II SA/Bk 567/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Białymstoku oddalił skargę na postanowienie o wstrzymaniu budowy żurawia wieżowego do skoków na bungee, uznając go za budowlę wymagającą pozwolenia na budowę.
Skarżący, prowadzący działalność gospodarczą polegającą na skokach na bungee, kwestionował postanowienie o wstrzymaniu budowy żurawia wieżowego, twierdząc, że podlega on wyłącznie dozorowi technicznemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, uznając żuraw za budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, która wymaga pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że dozór techniczny dotyczy bezpiecznej eksploatacji, a nie legalności budowy.
Sprawa dotyczyła skargi S.G. "B." na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, utrzymujące w mocy postanowienie PINB o wstrzymaniu budowy żurawia wieżowego używanego do skoków na bungee. Skarżący argumentował, że żuraw jest urządzeniem technicznym podlegającym wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego i nie wymaga pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że żuraw wieżowy, jako wolnostojące urządzenie techniczne wzniesione z użyciem wyrobów budowlanych, jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego i jego budowa wymaga pozwolenia na podstawie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd odrzucił argumentację skarżącego, wskazując, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 21 Prawa budowlanego, zwalniający z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, dotyczy żurawi wieżowych używanych tymczasowo na terenie budowy do realizacji innych obiektów budowlanych, a nie żurawi wykorzystywanych do celów rekreacyjnych. Sąd podkreślił również, że dozór techniczny dotyczy bezpiecznego funkcjonowania urządzenia, a nie legalności jego budowy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wolnostojący żuraw wieżowy, używany do skoków na bungee, stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że żuraw wieżowy jest budowlą, ponieważ jest to wolnostojące urządzenie techniczne wzniesione z użyciem wyrobów budowlanych. Przepis zwalniający z obowiązku pozwolenia na budowę dotyczy żurawi używanych tymczasowo na terenie budowy do realizacji innych obiektów, a nie żurawi rekreacyjnych. Dozór techniczny dotyczy eksploatacji, a nie legalności budowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 48 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Pomocnicze
p.b. art. 3 § pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 29 § ust. 2 pkt. 21
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 48 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "a" i "c"
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
u.d.t. art. 2
Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żuraw wieżowy jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego i wymaga pozwolenia na budowę. Wyjątek z art. 29 ust. 2 pkt 21 Prawa budowlanego nie ma zastosowania do żurawi wieżowych używanych do celów rekreacyjnych. Dozór techniczny nie wyłącza obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
Odrzucone argumenty
Żuraw wieżowy jest urządzeniem technicznym podlegającym wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego i nie wymaga pozwolenia na budowę. Prawo budowlane nie znajduje zastosowania do żurawi wieżowych.
Godne uwagi sformułowania
żuraw wieżowy stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b. jako wolnostojące urządzenie techniczne dozór techniczny dotyczy bezpiecznego funkcjonowania żurawia wieżowego jako urządzenia technicznego, jego eksploatacji, natomiast nie obejmują kwestii związanych z legalnym rozpoczęciem robót budowlanych dotyczących jego wybudowania jako obiektu budowlanego.
Skład orzekający
Grzegorz Dudar
przewodniczący sprawozdawca
Anna Bartłomiejczuk
członek
Elżbieta Trykoszko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących żurawi wieżowych, rozróżnienie między dozorem technicznym a pozwoleniem na budowę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przypadku żurawia wieżowego używanego do celów rekreacyjnych, a nie budowlanych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje ciekawy konflikt między przepisami Prawa budowlanego a przepisami o dozorze technicznym w kontekście nietypowego obiektu budowlanego. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym.
“Czy żuraw do bungee to budowla? Sąd rozstrzyga spór o pozwolenie na budowę.”
Sektor
rozrywka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Bk 567/23 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2023-11-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-07-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Anna Bartłomiejczuk Elżbieta Trykoszko Grzegorz Dudar /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 2351 art. 3 pkt 1, pkt 3, art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt. 21, art. 48 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dudar (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 listopada 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S.G. prowadzącego działalność pod firmą S.G. "B." na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 15 maja 2023 r. nr WOP.7722.31.2023.TN w przedmiocie wtrzymania budowy obiektu budowlanego oddala skargę Uzasadnienie Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. W dniu 26 stycznia 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Białymstoku (dalej PINB) wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie budowy żurawia wieżowego używanego do skoków na bungee przy ul. [...] w B. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 13 lutego 2023 r. ustalono, iż w południowo-zachodniej części działki o numerze ewidencyjnym gr. [...], położonej w obrębie [...] w B. ustawiono żuraw wieżowy, który służy do skoków na bungee. Żuraw wieżowy został ustawiony jesienią 2015 r. na szynach kolejowych i ustabilizowany ogranicznikami przymocowanymi do szyn, przez co został pozbawiony możliwości przemieszczania. Inwestorem tego obiektu jest pan S. G., który prowadzi przedsiębiorstwo pod nazwą S. G. "B." (dalej powoływany także jako inwestor, skarżący), zaś właścicielem działki, na której ustawiono ten żuraw jest pan R. W. Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2023 r. nr NB.I.5160.03.2023.JK PINB, wskazując w podstawie prawnej art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm., dalej powoływana jako p.b.) wstrzymał skarżącemu jako inwestorowi budowę obiektu budowlanego — żurawia wieżowego używanego do skoków na bungee, zlokalizowanego na działce nr ew. gr. [...] (obręb [...]) przy ul. [...] w B. PINB pouczył przy tym inwestora, że istnieje możliwość zalegalizowania ww. samowoli budowlanej. Organ pierwszej instancji stwierdził, że przedmiotowy żuraw wieżowy stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 p.b. jako wolnostojące urządzenie techniczne, którego budowa wymagała wcześniejszego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b.. Ponieważ inwestor nie uzyskał wymaganego pozwolenia na budowę, PINB był zobowiązany do wstrzymania budowy tegoż obiektu budowlanego, stosownie do art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł zażalenie. Zdaniem inwestora przedmiotowy żuraw nie wymagał pozwolenia na budowę, ponieważ podlega wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego, nie zaś kontroli organów nadzoru budowlanego. To organ Urzędu Dozoru Technicznego sprawdza poprawność zamontowania, sprawność techniczną oraz decyduje o dopuszczeniu do użytkowania. Postanowieniem z dnia 15 maja 2023 r., Nr WOP.7722.31.2023.TN Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku (dalej PWINB) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b., roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. W świetle przepisu art. 3 pkt 7 tej ustawy, poprzez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Budowa jest to natomiast wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 p.b.). Ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych (art. 3 pkt 1 p.b.). Budowla zdefiniowana jest w art. 3 pkt 3 tej ustawy, jako każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Z treści przytoczonych powyżej przepisów wynika jednoznacznie, iż przedmiotowy wolno stojący żuraw wieżowy wykorzystywany do skoków bungee stanowi obiekt budowlany - budowlę w postaci wolno stojącego urządzenia technicznego, które zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w przepisie 28 ust. 1 p.b. wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Przepisy art. 29 - 31 określają rodzaje robót budowlanych zwolnionych z tego obowiązku, jednakże budowa żurawia wieżowego nie jest w tych przepisach wymieniona, co oznacza, że przedmiot niniejszego postępowania został zrealizowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Dlatego też, w świetle treści art. 48 ust. 1 i 3 p.b. organ pierwszej instancji nie miał możliwości podjęcia innego działania niż wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. W postanowieniu tym PINB poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację, a także o wysokości opłaty legalizacyjnej, zgodnie z przepisem art. 48 ust. 3 p.b. Odnosząc się do zarzutów zażalenia, PWINB wskazał, że objęcie przedmiotowego żurawia dozorem Urzędu Dozoru Technicznego w żaden sposób nie zwalniało inwestora z obowiązków wynikających w przepisów ustawy - Prawo budowlane, w tym przypadku z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt. 21 p.b. ustawianie żurawi wieżowych służących budowie, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia. Jednakże przepis ten dotyczy budowy obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy. Na podstawie tego przepisu możliwe jest ustawienie żurawia wieżowego na potrzeby budowy. Ne ulega wątpliwości, że przedmiotowy żuraw nie jest przeznaczony do obsługi budowy i nie został ustawiony na terenie budowy, co oznacza, iż ten przepis nie ma w tym przypadku zastosowania. Skargę na powyższe postanowienie do sądu administracyjnego wywiódł pełnomocnik skarżącego, zaskarżając je w całości. Skarżonemu postanowieniu zarzucił: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 48 ust. 1 pkt. 1 i ust. 3 oraz art. 3 pkt. 3 i art. 28 ust. 1 p.b. polegające na błędnym uznaniu, że żuraw wieżowy (posadowiony na szynach kolejowych) stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt. 3 p.b. i zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. wymaga pozwolenia na budowę, a w konsekwencji bezpodstawnym wydaniu postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie PINB o wstrzymaniu budowy, w sytuacji, gdy w niniejszej sprawie prawo budowlane w ogóle nie znajduje zastosowania, ponieważ żuraw wieżowy jest urządzeniem technicznym - maszyną służącą do przemieszczania osób lub ładunków w ograniczonym zasięgu, który z mocy prawa podlega wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego, a nie PINB i PWINB. To organ właściwej jednostki dozoru technicznego sprawdza poprawność zamontowania, sprawność techniczną oraz decyduje o dopuszczeniu do użytkowania. Gdyby wolą ustawodawcy było objęcie żurawi wieżowych p.b., to wskazałby to wprost w p.b. oraz nie ustanawiał odrębnych przepisów dających szczególne kompetencje w tym zakresie wyłącznie Urzędowi Dozoru Technicznego; 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik w niniejszej sprawie, tj. - art. 7a k.p.a. polegające na pominięciu jednej z naczelnych zasad postępowania administracyjnego - tj. zasady rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z tzw. "patem interpretacyjnym". Po pierwsze, p.b. nie określa definicji urządzenia technicznego oraz w żadnym swoim przepisie nie odnosi się zarówno do żurawi wieżowych, jak i aktów normatywnych regulujących stan prawny żurawi wieżowych. Po drugie, w obrocie prawnym obowiązują akty normatywne stricte odnoszące się do żurawi wieżowych (jako urządzeń technicznych - maszyn służących do przemieszczania osób lub ładunków w ograniczonym zasięgu) które to w ogóle nie odnoszą się do zastosowania poszczególnych przepisów p.b. Po trzecie, w niniejszym postępowaniu PWINB dokonał błędnej interpretacji przepisów p.b., która budzi poważne wątpliwości prawne. Uznając, że żuraw wieżowy wymaga pozwolenia na budowę, to po zakończeniu budowy (jego ustawieniu) inwestor powinien zgłosić zakończenie budowy i ewentualnie wystąpić do PINB o pozwolenie na użytkowanie. Jest to sprzeczne z ustawą o dozorze technicznym. Wyłącznie organ właściwej jednostki dozoru technicznego jest uprawniony (z mocy prawa) do sprawdzania: (1) kompletności i poprawności dokumentacji, (2) poprawności zamontowania, (3) sprawności technicznej, oraz decyduje o dopuszczeniu do użytkowania (eksploatowania). W niniejszej sprawie skarżący posiada taką decyzję i znajduje się ona w aktach sprawy (bez takiej decyzji skarżący nie mógłby korzystać z żurawia wieżowego); - art. 15 k.p.a., polegające na nieustosunkowaniu się do wszystkich zarzutów skarżącego i bezrefleksyjnym powtórzeniu części uzasadnienia postanowienia PINB, w sytuacji, gdy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, po złożeniu środka zaskarżenia strona ma prawo oczekiwać ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, tj. nie ograniczając się wyłącznie do kontroli i potwierdzenia oceny wyrażonej przez organ niższego stopnia; - art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia PINB, w sytuacji, gdy brak było podstaw do wydania w niniejszej sprawie postanowienia o wstrzymaniu budowy obiektu budowlanego - żurawia wieżowego, ponieważ żuraw wieżowy jest urządzeniem technicznym, który z mocy prawa podlega wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego, a nie PINB i PWINB. Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia PINB a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), w myśl którego sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę i uchyla decyzję administracyjną (postanowienie), jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kontrola legalności przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie w tak zakreślonych granicach doprowadziła do wniosku, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Organy nadzoru budowlanego w sposób prawidłowy przeprowadziły bowiem postępowanie administracyjne, w trakcie którego zgromadziły kompletny materiał dowodowy, dający podstawę do właściwego zastosowania przepisów prawa budowlanego. Przedmiot sporu w niniejszym postępowaniu sprowadza się do oceny, czy względem żurawia wieżowego, używanego do skoków na bungee, zastosowanie mają przepisy prawa budowlanego - tak twierdzą organy nadzoru budowlanego obu instancji, czy też nie – takie stanowisko prezentuje strona skarżąca. W ocenie sądu, rację w powyższym sporze należy przyznać organom. Rozstrzygając spór pomiędzy organami a skarżącym należy przede wszystkim określić czym jest żuraw wieżowy a następnie czy jego posadowienie w konkretnej lokalizacji podlega reglamentacji przepisów prawa budowlanego. Nie budzi wątpliwości sądu, czego zresztą nie kwestionował skarżący, że żuraw wieżowy w jest urządzeniem technicznym. Jak stanowi art. 1 p.b., ustawa ta normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach. Aby zatem przyjąć, że przepisy prawa budowlanego odnoszą się do żurawi wieżowych należy przede wszystkim stwierdzić, czy takie urządzenie techniczne jest obiektem budowlanym. Stosownie do art. 3 pkt 1 p.b., ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym, należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Z kolei definicja budowli została uregulowana w art. 3 pkt 3 p.b., gdzie czytamy, że przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Ustawodawca pojęcie wyrobu budowlanego zdefiniował w ustawie z 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1213 ze zm.) poprzez odesłanie w art. 2 pkt 1 wprost do definicji zamieszczonej w art. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. Urz. UE L 88 z 04.04.2011, str. 5). Zgodnie z tym przepisem "wyrób budowlany" oznacza każdy wyrób lub zestaw wyprodukowany i wprowadzony do obrotu w celu trwałego wbudowania w obiektach budowlanych lub ich częściach, którego właściwości wpływają na właściwości użytkowe obiektów budowlanych w stosunku do podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych. Omawiana definicja "wyrobu budowlanego" wskazuje, że o zaliczeniu wyrobu lub zestawu do kategorii wyrobów budowlanych decyduje cel, w którym został wyprodukowany i wprowadzony do obrotu, oraz właściwości wyrobu (zestawu). Nie ulega wątpliwości, że takie materiały jak stal, beton czy cegła są typowymi wyrobami budowlanymi. Mając na uwadze powyższe przepisy, zgodzić się należało z organami, że wolno stojący żuraw wieżowy, bez względu na sposób jego wykorzystania, jako wolno stojące urządzenie techniczne jest budowlą, a w konsekwencji z uwagi, że zostało wzniesione z użyciem wyrobów budowlanych, obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. Podstawową formą reglamentacji stosowaną na etapie postępowania poprzedzającego rozpoczęcie robót budowlanych jest pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 3 pkt 12 p.b. pozwolenie to jest decyzją administracyjną zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego. Upoważnia ona zatem inwestora do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych polegających na wykonaniu obiektu budowlanego w określonym miejscu, jego odbudowie, rozbudowie, nadbudowie (art. 3 pkt 6 p.b.) oraz na przebudowie, montażu, remoncie i rozbiórce tych obiektów (art. 3 pkt 7 p.b.). Zgodnie zaś z art. 28 ust. 1 p.b., roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31 (przepisy te wskazują, kiedy pozwolenie na budowę nie jest wymagane). W świetle powyższych regulacji organy nadzoru budowlanego słusznie przyjęły, że wolno stojący żuraw wieżowy wykorzystywany do skoków na bungee stanowi obiekt budowlany - budowlę w postaci wolno stojącego urządzenia technicznego, które zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w przepisie 28 ust. 1 p.b. wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Żaden z przepisów art. 29-31 p.b. nie zwalniał inwestora z uzyskania ww. pozwolenia na budowę. W tym zakresie sąd podziela stanowisko zaprezentowane przez PWINB, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania wyjątek przewidziany w art. 29 ust. 2 pkt 21 p.b. Stosownie do tegoż przepisu, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę ani zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ustawy, budowa obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, oraz ustawianie barakowozów używanych przy wykonywaniu robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych. Wskazany wyjątek dotyczy budowy (posadowienia) m.in. żurawi wieżowych (budowlanych) w trakcie realizacji robót budowlanych, położonych na terenie budowy, a zatem wykorzystywanych do wznoszenia innych obiektów budowlanych, jak chociażby bloki mieszkalne czy inne budynki wymagające przy ich wznoszeniu wsparcia technicznego w postaci właśnie żurawi (dźwigów budowlanych). Z taką sytuacją w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia, bowiem po pierwsze wzniesiony żuraw jest obiektem wolno stojącym, wykorzystywanym do skoków na bungee a po drugie nie może być mowy o tymczasowości, bowiem jak ustaliły organy został on posadowiony w ujawnionej lokalizacji w 2015 r. W świetle powyższych ustaleń, organy nadzoru budowlanego zasadnie zastosowały w sprawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b., który stanowi, że organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Powyższe postanowienie na charakter związany w tym znaczeniu, że ujawnienie przez organ nadzoru budowlanej samowoli nakłada na niego obowiązek wydania takiegoż postanowienia. Podkreślić należy, że powyższych rozważań w żadnym zakresie nie podważają twierdzenia skarżącego, wskazujące, że żuraw wieżowy jako urządzenie techniczne podlega wyłącznie dozorowi Urzędu Dozoru Technicznego. W tym zakresie wskazać przede wszystkim należy, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz.U. z 2023 r., poz. 1622 ze zm.), dozorem technicznym są określone ustawą działania zmierzające do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń technicznych i urządzeń do odzyskiwania par paliwa oraz działania zmierzające do zapewnienia bezpieczeństwa publicznego w tych obszarach. Zatem czynności podejmowane przez właściwe organy dozoru technicznego dotyczą bezpiecznego funkcjonowania żurawia wieżowego jako urządzenia technicznego, jego eksploatacji, natomiast nie obejmują kwestii związanych z legalnym rozpoczęciem robót budowlanych dotyczących jego wybudowania jako obiektu budowlanego. Dlatego też podnoszone w skardze argumenty, wskazujące, że sporny żuraw posiadał od 19 maja 2022 r. do 31 maja 2023 r. decyzję Prezesa Urzędu Dozoru Technicznego zezwalającą na jego eksploatację, pozostają bez wpływu na ocenę legalności zaskarżonych w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego. Mając na uwadze powyższe, za niezasadne należało uznać zarzuty skargi naruszenia przepisów prawa materialnego. Podobnie należało ocenić zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W tym zakresie należy przypomnieć, że naruszenie tych przepisów może stanowić podstawę uwzględnienia skargi, jedynie wówczas gdy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszym postępowaniu. Skarżący zarzucił w skardze naruszenie przede wszystkim art. 7a k.p.a. polegającą na rozstrzygnięciu wątpliwości prawnych na niekorzyść strony oraz art. 15 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się przez organ odwoławczy do wszystkich argumentów podnieconych w zażaleniu. W ocenie sądu, organy w sprawie nie naruszyły art. 7a § 1 k.p.a. Stosownie do tegoż przepisu, regulującego zasadę rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony, jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. W niniejszej sprawie takie wątpliwości prawne nie zachodzą, bowiem z przepisów p.b., jednoznacznie wynika, że budowa wolnostojących urządzeń technicznych, a takim jest żuraw wieżowy (niewykorzystywany na placu budowy, celem realizacji budowy innego obiektu budowlanego) wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Podnoszone w skardze argumenty związane z szeroko rozumianym podleganiem żurawi wieżowych pod dozór techniczny, wynikają z błędnego definiowania przez skarżącego zakresu przedmiotowego prawa budowlanego oraz dozoru technicznego. Oba pojęcia są rozłączne, co oznacza, że objęcie przedmiotowego żurawia dozorem technicznym przez Urząd Dozoru Technicznego w żaden sposób nie zwalniało skarżącego z obowiązków wynikających w przepisów ustawy - Prawo budowlane, w szczególności uzyskania pozwolenia na budowę. Jak już wskazano powyżej, dozór techniczny zajmuje się m.in. eksploatacją urządzenia technicznego jakim jest żuraw wieżowy, zaś przepisy prawa budowlanego procesem jego wybudowania w konkretnej lokalizacji jako obiektu budowlanego. Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 15 k.p.a., regulującego zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, słusznie wskazuje skarżący, że PWINB w uzasadnieniu postanowienia jedynie w sposób ogólny ustosunkował się do zarzutów i argumentów złożonego zażalenia, w szczególności dotyczących podlegania żurawia dozorowi technicznemu. Powyższy błąd organu odwoławczego nie może jednak stanowić o istotnym naruszeniu art. 15 k.p.a., w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Istotą zasady dwuinstancyjności jest dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Organ odwoławczy w sposób szczegółowy przytoczył przepisy prawa materialnego jakie miały zastosowanie w sprawie oraz dokonał ich subsumpcji pod ustalony i co najważniejsze, niesporny w sprawie, stan faktyczny. Zarzuty zażalenia sprowadzały się w istocie do odmiennej interpretacji obowiązujących przepisów prawa materialnego, której to interpretacji nie podzielił organ odwoławczy. Dlatego też brak szczegółowego odniesienia się do poszczególnych argumentów zażalenia w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w żaden sposób nie mógł mieć wpływu na wynik sprawy. Z uwagi na powyższe, stwierdzić należało że podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 7a k.p.a., art. 15 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 z zw. z art. 144 k.p.a., nie podważyły legalności zaskarżonego postanowienia. Mając na względzie poczynione w toku postępowania ustalenia oraz zgromadzony materiał dowodowy, sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI