II SA/Bk 583/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. J. na postanowienie Wojewody Podlaskiego, które stwierdziło niedopuszczalność jej odwołania od decyzji Starosty. Starosta, na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych, stwierdził nabycie przez Gminę Juchnowiec Kościelny prawa własności nieruchomości użytkowanych jako drogi ogólnodostępne. M. J. wniosła odwołanie, twierdząc, że część jednej z działek (nr [...]) od 2006 r. stanowi całość gospodarczą z jej własnymi działkami i jest przez nią zagrodzona oraz użytkowana, a zatem nie spełnia przesłanek drogi ogólnodostępnej. Zarzuciła również naruszenie procedury, w tym brak możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Wojewoda Podlaski uznał odwołanie za niedopuszczalne, stwierdzając brak interesu prawnego skarżącej, gdyż działka ma nieuregulowany stan prawny i pozostaje we władaniu Gminy, a skarżąca nie przedstawiła dowodów na swój interes prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę M. J. Sąd uznał, że w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, stroną postępowania o nabycie przez gminę prawa własności mogą być tylko podmioty, które mogą wykazać związek prawnorzeczowy (prawo własności lub użytkowania wieczystego) z nieruchomością, nawet jeśli nie mogą go udokumentować wprost. Skarżąca opierała swoje żądanie na faktycznym władztwie (posiadaniu samoistnym), co jednak nie stanowi tytułu prawnego i nie daje legitymacji do bycia stroną w tym postępowaniu. Sąd podkreślił, że zarzuty dotyczące wadliwości postępowania wyjaśniającego nie dowodzą istnienia interesu prawnego skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie kręgu stron w postępowaniach o nabycie nieruchomości drogowych na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych, zwłaszcza w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy i sytuacji, gdy strona nie posiada tytułu rzeczowego. Interpretacja interesu prawnego może być różna w innych kontekstach prawnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osoba posiadająca samoistnie nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym, która nie posiada tytułu rzeczowego, ma interes prawny do bycia stroną w postępowaniu o nabycie tej nieruchomości przez gminę na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba taka nie posiada interesu prawnego, gdyż interes prawny musi być oparty na prawie rzeczowym lub wskazywać z wysokim prawdopodobieństwem na jego posiadanie, a nie tylko na faktycznym władztwie.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że interes prawny w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w sprawach o skutkach wywłaszczeniowych, musi mieć charakter materialnoprawny i być powiązany z normą prawa materialnego. Samoistne posiadanie, choć może prowadzić do nabycia własności przez zasiedzenie, nie jest tytułem prawnym i nie daje automatycznie statusu strony w postępowaniu o nabycie nieruchomości przez gminę, szczególnie gdy nieruchomość ma nieuregulowany stan prawny.
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z powodu braku interesu prawnego jest prawidłowe, gdy skarżący podnosi zarzuty dotyczące wadliwości postępowania wyjaśniającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące wadliwości postępowania wyjaśniającego nie dowodzą istnienia interesu prawnego skarżącego, który musi być wykazany niezależnie.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że najpierw należy wykazać istnienie interesu prawnego, a dopiero potem można skutecznie podnosić zarzuty dotyczące nieprawidłowości postępowania dowodowego. Wadliwie przeprowadzone postępowanie dowodowe nie dowodzi samo w sobie istnienia interesu prawnego strony.
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania, wymagająca istnienia interesu prawnego lub obowiązku.
k.p.a. art. 134
Kodeks postępowania administracyjnego
Stwierdzenie niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych, w tym braku interesu prawnego.
ustawa drogowa art. 2 § pkt 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
Definicja nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.
ustawa drogowa art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
Wnioskodawca (gmina) jest stroną postępowania.
ustawa drogowa art. 5 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
Właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości o uregulowanym stanie prawnym są stronami postępowania.
ustawa drogowa art. 5 § ust. 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
W przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, pozostałe strony zawiadamia się w drodze obwieszczenia.
ustawa drogowa art. 6 § ust. 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
Nieruchomości objęte decyzją stają się własnością gminy z dniem, w którym decyzja stała się ostateczna.
PPSA art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Pomocnicze
ustawa drogowa art. 11 § ust. 1 i 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych
W sprawach nieuregulowanych ustawą stosuje się przepisy k.p.a. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami.
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zasiedzenia, jako potencjalnego sposobu nabycia tytułu prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego skarżącej, ponieważ nie posiada ona tytułu rzeczowego do nieruchomości, a jedynie samoistne posiadanie. • Zarzuty dotyczące wadliwości postępowania wyjaśniającego nie mogą zastąpić konieczności wykazania interesu prawnego.
Odrzucone argumenty
Skarżąca posiadała interes prawny do bycia stroną postępowania ze względu na samoistne władztwo nad nieruchomością od 2006 r. • Postępowanie było wadliwie przeprowadzone, naruszając zasady k.p.a. i prawa do czynnego udziału. • Nieruchomość nie spełniała przesłanek drogi ogólnodostępnej.
Godne uwagi sformułowania
o istnieniu interesu prawnego przesądza związek o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu • władztwo faktyczne (posiadanie, posiadanie samoistne) nie jest tytułem prawnym a stanem faktycznym • najpierw należy mieć interes prawny w sprawie (...) a dopiero później można skutecznie podnosić zarzuty niezgodności z prawem ustaleń faktycznych
Skład orzekający
Elżbieta Lemańska
przewodniczący sprawozdawca
Anna Bartłomiejczuk
członek
Barbara Romanczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniach o nabycie nieruchomości drogowych na podstawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących regulacji stanu prawnego niektórych dróg ogólnodostępnych, zwłaszcza w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy i sytuacji, gdy strona nie posiada tytułu rzeczowego. Interpretacja interesu prawnego może być różna w innych kontekstach prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interesu prawnego w postępowaniach administracyjnych, szczególnie w kontekście nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym i specyficznej ustawy drogowej. Pokazuje, jak sąd interpretuje granice między posiadaniem faktycznym a prawem rzeczowym.
“Czy samo posiadanie wystarczy, by być stroną w sporze o drogę? Sąd wyjaśnia kluczowe znaczenie interesu prawnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.