II SA/Bk 6/20

II SA/Bk 6/20 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2021-02-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-01-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Grażyna Gryglaszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Leszczyński
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1747/21 - Wyrok NSA z 2024-04-10
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 3 pkt 6, art. 28 ust.1, art. 48 ust. 1, 2 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Marek Leszczyński, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2021 r. ,w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Kompleksu Hotelowo Gastronomicznego "L." Sp. z o.o. w W. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz zobowiązanie do przedłożenia określonych dokumentów oddala skargę
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...].10.2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Ł. (zwany PINB), działając na podstawie art. 48 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186) oraz art. 123 § 1 k.p.a., nakazał K.:
- wstrzymać roboty budowlane polegające na budowie budynku gospodarczego o długości 11,76 m i szerokości 3,25 m realizowanego na działce nr [...] przy ul. M. w Ł.;
- przedłożyć w terminie do 15.12.2019 r: zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzję o warunkach zabudowy, nadto - oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i 4 egzemplarze projektu budowlanego z doprecyzowaniem funkcji użytkowej budynku wraz z niezbędnymi uzgodnieniami oraz zaświadczeniem autora projektu o posiadaniu odpowiednich uprawnień.
Wskutek zażalenia inwestora, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...].11.2019 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie a dnia [...].10.2019 r., z tym, że ustalił nowy termin wykonania zobowiązań na 31 stycznia 2020 r.
Ustalony przez organ stan faktyczny przedstawiał się następująco:
W dniu 3.10.2019 r. pracownicy PINB dokonali oględzin działki nr [...] w Ł., w obecności pełnomocnika K. J. W. Ustalono, że na w/w działce realizowany jest budynek gospodarczy o wymiarach 11,76 m x 3,25 m, usytuowany ścianą szczytową na styku z budynkiem gospodarczym na działce sąsiedniej o nr [...], ścianą podłużną na styku z budynkiem gospodarczym na działce nr [...], drugą ścianą szczytową po granicy z działką nr [...]. Budynek jest murowany, jednokondygnacyjny, niepodpiwniczony ze stropodachem jednospadowym o wysokości okapu 2,70 m i kalenicy 3,10 m. Pokryty blachodachówką z oknami i drzwiami aluminiowymi. W ocenie organów obu instancji, przy budowie budynku mogła być wykorzystana tylna ściana starego budynku gospodarczego oraz szczytowa ściana od strony działki nr [...]. Ściana frontowa została w całości przeszklona.
Pełnomocnik K. zaprzeczył aby została dokonana rozbiórka starego budynku gospodarczego i pobudowany nowy. Oświadczył, że w starym budynku (wybudowanym w 1966 roku) została wymieniona stolarka okienna i drzwiowa oraz orynnowanie.
Organy obu instancji wyraziły stanowisko, że inwestor dokonał odbudowy starego budynku gospodarczego. Roboty polegały na zburzeniu dachu, ściany frontowej i ściany szczytowej do połowy wysokości. W to miejsce postawiono nowe elementy. Na aktualnej mapie sytuacyjnej budynek nie istnieje, zaś rozbudowa została dokonana bez pozwolenia na budowę. Zasadniczym dowodem w sprawie stały się zdjęcia (8 sztuk) obrazujące przebieg robót budowlanych dostarczone przez właścicielkę działki sąsiedniej o nr [...] M. M.
Organ II instancji, na podstawie złożonych fotografii opisał poszczególne etapy rozbiórki starego budynku gospodarczego, a następnie jego odbudowy. Stwierdził, że powstał obiekt budowlany o nieokreślonym jeszcze przeznaczeniu, jednakże należało zastosować procedurę legalizacyjną na podstawie art. 48 - 49 Prawa budowlanego, ponieważ odbudowę wykonano bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, pełnomocnik inwestora zarzucił postanowieniu:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) tj.: art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 48 ust. 1 pkt 1 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego,
2. naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.) tj. art. 80 k.p.a. poprzez:
- zaniechaniu przesłuchania świadków: S. W. i E. C., którzy byli obecni podczas oględzin w dniu 3.10.2019 r.,
- dokonanie oceny materiału dowodowego na podstawie oświadczenia M. M. co do wybudowania budynku w czerwcu/lipcu 2019 r., co stoi w sprzeczności ze zdjęciami złożonymi przez skarżącą z dnia 15.05.2019 r.,
- zaniechanie przeprowadzenia dowodu z dokumentów: aktu notarialnego z dnia [...].11.2015 r. i wypisu z rejestru gruntów na okoliczność zakupu działki nr [...] wraz z budynkiem gospodarczym o pow. 67 m 2 wybudowanym w 1966 roku.
Pełnomocnik skarżącej wniósł o:
- uchylenie postanowień organów obydwu instancji,
- zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego,
- rozpoznanie sprawy na posiedzeniu jawnym.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy nadzoru budowlanego niewłaściwie zastosowały art. 3 pkt 6 w związku z art. 48 ust. 1 pkt 1 ust. 2 i 3 Prawa budowalnego, ponieważ błędnie ustaliły stan faktyczny sprawy. Skarżąca K. twierdzi, że budynek gospodarczy z 1966 roku nie został rozebrany oraz odbudowany. Wykonane roboty polegały tylko na wymianie stolarki okiennej, orynnowaniu, oczyszczeniu cegły oraz konserwacji obróbek blacharskich. Powierzchnia przedmiotowego budynku nie uległa zmianie. Organ nie przesłuchał świadków, którzy byli obecni podczas oględzin. S. W. i E. C., jako właściciele sąsiednich działek, mogli by zeznać, że sporny budynek znajdował się w tym samym miejscu i w takim samym stanie wcześniej jak w dniu oględzin. Organ nie odnotował wyjaśnień w/w osób, natomiast niezasadnie oparł swoje ustalenia o zdjęcia dostarczone przez M. M..
Nie zostały też przeanalizowane dokumenty: akt notarialny i wypis z rejestru gruntów oraz 5 sztuk zdjęć dostarczonych przez inwestora 23.10.2019 r., z których wynika stan budynku identyczny na datę 15.05.2019 r. jak w dniu oględzin tj. 3.10.2019 r. Świadczy to o nieprawidłowości oświadczenia i zdjęć dostarczonych przez M. M.
W odpowiedzi na skargę, PWINB wniósł o jej oddalenie. Organ dodał, że zgromadzony materiał dowodowy w postaci oględzin i materiału zdjęciowego znajdujący się na stronie 9 - 10 akt organu I instancji był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Przesłuchanie świadków (o których mowa w skardze) nie podważyłoby wiarygodności dokumentacji fotograficznej i nie wpłynęłoby na kształt rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) zwanej: p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty.
Sąd nie dostrzegł potrzeby rozstrzygania niniejszej sprawy na posiedzeniu jawnym, pomimo wniosku strony skarżącej.
Skarga nie jest zasadna.
W sprawie niniejszej sporny był, przede wszystkim, stan faktyczny, a w jego następstwie kwalifikacja prawna, z którą nie zgadza się skarżąca.
W ocenie Sądu, to organy nadzoru budowlanego mają rację przyjmując, że na działce o nr geodezyjnym [...] został rozebrany (prawie w całości) stary budynek gospodarczy, a następnie odbudowany w tym samym miejscu, ale o innym przeznaczeniu. Świadczą o tym wszystkie zdjęcia, załączone do akt sprawy, zarówno te dostarczone przez M. M. (właścicielkę sąsiedniej działki nr [...]), jak również sporządzone podczas oględzin (art. 14, 15) oraz dołączone do zażalenia prze skarżącą K. Zdjęcia na stronie 9 i 10 akt organu I instancji, obrazują poszczególne etapy przeprowadzonych robót budowlanych, poczynając od wyburzenia dachu, ściany frontowej i ściany szczytowej budynku gospodarczego. Następnie wymurowano nowe ściany, w tym ścianę frontową niemal całkowicie przeszkloną oraz położono nowy dach jednospadowy. Od wewnątrz widoczne są nowe cegły na ścianie szczytowej i odeskowanie ściany tylnej (zdjęcia oględzin). Powstał nowoczesny budynek, który (jak widać na zdjęciach złożonych przez skarżącą str. 4, 5, 6 akt II instancji) nie ma charakteru budynku gospodarczego. Lokalizacja budynku jest ewidentna czyli przylegająca dwoma ścianami, po granicy, do ścian budynków gospodarczych na działkach o nr [...] i [...]. Materiał zdjęciowy odzwierciedla tę lokalizację, czego skarżąca nie kwestionuje.
W świetle w/w dowodów nie sposób przyjąć, za prawdziwe, twierdzeń skarżącej że roboty budowlane sprowadzały się do wymiany stolarki drewnianej na aluminiową, wymiany orynnowania, oczyszczeniu cegieł, dokonania konserwacji i kosmetyki wewnętrznej.
Roboty miały zasięg o wiele większy i zgodnie ze stanowiskiem organów należało je zakwalifikować do "odbudowy".
Zgodnie z definicją, zawartą w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego budowa polega na wykonaniu obiektu budowlanego przy czym obiekt może być odbudowany, co jest równoznaczne z jego budową.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, budowę można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Nie jest spornym, że K. nie legitymowała się decyzją o pozwoleniu na rozbiórkę i odbudowę budynku gospodarczego postawionego w 1966 roku. Roboty zostały wykonane samowolnie. W takiej sytuacji organy słusznie zastosowały przepis art. 48 ust. 1 2 i 3 Prawa budowlanego, czyli wstrzymały postanowieniem wykonywanie dalszych robót budowlanych oraz nałożyły na inwestora obowiązek dostarczenia określonej dokumentacji. Należy zaznaczyć, że jest to procedura zmierzająca do legalizacji samowolnie odbudowanego obiektu, a dopiero niewykonanie obowiązków prowadzi do nakazania rozbiórki.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi, Sąd stwierdza, że nie zasługiwały na uwzględnienie.
Nie miało miejsca naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 pkt 6 w związku z art. 48 ust. 1, 2 i 3 Prawa budowlanego, ponieważ (jak wyżej wskazano) ocena stanu faktycznego i jego kwalifikacja prawna nie budzi wątpliwości.
Natomiast nie każde naruszenie przepisów postępowania uzasadnia uwzględnienie skargi. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a., Sąd uchyla zaskarżoną decyzję tylko wówczas, gdy doszło do naruszenia przepisów postępowania, mającego "istotny" wpływ na wynik sprawy.
Organy prawidłowo oceniły, że materiał zdjęciowy był wystarczającym dowodem do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia, czym nie naruszyły (wbrew twierdzeniom skargi) przepisu art. 80 k.p.a. Art. 78 k.p.a. daje organom możliwość nie uwzględnienia dowodu, jeśli nie ma on znaczenia dla wyniku sprawy bądź okoliczność została już stwierdzona innymi dowodami. Zarzut nieprzesłuchania świadków w osobach: S. W. i E. C. nie jest trafny.
Przede wszystkim, pełnomocnik skarżącej K. takiego wniosku nie zgłaszał w postępowaniu przed organem I instancji. Nadto osoby te miałyby zeznawać (jak podano w skardze), że "sporny budynek znajduje się w tym samym miejscu i w takim samym stanie, jak w dniu oględzin". Tego typu zeznania nie wnosiłyby niczego istotnego do sprawy, ponieważ organ (także Sąd) nie kwestionował ani lokalizacji budynku, ani jego wyglądu w dacie oględzin. Istotą odbudowy jest, bowiem, budowa obiektu z nowych materiałów z wykorzystaniem elementów poprzedniego budynku i posadowienie go w tym samym miejscu. Wygląd budynku obrazują złożone zdjęcia.
Natomiast Sąd zauważa, że p. S. W. i E. C. byli uczestnikami postępowania, a nie świadkami. Organy z urzędu powiadomiły te osoby o wszystkich czynnościach procesowych, łącznie z dostarczeniem orzeczeń.
W protokole oględzin, przeprowadzonych dnia 3.10.2019 r. nie odnotowano stawiennictwa S. W. oraz E. C. O ile prawdą jest (co twierdzi pełnomocnik K.), że osoby te były obecne podczas oględzin, to brak adnotacji o tym fakcie stanowi uchybienie procesowe organu, które nie było jednak istotne dla wyniku sprawy. Uczestnicy nie składali wyjaśnień, chociażby z własnej inicjatywy, jak też nie wnosili uwag do protokołu, ani nie brali czynnego udziału w sprawie.
Zarzut zaniechania przeprowadzenia dowodu z treści aktu notarialnego i wypisu z rejestru gruntów na okoliczność zakupu działki wraz z budynkiem gospodarczym wybudowanym w 1966 roku jest, w ocenie Sądu. chybiony, ponieważ okoliczności tych organ nie kwestionował. Faktem jest, że budynek gospodarczy nie został naniesiony na mapie sytuacyjnej którą dysponował organ ani na mapie do celów projektowych opracowanej przez geodetę P. E. dla innej inwestycji na działce nr [...]. Nie oznacza to jednak, że budynek nie istniał, bo dotyczy go przecież całe niniejsze postępowanie. Zarzut skargi trudno uznać za logiczny,
Strona skarżąca złożyła zdjęcia datowane 15.05.2019 r. na których widoczny jest obiekt budowlany w nowej wersji wraz z zagospodarowanym terenem, który trudno określić jako budynek gospodarczy. Data 15.05.2019 r. miałaby (zdaniem skarżącej) zaprzeczać oświadczeniom uczestniczki postępowania M. M., iż wyburzenie starego budynku nastąpiło w czerwcu lub lipcu 2019 r. Organ, co prawda, nie zajął żadnego stanowiska w tej kwestii. Zdaniem Sądu, wskazanie daty prowadzenia robót budowlanych przez M. M. nie było precyzyjne, natomiast musiało nastąpić przed 15.05.2019 r. czyli przed sfinalizowaniem odbudowy.
Niespójność powyższa nie stanowi przeciwdowodu na okoliczność, że nie doszło do odbudowy starego budynku gospodarczego. Zakres wykonanych robót i ich lokalizacja zostały potwierdzone wyżej wymienionymi dowodami.
Mając na względzie powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.