II SA/Bk 563/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2023-11-28
NSAnieruchomościWysokawsa
planowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzenneuchwałalądowiskoszpitalograniczenia zabudowybezpieczeństwo lotniczeWSAnieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził nieważność części uchwały Rady Miasta Siemiatycze dotyczącej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ze względu na brak uwzględnienia ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców.

Sprawa dotyczyła skarg Wojewody Podlaskiego i SP ZOZ na uchwałę Rady Miasta Siemiatycze zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Głównym zarzutem było nieuwzględnienie przez Radę ograniczeń wynikających z funkcjonowania lądowiska dla śmigłowców przy szpitalu, co mogło zagrażać bezpieczeństwu operacji lotniczych. Sąd, podzielając te argumenty w części, stwierdził nieważność uchwały w zakresie dotyczącym konkretnych działek, uznając, że plan nie uwzględniał wystarczająco wymogów prawnych dotyczących strefy podejścia do lądowania i startu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał sprawę ze skarg Wojewody Podlaskiego oraz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Siemiatyczach na uchwałę Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019 r. nr VIII/47/19 w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze. Skarżący zarzucali uchwale istotne naruszenie zasad sporządzenia planu, w szczególności brak uwzględnienia ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców. Sąd, po analizie przepisów prawa oraz stanowisk stron, uznał skargi za zasadne w części. Stwierdzono, że uchwała nie uwzględniała w wystarczającym stopniu wymogów prawnych dotyczących strefy podejścia do lądowania i startu lądowiska, co mogło wpływać na bezpieczeństwo operacji lotniczych. W szczególności, sąd wskazał na brak uwzględnienia ograniczeń wysokości zabudowy na działkach sąsiadujących z lądowiskiem, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego oraz instrukcją operacyjną lądowiska. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 2 punkt 12 podpunkt 1 litera "h" w odniesieniu do konkretnych działek, uznając, że naruszenie to miało istotny charakter i dotyczyło bezpośrednio bezpieczeństwa funkcjonowania lądowiska. W pozostałym zakresie skargi zostały oddalone. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na rzecz skarżącego SP ZOZ.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała w części dotyczącej konkretnych działek nie uwzględniała wystarczająco ograniczeń wynikających z funkcjonowania lądowiska, co stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że plan miejscowy musi uwzględniać przepisy odrębne, w tym rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące szpitalnych oddziałów ratunkowych i lądowisk, które nakładają obowiązek określenia ograniczeń wysokości zabudowy i innych przeszkód w strefie podejścia do lądowania i startu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (14)

Główne

u.p.z.p. art. 28 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 147 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 15 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 15 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.s.g. art. 93 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego art. 3 § 8

Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego art. 3 § 9

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § 9

p.p.s.a. art. 190

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak uwzględnienia przez Radę Miasta Siemiatycze ograniczeń wynikających z funkcjonowania przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Niewystarczające uwzględnienie przepisów odrębnych (rozporządzenie Ministra Zdrowia) dotyczących lądowisk szpitalnych oddziałów ratunkowych w planie miejscowym.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące braku obsługi komunikacyjnej części działek w obrębie obszaru planistycznego 5MN oraz wyznaczenia linii zabudowy od ulic zlokalizowanych poza granicami planu.

Godne uwagi sformułowania

istotne naruszenie zasad sporządzenia planu miejscowego brak odniesienia się w skarżonej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców przepisy odrębne nakazywały wskazanie w tekście planu i na jego rysunku ograniczeń wynikających z jego treści ograniczenia dla przyszłej zabudowy na objętych przedmiotowym planem terenach znajdujących się w strefie podejścia do lądowania i startu celem zabezpieczenia prawidłowego, bezkolizyjnego funkcjonowania lądowiska

Skład orzekający

Elżbieta Trykoszko

przewodniczący

Anna Bartłomiejczuk

sprawozdawca

Elżbieta Lemańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących planowania przestrzennego w kontekście ochrony infrastruktury krytycznej (lądowiska szpitalne) oraz konieczności uwzględniania przepisów odrębnych w planach miejscowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji kolizji planu miejscowego z funkcjonującym lądowiskiem i może być stosowane w podobnych przypadkach, gdzie planowanie przestrzenne musi uwzględniać istniejące obiekty o szczególnym znaczeniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między rozwojem urbanistycznym a bezpieczeństwem infrastruktury medycznej (lądowiska), co jest ważnym tematem dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

Planowanie przestrzenne kontra bezpieczeństwo lądowiska: Sąd uchyla fragment uchwały.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bk 563/23 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Bartłomiejczuk /sprawozdawca/
Elżbieta Lemańska
Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 493/24 - Wyrok NSA z 2024-06-10
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1945
art. 15, art. 28 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
Dz.U. 2023 poz 259
art. 147 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 listopada 2023 r. sprawy ze skarg Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Siemiatyczach oraz Wojewody Podlaskiego na uchwałę Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019 r. nr VIII/47/19 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 2 punkt 12 podpunkt 1 litera "h" w odniesieniu do działek o numerach: [...], [...], [...] i [...]; 2. oddala skargi w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Miasta Siemiatycze na rzecz skarżącego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Siemiatyczach kwotę 797,00 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
W dniu 17 maja 2019 r. Rada Miasta Siemiatycze podjęła uchwałę nr VIII/47/19 w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze.
Na powyższą uchwałę do tut. sądu administracyjnego zostały wniesione dwie skargi. Pierwsza została złożona przez Wojewodę Podlaskiego jako organ nadzoru w trybie art. 93 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 506 ze zm., dalej "u.s.g.") i zarejestrowana pierwotnie pod sygn. akt II SA/Bk 678/19. Druga została złożona przez Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Siematyczach (dalej w skrócie: "SP ZOZ") w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. i zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Bk 757/19.
Wojewoda Podlaski w swojej skardze zarzucił ww. uchwale istotne naruszenie:
1) art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1945 ze zm., dalej: "u.p.z.p.") poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców zlokalizowanego poza granicami kwestionowanego planu miejscowego;
2) art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1587) poprzez brak wprowadzenia na rysunku planu miejscowego ograniczeń wynikających z funkcjonowania w sąsiedztwie planu lądowiska przyszpitalnego;
3) § 3 ust. 9 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 czerwca 2019 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego (Dz.U. z 2019r., poz. 1213, dalej w skrócie: "rozporządzenie MZ z 2019r.") poprzez brak spełnienia wymagań dotyczących funkcjonowania w sąsiedztwie planu lądowiska dla śmigłowców;
4) art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. poprzez brak obsługi komunikacyjnej części działek w obrębie obszaru planistycznego 5MN oraz poprzez wyznaczenie linii zabudowy od ulic, które zostały zlokalizowane poza granicami planu.
W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, że zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.z.p. zapisy planu powinny być zgodne m.in. z przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem. W niniejszej sprawie będzie to rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 czerwca 2019r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, które wymaga aby każdy szpitalny oddział ratunkowy dysponował całodobowym lądowiskiem, jeśli nie może on dysponować lotniskiem (§ 3 ust. 8). Lądowisko takie powinno według § 3 ust. 9 tego rozporządzenia spełniać wymagania zawarte zarówno w załączniku do tego rozporządzenia jak i w ustawie z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz. U. z 2018 r. poz. 1183 z późn. zm.). Załącznik do ww. rozporządzenia w ust. 7 wskazuje z kolei, że przeszkody usytuowane na osi lądowania i startu lądowiska nie mogą być wyższe, niż to wynika z granicznej płaszczyzny o nachyleniu 1:6 w stosunku do poziomu lądowiska. Tworzy się tym samym powierzchnia ograniczająca wysokość przeszkód w osi lądowania i startu śmigłowców. Powierzchnia ta ma licząc od płyty lądowiska 600 m w obie strony wyznaczone dla lądowiska jako strefa lądowania i startu. W obrębie tej powierzchni licząc od płyty lądowiska przeszkody, w tym zabudowa, nie mogą osiągać wskazanej w załączniku wysokości. Ponadto w pkt 8 załącznika do ww. rozporządzenia znalazły się wymagania by także obszar znajdujący się z boku osi lądowania i startu lądowiska był ograniczony co do wysokości istniejących na nim przeszkód.
Uwzględniając powyższe regulacje prawne, Wojewoda Podlaski zaznaczył, że lądowisko dla śmigłowców "Siemiatycze-Szpital" posiada swoją własną strefę lądowania i startu, ale z otrzymanej dokumentacji planistycznej nie wynika, że wysokość zabudowy założona w kwestionowanej uchwale, nie wpłynie negatywnie na bezpieczeństwo lub regularność operacji lotniczych wykonywanych na lądowisku. Zdaniem Wojewody, rysunek planu miejscowego nie zawiera ponadto siatki ograniczeń wysokości zabudowy w strefach ograniczeń wyznaczonych dla tego lądowiska wynikających z przepisów rozporządzenia MZ. Wojewoda zauważył również, że w uchwale odniesiono się wyłącznie do kwestii dopuszczalnej wysokości zabudowy, tj. budynków mieszkalnych oraz gospodarczych, natomiast ograniczeniem wysokości w sąsiedztwie funkcjonującego lotniska przyszpitalnego powinny być objęte wszystkie elementy zabudowy i zagospodarowania, a nie tylko budynki mieszkalne i gospodarcze. Jak dodatkowo podkreślił Wojewoda, na rysunku planu miejscowego brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do uwarunkowań wynikających z funkcjonowania w sąsiedztwie terenu objętego planem miejscowym lądowiska przyszpitalnego dla śmigłowców, w części tekstowej natomiast wprowadzono ograniczenia w wysokości zabudowy bez wskazania wprost przyczyny tych ograniczeń. Tymczasem wprowadzenie do planu miejscowego ograniczeń winno być jednoznaczne, nie budzące jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych, co do jakiego obszaru się one odnoszą. Nie może być bowiem rozbieżności pomiędzy częścią tekstową planu, a rysunkiem planu, a część tekstowa planu nie może zawierać ustaleń, które nie znajdują oparcia w części graficznej planu.
Uzasadniając kolejne zarzuty Wojewoda wskazał, że Miasto Siemiatycze w kwestionowanej uchwale przyjęło rozwiązania, zgodnie z którymi część ulic obsługujących teren objęty planem, do których wyznaczono linie zabudowy, została zlokalizowana poza granicami planu miejscowego, co stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. Z przepisów powołanej regulacji wynika zaś wprost, że problematyka obsługi komunikacyjnej powinna być obowiązkowo rozwiązana w planie miejscowym. Zdaniem organu są to podstawowe reguły konstruowania ustaleń planu miejscowego, z których jednoznacznie i w sposób oczywisty wynika, że ustaleń planu miejscowego nakazanych przepisami prawa nie umieszcza się poza granicami planu miejscowego. Wojewoda zwrócił uwagę na szczególnie istotną jego zdaniem okoliczność, tzn. określenie w planie miejscowym powiązań układu komunikacyjnego z układem zewnętrznym. Powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 poz. 124) wskazał, że możliwość tego powiązania zależy od kategorii dróg projektowanych w planie miejscowym oraz dróg układu zewnętrznego (istniejących). Zarówno obsługa bezpośrednia terenów objętych planem z istniejących dróg jak też włączenie do istniejących dróg projektowanego w planie układu komunikacyjnego pozostają w bezpośrednim związku z kategorią tych dróg. Z niektórych kategorii dróg obsługa bezpośrednia nie jest możliwa, nie jest możliwe również jej powiązanie (w formie skrzyżowania) z projektowanym w planie układem komunikacyjnym (ze względu na brak możliwości zachowania wymogu normatywnej odległości między skrzyżowaniami). Miasto Siemiatycze nie zrealizowało ww. wymogów formułując treść § 2 pkt 20 i 22 kwestionowanej uchwały.
Organ nadzoru zaznaczył jednocześnie, że linia zabudowy jest integralną częścią drogi publicznej przypisaną do rodzaju drogi (autostrada, ekspresowa, krajowa, wojewódzka, powiatowa, gminna). Bez prawnego określenia rodzaju drogi w tej samej uchwale, w której wyznacza się linię zabudowy, niemożliwa jest zatem weryfikacja zgodności z prawem przyjętego rozwiązania (usytuowania linii zabudowy na terenie przyległym do pasa drogowego).
Końcowo Wojewoda zauważył, że w obrębie obszaru planistycznego 5MN część działek (od strony zachodniej) nie posiada obsługi komunikacyjnej. W obszarze planistycznym 5MN zaproponowano w warstwie planistycznej wydzielenie nowych działek budowlanych bez planistycznego zapewnienia ich obsługi komunikacyjnej. Zdaniem organu, nie jest rozwiązaniem spełniającym wymogi art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. umieszczenie w części lub całości poza granicami tego planu, układu obsługującego projektowane w planie obszary planistyczne. Z przepisów art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. oraz § 4 pkt 9 rozporządzenia jednoznacznie wynika, że to na radzie gminy ciąży obowiązek zapewnienia, poprzez ustalenia planu, właściwej obsługi komunikacyjnej terenów objętych tym planem oraz zapewniania im połączeń z układem zewnętrznym - w ocenie organu nadzoru ten warunek nie został spełniony.
Wskazując na powyższe wady podjętej uchwały Wojewoda Podlaski wniósł o stwierdzenie jej nieważności w całości.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Siemiatycze wniosła o jej oddalenie wskazując, że kwestionowana zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze dotyczy obowiązującego m.p.z.p. zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usługowej uchwalonego uchwałą Nr V/29/07 Rady Miasta Siemiatycze z dnia 7 marca 2007 r. Natomiast lądowisko przy szpitalu SPZOZ w Siemiatyczach powstało kilka lat po uchwaleniu tego planu. Zmiana planu znacznie ograniczyła wysokość zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na terenie bezpośrednio przylegającym do terenu lądowiska, ze względu na możliwość prawidłowego funkcjonowania lądowiska. Działki o nr [...], [...], [...] i [...] uzyskały w projekcie zmiany planu dodatkowe przeznaczenie (oprócz funkcji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej MN, którą posiadają w obowiązującym planie z 2007 r.) o funkcję zabudowy UZ – usługowej z zakresu ochrony zdrowia. Nowa funkcja pozwala na przeznaczenie powyższych działek np. pod poszerzenie terenu szpitala i przeznaczenie ich pod zabudowę związaną z obsługą szpitala i lądowiska dla śmigłowców. Ponadto dla zabudowy usługowej z zakresu ochrony zdrowia oraz mieszkaniowej wprowadzono zapisy ograniczające wysokość zabudowy na tych działkach do 8 m oraz dopuszczono stosowanie dachów płaskich, co umożliwi bezkolizyjne funkcjonowanie dla istniejącego lądowiska.
Dalej Rada wyjaśniła, że w trakcie procedury planistycznej dotyczącej uzyskania niezbędnych uzgodnień, wynikających z przepisów u.p.z.p., wystąpiono do Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w Warszawie o uzgodnienie projektu zmiany planu. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie zajął stanowiska w przewidzianym terminie, co jest jednoznaczne z pozytywnym uzgodnieniem projektu zmiany planu. Ponadto Burmistrz Miasta Siemiatycze wystąpił do Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z prośbą o udostępnienie instrukcji operacyjnej lądowiska oraz wypowiedzenie się na temat ewentualnych ograniczeń i zakazów zabudowy oraz zagospodarowania działek położonych w bezpośrednim sąsiedztwie lądowiska (nie uzyskano odpowiedzi). Zgodnie z tą instrukcją: "Na kierunku startu, w kierunku zachodnim w odległości do 50 m znajduje się teren szpitala trawnik, a w odległości ponad 50 m znajduje się sad, oraz tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej o wysokości do 10 m". Wobec powyższego instrukcja operacyjna uwzględniała wysokość zabudowy nawet do 10 m na terenach położonych w bezpośrednim sąsiedztwie lądowiska - co jest zgodne z zapisami skarżonej uchwały. SP ZOZ jako inwestor i właściciel lądowiska nie przedłożył natomiast żadnych prawomocnych decyzji dotyczących strefy uciążliwości od lądowiska mogących powodować konieczność ograniczenia wysokości zabudowy na działkach prywatnych właścicieli.
Rada wskazała ponadto, że decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia 2 lutego 2012 r. dotycząca zadania inwestycyjnego rozbudowy istniejącego lądowiska planowanego centrum urazowego, zawiera zapis, że inwestycja nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących potencjalnie lub zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Jej uciążliwość winna się zamknąć w granicach własnej działki. Dodatkowo decyzja zmieniająca pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia 7 marca 2012 r. wydana została z naruszeniem prawa – jest niezgodna z ustaleniami planu miejscowego obowiązującego w czasie jej wydania.
W ocenie Rady, błędnie wskazano na naruszenie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 czerwca 2019 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, albowiem dotyczy ono lokalizowania nowych SOR ale też lądowisk i daje wytyczne jakimi należy się kierować przy lokalizacji np. lądowiska, jakie czynniki należy brać pod uwagę. W tym konkretnym przypadku lądowisko zlokalizowano w roku 2012 w sąsiedztwie obowiązującego wtedy miejscowego planu - kolizji zapisów tego planu nie było, ponieważ decyzje zezwalające na lokalizację lądowiska zawierały wskazanie iż cała jego uciążliwość, oddziaływanie zamyka się w granicach terenu objętego wnioskiem - to jest na terenie szpitala. Rozporządzenie nie określa ponadto "twardych" zakazów dotyczących wysokości obiektów w sąsiedztwie lądowiska. Skarżona uchwała określa zaś dokładnie - ogranicza - wysokości zabudowy w newralgicznych miejscach. Zapisy skarżonego planu miejscowego w żaden sposób nie przeszkadzają lub uniemożliwiają prawidłowego i bezpiecznego użytkowania lądowiska. Wysokości w stosunku do planu pierwotnego znacząco obniżono, w toku procedury planistycznej dołożono wszelkich starań - nawet ponad wymagania ustawowe - aby uczynić zadość oczekiwaniom i aby wyjść naprzeciw niezwykle ważnej również dla władz miasta kwestii lądowiska dla helikopterów przy szpitalu. Rada wskazała również, że plan miejscowy z jego zapisami obowiązywał dużo wcześniej niż pojawiło się zagadnienie wskazywanej przez Wojewodę "strefy".
Odnosząc się zaś do zarzutów dotyczących braku obsługi komunikacyjnej części działek oraz wyznaczenia linii zabudowy od ulic zlokalizowanych poza granicami planu, zauważono, że ustawa w żadnym z przepisów nie nakazuje objęcia projektem planu miejscowego, a następnie stosowną uchwałą terenu całej drogi. Ustawodawca w tej materii pozostawił do decyzji wójta, burmistrza lub prezydenta obszar jaki ma być objęty projektem planu miejscowego - art. 15 ust 1 u.p.z.p. Potwierdzeniem woli, by plan na określonym przez wójta, burmistrza lub prezydenta obszarze sporządzić, jest uchwała, o której ustawodawca pisze w art. 14 ust. 1 u.p.z.p. Ustosunkowując się z kolei do twierdzeń, iż wyznaczona na terenie oznaczonym symbolem 5MN "część działek" (od strony zachodniej) nie posiada obsługi komunikacyjnej, Rada uznała je za niezrozumiałe podkreślając, że nie wskazano jaki przepis został naruszony poprzez brak obsługi komunikacyjnej tychże działek. Ustawa nie operuje pojęciem "działka" w kontekście obsługi komunikacyjnej (ale też w żadnym innym). Obowiązkowe elementy jakie w tym zakresie zawierać powinien plan miejscowy ustawodawca wskazał w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. Ponadto plan miejscowy określa wszelkie zasady dla "obszarów planistycznych". Nie ma żadnych przepisów, które nakazują, by wszystkie "działki" jakie są objęte planem miejscowym posiadały "obsługę komunikacyjną". Wyjaśniono, że w miejscowym planie na obszarze planistycznym 5MN (ale też na wszystkich innych) w sposób poglądowy pokazano propozycję podziału terenu planistycznego. Podziału tego jednak nie dokonano, w związku z tym nie można traktować tych obszarów jako działki i wymagać, aby miały zapewniony dostęp do drogi publicznej. Wyznaczenie zatem linii zabudowy na obszarze 5MN od drogi, która jest zlokalizowana poza granicami spornego planu miejscowego, nie stanowi naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. W skarżonej uchwale wskazano, że obsługa części terenów ma nastąpić z ulicy [...], która to ulica jest drogą istniejącą (publiczną miejską). Wszystkie jej parametry zostały określone w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego - uchwała Nr XXXVI/164/09 Rady Miasta Siemiatycze z dnia 30 października 2009 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze. Zapisy planu spełniają zatem wymagania przewidziane w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. i są zgodne z przepisem § 4 pkt 9 lit. "a" rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie projektu planu miejscowego.
Podsumowując Rada podkreśliła, że przy wydaniu zaskarżonej uchwały nie doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzenia planu miejscowego, w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p., a wszystkie zapisy zawarte w skarżonej uchwale są zgodne z obowiązującymi przepisami. Prawidłowo wskazują i precyzują zasady komunikacji dla wszystkich terenów objętych skarżonym planem, jak również nie ograniczają w żaden sposób przyszłego prawidłowego funkcjonowania przyszpitalnego lądowiska dla helikopterów.
Skargę na uchwałę Rada Miasta Siemiatycze w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze wniósł również SP ZOZ w Siemiatyczach zaskarżając ją w części i w takim zakresie w jakim nie uwzględnia ona w warunkach zabudowy tego, że w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru objętego uchwałą, tj. na działce o nr [...] zlokalizowane jest lądowisko dla helikopterów, tj. co do § 2 pkt 7 i pkt 12 tej uchwały. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie:
1) art. 6 ust. 1 i 2 u.p.z.p. w zw. z art. 21 ust. 1 Konstytucji poprzez nadużycie władztwa planistycznego przez Radę Miasta Siemiatycze polegające na takim ukształtowaniu warunków zabudowy działek objętych oznaczeniami "MN" i "MN, UZ" w § 2 pkt 7 i pkt 12 zaskarżonej uchwały, że skutkiem tego jest ograniczenie prawa własności SP ZOZ w Siemiatyczach co do działki sąsiedniej o numerze ewidencyjnym [...] i wobec tego uniemożliwienie wykorzystania tej działki jako lądowiska dla helikopterów mimo istnienia w obiegu prawomocnej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o wpisie przedmiotowego lądowiska do ewidencji lądowisk Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego;
2) art. 15 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z § 3 ust. 8 i 9 oraz rozdziałem 2 pkt 7- 9 Załącznika do rozporządzenia MZ z dnia 27 czerwca 2019 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego (w poprzednim stanie prawnym obowiązującym do dnia 30.06.2019 r. były to odpowiednio § 3 ust. 8 i 9 oraz pkt 7-8 załącznika do rozporządzenia MZ z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego) poprzez ich pominięcie i przyjęcie, że w całym obszarze oznaczonym "MN" i "MN, UZ" w zaskarżonej uchwale dopuszcza się możliwość zabudowy działek po ich granicy w zabudowie bliźniaczej i szeregowej, dopuszcza się możliwość budowy budynków gospodarczych i usługowych przy granicy działki i w odległości 1,5 m od granicy działki, a wysokość budynków na wskazanym obszarze określa się na poziomie do 10 m dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych dla terenów "MN" i odpowiednio 8 m dla terenów "MN, UZ" oraz do 5 m dla budynków gospodarczych i usługowych z zastrzeżeniem, że budynki usługowe z zakresu ochrony zdrowia mogą mieć nawet do 8 m wysokości, nadto zaś umożliwia się podpiwniczanie budynków do poziomu 1,5 m ponad poziom terenu, podczas gdy uchwała winna wyróżniać osobno tereny znajdujące się w bezpośrednim położeniu lądowiska dla helikopterów skarżącego, wyznaczając dla tych działek parametry zabudowy wynikające z płaszczyzny ograniczającej wysokość obiektów na trasie podejścia i startu śmigłowców o nachyleniu 1:6 i to na dystansie 1 000 m od granicy strefy bezpieczeństwa lądowiska oraz w obszarze powierzchni bocznych i przejściowych lądowiska płaszczyzna ograniczająca powinna wynikać z wysokości płaszczyzny o nachyleniu 1:2;
3) pkt 4.2.5 w zw. z pkt 4.1.1-4.1.21, 4.2.1 i 4.2.2 Rozdziału 4 "Środowisko przeszkód lotniczych" tomu II z załącznika 14 do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. (Dz. U. z 1959, nr 35 poz. 212 - tekst Konwencji zwanej dalej "Konwencją chicagowską" Dz. Urz. ULC z 2019, poz. 5 - tekst tomu II załącznika 14 do Konwencji chicagowskiej) poprzez ich pominięcie i tym samym błędne przyjęcie, że możliwe jest posadowienie w strefie podejścia, wznoszenia oraz w strefie przejściowej lądowiska skarżącego nowych obiektów lub powiększenie istniejących obiektów i to o takiej wysokości, która w żadnym wypadku nie uwzględnia powierzchni ograniczającej przeszkody, podczas gdy nie jest to możliwe i zaskarżona uchwała powinna uwzględniać wymiary i nachylenie powierzchni ograniczającej przeszkody w strefie bezpośredniego sąsiedztwa z lądowiskiem tj. w obszarach oznaczonych na miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oznaczeniami "MN" i "MN, UZ", a więc pod tym względem w pełni zastosować parametry długości powierzchni podejścia i startu, wielkości powierzchni przejściowych, a także parametry nachylenia powierzchni ograniczającej przeszkody oraz pod tym względem dostosować dopuszczalne wysokości nowowznoszonych budynków w zaskarżonej uchwale.
Skarżący SP ZOZ wniósł też o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów: (1) kopii decyzji z dnia 2 lutego 2012 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dotyczącej rozbudowy lądowiska dla helikopterów Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Siemiatyczach; (2) kopii pisma Burmistrza Miasta Siemiatycze z dnia 21 czerwca 2017 r. w sprawie pozytywnego zaopiniowania inwestycji polegającej na rozbudowie lądowiska SP ZOZ w Siemiatyczach dla helikopterów; (3) kopii decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 11 lipca 2017r. o wpisaniu lądowiska SP ZOZ w Siemiatyczach do ewidencji lądowisk pod numerem [...]; (4) planu strefy lądowania i startu na lądowisku "SIEMIATYCZE - SZPITAL" wraz z jej akceptacją Lotniczego Pogotowia Ratunkowego pismem z dnia 21 grudnia 2018r.; (5) kopii pisma Lotniczego Pogotowia Ratunkowego z dnia 2 lipca 2019 r. ws. Wymagań dotyczących funkcjonowania lądowiska dla helikopterów SP ZOZ w Siemiatyczach - wszystkie na dowód okoliczności wskazanych w uzasadnieniu niniejszej skargi, w szczególności na okoliczność interesu prawnego skarżącego do złożenia niniejszej skargi, wpisania lądowiska dla helikopterów SP ZOZ w Siemiatyczach do rejestru lądowisk, akceptacji istnienia i funkcjonowania tego lądowiska przez Miasto Siemiatycze, przebiegu strefy lądowań i startów śmigłowców oraz na okoliczność konieczności ograniczenia wysokości nowowznoszonej zabudowy na terenach znajdujących się w pobliżu lądowiska.
Konkludując skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności kwestionowanej uchwały w zakresie § 2 pkt 7 i pkt 12. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że działka należąca do SP ZOZ o nr [...] znajduje się wprawdzie poza obszarem objętym zaskarżoną uchwalą, ale uchwała ta i tym samym określony nią sposób wykorzystania obszarów bezpośrednio sąsiednich oznaczonych jako "MN" i MN, UZ" uniemożliwi działanie zlokalizowanego na niej lądowiska dla helikopterów. Zdaniem skarżącego § 2 pkt 7 nie może przewidywać w lit. i) wysokość zabudowy budynków mieszkalnych jednorodzinnych do 10 m, a dla budynków gospodarczych i usługowych do 5 m. Dotyczy to bowiem wszystkich terenów oznaczonych symbolem MN, a zatem działek 3MN, 2MN, gdzie dla działek najbliżej położonych lądowiska dopuszczalna zabudowa z uwagi na odległość od jego płyty i znajdowanie się tych działek w strefie lądowania i startu albo w obszarze obok strefy lądowaniu i startu nie powinna przekraczać na ich części wysokości do 8 m lub 9 m. Za niedopuszczalne Skarżący uznał także wskazywanie na możliwość zabudowy tych działek po ich granicy, przy granicy bądź w odległości 1,5 m od tej granicy oraz na możliwość ich podpiwniczenia do poziomu parteru lokowanego na wysokości 1,5 m od poziomu terenu (zob. § 2 pkt 7 lit. b), c), k) zaskarżonej uchwały). Podobnie § 2 pkt 12 zaskarżonej uchwały nie może w lit. h) dla terenów objętych symbolem MN,UZ przewidywać dopuszczalnej zabudowy do 8 m dla domów jednorodzinnych, do 8 m dla zabudowy usługowej z zakresu ochrony zdrowia i do 5 m dla budynków gospodarczych, bowiem działki objęte tą strefą o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], [...] znajdują się w bezpośredniej osi lądowania i startu lądowiska w takiej odległości od jego płyty, że zabudowa w znacznej części tych działek możliwa jest jedynie do maksymalnie 5 m.
W odpowiedzi na tak sformułowaną skargę SP ZOZ, Rada Miasta Siemiatycze wniosła o jej oddalenie wskazując, że zapisy wprowadzone sporną uchwałą, są znacznie bardziej korzystne dla obsługi lądowiska dla helikopterów niż te, które tą uchwałą są zmieniane. Żądanie zatem stwierdzenia nieważności § 2 pkt 7 i pkt 12 tejże uchwały spowoduje, że na terenach, których te zapisy dotyczą będzie obowiązywał plan w swoim dotychczasowym kształcie i formie. Zapisy w nim zawarte dopuszczały zaś jeszcze wyższą zabudowę - nawet 12 m, podczas gdy zapisy wprowadzone zmianą ograniczają ją do 8 i 10 m. Ponadto, na co dodatkowo zwróciła uwagę Rada, zaskarżona uchwała zmieniającą wprowadza ustalenia zgodne z uzgodnieniami i dodatkowymi opiniami Urzędu Lotnictwa Cywilnego i uwzględnia w możliwym racjonalnym zakresie wnioski i uwagi samego SP ZOZ.
Dodatkowo Rada zaznaczyła, że zmiana planu znacznie ograniczyła wysokość zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na terenie bezpośrednio przylegającym do terenu lądowiska, jak też w obszarze całego planu wzdłuż trajetorii lotu śmigłowców. Podkreślono, że działki o nr [...], [...], [...] i [...], będące przedmiotem uwag SP ZOZ uzyskały w projekcie zmiany planu dodatkowe przeznaczenie (oprócz funkcji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej MN, którą posiadają w obowiązującym planie z 2007 r.), a mianowicie funkcję zabudowy UZ usługowej z zakresu ochrony zdrowia. Nowa funkcja pozwala na przeznaczenie powyższych działek np. pod poszerzenie terenu szpitala i przeznaczenie ich pod zabudowę związaną z obsługą szpitala i lądowiska dla śmigłowców. Ponadto zarówno dla zabudowy usługowej z zakresu ochrony zdrowia jak i zabudowy mieszkaniowej wprowadzono na tym terenie (oznaczonym symbolem MN,UZ) zapisy ograniczające wysokość zabudowy do 8 m oraz dopuszczono stosowanie dachów płaskich. Natomiast dla terenów 3MN i 2MN wysokość zabudowy określono jako maksymalnie 10 m - uwagi i wnioski wnoszone przez SP ZOZ mówiły o 12 m. To oznacza, że skarżona uchwała dla tych terenów wprowadza bardziej restrykcyjne zapisy niż nawet te, o które wnioskował SP ZOZ.
Rada podkreśliła również, że wbrew twierdzeniom skargi, Urząd Lotnictwa Cywilnego czynnie uczestniczył w całym postępowaniu, a Burmistrz Miasta Siemiatycze dołożył wszelkich starań, by uczynić zadość żądaniom ULC w zakresie ustaleń skarżonego planu w części dotyczącej zabudowy "spornych" terenów. Ponadto SP ZOZ jako inwestor i właściciel lądowiska nie przedłożył żadnych prawomocnych decyzji dotyczących strefy uciążliwości od lądowiska mogących powodować konieczność ograniczenia wysokości zabudowy na działkach prywatnych właścicieli.
Postępowanie sądowe ze skargi SP ZOZ w Siemiatyczach, zarejestrowane pod sygn. akt II SA/Bk 757/19, zostało na wniosek Skarżącego, postanowieniem tut. Sądu z dnia 17 grudnia 2019r. zawieszone w do czasu uprawomocnienia orzeczenia w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 678/19.
Rozpatrując w pierwszej kolejności skargę Wojewody Podlaskiego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019r. sygn. akt II SA/Bk 678/19 stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, podzielając zarzut Wojewody o braku odniesienia się w skarżonej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców, uznając równolegle pozostałe zarzuty skargi za niezasadne.
Na skutek skargi kasacyjnej Miasta Siemiatycze, WSA w Białymstoku wyrokiem z 2 czerwca 2020 r. uchylił zaskarżony wyrok z dnia 12 grudnia 2019r. (pkt 1), stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały (pkt 2) oraz odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości (pkt 3), wskazując, że w sprawie zaistniała przesłanka nieważności postępowania sądowego z art. 183 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż pełnomocnik organu uchwałodawczego nie był należycie umocowany. Dostrzeżenie tej wady postępowania post factum i złożenie skargi kasacyjnej umożliwiło sądowi skorzystanie z instytucji autokontroli przewidzianej w art. 179a p.p.s.a. i uchylenie wyroku wydanego w dniu 12 grudnia 2019 r.
Przystępując do ponownego rozpoznania sprawy WSA wskazał, że skarga Wojewody zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty okazały się zasadne. Za częściowo trafne uznał zarzuty dotyczące istotnego naruszenia zasad sporządzenia planu. Sąd podzielił zarzut Wojewody o braku odniesienia się w skarżonej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców, zlokalizowanego wprawdzie poza granicami kwestionowanego planu miejscowego na działce o nr [...], ale w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Wskazał, że lądowisko to jest wpisane do ewidencji lądowisk (na podstawie decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 11 lipca 2017 r.) i w związku z tym zgodnie z art. 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p., ograniczenia dla obszaru objętego zmianą planu miejscowego wynikały z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 979), obowiązującego w dacie uchwalenia zaskarżonej uchwały. Rozporządzenie to określało szczegółowe wymagania dotyczące lokalizacji szpitalnych oddziałów ratunkowych w strukturze szpitala oraz warunków technicznych, a wymagania dla lądowisk szpitalnych oddziałów ratunkowych określone zostały w załączniku do tego aktu. Dalej Sąd zauważył, że powyższe rozporządzenie obowiązywało do 1 lipca 2019r., a aktualnie obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 czerwca 2019 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1213), ale akt ten nie mógł zostać naruszony w kontrolowanej procedurze uchwałodawczej. Rozporządzenia te, zdaniem sądu, stanowią przepisy odrębne ze względu na które ochronie podlega tego typu obiekt w procedurze planistycznej okolicznych terenów. Ze względu na bezpieczeństwo operacji lotniczych na istniejącym lądowisku, jego lokalizacja determinuje możliwość i warunki zabudowy terenów objętych zmienianym planem. Zapewnienie bezpiecznej eksploatacji lądowiska przyszpitalnego wymaga w tym przypadku uwzględnienia w planie zagospodarowania przestrzennego ograniczeń związanych z lokalizacją takiego lądowiska i wytyczonych kierunków startów i lądowań. Dlatego też za słuszne sąd uznał stanowisko Wojewody, że organ sporządzający plan miejscowy przy wprowadzaniu ograniczeń w wysokości zabudowy musi kierować się wymogami rozporządzenia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, tj. spełnić ograniczenia wynikające z sąsiedztwa lądowiska przyszpitalnego i wymogi te powinny znaleźć odzwierciedlenie zarówno w warstwie tekstowej jak i graficznej planu, czego w niniejszym przypadku zabrakło.
Sąd zauważył jednocześnie, że w tekście uchwały wprowadzono wprawdzie pewne ograniczenia w wysokości zabudowy, ale nie świadczy to o zapewnieniu bezkolizyjnego funkcjonowania istniejącego lądowiska, albowiem nie ujęto w nim ograniczenia wysokości obiektów punktowych (maszty, kominy, pojedyncze drzewa) w osi lądowania i startu – w bezpośrednim sąsiedztwie lądowiska.
WSA nie uwzględnił natomiast zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. poprzez brak obsługi komunikacyjnej części działek w obrębie obszaru planistycznego 5MN oraz poprzez wyznaczenie linii zabudowy od ulic, które zostały zlokalizowane poza granicami planu. Konfrontując zapisy uchwały zmieniającej oraz argumenty prezentowane przez Wojewodę w tym zakresie z wymienionymi regulacjami, Sąd zauważył w pierwszej kolejności, że granice ustaleń planu zostały ustalone uchwałą intencyjną w sposób wiążący organ planistyczny. Po drugie uznał, że wyznaczenie na rysunkach planu nieprzekraczalnych linii zabudowy od granic pasów drogowych, położonych poza granicami ustaleń planu, nie narusza treści art. 43 ustawy o drogach publicznych. Również żaden przepis ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ani wykonawczy do tej ustawy, nie wprowadzają wymogu pozostawania układu komunikacyjnego w granicach obszaru ustaleń planu miejscowego, w stosunku do którego to układu komunikacyjnego ustalana jest nieprzekraczalna linia zabudowy poszczególnych obszarów ustaleń planu. Zdaniem Sądu w kontrolowanym przypadku organ planistyczny uwzględnił obowiązujące sąsiednie rozwiązania planistyczne i wpasował rozwiązania spornego planu miejscowego w stan zastany i zaprojektowany, tworząc spójną całość stąd też zarzuty organu nadzoru w tym zakresie były bezzasadne.
W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługiwały również uwagi Wojewody, że w obrębie obszaru planistycznego 5MN część działek (od strony zachodniej) nie posiada obsługi komunikacyjnej, albowiem w analizowanym obszarze planistycznym zaproponowano wydzielenie nowych działek budowlanych z zapewnieniem obsługi komunikacyjnej od projektowanej drogi w "sąsiednim planie miejscowym". Powyższe nie może stanowić od naruszeniu zasad sporządzania planu miejscowego.
Uznając zatem, że doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w związku z brakiem kompleksowego odniesienia się w skarżonej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości. Wskazał, że charakter stwierdzonego naruszenia obejmuje całość terenu planistycznego, i zarówno w warstwie tekstowej oraz graficznej modyfikowanego planu zagospodarowania, pożądane jest uwzględnienie zlokalizowanego w sąsiedztwie lądowiska i jego wpływu na wysokość zabudowy i wysokość innych obiektów sytuowanych w okolicznej przestrzeni. Zdaniem Sądu brak wystarczającego, kompleksowego odniesienia się do istnienia lądowiska i ograniczeń z tym związanych sprawia, że istotne naruszenie zasad sporządzania planu rzutuje na jego całość.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosło Miasto Siemiatycze żądając jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 13 czerwca 2023r. sygn. akt II OSK 1956/20 uchylił pkt 2 i 3 zaskarżonego wyroku i w tym zakresie przekazał sprawię WSA do ponownego rozpoznania. NSA za prawidłowe uznał stanowisko co do stwierdzenia istotnego naruszenia zasad sporządzenia przedmiotowego planu (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.) poprzez brak odniesienia się w zaskarżonej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców zlokalizowanego w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru objętego planem na działce o nr [...]. Jak podkreślił NSA rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego jako przepisy odrębne - nakazywało wskazanie w tekście planu i na jego rysunku ograniczeń wynikających z jego treści, w tym m.in. z załącznika do rozporządzenia, ograniczeń dla przyszłej zabudowy na objętych przedmiotowym planem terenach znajdujących się w strefie podejścia do lądowania i startu celem zabezpieczenia prawidłowego, bezkolizyjnego funkcjonowania lądowiska, w szczególności poprzez naniesienie odpowiednich zakazów. NSA dostrzegł, że w kontrolowanym planie miejscowym, dla działek o nr [...], [...], [...], [...] znajdujących się na sąsiadującym z lądowiskiem terenie oznaczonym w planie symbolem MN,UZ obok terenów mieszkaniowych jednorodzinnych wprowadzono zabudowę usługową z zakresu ochrony zdrowia, a także, że na tym terenie wprowadzono również ograniczenie wysokości zabudowy do 8 m i dopuszczono dachy płaskie (§ 2 pkt 12 uchwały), tym niemniej uznał, że nie jest to w pełni wprowadzona siatka ograniczeń. W planie (w części tekstowej i graficznej) powinny być bowiem wskazane – jeżeli występują - tzw. ograniczenia punktowe (maszty kominy, wysokie drzewa) w odległości co najmniej 600m od strefy podejścia do startu i lądowania, a także powinny być wprowadzone odpowiednie zakazy dotyczące lokalizowania w tym miejscu instalacji wysokościowych (np. stacji bazowych telefonii komórkowej), czy też innych zabezpieczających prawidłowe bezkolizyjne funkcjonowanie lądowiska. Regulacje te powinny być wprowadzone na obszarze terenów MN,UZ lecz zarówno część tekstowa jak i graficzna spornego planu miejscowego nie zawiera takich pełnych uregulowań, co narusza art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p. i wiąże się z istotnym naruszeniem zasad uchwalania planu (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.).
O ile zatem NSA zgodził się z sądem pierwszej instancji co do konieczności stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały, o tyle nie zgodził się z potrzebą wyeliminowania z obiegu prawnego całej uchwały Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019 r. nr VIII/47/19. W ocenie NSA wskazywana w zaskarżonym wyroku wadliwość ww. uchwały tak naprawdę odnosi się bowiem wyłącznie do sąsiadującego ze szpitalnym lądowiskiem terenu MN,UZ. Konkludując NSA podkreślił, że kwestia oceny czy w całości czy w części należy stwierdzić nieważność spornej uchwały powinna być dokonywana poprzez pryzmat art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p. i przepisów szczególnych, w tym wskazywanego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia, jak również art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Zdaniem sądu kasacyjnego w opisywanym zakresie przy wydawaniu zaskarżonego wyroku doszło do naruszenia art. 147 § 1 p.p.s.a. w powiązaniu z powyższymi przepisami u.p.z.p. Dlatego też NSA zalecił aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd pierwszej instancji uwzględnił wskazania dotyczące niezbędnej, a wymaganej prawem odległości lądowiska od strefy podejścia do lądowania i startu, stwierdzając nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie adekwatnym do ujawnionych, a wyżej wykazanych naruszeń prawa.
Wskutek powyższego orzeczenia kasacyjnego, tut. sąd postanowieniem z dnia 20 czerwca 2023r. sygn. akt II SA/Bk 757/19 podjął zawieszone postępowanie ze skargi SP ZOZ na przedmiotową uchwalę, a następie zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2023r. skierował na rozprawę razem ze sprawą ze skargi Wojewody Podlaskiego prowadzoną pod sygn. akt II SA/Bk 678/19.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 września 2023r. połączono sprawę ze skargi SP ZOZ w Siemiatyczach (II SA/Bk 7587/19) ze sprawą ze skargi Wojewody Podlaskiego (II SA/Bk 678/19) do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz zarządzono prowadzenie tych spraw pod jedną sygnaturą akt - II SA/Bk 563/23.
Na rozprawie w dniu 14 września 2023 r. pełnomocnik SP ZOZ w Siemiatyczach poparł skargę w całości i podał, że na etapie uwag do projektu planu wskazywane były precyzyjnie numery działek objętych obszarem chronionym z uwagi na funkcjonujące lądowisko i w zakreślonym przez sąd terminie, takie działek może podać. Z uwagi na powyższe sąd odroczył rozprawę i zobowiązał pełnomocnika Skarżącego do sprecyzowania w piśmie procesowym w terminie 14 dni, obszaru ustaleń planu chronionego jako strefa podejścia do startu i lądowania, z precyzyjnym wskazaniem granic obszaru chronionego w sposób opisowy i graficzny.
W piśmie procesowym z dnia 28 września 2023r. pełnomocnik SP ZOZ sprecyzował skargę wyjaśniając, że domaga się ograniczeń wysokości dopuszczalnej zabudowy wokół działki, na której zlokalizowane jest lądowisko dla helikopterów tj. wokół działki o numerze [...] tak w zakresie budynków mieszkalnych, jak i usługowych, wliczając w to podpiwniczenie wystające ponad powierzchnię gruntu aż do kalenicy dachu/najwyższego punktu dachu w ten sposób, że: (a) dla działek o nr [...] i [...] należy ograniczyć możliwość zabudowy do wysokości maksymalnie 5 m oraz wyłączyć z zabudowy pas ziemi wzdłuż wschodniej granicy o szerokości 6 m; (b) dla działek o nr [...] i [...] należy ograniczyć możliwość zabudowy działek do wysokości maksymalnie 8m, (c) dla działek o nr [...], [...], [...], [...] i [...], [...], [...] i [...] należy ograniczyć możliwość zabudowy działek do wysokości maksymalnie 12 m.
Ustosunkowując się do powyższego pisma pełnomocnik Rady Miasta Siemiatycze wyjaśnił, że żądanie Skarżącego wykracza poza zakres skargi, w której strona skarżąca precyzyjnie wskazała, że żąda stwierdzenia nieważności § 2 pkt 7 i 12 zaskarżonej uchwały. Dodatkowo podkreślił, że Rada Miasta Siemiatycze wprowadzając zmianę planu miejscowego, dostosowała się do zapisów instrukcji operacyjnej lądowiska Siemiatycze - Szpital, tak aby umożliwić bezkolizyjne korzystanie z istniejącego lądowiska. Z porównania fragmentów rysunków przedstawionych w piśmie SP ZOZ i fragmentem rysunku instrukcji, wynika zaś, że wnioskowane przez stronę skarżącą ograniczenia wysokości w ogóle nie mają pokrycia w ww. instrukcji oraz przepisach prawa.
Na rozprawie w dniu 28 listopada 2023r. pełnomocnik SP ZOZ wyjaśnił, że przy precyzowaniu skargi świadomie nie wskazano działki nr 1207/4 z obszaru MN, UZ albowiem nie wkracza ona na strefę startów i lądowań. Pełnomocnik skarżącego oświadczył jednocześnie, że punktem sporu jest wyłącznie wysokość zabudowy na działkach wskazanych w piśmie procesowym z 28 września 2023r.
Na tej samej rozprawie Sąd postanowił, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., dopuścić dowód z dokumentów dołączonych do skargi SP ZOZ.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, po ponownym rozpoznaniu sprawy, zważył co następuje:
Skargi zasługują na uwzględnienie w części.
Na wstępie podkreślić należy, że uchwała Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019r. nr VIII/47/19 podjęła w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze na skutek skargi Wojewody Podlaskiego była już przedmiotem kontroli tutejszego Sądu oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego. I tak, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 czerwca 2023 r. sygn. akt II OSK 1956/20 uchylił wyrok WSA w Białymstoku z dnia 2 czerwca 2020r. w punkcie 2 i 3 i w tym zakresie przekazał sprawę tut. sądowi do ponownego rozpoznania.
W tym miejscu przypomnieć należy, że powyższy wyrok kasacyjny powoduje określone konsekwencje dla dalszego postępowania w tej konkretnej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej powoływana jako: "p.p.s.a."), sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Owe związanie sądu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z poglądem wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. W praktyce skutkuje to tym, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym sprawy odstąpienie od wykładni dokonanej przez sąd II instancji jest niedopuszczalne, tak jak niedopuszczalne jest na nowo rozważanie kwestii, które już wcześniej przesądzono.
Naczelny Sąd Administracyjny w opisanym szczegółowo w części historycznej wyroku przesądził trzy, istotne dla rozpoznawanej sprawy - kwestie. Po pierwsze, że w trakcie podejmowania zaskarżonej uchwały doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzenia przedmiotowego planu (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.) poprzez brak odniesienia się w kwestionowanej uchwale do ograniczeń związanych z funkcjonowaniem przyszpitalnego lądowiska dla śmigłowców zlokalizowanego w bezpośrednim sąsiedztwie obszaru objętego planem na działce o nr [...], które decyzją Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z 11 lipca 2017r. wpisane zostało do ewidencji lądowisk (nr 385). Po drugie, że podjęcie zaskarżonej uchwały nastąpiło z istotnym naruszeniem art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p., a także przepisów odrębnych, mianowicie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, które to rozporządzenie - jako przepisy odrębne - nakazywało wskazanie w tekście planu i na jego rysunku ograniczeń wynikających z jego treści oraz treści załącznika, ograniczeń dla przyszłej zabudowy na objętych przedmiotowym planem terenach znajdujących się w strefie podejścia do lądowania i startu celem zabezpieczenia prawidłowego, bezkolizyjnego funkcjonowania lądowiska, w szczególności poprzez naniesienie odpowiednich zakazów. Po trzecie, NSA zgodził się co do konieczności zastosowania w sprawie konstrukcji prawnej z art. 147 § 1 p.p.s.a. – stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały, ale zakwestionował konieczność wyeliminowania z obiegu prawnego całej uchwały Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019 r. nr VIII/47/19, wskazując, że wadliwość ww. uchwały tak naprawdę odnosi się wyłącznie do sąsiadującego ze szpitalnym lądowiskiem terenu MN,UZ, a zatem zakres ujawnionych wad nie dotyczy całego planu.
Uwzględniając powyższe zalecenia, Sąd na obecnym etapie postępowania odstąpił też od badania warunków formalnych skargi Wojewody Podlaskiego jako organu nadzoru. Z uwagi jednak na fakt, że skarga SP ZOZ rozpatrywana jest po raz pierwszy osobnej analizie należało poddać legitymację tego podmiotu do kwestionowania ww. uchwały. Skarga SP ZOZ została wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g, który stanowi, że skargę na uchwałę organu gminy może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest natomiast jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Interes prawny i uprawnienie powinny wynikać z przepisów prawa materialnego, te bowiem przepisy są źródłem uprawnień i interesów prawnych (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1992 r. sygn. akt I SA 1355/91, Lex nr 26058). Powyższe oznacza, że skarżący musi wykazać, że w jego przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała ta w zaskarżonej części narusza właśnie jego interes prawny lub uprawnienie.
W analizowanej sprawie poza sporem jest, że Skarżący SP ZOZ jest właścicielem działki o nr [...], na której znajduje się przyszpitalne lądowisko dla helikopterów. Przedmiotowa działka zlokalizowana jest wprawdzie poza granicami kwestionowanego planu miejscowego, niemniej jednak w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, przemawiają za uznaniem, że SP ZOZ w Siemiatyczach ma interes prawny do wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze i interes ten został naruszony zaskarżoną uchwałą w części dotyczącej § 2 pkt 12 ppkt 1 lit. h). Nie ulega bowiem wątpliwości, że sposób korzystania z nieruchomości oznaczonych w kwestionowanej uchwale jako obszar MN, UZ ma bezpośredni wpływ na strefę lądowań i startów szpitalnych śmigłowców, co zostało przesądzone przez NSA we wspomnianym powyżej wyroku z dnia 13 czerwca 2023r. i zostanie też omówione szczegółowo poniżej.
Przechodząc zatem do meritum rozważań, należy przypomnieć, że zgodnie art. 147 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę, stwierdza nieważność uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że uchwała wydana została z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności. Z powyższej regulacji wynika, że obowiązek uwzględnienia skargi powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego skarżącego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego, tj. norm prawa materialnego. Należy podkreślić, że kontrola sądu w sprawach dotyczących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego nie może dotyczyć celowości, czy słuszności dokonywanych w planie rozstrzygnięć. Ogranicza się wyłącznie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad sporządzania planu oraz określonej ustawą procedury planistycznej.
Jak wynika zaś z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. nieważność uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zachodzi w przypadku istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego (czyli przyjęcia ustaleń niezgodnych z przepisami prawa, w tym prawa europejskiego, zasadami konstytucyjnymi i przepisami innych ustaw materialnoprawnych), istotnego naruszenia trybu jego sporządzania, a także naruszenia właściwości organów w tym zakresie. Zasady sporządzania aktu planistycznego dotyczą zawartości aktu planistycznego (części tekstowej i graficznej, innych załączników), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
W niniejszej sprawie w żadnej ze skarg nie zarzucono naruszenia trybu uchwalania zaskarżonego planu, tym niemniej sąd z urzędu poddając kontroli przedmiotową uchwałę w tym zakresie nie dostrzegł istotnych uchybień. Dokonując z kolei kontroli zakwestionowanej uchwały w pozostałym zakresie, tj. z perspektywy zasad sporządzania planu, za słuszne Sąd uznał stanowisko Wojewody Podlaskiego i SP ZOZ w Siemiatyczach, że przy przyjęciu ww. uchwały doszło do istotnego naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 u.p.z.p., nakładającym na organ stanowiący gminy obowiązek określenia w planie miejscowym granic i sposobów zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie, na podstawie odrębnych przepisów, terenów górniczych, a także obszarów szczególnego zagrożenia powodzią, obszarów osuwania się mas ziemnych, krajobrazów priorytetowych określonych w audycie krajobrazowym oraz w planach zagospodarowania przestrzennego województwa (pkt 7) oraz szczególnych warunków zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakazów zabudowy (pkt 9), a także z naruszeniem przepisów odrębnych, to jest rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011 r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 979).
Z treści skarg i ustaleń poczynionych na podstawie akt sprawy, podczas rozpraw przed WSA oraz w trakcie rozpatrywania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny wynika zaś bezspornie, że w bezpośrednim sąsiedztwie części obszaru objętego kwestionowanym planem miejscowym (teren oznaczony w planie symbolami MN,UZ), zlokalizowane jest - przy szpitalu SP ZOZ w Siemiatyczach - lądowisko dla śmigłowców, co niewątpliwie – i co również nie jest kwestią sporną w sprawie - determinuje sposób zagospodarowania terenu MN,UZ objętego planem, a wiąże się to z określonymi w § 3 ust. 8 i 9 wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego jak również w załączniku do tego aktu – wymaganiami dla lądowisk szpitalnych oddziałów ratunkowych, w tym przede wszystkim wymaganiami wysokościowymi w strefie podejścia do lądowania i startu.
Przy czym, co istotne na tym etapie rozpoznania sprawy, pełnomocnik SP ZOZ w piśmie procesowym z dnia 28 września 2023r. wyjaśnił, że kwestią sporną są wyłącznie wymagania wysokościowe zabudowy i to nie na całym terenie oznaczonym symbolem MN,UZ, ale wyłącznie na działkach o nr [...], [...], [...] i [...]. W tym miejscu należy odwołać się do wyroku kasacyjnego w sprawie II OSK 563/23, którym to wyrokiem, jak wyjaśniono już wyżej, obecnie orzekający skład jest związany, a w którym przesądzono, że w przedmiotowej sprawie z punktu widzenia zasad sporządzania planu miejscowego - ograniczenia w zagospodarowaniu terenu sąsiadującego z ww. lądowiskiem, wynikały z treści pkt 7 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2011r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego - "Wymagania dla lądowisk szpitalnych oddziałów ratunkowych. W punkcie tym stwierdzono, że przeszkody usytuowane na osi lądowania i startu nie mogą być wyższe, niż wynika to z granicznej płaszczyzny o nachyleniu 1:6 w stosunku do poziomu lądowiska. Maksymalne wysokości tych przeszkód określono w zawartej w tym załączniku Tabeli 1 w odległości nawet do 600 metrów od strefy podejścia do lądowania i startu. W omawianym przepisie postanowiono też, że płaszczyzna ograniczająca przeszkody w osi lądowania i startu, rozszerza się pod kątem 30° w stosunku do krawędzi bocznych strefy podejścia do lądowania i startu. Wskazano też, że należy unikać przeszkód punktowych (maszty, kominy, pojedyncze drzewa) w osi lądowania i startu.
Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku, na co zwrócono uwagę już wyżej, stwierdził zaś, że rozporządzenie Ministra Zdrowia 3 listopada 2011r. w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, jako przepisy odrębne, nakazywało wskazanie w tekście planu i na jego rysunku ograniczeń wynikających z jego treści, w tym m.in. wynikających w przywołanego powyżej pkt 7, jak i pozostałych punktów załącznika do rozporządzenia ograniczeń dla przyszłej zabudowy na objętych przedmiotowym planem terenach znajdujących się w strefie podejścia do lądowania i startu celem zabezpieczenia prawidłowego, bezkolizyjnego funkcjonowania lądowiska, w szczególności poprzez naniesienie odpowiednich zakazów.
O ile zatem, skład aktualnie rozpoznający sprawę nie ma wątpliwości co do konieczności zastosowania w niniejszej sprawie konstrukcji prawnej z art. 147 § 1 p.p.s.a., a mianowicie stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały, o tyle stosując się do zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie było podstaw do wyeliminowania z podanych wyżej przyczyn z obiegu prawnego całej zaskarżonej uchwały Rady Miasta Siemiatycze z dnia 17 maja 2019 r. Omówione wyżej ograniczenia związane z istniejącym lądowiskiem nie dotyczą bowiem całego obszaru planu, obejmującego, co warto podkreślić, ponad 40 hektarów. W ocenie składu orzekającego opisana wadliwość ww. uchwały odnosi się bowiem wyłącznie do sąsiadującego ze szpitalnym lądowiskiem terenu MN,UZ, a dokładnie wskazanych w piśmie procesowym SP ZOZ z 28 września 2023r. – działek o nr [...], [...], [...] i [...] i to włącznie w zakresie § 2 pkt 12 podpunkt 1 litera "h", który dotyczy właśnie kwestionowanej przez skarżącego – wysokości zabudowy. W przepisie tym przewidziano wysokość zabudowy: (-) dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej do 8 m; (-) dla zabudowy usługowej z zakresu ochrony zdrowia do 8 m, a (-) dla budynków gospodarczych do 5 m.
Dla ww. działek, znajdujących się na sąsiadującym z lądowiskiem terenie oznaczonym w planie symbolem MN,UZ, obok terenów mieszkaniowych jednorodzinnych wprowadzono wprawdzie zabudowę usługową z zakresu ochrony zdrowia (co bezspornie pozwala na poszerzenie terenu szpitala i przeznaczenie pod zabudowę związaną z obsługą szpitala i lądowiska), a także, że na tym terenie wprowadzono również ograniczenie wysokości zabudowy w wartościach wskazanych wyżej, tym niemniej jednak nie jest to w ocenie składu orzekającego w pełni wprowadzona w związku z treścią ww. rozporządzenia MZ siatka ograniczeń, w planie (w jego części tekstowej i graficznej) powinny być bowiem wskazane wszystkie elementy zabudowy i zagospodarowania – oraz jeżeli występują, tzw. ograniczenia punktowe (maszty kominy, wysokie drzewa) w odległości co najmniej 600 m od strefy podejścia do startu i lądowania, a także powinny być wprowadzone odpowiednie zakazy dotyczące lokalizowania w tym miejscu instalacji wysokościowych (np. stacji bazowych telefonii komórkowej), czy też innych zabezpieczających prawidłowe bezkolizyjne funkcjonowanie lądowiska. Regulacje te powinny być wprowadzone na obszarze działek nr [...], [...], [...] i [...] zlokalizowanych na terenie MN,UZ, albowiem te konkretnie działki wchodzą w skład obszaru chronionego jako strefa podejścia do startu i lądowania i wysokość dopuszczalnej zabudowy na tych działkach gwarantuje, jak podkreślił pełnomocnik SP ZOZ, bezpieczną eksploatację lądowiska przyszpitalnego. Tymczasem zarówno część tekstowa (§2 pkt 12 podpunkt 1 litera "h"), jak i graficzna (teren działek o nr [...], [...], [...] i [...]) spornego planu miejscowego nie zawiera takich pełnych uregulowań.
Konkludując należy zatem stwierdzić, wysokości zabudowy ustalone w § 2 pkt 12 podpunkt 1 litera "h" planu w części dotyczącej ww. działek powinny uwzględniać nie tylko wymagania wysokościowe wynikające z powoływanego wcześniej rozporządzenia MZ z 2011 roku, ale też wymagania wysokościowe przewidziane dla strefy podejścia do lądowania i startu dla lądowisk szpitalnych oddziałów ratunkowych w instrukcji operacyjnej lądowiska Siemiatycze – Szpital, załączonej przez SP ZOZ i dopuszczonej jako dowód w niniejszej sprawie.
Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że doszło do istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego, co czyni skargi Wojewody i SP ZOZ zasadnymi ale tylko w części dotyczącej §2 pkt 12 ppkt 1 litera h w odniesieniu do działek [...], [...], [...] i [...]. Zakres ujawnionych i opisanych powyżej wad nie dotyczy z całą pewnością całego planu.
Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów skargi Wojewody Podlaskiego należy stwierdzić, że nie zasługują one uwzględnienie. W tym zakresie wypowiedział się już wprawdzie tut. sąd w wyroku z 2 czerwca 2020r. II SA/Bk 678/19, tym niemniej z uwagi na uchylenie powyższego wyroku przez NSA (II OSK 1956/20) należy poddać te zarzuty jeszcze raz ocenie. I tak, jak uprzednio już wskazano, nietrafiony jest przede wszystkim zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. poprzez brak obsługi komunikacyjnej części działek w obrębie obszaru planistycznego 5MN oraz poprzez wyznaczenie linii zabudowy od ulic, które zostały zlokalizowane poza granicami planu. Zgodnie z tym przepisem, w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. W myśl natomiast § 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ustalenia dotyczące zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej powinny zawierać: (a) określenie układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej wraz z ich parametrami oraz klasyfikacją ulic i innych szlaków komunikacyjnych, (b) określenie warunków powiązań układu komunikacyjnego i sieci infrastruktury technicznej z układem zewnętrznym, (c) wskaźniki w zakresie komunikacji i sieci infrastruktury technicznej, w szczególności ilość miejsc parkingowych w stosunku do ilości mieszkań lub ilości zatrudnionych albo powierzchni obiektów usługowych i produkcyjnych. Konfrontując zapisy uchwały zmieniającej oraz argumenty prezentowane przez Wojewodę w tym zakresie z wymienionymi regulacjami, należy zauważyć w pierwszej kolejności, że granice ustaleń planu zostały ustalone uchwałą intencyjną w sposób wiążący organ planistyczny. Po drugie - skład orzekający podziela wyrażany już w orzecznictwie tutejszego Sądu pogląd, że wyznaczenie na rysunkach planu nieprzekraczalnych linii zabudowy od granic pasów drogowych, położonych poza granicami ustaleń planu, nie narusza treści art. 43 ustawy o drogach publicznych. Również żaden przepis ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ani wykonawczy do tej ustawy, nie wprowadzają wymogu pozostawania układu komunikacyjnego w granicach obszaru ustaleń planu miejscowego, w stosunku do którego to układu komunikacyjnego ustalana jest nieprzekraczalna linia zabudowy poszczególnych obszarów ustaleń planu (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 5 listopada 2019 r. sygn. II SA/Bk 601/19, CBOSA).
Powyższe uzasadnia stwierdzenie, że wyznaczenie nieprzekraczalnych linii zabudowy od strony dróg położonych poza granicami ustaleń co do zasady nie narusza w sposób istotny ustawy planistycznej. W analizowanym przypadku od strony wschodniej planu linie zabudowy wyznaczone zostały częściowo od drogi krajowej położonej poza granicami planu. Znana jest zatem jej kategoria oraz parametry minimalne. Ponadto przyjęte w planie rozwiązania były przedmiotem konsultacji z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad i wypowiedź właściwego organu była w tym zakresie pozytywna. Skoro zewnętrzny układ komunikacyjny istnieje, nie ma zatem większego znaczenia czy układ komunikacyjny, w stosunku do którego ustalono linię zabudowy, znajduje się poza granicami spornego planu czy też nie, oraz to, czy został oznaczony w części graficznej planu. Zdaniem Sądu nie ma zatem powodu aby uznać, że treść § 2 pkt 20 i 22 uchwały zmieniającej nie sprostała wymaganiom właściwego rozwiązania problematyki obsługi komunikacyjnej terenów objętych uchwałą zmieniającą. (§ 2 pkt 20 uchwały zmieniającej) oraz w przypadku zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury techniczne, dodano regulację przewidującą, że "W przypadku potrzeby zmiany lokalizacji istniejących zjazdów z drogi krajowej, zmiany ich funkcji lub parametrów, miejsce i warunki lokalizacji wymagają zgody zarządcy drogi krajowej, przy czym budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela lub użytkownika nieruchomości przyległych do istniejącej drogi." (§ 2 pkt 22 uchwały zmieniającej).
Ponadto, co należy podkreślić, obszar planistyczny 5MN od strony zachodniej graniczy z obszarem planistycznym objętym uchwałą Nr XXXVI/164/09 Rady Miasta Siemiatycze z dnia 30 października 2009 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części miasta Siemiatycze położonej między ulicami: [...], [...] i [...] (Dz. Urz. Woj. Podl. z 2009 r. nr 233, poz. 2797). W planie tym zaprojektowano drogę sklasyfikowaną jako 51KD-L (przedłużenie ulicy [...] do ulicy [...]) i określono jej klasę techniczną, szerokość w liniach rozgraniczających, szerokość jezdni i innych elementów ulic oraz nieprzekraczalne linie zabudowy od linii rozgraniczających. Dodać też trzeba, że z raportu z przeprowadzonego procesu konsultacji zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą Nr V/29/07 z dnia 7 marca 2007 r. wynika, że jeden z mieszkańców złożył wniosek o przedłużenie ulicy [...] do ulicy [...] celem polepszenia komunikacji i możliwości poprowadzenia sieci infrastrukturalnych. Odnosząc się do tego wniosku Rada zakomunikowała, że ulica [...] bezpośrednio przylega do terenu objętego planem miejscowym uchwalonym ww. uchwałą z dnia 30 października 2009 r. i przewidziane jest w nim przedłużenie ulicy [...] do ulicy [...] (lp. 15 raportu obejmującego konsultacje przeprowadzone w terminie 19 kwietnia - 31 października 2017r.).
Jak wynika z powyższego linia nieprzekraczalnej zabudowy na terenie 5MN ustalona została w kontrolowanej uchwale z uwzględnieniem projektowanej drogi, której parametry są znane. Brak jest zatem podstaw aby stwierdzić, że w analizowanym przypadku wyznaczenie linii zabudowy od drogi umieszczonej poza terenem planu jest istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu w zakresie naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. Zewnętrzny układ komunikacyjny istnieje w sensie prawnym – jego projekt zawarty w planie miejscowym stanowi prawo miejscowe. W kontrolowanym przypadku, organ planistyczny uwzględnił obowiązujące sąsiednie rozwiązania planistyczne i wpasował rozwiązania spornego planu miejscowego w stan zastany i zaprojektowany, tworząc spójną całość. Zarzuty organu nadzoru w tym zakresie są zatem całkowicie bezzasadne. Nie mogły zostać uwzględnione również uwagi Wojewody dotyczące braku obsługi komunikacyjnej w obrębie obszaru planistycznego 5MN część działek (od strony zachodniej). Wbrew twierdzeniom skargi w analizowanym obszarze planistycznym zaproponowano wydzielenie nowych działek budowlanych z zapewnieniem obsługi komunikacyjnej od projektowanej drogi w "sąsiednim planie miejscowym".
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 2 punkt 12 podpunkt 1 litera "h" w odniesieniu do działek o numerach: [...], [...], [...] i [...] (punkt 1 wyroku), jako wydanej z istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu miejscowego.
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., w punkcie drugim sentencji, oddalił skargę w pozostałym zakresie.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1935), zasądzając od organu na rzecz skarżącego SP ZOZ od organu kwotę 797 zł, na którą - oprócz wpisu sądowego od skargi w wysokości 300 zł, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, składa się również wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480 zł co odpowiada dyspozycji § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI