedagogicznej na Wydziale Pedagogicznym niezależnie od faktu, iż miało to miejsce w zakresie nauczania początkowego niewątpliwie pozwala na nabycie wiedzy i umiejętności w zakresie przygotowania pedagogicznego. Dokumentem zaś potwierdzającym ten fakt jest dyplom Wyższej Szkoły Pedagogicznej, który stanowi w tym przypadku o spełnieniu jednocześnie dówch przesłanek, a mianowicie posiadania wyższego wykształcenia zawodowego oraz posiadania przygotowania pedagogicznego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 listopada 2006 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję P. Kuratora Oświaty w B. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta Ł. z [...]07.2006r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od P. Kuratora Oświaty w B. na rzecz skarżącej K. P. kwotę 255 (słownie: dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2006r. Nr [...] P. Kurator Oświaty w B. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] lipca 2006r. Nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Publicznego Gimnazjum nr [...] w Ł. z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] - aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego K. P.
U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.
K. P. została zatrudniona w Publicznym Gimnazjum nr [...] w Ł. z dniem [...] września 2001r. na podstawie umowy o pracę na czas określony do dnia
[...] sierpnia 2002r., a następnie kolejnej umowy od dnia [...] września 2002r. do dnia
[...] sierpnia 2003r. - na stanowisku nauczyciela - bibliotekarza w wymiarze pełnego etatu.
W dniu [...] lipca 2003r. Dyrektor Publicznego Gimnazjum Nr [...] w Ł. powołując się na treść art. 9b ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 3 ustawy - Karta Nauczyciela wydał K. P. akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego (nr [...]).
Następnie w dniu [...] maja 2006r. Dyrektor Publicznego Gimnazjum Nr [...] w Ł. wystąpił z wnioskiem do P. Kuratora Oświaty w B. o unieważnienie wyżej opisanego aktu nadania z powodu nieposiadania w chwili jego nabycia przez K. P. kwalifikacji do zajmowania stanowiska bibliotekarza w gimnazjum.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006r. Nr [...] P. Kurator Oświaty w B. przekazał przedmiotową sprawę celem załatwienia według właściwości do Urzędu Miejskiego w Ł.
W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] lipca 2006r. Nr [...] stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Publicznego Gimnazjum nr [...] w Ł. z dnia [...] lipca 2003r. (Nr [...]) w sprawie nadania K. P. stopnia nauczyciela kontraktowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż podczas zatrudnienia w Publicznym Gimnazjum nr [...] w Ł. tj. od [...] września 2002r. do [...] sierpnia 2003r strona nie posiadała wymaganych kwalifikacji na zajmowanym stanowisku nauczyciela - bibliotekarza, zatem akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego został wydany z naruszeniem prawa, w szczególności § 15 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288).
Nie godząc się z tym stanowiskiem K. P. odwołała się od powyższej decyzji do P. Kuratora Oświaty w B.
Po zbadaniu materiału dowodowego i analizie stanu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie P. Kurator Oświaty w B. decyzją z dnia
[...] sierpnia 2006r. Nr [...] orzekł o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji.
Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu zatrudnienia K. P. w Publicznym Gimnazjum nr [...] w Ł. - w dniu [...] września 2001r. oraz w dniu rozpoczęcia drugiej umowy o pracę na czas określony - w dniu 1 września 2002r. szczegółowe kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w poszczególnych typach szkół i placówek określało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia ( Dz. U. z roku 1991 Nr 98, poz. 433 ze zm.). W świetle § 2 powołanego rozporządzenia kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum posiada osoba, która legitymuje się dyplomem ukończenia:
- studiów magisterskich na kierunku (specjalności) zgodnym (lub zbliżonym) z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym,
- studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) zgodnym (lub zbliżonym) z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym
- studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym, która ponadto ukończyła - z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć - studia podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą albo kurs prowadzony przez zakład kształcenia nauczycieli lub placówkę doskonalenia nauczycieli albo inną instytucję, osobę prawną lub fizyczną które mogą prowadzić takie kursy zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli. Natomiast
§ 8 powołanego rozporządzenia przewidywał, że kwalifikacje do prowadzenia zajęć bibliotekarskich w bibliotekach szkolnych posiada również osoba, która legitymuje się:
a) świadectwem dojrzałości liceum bibliotekarskiego lub
b) świadectwem dojrzałości i dyplomem policealnego studium bibliotekarskiego, a ponadto przygotowaniem pedagogicznym.
Organ odwoławczy podkreślił, iż z przedłożonych dokumentów wynika, iż K. P. w dniu zatrudnienia ([...]września 2001r.) legitymowała się dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych w zakresie nauczania początkowego, a w dniu rozpoczęcia drugiej umowy o pracę ([...]września 2002r.) dodatkowo świadectwem ukończenia kursu kwalifikacyjnego Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli w Ł. z zakresu bibliotekoznawstwa, a zatem posiadała wymagane kwalifikacje do zawarcia drugiej umowy o pracę. Zgodnie bowiem z art. 11 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 1997r. nr 56, poz. 357 ze zm.) w brzmieniu wówczas obowiązującym dyrektor szkoły nawiązuje z nauczycielem stosunek pracy odpowiednio na podstawie umowy o pracę lub mianowania na stanowisku zgodnym z posiadanymi przez nauczyciela kwalifikacjami oraz zgodnie z posiadanym przez nauczyciela stopniem awansu zawodowego.
Natomiast w dniu wydania aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego - 21 lipca 2003r. szczegółowe kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w poszczególnych typach szkół i placówek określało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 września 2002r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 155, poz. 1288). W świetle § 15 powołanego rozporządzenia kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela - bibliotekarza, z wyjątkiem bibliotek pedagogicznych, posiada osoba, która:
1) ukończyła wymagane do danego typu szkoły odpowiednio studia magisterskie lub wyższe zawodowe w zakresie bibliotekoznawstwa i posiada przygotowanie pedagogiczne lub
2) ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny z zakresu bibliotekoznawstwa albo legitymuje się dyplomem ukończenia pomaturalnego studium bibliotekarskiego.
Mając na względzie powyższe organ odwoławczy uznał, iż K. P. nie posiadała kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum w rozumieniu przepisów § 15 cytowanego wyżej rozporządzenia. W dniu wydania aktu nauczyciela kontraktowego odwołująca legitymowała się bowiem dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych w zakresie nauczania początkowego, świadectwem ukończenia kursu kwalifikacyjnego z bibliotekoznawstwa zorganizowanym przez Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Ł. i uzyskała kwalifikacje z bibliotekoznawstwa, Dyplomem Ukończenia Szkoły Pomaturalnej - Pomaturalne Studium Zawodowe Zaoczne i uzyskała tytuł zawodowy bibliotekarz. Warunkiem zaś nadania K. P. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego było odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego, zdanie egzaminu przed komisją kwalifikacyjną oraz posiadanie wymaganych kwalifikacji do zatrudnienia na stanowisku nauczyciela - bibliotekarza w gimnazjum.
W tym stanie rzeczy przyjęto, iż akt nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego został wydany z naruszeniem przepisów o kwalifikacjach, ponieważ w dniu wydania aktu odwołująca nie posiadała wymaganych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum, a więc nie spełniała przesłanek wskazanych w § 15 rozporządzenia.
W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, iż akt nadania przez Dyrektora Publicznego Gimnazjum Nr [...] w Ł. K. P. stopnia nauczyciela kontraktowego zawiera wadę uzasadniającą stwierdzenie jego nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Od powyższej decyzji K. P. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc o jej uchylenie.
W jej uzasadnieniu podniosła, iż P. Kurator Oświaty w B. wydając zaskarżoną decyzję nie uwzględnił § 18 i 19 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10.09.2002r. w zakresie praw nabytych, które dotyczą jej sytuacji i wykluczają rygorystyczne zastosowanie postanowień § 15 powołanego rozporządzenia. Skarżąca wskazała, iż kontynuując staż na awans zawodowy nauczyciela kontraktowego przy zawieraniu umowy w dniu [...] września 2002r., a więc przed wydaniem wspomnianego aktu prawnego, spełniała na mocy wówczas obowiązujących przepisów tj. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10.10.1991r. (Dz. U. Nr 98, poz. 433) warunki posiadania odpowiedniego wykształcenia i przygotowania pedagogicznego wymaganego na stanowisku nauczyciela bibliotekarza. Ukończyła bowiem w dniu [...] września 1991r. Wyższą Szkołę Pedagogiczną w O., a w dniu [...] maja 2002r. kurs kwalifikacyjny z bibliotekarstwa zorganizowany przez Ośrodek Doskonalenia w Ł. Dodatkowo w trakcie stażu w dniu [...] czerwca 2003r. ukończyła Pomaturalne Studium Zawodowe Zaoczne w B., uzyskując tytuł zawodowy bibliotekarz. Wskazała, iż nadany komisyjnie decyzją Dyrektora Publicznego Gimnazjum nr [...] w Ł. stopień awansu zawodowego nie był dotychczas kwestionowany, także w czasie odbywania stażu nie była informowana, iż nie posiada kwalifikacji pedagogicznych niezbędnych do jej zatrudnienia w gimnazjum, nie była też zobowiązywana do ich uzupełnienia stosownie do "danego typu szkół". W tych okolicznościach uważa, iż podjęta decyzja jest dla niej krzywdząca.
Natomiast w piśmie procesowym z dnia [...] października 2006r. podkreśliła, iż organy w obu instancjach nie uwzględniły wszystkich przepisów prawnych zawartych w obowiązującym Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10.09.2002r., lecz posłużyły się wybranym przepisem § 15, służącym osiągnięciu zamierzonego celu, jakim było unieważnienie aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, które miało stanowić podstawę rozwiązania z nią stosunku pracy z mocy prawa, a mianowicie w oparciu o przepisy art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. (Dz. U. Nr 19, poz. 239) zobowiązujące nauczycieli do uzyskania stopnia nauczyciela kontraktowego do dnia 31 sierpnia 2006r. pod rygorem wygaśnięcia stosunku pracy z dniem 31 sierpnia 2006r., co też w jej sytuacji nastąpiło. Powyższe skarżąca oparła na fakcie otrzymania pisma Dyrektor Publicznego Gimnazjum nr [...] w Ł. z dnia [...] kwietnia 2006r., informującego ją o rozwiązaniu z nią stosunku pracy z dniem [...] sierpnia 2006r. z powodu braku kwalifikacji, mimo, iż w tym momencie dysponowała ona aktem nadania jej przedmiotowego stopnia, jednoznacznego z posiadaniem przez nią pełnych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela – bibliotekarza w gimnazjum.
Skarżąca podniosła, iż w jej przypadku powinny mieć zastosowanie przepisy § 15 pkt 2 w powiązaniu z przepisami § 1 pkt 3 i § 19, określającymi wymogi w zakresie przygotowania pedagogicznego oraz przepisami § 3 pkt 3 określającymi wymogi kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum, tj. w danym typie szkoły. Jej zdaniem organ I instancji przyjął w uzasadnieniu decyzji niewłaściwą ich wykładnię, co odniosło skutek w postaci twierdzenia, że wydanie decyzji nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa z powodu nieposiadania przez nią wymaganych kwalifikacji do zajmowanego stanowiska nauczyciela w gimnazjum w chwili jego nabycia, z czym skarżąca nie zgadza się.
W odpowiedzi na skargę P. Kurator Oświaty w B. podtrzymał stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 3 ustawy z dn. 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu prawnego, to jest jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku dopatrzył się w zaskarżonej decyzji naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie § 15 pkt 2 w zw. z § 3 pkt 3 rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 września 2002r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. z roku 2002 Nr 155, poz. 1288 ze zm.), zwanego w dalszej części uzasadnienia rozporządzeniem.
Zgodnie z treścią § 15 rozporządzenia kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela - bibliotekarza, z wyjątkiem bibliotek pedagogicznych, posiada osoba, która:
1) ukończyła wymagane do danego typu szkoły odpowiednio studia magisterskie lub wyższe zawodowe w zakresie bibliotekoznawstwa i posiada przygotowanie pedagogiczne lub
2) ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny z zakresu bibliotekoznawstwa albo legitymuje się dyplomem ukończenia pomaturalnego studium bibliotekarskiego.
Bezopornym w niniejszej sprawie pozostaje fakt, iż K. P. nie spełnia przesłanek, o których mowa w punkcie pierwszym powołanego przepisu. Niezależnie od powyższego zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie przy badaniu prawidłowości aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela winny być uwzględnione przepisy punktu 2 powołanego § 15 w powiązaniu z § 1 pkt 3 i § 19 określającymi wymogi w zakresie przygotowania pedagogicznego oraz przepisy § 3 pkt 3 wskazującego wymogi kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum, to jest danym typie szkoły.
Stosownie do treści § 3 pkt 3 rozporządzenia kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjach posiada osoba, która "legitymuje się dyplomem ukończenia studiów magisterskich na kierunku innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć albo dyplomem ukończenia wyższych studiów zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto posiada przygotowanie pedagogiczne i ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikujący z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć". W konkretnej zatem sprawie ocenie powinno podlegać spełnienie przez skarżącą łącznie następujących trzech przesłanek:
1) legitymowania się dyplomem ukończenia wyższych studiów zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć,
2) posiadania przygotowanie pedagogicznego,
3) posiadania ukończone studiów podyplomowych lub kursu kwalifikującego z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć.
O ile warunki zawarte w punktach 1 i 3 nie są sporne, to spełnianie przesłanki opisanej w punkcie 2 zostało zakwestionowane przez organy obu instancji. Nie budzi bowiem wątpliwości, iż skarżąca legitymuje się dyplomem ukończenia wyższych studiów zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, albowiem posiada ona dyplom ukończenia Wyższej Szkoły Pedagogicznej w O. z dnia [...] września 1991r. w zakresie nauczania początkowego. Bezopornym pozostaje również okoliczność ukończenia kursu kwalifikacyjnego z bibliotekarstwa zorganizowanego przez Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Ł., zakończonego świadectwem jego ukończenia wydanym w dniu [...] maja 2002r. Powyższe ustalenia nie są kwestionowane przez strony postępowania i znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.
Natomiast jak już wyżej wskazano kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest spełnianie przez skarżącą przesłanki posiadania przygotowania pedagogicznego.
W tym miejscu powołując się na definicję tego pojęcia zawartą w § 1 pkt 3 rozporządzenia wskazać należy, iż przez przygotowanie pedagogiczne rozumie się nabycie wiedzy i umiejętności z zakresu psychologii, pedagogiki i dydaktyki szczegółowej, nauczanych w powiązaniu z kierunkiem (specjalnością) kształcenia i praktyką pedagogiczną oraz odbycie pozytywnie ocenionych praktyk pedagogicznych w obu przypadkach w stosownym wymiarze czasu. O posiadaniu zaś przygotowania pedagogicznego świadczy dyplom lub inny dokument wydany przez szkołę wyższą, dyplom ukończenia zakładu kształcenia nauczycieli i świadectwo ukończenia pedagogicznego kursu kwalifikacyjnego.
W świetle przedstawionej powyżej definicji "przygotowania pedagogicznego", wbrew twierdzeniom organów administracji obu instancji nie można uznać, iż K. P. nie wypełnia warunku jego posiadania, co w jej przypadku stosownie do brzmienia przepisu potwierdza dyplom wydany przez szkołę wyższą. Trudno, bowiem odmówić posiadania odpowiedniego przygotowania pedagogicznego w sytuacji ukończenia przez skarżącą Wyższej Szkoły Pedagogicznej w O. Wydział Pedagogiczny i dysponowaniem w związku z tym dyplomem potwierdzającym ten fakt. Nie można również twierdzić, iż ukończenie wskazanej wyżej szkoły na Wydziale Pedagogicznym w zakresie nauczania początkowe nie pozwoliło na nabycie wiedzy i umiejętności w wymaganym zakresie. Powyższe studia niewątpliwie obejmowały nauczanie z przedmiotów takich jak psychologia, pedagogika i dydaktyką szczegółową w powiązaniu z kierunkiem kształcenia i praktyką pedagogiczną. W tym miejscu zauważyć ponadto należy, iż zgodnie z § 19 rozporządzenia określony w powołanym wyżej przepisie wymiar przygotowania pedagogicznego nie dotyczy osób, które przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10.10 1991r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. z 1994r. Nr 98, poz. 433 ze zm.), uzyskały przygotowanie w formach i wymiarze zgodnym z obowiązującymi wówczas przepisami. Jak wynika z akt sprawy skarżąca uzyskała dyplom Wyższej Szkoły Pedagogicznej w O. w dniu [...].09.1991r., a zatem przed dniem wejścia w życie w/w rozporządzenia z dnia [...]10.1991r., stąd wystarczające dla spełnienia tej przesłanki pozostaje uzyskanie przez nią przygotowania w formach i wymiarze zgodnym z obowiązującymi wówczas przepisami.
W tym stanie rzeczy uznać należy, iż skarżąca spełnia łącznie wszystkie trzy przesłanki wymagane dla posiadania kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjum. Legitymuje się dyplom ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) innym niż nauczany przedmiot, a ponadto posiada przygotowanie pedagogiczne, co w obu przypadkach potwierdza dyplom Wyższej Szkoły Pedagogicznej w O. wskazujący na odbywaniu studiów wyższych zawodowych na Wydziale Pedagogicznym w zakresie nauczania początkowego. Skarżąca posiada także kurs kwalifikacyjny z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć, co z kolei potwierdza świadectwo ukończenia kursu kwalifikacyjnego z zakresu bibliotekarstwa.
Konsekwencją przyjęcia spełnienia powyższych warunków jest uznanie, iż skarżąca posiada kwalifikacje, o których mowa w § 15 pkt 2 rozporządzenia do zajmowania stanowiska nauczyciela – bibliotekarza. Zaprezentowana powyżej wykładnia mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa, w ocenie Sądu przesądza o nieprawidłowości podjętego w konkretnej sprawie rozstrzygnięcia, które narusza wskazane na wstępie przepisy prawa materialnego.
Końcowo zauważyć również należy, iż postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest szczególnym trybem działania organów administracji publicznej. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od ogólnej zasady stabilności decyzji, o której mowa w art. 16 kpa i powinno być stosowane jedynie w przypadku, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Wśród przesłanek nieważności decyzji administracyjnej określonych w powołanym przepisie wymienia się wadę w postaci wydania jej z rażącym naruszeniem prawa – pkt 2.
Zarówno w utrwalonej już linii orzecznictwa sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego, jak i piśmiennictwie reprezentowany jest pogląd, który sąd w obecnym składzie podziela, że stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyny rażącego naruszenia prawa może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy organ ustali, że decyzja w sposób oczywisty i bezsporny narusza konkretny przepis prawa, a ponadto jej obowiązywanie wywołuje skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie. Stąd obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa jest wyraźne wykazanie, nie tylko jaki przepis prawa został naruszony, ale i dlaczego naruszenie to organ ocenił jako rażące (vide: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze 2005, wyd. 2 str. 956 – 964, por.: wyrok SN z dn. 8.04.94r., III ARN 15/94, OSNAP 1994, nr 3, poz. 36; wyrok NSA z dn. 21.10.92r., V SA 86/92 i 436-466/92, ONSA 1993, nr 1, poz.23). Cechą zaś rażącego naruszenia prawa jest sytuacja, w której treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Przy czym nie chodzi tu, o błędy wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok NSA z dn. 9.03.1999r. V S.A. 1970/98, Lex nr 50195, wyrok NSA z dn. 26.09.2000r. VSA 2998/99, Lex nr 51249).
Tymczasem w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] organ orzekający nie wyjaśnił, dlaczego uznał w konkretnej sprawie naruszenie prawa za "rażące". Niezależnie od powyższego zdaniem Sądu w realiach niniejszej sprawy na tle ocenianej decyzji wskazana wyżej sytuacja w ogóle nie miała miejsca.
Mając na uwadze stwierdzone powyżej uchybienia przepisom prawa Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. "a" ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 wyroku. Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien mieć na uwadze przedstawione powyżej naruszenia przepisów prawa. Orzeczenie w pkt 2 zapadło na podstawie art. 152 ustawy. W tym miejscu nadmienić należy, że zakresem rozpoznania sądu administracyjnego objęte są wszystkie rozstrzygnięcia wydane w danej sprawie administracyjnej. Jako, że organ II instancji
utrzymał w mocy decyzją Prezydenta Miasta ł. z dnia [...]07.2006r. Nr [...] zasadnym było uchylenie obu decyzji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono - w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI